V SA/Wa 1547/09
WyrokWSA w Warszawie2010-02-10
Skład orzekający: Małgorzata Dałkowska – Szary, Irena Jakubiec - Kudiura, Małgorzata Rysz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć należność z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, jeśli nie zachodzą przesłanki określone w rozporządzeniu Rady Ministrów, a jedynie zły stan zdrowia wnioskodawcy?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może umorzyć należności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, jeśli nie są spełnione przesłanki określone w rozporządzeniu Rady Ministrów, nawet jeśli wnioskodawca uzasadnia swój wniosek złym stanem zdrowia. W takich przypadkach można rozważyć odroczenie terminu spłaty lub rozłożenie należności na raty.Stan faktyczny
Skarżąca A. B. wniosła o umorzenie nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, uzasadniając to złym stanem zdrowia. Prezes ARiMR odmówił umorzenia, wskazując na niespełnienie przesłanek określonych w rozporządzeniu. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, ponownie podnosząc argument o złym stanie zdrowia.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska – Szary (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura, Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, , Protokolant - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2010 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia ... lipca 2009 r. nr ... w przedmiocie: odmowy umorzenia nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. oddala skargę
Przedmiotem skargi jest decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia ... lipca 2009r. utrzymująca w mocy decyzję Prezesa ARiMR z dnia ... stycznia 2008r. o odmowie umorzenia A. B. kwoty należności ustalonej decyzją Prezesa ARiMR z dnia ... stycznia 2008 r.
Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.
Decyzją z dnia ... stycznia 2008 r. Nr ... Prezes ARiMR ustalił A. B. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności Rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w wysokości ... zł powiększoną o odsetki.
W dniu ... lutego 2008 r do Prezesa ARiMR wpłynął wniosek A. B. dotyczący umorzenia kwoty ustalonej decyzją Prezesa ARiMR z dnia ... stycznia 2008 r.
Decyzją z dnia ... czerwca 2008 roku Nr ... Prezes ARiMR odmówił A. B. umorzenia należności ustalonej wspomnianą decyzją z dnia ... stycznia 2008 r., uzasadniając to niespełnieniem przesłanek określonych w § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 12 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu umarzania, odraczania lub rozkładania na raty spłat należności przypadających agencjom płatniczym w ramach Wspólnej Polityki Rolnej (Dz. U. Nr 107, poz. 733 ).
W odwołaniu od powyższej decyzji strona wnosiła o umorzenie nienależnie pobranych płatności w całości, uzasadniając to złym stanem zdrowia, który zmusił ją do przekazania gospodarstwa synowi.
Decyzją z dnia ... lipca 2009 r. Nr ... Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając pogląd organu, iż nie zostały spełnione wszystkie przesłanki warunkujące umorzenie należności, określone w § 4 pkt 1 wspomnianego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 czerwca 2007 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. B. ponownie wskazała, że ze względu na bardzo zły stan zdrowia ( stwardnienie rozsiane ) zmuszona była do przekazania gospodarstwa synowi. Syn kontynuuje działalność rolniczą w przedmiotowym gospodarstwie.
W odpowiedzi na skargę organ powtórzył argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych [Dz. U. Nr 153, poz. 1269] oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.], dalej: p.p.s.a., kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
Rozpoznając niniejszą sprawę, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które skutkowałyby wadliwością zaskarżonej decyzji wymagającą jej wyeliminowania z obrotu prawnego na podstawie art. 145 p.p.s.a.
Kwestie umorzenia należności przypadających agencjom płatniczym w ramach Wspólnej Polityki Rolnej reguluje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 12 czerwca 2007r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu umarzania, odraczania lub rozkładania na raty spłat należności przypadających agencjom płatniczym w ramach Wspólnej Polityki Rolnej (Dz. U. Nr 107, poz. 733 ze zm. ).
Zgodnie z § 3 ust. 1 tego rozporządzenia właściwy organ agencji płatniczej może z urzędu umarzać w całości lub w części należności pieniężne pochodzące z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej "Sekcja Gwarancji", Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z tych funduszy w przypadku ich całkowitej nieściągalności, jeżeli wystąpi jedna z następujących przesłanek:
1) należności nie odzyskano w wyniku zakończonego postępowania likwidacyjnego albo upadłościowego;
2) dłużnik będący osobą fizyczną zmarł, nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawiając ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawiając przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym umorzenie, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" do celów naliczania odpisu na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych;
3) dłużnik będący osobą prawną został wykreślony z Krajowego Rejestru Sądowego przy jednoczesnym braku majątku, z którego można by egzekwować należność, a odpowiedzialność z tytułu należności nie przechodzi z mocy prawa na osoby trzecie;
4) zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności;
5) postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne.
Okoliczności te nie zachodzą w niniejszej sprawie, bowiem skarżąca swój wniosek uzasadnia złym stanem zdrowia.
Stosownie natomiast do treści § 4 cyt. rozporządzenia Rady Ministrów ( w brzmieniu na datę zaskarżonej decyzji ), właściwy organ agencji płatniczej umarza z urzędu należności pieniężne pochodzące z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej "Sekcja Gwarancji", Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji, Europejskiego Funduszu Rolniczego Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z tych funduszy, o ile należność nie jest wyższa od kwoty stanowiącej równowartość ... euro przeliczonej na złote według kursu euro ustalonego zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1913/2006r., ustanawiającym szczegółowe zasady stosowania agromonetarnego systemu dla euro w rolnictwie i zmieniającym niektóre rozporządzenia ( DZ. Urz. UE l 365 z 21.12.2006, str. 52, z późn. zm.).
Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zadłużenie wnioskodawczyni wynosiło ...zł, co stanowi kwotę oczywiście wyższą od wskazanej w powołanym przepisie rozporządzenia ( ... zł), zatem organ prawidłowo uznał, że mimo słusznego uzasadnienia wniosku względami społecznymi (czego Sąd nie kwestionuje) nie można było orzec o umorzeniu należności na podstawie przepisów §§ 3 i 4 rozporządzenia.
Kwestie, o których pisze skarżąca we wniosku, a następnie w kolejnych pismach wnoszonych w sprawie niniejszej mogą stanowić jedynie podstawę do ubiegania się o możliwość odroczenia terminu spłaty należności lub o rozłożenie jej na raty - instytucji unormowanych w § 7 cyt. rozporządzenia, o których organy pouczyły stronę w decyzji.
Analizując uzasadnienie zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, iż organ uwzględnił zasadę przekonywania wyrażoną w art. 11 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Przepis ten stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
W rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły przesłanki przewidziane w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów, a wydane przez organy decyzje w przedmiocie odmowy umorzenia należności miały charakter związany.
W tym stanie rzeczy i stosownie do treści przepisu art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązany był do oddalenia skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło