V SA/Wa 1553/14

WyrokWSA w Warszawie2014-11-25

Skład orzekający: Mirosława Pindelska, Irena Jakubiec-Kudiura, Beata Blankiewicz-Wóltańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności, gdy strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, a wezwanie do uzupełnienia braków było precyzyjne?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo odmówiły przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności. Strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, a wezwanie organu do uzupełnienia braków było jasne i precyzyjne, wskazując na konieczność zaznaczenia działek rolnych na załącznikach graficznych, a nie tylko podania ich oznaczeń.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o przyznanie płatności, który został pozostawiony bez rozpoznania z powodu braków formalnych, w tym nieprawidłowego zaznaczenia działek rolnych na załącznikach graficznych oraz braku podpisu na korekcie. Spółka wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków, twierdząc, że nie została poinformowana o sytuacji. Organ odmówił przywrócenia terminu, uznając, że strona nie uprawdopodobniła braku winy. Po utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji przez Dyrektora ARiMR, spółka wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2014 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych we wniosku o przyznanie płatności; oddala skargę. Przedmiotem skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] jest postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...]o utrzymaniu w mocy postanowienia Kierownika Biura Powiatowego Agencji Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. [...] o odmowie przywrócenia terminu na usunięcie braków we wniosku o przyznanie płatności na rok 2013. Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym. W dniu 26 kwietnia 2013 r. do Biura Powiatowego wpłynął wniosek o przyznanie płatności na rok 2013. Pismem z dnia 10 maja 2013 r., nr [...], organ wezwał wnioskodawcę do usunięcia braków formalnych wniosku. Jak wskazano w wezwaniu składając wniosek, rolnik nie zaznaczył działek rolnych A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D i E na załączniku graficznym. W dniu 29 maja 2013 r. spółka [...], złożyła korektę wniosku. Z uwagi na fakt, iż złożona korekta nie usunęła skutecznie braków formalnych wniosku, pismem z dnia 1 lutego 2014 r. o nr [...] Kierownik Biura Powiatowego, pozostawił wniosek bez rozpoznania. Jak wynika z uzasadnienia przedmiotowego pisma jak również z akt sprawy rolnik nie wskazał położenia poszczególnych działek rolnych na załącznikach graficznych. Ponadto złożona korekta wraz z załącznikami nie została podpisana przez wnioskodawcę. Pismo o pozostawieniu sprawy bez rozpoznania doręczono w dniu 17 lutego 2014 r. W dniu 18 lutego 2014 r. R. K. działając w imieniu spółki [...] wniosła wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie płatności. Do wniosku dołączyła korektę przedmiotowego wniosku wraz z materiałem graficznym i informacją Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 17 lutego 2014 r. We wniosku o przywrócenie termin skarżąca spółka wskazała, iż W. J. do którego była kierowana korespondencja spółki nie jest jej pracownikiem od ponad roku, dlatego o zaistniałej sytuacji nie zostali poinformowani. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r. [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa w [...] odmówił przywrócenia terminu na usunięcie braków we wniosku o przyznanie płatności na rok 2013. Zdaniem organu I instancji nie zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 58 § 1 Kpa, ponieważ zainteresowany nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Organ wyjaśnił, że złożona w terminie 7 dni korekta zawierała braki formalne tj. brak podpisu na korekcie wniosku oraz na załącznikach graficznych (puste pola w sekcji nr 22 wniosku oraz miejsca na podpis załączników graficznych). Ponadto załączniki graficzne nie zawierały obrysów działek rolnych deklarowanych do płatności zgodnie z instrukcją wypełniania wniosków. Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...]. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa w [...] utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] lutego 2014 r. Organ odwoławczy stwierdził, iż fakt wypełnienia i złożenia wniosku przez osobę nie będącą pracownikiem firmy pozostaje bez znaczenia dla rozpatrywanej sprawy. Podniósł, iż w dniu składania wniosku W. J.. był pełnomocnikiem firmy, co wynika z danych z wniosku o wpis do ewidencji producentów, będących w jego posiadaniu. Wskazał, że przedmiotowy wniosek o przyznanie płatności na rok 2013 wraz z załącznikami graficznymi podpisany został przez R. K.. Organ II instancji podkreślił, że składając podpis na ostatniej stronie wniosku R. K. oświadczyła m.in., że znane są jej zasady przyznania płatności. W związku z powyższym uznał za nieuzasadnione twierdzenie spółki, że "...o zaistniałej sytuacji nie zostaliśmy poinformowani" skoro R. K. osobiście podpisała materiał graficzny, który nie został wypełniony. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotowe wezwanie dotyczyło usunięcia braków formalnych jakie zawierał wniosek o przyznanie płatności na rok 2013. Podniósł, że w wezwaniu do uzupełnienia tychże braków, skierowanym do strony na podstawie przepisów art. 64 § 2 kpa organ I instancji wskazał wprost jakie braki formalne zawiera przedmiotowy wniosek, a mianowicie wskazano, że rolnik nie zaznaczył działek rolnych: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E na załącznikach graficznych dostarczonych wraz z wnioskiem o przyznanie płatności. Ponadto organ zawarł niezbędne pouczenie o konsekwencjach uchybienia terminu wskazanego w wezwaniu. Zdaniem organu II instancji tak sprecyzowane wezwanie nie pozostawia zatem jakichkolwiek wątpliwości, że rolnik winien dostarczyć załączniki graficzne dla działek ewidencyjnych, na których należy zaznaczyć działki rolne. Z tego względu stwierdził, że nieprawdziwe jest twierdzenie strony, że wezwanie nr [...] z dnia [...] maja 2013 r. było nieprecyzyjne, dwuznaczne i pozostawiające wątpliwości co do przedmiotu wezwania. Po analizie złożonej korekty z dnia 29 maja 2013 r., podniósł, że nie doszło do skutecznego usunięcia braków formalnych wniosku bowiem skarżąca spółka podała jedynie oznaczenia działek rolnych, nie zaznaczyła natomiast tych działek na działkach ewidencyjnych. Wyjaśnił, że organ nie może się domyślać w jakiej części działki ewidencyjnej znajduje się dana działka rolna. Informacja o położeniu działek rolnych na działkach ewidencyjnych jest istotna dla ustalenia prawidłowej powierzchni kwalifikującej się do przyznania danej płatności. Podniósł, iż organy dokonują weryfikacji czy w ramach wskazanej przez rolnika na materiale graficznym powierzchni działki rolnej występują jakiekolwiek obszary nie kwalifikujące się do przyznania danej płatności (np. zabudowania, zadrzewienia, zbiorniki wodne, rowy i drogi o szerokości ponad 2m). Dopiero zatem całość wniosku (część opisowa wraz z materiałem graficznym) określa de facto zakres żądania rolnika. Podkreślił, że wraz z spersonalizowanym wnioskiem rolnicy otrzymują instrukcję wypełniania spersonalizowanego wniosku o przyznanie płatności i materiału graficznego na rok 2013. W części D oraz E tejże instrukcji zawarte są zasady wrysowania działek rolnych oraz szczegółowe zasady wypełnienia materiału graficznego. Zdaniem organu rolnik dbający o swoje interesy, chcąc złożyć poprawnie wypełniony wniosek wraz z załącznikami graficznymi powinien najpierw zapoznać się z instrukcją wypełniania takich formularzy. Wyjaśnił, że zasady wypełniania wniosku dotyczą również składanych korekt w związku z otrzymanym wezwaniem. Odnosząc się do zarzutu pozostawienia wniosku bez rozpoznania nie ze względu na okoliczność, że strona nie zaznaczyła działek rolnych ale z uwagi na brak podpisu korekty wniosku i załączników graficznych, organ II instancji wyjaśnił, że wniosek pozostawiono bez rozpoznania z powodu bezskutecznego upływu, wskazanego w wezwaniu nr [...] z dnia [...]-05-2013 r. terminu do uzupełnienia braków formalnych we wniosku o przyznanie płatności na rok 2013 z dnia 24-04-2013 r. Jak wynika z treści przedmiotowego pisma przedmiotowy wniosek pozostawiono bez rozpoznania z powodu nie usunięcia następujących braków formalnych: l. Rolnik nie zaznaczył działek rolnych: A, A1 A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E na załącznikach graficznych dostarczonych wraz z wnioskiem o przyznanie płatności. W ocenie organu odwoławczego przesłanka uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony nie została spełniona. Argumenty i zarzuty zawarte we wniosku o przywrócenie terminu i w zażaleniu nie stanowią podstawy do przywrócenia terminu w myśl art. 58 k.p.a. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów procesu według norm prawem przypisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła: 1) naruszenie przepisów postępowania: a) art. 64 § 2 k.p.a. poprzez: - wystosowanie przez Kierownika Biura pisma z dnia 10 maja 2013 r. o nieprecyzyjnej i niejasnej treści, - nie wezwanie Strony do podpisania dokumentów załączonych do pisma Strony z dnia 29 maja 2013 r., w tym załączników graficznych, - przyjęcie, iż Strona nie uzupełniła braków formalnych wskazanych w piśmie Kierownika Biura z dnia 10 maja 2013 r., podczas gdy Strona na załącznikach graficznych załączonych do pisma z dnia 29 maja 2013 r. zaznaczyła działki rolne: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E, zaś niepodpisanie ich stanowiło inny brak formalny do usunięcia, którego w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Kierownik Biura winien wezwać stronę, b) art. 58 k.p.a. poprzez odmowę "... przywrócenia terminu na usunięcie braków wniosku w sprawie przyznania płatności bezpośredniej oraz ONW ...", podczas gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy Strony; c) art. 35 k.p.a. polegające na nierozpoznaniu sprawy w terminie, pozostawienie wniosku bez rozpoznania i zaniechaniu przez Kierownika Biura wszczęcia jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego na podstawie wniesionego przez Stronę wniosku, a także podjęcie jakichkolwiek czynności dopiero po upływie 16 dni liczonych od dnia złożenia wniosku; 2) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż: a) "... złożona korekta nie usunęła skutecznie braków formalnych wniosku ..." podczas gdy Strona wraz z pismem z dnia 29 maja 2013 r. przedłożyła załączniki graficzne, na których zaznaczyła działki rolne: A, Al, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E, a niepodpisanie korekty i załączników graficznych stanowiło inny brak formalny do usunięcia, którego Kierownik Biura w trybie art. 64 § 2 k.p.a. winien wezwać Stronę, b) "... rolnik nie wskazał położenia poszczególnych działek rolnych na załącznikach graficznych ...", podczas gdy pismo Kierownika Biura z dnia 10 maja 2013 r. nie zawierało wezwania do wyrysowania granic poszczególnych działek rolnych w ramach działek ewidencyjnych, a jedynie wskazanie, że: "Rolnik nie zaznaczył działek rolnych: A, A1 A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E na załącznikach graficznych dostarczonych wraz z wnioskiem o przyznanie płatności", a tym samym Strona wraz z pismem z dnia 29 maja 2013 r. przedłożyła załączniki graficzne, na których zaznaczyła działki rolne: A, A1 A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E, c),,... złożona korekta wraz z załącznikami graficznymi nie została podpisana przez wnioskodawcę ...", podczas gdy niepodpisanie korekty i załączników graficznych stanowiło inny brak formalny do usunięcia, którego Kierownik Biura w trybie art. 64 § 2 k.p.a. winien wezwać Stronę. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisku zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Rolą Sądu jest ocena czy organ nie dopuścił się naruszeń prawa materialnego i procesowego, które skutkowałyby wadliwością zaskarżonej decyzji wymagającą wyeliminowania jej z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] nie jest zasadna. Zgodnie z art. 58 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W świetle poglądów prezentowanych zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądowo administracyjnym, kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku, wiąże się z obowiązkiem strony dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W konsekwencji o braku winy można mówić tylko w sytuacji, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W ocenie Sądu w okolicznościach niniejszej sprawy nie można przyjąć, że skarżąca spółka dochowała należytej staranności w zachowaniu terminu do usunięcia braków we wniosku o przyznanie płatności na rok 2013 - gdyż jak wskazano wyżej - dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa stanowi przesłankę wyłączającą przywrócenie terminu. Przechodząc na grunt sprawy niniejszej to skarżąca nie wykazała, że uchybienie terminu nastąpiło bez braku jej winy. Odnosząc się do zarzutów skargi, że wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku było niejasne i nieprecyzyjne należy wskazać, że w przedmiotowym wezwaniu wskazano wprost jakie braki formalne zawiera przedmiotowy wniosek, a mianowicie wskazano, że rolnik nie zaznaczył działek rolnych: A, A1 A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E na załącznikach graficznych dostarczonych wraz z wnioskiem o przyznanie płatności. W ocenie Sądu tak sprecyzowane wezwanie nie pozostawia zatem jakichkolwiek wątpliwości, że skarżąca spółka powinna dostarczyć załączniki graficzne dla działek ewidencyjnych, na których należy zaznaczyć działki rolne a nie jedynie wpisać ich nazwy. Podkreślenia wymaga fakt, że zasady wypełniania wniosków w tym również załączników graficznych opisane są w instrukcji wypełniania wniosku, które wnioskodawcy dostają wraz z spersonalizowanym wnioskiem. Jak wynika z wniosku o przyznanie płatności skarżąca spółka zapoznała się z zasadami wypełniania wniosku, zasadami przyznawania płatności oraz pomocy finansowej, skutkami ich nie przestrzegania, o czym świadczy podpis złożony przez Prezesa spółki R. K.. Gdyby spółka posiadała jakiekolwiek wątpliwości co do treści przedmiotowego wezwania dbając należycie o swoje interesy mogła ewentualnie choćby drogą faksową zwrócić się do organu o wyjaśnienia co do treści wezwania. Podkreślenia wymaga, że skarżąca spółka składając korektę wniosku z dnia 29 maja 2013 r., nie usunęła skutecznie braków formalnych ponieważ podała jedynie oznaczenia literowe działek rolnych, nie zaznaczyła natomiast tych działek na działkach ewidencyjnych poprzez zaznaczenie ich położenia na tych działkach. Wyjaśnić należy, że jeżeli w odpowiedzi na wezwanie strona nadeśle w terminie pismo procesowe będące odpowiedzią na wezwanie, lecz w istocie braków tych nie usunie, to zatem nie następuje skuteczne usunięcie stwierdzonych braków formalnych, a to była przyczyna pozostawienia wniosku o przyznanie płatności bez rozpoznania. To, że organ nie wezwał do podpisania nadesłanej korekty oraz załączników graficznych, nie stanowi naruszenia mającego wpływ na rozpatrzenie sprawy bowiem jak wskazano powyżej upłynął już bezskutecznie siedmiodniowy termin określony w wezwaniu z dnia 10 maja 2013 r. do uzupełnienia braków w postaci zaznaczenia działek rolnych na załączniku graficznym. To, że organ wskazał na te okoliczności należy uznać jedynie za stwierdzenie faktu co do stanu tych dokumentów, a nie traktować jako zarzutu organu dotyczącego tego, że są braki wniosku, które nie zostały uzupełnione. Należy bowiem wskazać, że wezwanie do uzupełnienia braków w piśmie z dnia 10 maja 2013 r. dotyczyło tylko braków w nim wymienionych. Sąd nie stwierdził naruszenia art. 35 k.p.a. zaskarżone postanowienie, jak również wszystkie pisma wydane w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zarówno wniosku o przywrócenie terminu, jak i samego wniosku o płatność wydane zostały zgodnie z terminami wymaganymi przepisami prawa. W ocenie Sądu żaden z zarzutów skargi nie jest zasadny w związku z czym mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło