V SA/Wa 1573/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jolanta Bożek (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. w L. na rozstrzygnięcie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2010 r. nr rozstrzygnięcie nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; skargę oddala. W dniu [...].X.2009 r. wnioskodawczyni T. Sp. z o.o. – reprezentowana przez Ł. B. złożyła w [...] Fundacji Rozwoju wniosek nr [...] o dofinansowanie w ramach działania 8.1 "Wspieranie działalności gospodarczej w dziedzinie gospodarki elektronicznej"- projektu p.t. "[...] Projekt miał być realizowany za pośrednictwem ogólnodostępnych publicznych sieci teleinformatycznych (Internet) i zapewniać pełną dostępność wszystkich usług i opcji dla zainteresowanych (bez względu na płeć, pochodzenie, rasę, pochodzenie etniczne, religię, wyznanie, światopogląd, niepełnosprawność, orientację seksualną czy wiek). Podstawowym kanałem dystrybucji produktu miała być siła tzw. Portali społecznościowych, a adresatem małe i średnie firmy, które mogłyby nawzajem zapraszać się do korzystania z darmowej wersji portalu. W dniu [...] marca 2010 r. wnioskodawczyni została poinformowana o negatywnej ocenie wniosku o dofinansowanie ze wskazaniem, że projekt nie spełnia wszystkich kryteriów oceny merytorycznej t.j. kryterium 2, 5, 6, 7, 8 i 9. W dniu [...].III. 2010 r. strona wniosła do [...] Fundacji Rozwoju protest dotyczący wyników oceny wniosku, w którym twierdziła, że: 1. projekt jest zgodny ze zdefiniowanymi potrzebami zidentyfikowanej grupy odbiorców, 2. zapewnia trwałość rezultatów przez okres minimum 3 lat od zakończenia projektu, 3. wydatki są kwalifikowane w ramach działania, uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu, 4. środki będą wykonywane w sposób efektywny (relacja nakład / rezultat), 5. projekt jest wykonywany technicznie i finansowo, a jego przebieg rzeczowo – finansowy jest czytelny, szczegółowy i realny do wykonania, 6. wskaźniki produktu i rezultatu są: - obiektywnie weryfikowane, - odzwierciedlają założone cele projektu, - adekwatne dla danego rodzaju projektu, - realne do osiągnięcia; mając powyższe na uwadze wnioskodawczyni zwróciła się o skierowanie projektu do ponownej oceny merytorycznej. W dniu [...] kwietnia 2010 r. wystosowane zostało przez [...] Fundację Rozwoju pismo do skarżącej informujące o negatywnym rozpatrzeniu projektu. W dniu [...] kwietnia 2010 r. strona skierowała do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odwołanie, w którym wniosła o ponowne przeprowadzenie oceny projektu pod kątem jego zgodności z obowiązującym kryteriami. W dniu [...] czerwca 2010 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał "Rozstrzygnięcie w przedmiocie złożonego odwołania w ramach Działania 8.1", "Wspieranie działalności gospodarczej w dziedzinie gospodarki elektronicznej", w którym stwierdził, iż częściowo (co do 4 kryteriów) odwołanie zostało uwzględnione. Jednakże projekt nadal nie spełnia kryterium 2 i 5 t.j. "Projekt jest zgodny ze zdefiniowanymi potrzebami zidentyfikowanej grupy odbiorców oraz "Wnioskodawca zapewnia trwałość rezultatów projektu przez okres minimum 3 lat od zakończenia projektu". W rozstrzygnięciu wskazano, że co do tych kryteriów wnioskodawczyni nie przeprowadziła dostatecznej analizy odbiorców proponowanej usługi, nie uzasadniła popytu oraz nie przedstawiła wiarygodnej metodologii w zakresie określenia grupy odbiorców i ich potrzeb. Dodatkowym zarzutem było wykazanie źródeł przychodów jednak bez analizy ich opłacalności oraz prognoz na przyszłość. Minister odwołał się do Regulaminu przeprowadzenia konkursu dla Działania 8.1. wyjaśniając, iż niespełnienie przez projekt nawet jednego z kryteriów oceny merytorycznej powoduje, że wniosek o dofinansowanie otrzymuje ocenę negatywną i nie może zostać rekomendowany do uzyskania dofinansowania. W skardze z 5 lipca 2010 r. (data stempla pocztowego na kopercie) wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – w trybie ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227, poz. 1658 ze zm.). T. Sp. z o.o. z siedzibą w L. domagała się stwierdzenia, iż ocena projektu co do kryterium nr 2 "Projekt jest zgodny ze zdefiniowanymi potrzebami zidentyfikowanej grupy odbiorców" oraz kryterium nr 5 "Wnioskodawca zapewnia trwałość rezultatów projektu przez okres minimum 3 lat od zakończenia projektu" – została prowadzona w sposób nieprawidłowy, a tym samym naruszający prawo oraz przekazania sprawy właściwej instytucji zarządzającej lub pośredniczącej celem ponownego rozpoznania i oceny. Skarżonemu Rozstrzygnięciu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2010 r. zarzucała: - niewłaściwą interpretację Instrukcji wypełnienia wniosków o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Działanie 8.1 "Wspieranie działalności gospodarczej w dziedzinie gospodarki elektronicznej": 1. a) 18 b Instrukcji poprzez stwierdzenie, że projekt jest niezgodny ze zdefiniowanymi potrzebami grupy docelowej, a według oceny wnioskodawcy projektu jest zgodne z oczekiwaniami grupy docelowej, co zostało wykazane we wniosku, a także późniejszych wyjaśnieniach, b) 25 Instrukcji poprzez stwierdzenie, że wniosek nie zawiera oceny trwałości rezultatu projektu przez okres 3 lat od zakończenia projektu, a według Spółki projekt jest zgodny z wymogami Instrukcji, 2. art. 7 ust. 2 pkt 12 Regulaminu co do prawidłowości sporządzenia wniosku oraz ustalania kolejności zgłoszeń, 3. art. 16 ust. 1 Procedury – poprzez wykroczenie poza zakres odwołania. W uzasadnieniu skargi Strona rozszerzyła argumentację przemawiającą za zasadnością wprowadzenia proponowanej przez nią w Projekcie e-usługi oraz podniosła, iż na początkowym etapie oceny merytorycznej wniosku kwestionowane były kryteria 2, 5, 6, 7, 8, i 9 i dopiero w wyniku procedury odwoławczej negatywna ocena została przyznana tylko kryterium 2 i 5. Skarga dotyczy wyłącznie tych negatywnych ocen projektu. Zdaniem Skarżącej, organ niezasadnie zarzucił nie przeprowadzenie dostatecznej analizy potencjalnych odbiorców, brak uzasadnienia popytu, zbyt ogólnikowe przedstawienie grupy docelowej odbiorców i zbyt optymistyczny sposób liczenia potencjalnych odbiorców, a także niepełne opracowanie analizy opłacalności projektu, w tym trwałości rezultatów w trzyletnim okresie po zakończeniu projektu. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie stojąc na stanowisku, iż ocena projektu została przeprowadzona zgodnie z prawem. Wskazał na brak przedstawienia przez Stronę wiarygodnej metodologii, który to obowiązek wynikał z Przewodnika po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007 – 2013. W toku rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie Skarżąca powtórzyła swoje stanowisko co do poprawności uzasadnienia kryterium nr 2 i 5 Projektu, wskazała na nieprecyzyjność wskazówek zawartych w Instrukcji co do wypełniania pkt. 18 b wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z przepisami art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sadów administracyjnych zostały wymienione w § 2 tego przepisu, natomiast § 3 stanowi, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2010 r., na które skarga została wniesiona w trybie ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Dodać należy, iż art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju stanowi, że do postępowania w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Niemniej, w art. 30b u.z.p.p.r., ustawodawca nakłada na Instytucję zarządzającą obowiązek ustanowienia, w systemie realizacji danego programu operacyjnego, procedury odwoławczej (terminu, trybu i warunków) i zakreśla ogólne ramy takiej procedury. Poddając rozstrzygnięcia kontroli sądowej, ustawodawca w art. 30c i 30d ustanowił również szczegółowy tryb wnoszenia i rozpoznawania skarg, odbiegający od ogólnego modelu, wskazując w art. 30e zakres stosowania przepisów p.p.s.a. Zaskarżone negatywne oceny projektów nakazuje traktować jak akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju Sąd może uwzględnić skargę, jeżeli stwierdzi, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo. Rozpoznając niniejszą sprawę na podstawie ww. przepisów prawa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie stwierdził, aby zaskarżona ocena projektu została przeprowadzona w sposób nieprawidłowy, a w związku z tym brak było podstaw do uwzględnienia skargi. Sąd podzielił stanowisko organu, iż projekt nie spełnił następujących kryteriów merytorycznych obowiązujących w ramach Działania 8.1. PO IG: 1. "Projekt jest zgodny ze zdefiniowanymi potrzebami zidentyfikowanej grupy odbiorców" 2. "Wnioskodawca zapewnia trwałość rezultatów projektu przez okres minimum 3 lat od zakończenia projektu" Zgodnie z § 7 ust. 2 pkt 10 Regulaminu aby wniosek mógł zostać rekomendowany do wsparcia musi spełniać wszystkie wymagane kryteria oceny merytorycznej. Oznacza to, że niespełnienie choćby jednego kryterium dyskwalifikuje wniosek. Odnośnie kryterium opisanego wyżej w pkt 1 Sąd uznał, iż Skarżący nie uzasadnił we wniosku skali przewidywanego popytu na swoją e-usługę. Skarżący zakłada, iż jego e-usługa spotka się z bardzo szerokim zainteresowaniem. W pkt 18b wniosku dotyczącym analizy popytu Skarżący wymienia wśród potencjalnych odbiorców e-usługi firmy usługowe, sprzątające, serwisujące, ochroniarskie, transportowe, logistyczne, sprzedawców różnych usług, apteki, szpitale i przychodnie, firmy zajmujące się outsourcingiem, firmy meblarskie, hurtownie dostarczające samodzielnie towar w stałe miejsca, zarządców nieruchomości, fabryki, firmy logistyczne, producentów maszyn i części, sieciowych najemców centrów handlowych, supermarkety, firmy budowlane oraz sieci sklepów usługowych. Jednocześnie z treści wniosku wynika, iż Skarżący oparł swoje przewidywania w kwestii potencjalnego zainteresowania e-usługą na badaniach ankietowych przeprowadzonych w kwestii potencjalnego zainteresowania e-usługą na badaniach ankietowych przeprowadzonych na grupie 10 osób zajmujących stanowiska kierownicze, głównie w branży zarządców nieruchomości. Zdaniem Sądu wskazanie tak szerokiej i zróżnicowanej grupy potencjalnych odbiorców wymagałoby przeprowadzenia znaczenia bardziej szczegółowej analizy ich rzeczywistych potrzeb. Badania ankietowe przeprowadzone przez Skarżącego nie są reprezentatywne dla wszystkich grup potencjalnych odbiorców. Fakt, iż e-usługa Skarżącego spotkała się z zainteresowaniem zarządców nieruchomościami nie może bowiem świadczyć o tym, iż takie samo zainteresowanie wyrażą na przykład właściciele aptek lub producenci maszyn i części. W związku z powyższym, w ocenie składu orzekającego na podstawie danych zawartych we wniosku, nie jest możliwe ustalenie czy przewidywania Skarżącego co do popytu na jego e-usługi są uzasadnione. Zgodnie z pkt 18 Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka dla działania 8.1 (dalej Instrukcja) wnioskodawca ma obowiązek uzasadnić przedstawioną przez siebie analizę popytu na e-usługę. Z punktu 18 b Instrukcji wynika natomiast, iż należy: 1. dokładnie zdefiniować kluczowe grupy odbiorców e-usługi, 2. opisać zidentyfikowane potrzeby tych grup odbiorców. Jednocześnie, zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, 2007-2013 (dalej Przewodnik), wnioskodawca powinien podać wiarygodną metodologię zidentyfikowania potencjalnych grup odbiorców planowanych e-usług oraz ich potrzeb. Uzasadnienie analizy popytu powinno obejmować wszystkie kluczowe grupy odbiorców oraz wskazywać metodologię jaką wnioskodawca posłużył się dokonując tej analizy. Zdaniem Sądu, Skarżący nie dokonał rzetelnego sprawdzenia swoich przewidywań co do zakresu zainteresowania swoją e-uslugą. Także metodologia zastosowana przez Skarżącego nie może zostać uznana za wiarygodną, jako że przeprowadzone badanie ankietowe nie są reprezentatywne dla wszystkich grup potencjalnych odbiorców, nie może działać na korzyść Skarżącego założenie istnienia pewnych potrzeb w bardzo zróżnicowanej grupie odbiorców, bez jednoczesnego dokonania rzetelnej analizy w celu weryfikacji takich przypuszczeń. Tym samym Skarżący nie wykazał we wniosku, iż jego projekt jest zgodny ze zdefiniowanymi potrzebami zidentyfikowanej grupy odbiorców. Co do kryterium opisanego w pkt 2 (kryterium nr 5) Sąd podziela poglądy organu, iż ze względu na niezgodne z Instrukcją wypełnienie punktu 16 a wniosku, Skarżący nie wykazał, że zapewni trwałość rezultatów projektu przez okres minimum 3 lat po jego zakończeniu. Zgodnie z Instrukcją w punkcie 16a wniosku o dofinansowanie należało przedstawić: - charakterystykę modelu biznesowego opartego o planowane e-usługi, zidentyfikowane źródła przychodów; - analizę opłacalności planowanej e-usługi, prognozy i systemy sprzedaży e-usług, metodologię obliczenia prognozowanych przychodów, (ceny jednostkowe poszczególnych usług – cennik) oraz spodziewaną liczbę klientów na dane usługi w ujęciu rocznym. Dane te są niezbędne do dokonania oceny w zakresie możliwości finansowania projektu po ustaleniu wsparcia. Zgodnie z Przewodnikiem w ramach omawianego kryterium merytorycznego sprawdzane jest czy "nowo-utworzona firma będzie w stanie samodzielnie się utrzymać po ustaniu współfinansowania ze środków publicznych". Aby stwierdzić czy samodzielne utrzymanie się danej firmy jest możliwe, konieczne jest posiadanie informacji dotyczących przykładowo prognozowanych przychodów i sprzedaży. Skarżący nie zamieścił w punkcie 16a wniosku większości z wymaganych informacji w związku z czym jego deklaracja, zawarta w punkcie 25 wniosku, iż zapewni trwałość projektu, nie została poparta przekonującym uzasadnieniem. Odnosząc się do twierdzeń Skarżącego zawartych w skardze należy podkreślić, iż obowiązek stosowania się do wymagań Instrukcji podczas wypełniania wniosku o dofinansowanie dotyczy wszystkich wnioskodawców. Dokument ten został zamieszczony w ogłoszeniu o konkursie, w którym udział wziął Skarżący, w związku z czym nie powinno budzić wątpliwości Skarżącego, iż wypełniając wniosek o dofinansowanie należy postępować ściśle według zawartych w nim wskazówek. Konkretne dane, których weryfikacja umożliwia ocenę projektu, powinny być zawarte w odpowiednich punktach wniosku o dofinansowanie zgodnie z Instrukcją. Ze względu na obowiązującą w ramach PO IG zasadę równości wnioskodawców nie jest możliwe odstąpienie od tego wymogu dla żadnego z wnioskodawców. Powyższe, zdaniem Sądu, uzasadnia ocenę, iż zaskarżone rozstrzygnięcie zawarte w piśmie organu z dnia [...] czerwca 2010 r. wydane zostało w sposób prawidłowy, a w związku z tym brak było podstaw do uwzględnienia skargi. Ocena konkursowa, której poddaje się beneficjent musi doprowadzić do wybrania najlepszych projektów, posiadających największy potencjał rozwoju. Ocena ta musi być dokonywana zgodnie z przedstawionymi do publicznej wiadomości Regulaminami, Kryteriami, Przewodnikami itp., których zadaniem jest stworzenie ram obiektywnych, ujednoliconych w skali kraju ocen. Oceny te podlegają kontroli w trybie przewidzianym w Procedurze odwoławczej w ramach PO IG stanowiącej załącznik nr 4.4 do Szczegółowego opisu priorytetów Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, 2007 – 2013 oraz kontroli sądu administracyjnego zgodnie z ustawą z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił stanowisko Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji i na zasadzie przepisu art. 30c ust. 3 pkt 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju orzekł, jak w sentencji wyroku.