V SA/Wa 1576/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi C.M. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku o uchylenie decyzji ostatecznej o odmowie przyznania uprawnień przysługujących wdowie po kombatancie; 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. S.M. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), a nadto kwotę 30,15 zł (trzydzieści złotych piętnaście groszy) tytułem zwrotu poniesionych wydatków. C. M. ubiega się o przyznanie uprawnień wdowy po kombatancie na podstawie przepisów ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego z 24 stycznia 1991r. (Dz.U. z 2002r. nr 42 poz. 371). Decyzją z [...] lutego 2005r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (w skrócie: Kierownik Urzędu) odmówił przyznania zainteresowanej uprawnień wdowy po kombatancie. Następnie, w wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzja ta została utrzymana w mocy przez ostateczną decyzję Kierownika Urzędu z [...] kwietnia 2005r. Ww. decyzje strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 9 grudnia 2005r. oddalił skargę. Następnie strona zwróciła się z wnioskiem o wzruszenie decyzji ostatecznej. Po wezwaniu przez organ do sprecyzowania wniosku strona wskazała jako tryb wzruszenia decyzji art. 154 kpa. Decyzją z [...] grudnia 2007r. Kierownik Urzędu odmówił uchylenia decyzji z [...] kwietnia 2005r., a po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał swoje rozstrzygnięcie decyzją z [...] lutego 2008r. Decyzje te zostały zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 3 listopada 2008r. oddalił skargę. Strona pismem z [...] czerwca 2009r., będącym sprecyzowaniem wcześniejszego pisma z [...] czerwca 2009r. złożyła do Kierownika Urzędu wniosek o uchylenie decyzji ostatecznej z [...] kwietnia 2005r. - w trybie art. 154 kpa. Kierownik Urzędu decyzją z [...] lipca 2009r. umorzył postępowanie z wniosku C. M. o rozpatrzenie sprawy w trybie art. 154 § 1 kpa. Organ rozpoznający sprawę przypominał, iż strona rozpoczęła swoje starania o uprawnienia wdowy po kombatancie w roku 2005. Zainteresowana, co podkreślił organ I instancji, zawarła ślub kościelny z kombatantem S. U., jednakże zawarty związek nie spełniał przesłanek z kodeku rodzinnego i opiekuńczego, aby przyrzeczenie kościelne stało się ważne również z mocy obowiązującego w RP prawa. Jak wskazał Kierownik Urzędu, zgodnie z art. 105 § 1 kpa, gdy postępowanie z jakichkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Przyczyną tą jest brak jednego z elementów materialnego stosunku w odniesieniu do jego strony podmiotowej lub przedmiotowej. Od tej decyzji C. M. wniosła do Kierownika Urzędu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym domaga się zmiany lub uchylenia przyjętego rozstrzygnięcia oraz dalszego prowadzenie przez organy jej sprawy. Odwołująca się wskazała na fakt, iż w dacie zawarcia związku małżeńskiego obowiązywał już konkordat, zatem wszystkie rozstrzygnięcia odmawiające jej przyznania uprawnień uważa za bezpodstawne. Kierownik Urzędu po rozpoznaniu ww. wniosku decyzją z [...] sierpnia 2009r. utrzymał w mocy własną decyzję z [...] lipca 2009r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że kolejna decyzja podjęta przez Kierownika Urzędu w trybie art. 154 § 1 kpa w niniejszej sprawie byłaby obarczona wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 kpa polegająca na ponownym rozstrzygnięciu sprawy już poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Organ odwoławczy wskazał, iż wydając kolejną decyzję orzekałby po raz drugi w tej samej sprawie administracyjnej, gdyż rozpoznawał już wniosek strony o rozpoznanie sprawy w trybie art. 154 kpa i odmówił uchylenia decyzji ostatecznej odmawiającej przyznania uprawnień wdowy po kombatancie. Kierownik Urzędu podniósł, iż zgodnie z art. 105 § 1 kpa organ administracyjny umarza postępowanie, jeśli stało się ono z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe. Na powyższą decyzję C. M. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniosła o uchylenie obu zaskarżonych decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Zdaniem składającej skargę, decyzje są niezgodne z prawem, organ nie wziął pod uwagę żadnych argumentów przez nią przedstawionych. Skarżąca wskazała, iż biorąc ślub, mimo podeszłego wieku była przekonana, że obowiązuje już konkordat. W uzupełniającym piśmie procesowym pełnomocnik skarżącej ponownie przedstawił stanowisko strony w odniesieniu do zaskarżonej decyzji podkreślając charakter art. 154 i związanego z tym postępowania, w którym główne znaczenie ma badanie istnienia interesu strony i interesu publicznego. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Zdaniem Sądu argumenty strony skarżącej dotyczące znaczenia i charakteru prawnego art. 154 kpa jakkolwiek słuszne co do zasady, w okolicznościach niniejszej sprawy nie mają zastosowania. Należy przypomnieć bowiem, że przedmiotowa sprawa, jest to już druga sprawa z wniosku C. M. tocząca się w ramach trybu nadzwyczajnego opartego na treści art. 154 kpa. Sąd jest przy tym zdania, że oczywiście możliwe jest złożenie kolejnego wniosku strony w tym trybie w sytuacji, gdy poprzednie, czy też poprzedni z nich nie został uwzględniony i nie doprowadził do uchylenia bądź zmiany poprzedniej, niekorzystnej dla strony decyzji. Nie dotyczy to jednak zdaniem Sądu takiej sytuacji, w której ponowny wniosek powiela w swojej treści wniosek złożony uprzednio, a okoliczności faktyczne dotyczące strony jak również przepisy prawne mające zastosowanie w sprawie w żaden sposób nie uległy zmianie. Brak jest zatem podstaw do ponownego badania takiego wniosku merytorycznie z zastosowaniem reguł zawartych w treści art. 154 kpa. W przedmiotowej sprawie istnieje właśnie taka sytuacja. Należy zaznaczyć, że okoliczności faktyczne podnoszone przez stronę, to jest zawarcie ślubu wyznaniowego [...] grudnia 1994r., były znane organowi administracyjnemu już przy rozpoznawaniu wniosku skarżącej z [...] stycznia 2005 r. o przyznanie jej uprawnień kombatanckich po zmarłym mężu. Stan prawny związany z ogłoszeniem (23 lutego 1998 r.) Konkordatu zawartego uprzednio w 1993 r. między Stolicą Apostolską a Rzeczpospolitą Polską od daty rozpoznawania wspomnianego wniosku aż do chwili obecnej, nie uległ zmianie. Odmawiając przyznania skarżącej jako wdowie po kombatancie stosownych uprawnień wynikających z ustawy o kombatantach organ dał wyraz swojemu poglądowi, że związek wyznaniowy zawarty przez skarżącą i jej męża, nie wywołał skutków prawnych w zakresie sfery prawa publicznego. Stanowisko to podzielił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę złożoną przez C. M. na ostateczną decyzję wydaną przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] kwietnia 2005r. Kwestia uchylenia lub zmiany tej decyzji w ramach art. 154 kpa, była już rozważana przez organ w związku ze złożeniem przez C. M. wniosku z [...] lipca 2007 r. Na skutek skargi strony od ostatecznej, odmownej dla strony decyzji Kierownika Urzędu, sprawę rozstrzygał WSA w Warszawie, który wyrokiem z 3 listopada 2008 r. sygn. akt V SA/Wa 925/08 oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd szczegółowo odniósł się do kwestii wystąpienia w sprawie interesu strony i interesu publicznego wskazując, że rozważenie tych przesłanek dowodzi braku możliwości wzruszenia decyzji Kierownika Urzędu z [...] kwietnia 2005 r. WSA wskazał wówczas, że zmiana decyzji ostatecznej, nie może prowadzić do naruszenia obowiązujących przepisów prawa tylko ze względu na subiektywne przekonanie strony, że zmiana tej decyzji jest konieczna. Mając powyższe okoliczności na uwadze należy podkreślić, że skoro sprawa w niezmienionych okolicznościach faktycznych i prawnych( co podlega ocenie we wstępnej fazie rozpatrywania wniosku), była już rozpoznawana w trybie art. 154 kpa, brak jest podstaw do prowadzenia ponownie sprawy na tej podstawie. Badając bowiem sprawę w ramach wskazywanej przez strony podstawy tzn. art. 154 kpa należy po raz drugi podkreślić, że była ona już rozpoznawana. Nie zachodzi zatem konieczność ponownego, merytorycznego jej badania pod względem przesłanek określonych tym przepisem. Należy bowiem stwierdzić, że w okolicznościach sprawy wstępna ocena złożonego wniosku pozwala na ocenę, że sprawa wywołana nowym wnioskiem opartym na treści art. 154 kpa, jest tożsama ze sprawą już rozpoznaną na tej samej podstawie. Tym samym zdaniem Sądu, możliwe było umorzenie postępowania w sprawie, a argumenty podnoszone przez stronę skarżącą co do błędu organu w zakresie formy rozstrzygnięcia, uznać za nietrafne. Sąd jest zdania, że przytoczone argumenty wskazują, że w konkretnych okolicznościach rozstrzygnięcie takie nie stoi w sprzeczności z treścią art.154 §2 kpa w związku z czym skargę na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. oddalił.