V SA/Wa 1580/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-09-16
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, polegająca na niskim dochodzie rentowym, ponoszeniu kosztów utrzymania domu syna oraz braku oszczędności, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Sytuacja materialna skarżącego, charakteryzująca się niskim dochodem rentowym, koniecznością ponoszenia części kosztów utrzymania domu syna oraz brakiem oszczędności i wartościowych przedmiotów, jest na tyle trudna, że uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Oznacza to zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący W. N. został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W odpowiedzi złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na niskie dochody rentowe (383,43 zł netto), schorzenie uniemożliwiające pracę, brak własnych nieruchomości i oszczędności, a także konieczność ponoszenia części kosztów utrzymania domu syna, u którego mieszka. Wniosek został uzupełniony o szczegółowe dane dotyczące kosztów utrzymania gospodarstwa domowego.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 16 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi W. N. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2011 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
W. N. wezwany do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] maja 2011r. wystąpił z wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z żoną, utrzymują się jedynie ze świadczenia rentowego skarżącego w wysokości 383,43 złotych netto. Oświadczył, że jest osobą schorowaną, całkowicie niezdolną do pracy. Wyjaśnił, że wraz z żoną posiada nieruchomość o powierzchni 900 m2, innych nieruchomości, zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych nie posiadają. Podał także, że mieszka u syna i synowej w ich domu.
W piśmie procesowym z 11 sierpnia 2011r. wskazał, że wraz z żoną ma u syna wydzielony pokój z kuchnią i jest zobowiązany do ponoszenia połowy kosztów utrzymania domu. Obecnie tych kosztów nie jest w stanie ponosić ze względu na brak dochodu i w związku z tym korzystają z pomocy syna i jego żony. Podał również wysokość kosztów utrzymania domu, które kształtują się następująco: energia elektryczna – 55 złotych, woda – 25 złotych, gaz -49 złotych, wyżywienie – 360 złotych, wywóz nieczystości – 7,50 złotych, ogrzewanie – 50 złotych, środki czystości – 30 złotych, lekarstwa -110 złotych, dojazdy do lekarza -50 złotych
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę.
Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną.
Sytuacja materialna skarżącego jest trudna i uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w postaci ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika i zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazany dochód, po uwzględnieniu kosztów związanych z koniecznym utrzymaniem pozwala wyłącznie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego żony. Ponadto przy rozpoznawaniu wniosku o przyznania prawa pomocy wzięto pod uwagę fakt, że skarżący korzysta z pomocy syna i synowej oraz to, że zainteresowany nie posiada oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
W związku z powyższym na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło