V SA/Wa 1608/13
WyrokWSA w Warszawie2013-12-18
Skład orzekający: Beata Blankiewicz-Wóltańska, Izabella Janson, Piotr Piszczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, polegające na nieprawidłowym ustaleniu powierzchni kwalifikującej się do płatności, stanowi rażące naruszenie prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji przyznającej płatności?Ratio decidendi
Naruszenie przepisów postępowania, polegające na nieprawidłowym ustaleniu powierzchni kwalifikującej się do płatności, nie stanowi rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji. Rażące naruszenie prawa wymaga oczywistej i jaskrawej sprzeczności treści decyzji z przepisem prawa, a nie jedynie błędów w ustaleniu stanu faktycznego wymagających postępowania dowodowego.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2010. Kierownik Biura ARiMR wydał decyzję przyznającą płatności, jednak Dyrektor Oddziału ARiMR wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji, uznając, że doszło do rażącego naruszenia prawa poprzez nieprawidłowe ustalenie powierzchni kwalifikowalnych do płatności. Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że naruszenia przepisów postępowania nie miały charakteru rażącego i uchylił obie decyzje.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Protokolant specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] lutego 2013 r.
Przedmiotem skargi złożonej przez Z. R., dalej Skarżąca, jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dalej: Prezes ARiMR, organ odwoławczy lub II instancji z dnia [...] kwietnia 2013 r., Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, dalej: Dyrektor Oddziału ARiMR z dnia [...] lutego 2013 r., Nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S., dalej: Kierownik Biura ARiMR, z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010, dalej: płatności OB.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.
Skarżąca w dniu [...] maja 2010 r. złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w S. wniosek o przyznanie płatności na rok 2010, w którym zadeklarowała do płatności dwadzieścia działek rolnych oznaczonych literami: A, B, BI, D, E, F, FI, G, Gl, L, Ł, Łl, M, Ml, N, NI, O, P, M i Ml, położonych na działkach ewidencyjnych oznaczonych numerami: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], położonych w obrębie ewidencyjnym S., na terenie gminy R., powiat s., województwo [...]. Do jednolitej płatności obszarowej Skarżąca zadeklarowała działki rolne o łącznej powierzchni 3,49 ha, natomiast do uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych działki rolne o łącznej powierzchni 2,51 ha.
W dniu [...] sierpnia 2010 r. w gospodarstwie rolnym Skarżącej przeprowadzona została kontrola w zakresie kwalifikowalności powierzchni.
W dniu [...] czerwca 2011 r. Kierownik Biura ARiMR wydał decyzję w sprawie przyznania Skarżącej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010, w tym z tytułu jednolitej płatności obszarowej oraz z tytułu uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych.
W dniu [...] lutego 2013 r. Dyrektor Oddziału ARiMR wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura ARiMR z dnia [...] czerwca 2011 r. w sprawie przyznania Skarżącej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010.
W dniu [...] lutego 2013 r. Dyrektor Oddziału ARiMR wydał decyzję o stwierdzeniu nieważności decyzji Kierownika BP ARiMR z dnia [...] czerwca 2011 r.
Od decyzji stwierdzającej nieważność Skarżąca wniosła w dniu [...] marca 2013 r. odwołanie do Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
W dniu [...] kwietnia 2013 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydał decyzję utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Oddziału ARiMR. W uzasadnieniu wskazał, na podstawie przeglądu orzecznictwa zarówno wojewódzkich sądów administracyjnych oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącego pojęcia rażącego naruszenia prawa, a także opierając się na poglądach prezentowanych w doktrynie prawa o postępowaniu administracyjnym, że naruszenie prawa w decyzji ma charakter rażący wówczas, gdy w sposób oczywisty, bezsporny i nie stwarzający odmiennej wykładni został naruszony przepis prawny.
Dodatkowo organ odwoławczy przywołał przepisy prawa jakie znalazły zastosowanie w sprawie oraz stwierdził, iż decyzja Kierownika Biura ARiMR z dnia [...] czerwca 2011 r. rażąco narusza przepisy prawa procesowego tj. art. 3 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r., poz. 1164), dalej ustawa o płatnościach w związku z art. 77 § 1 Kpa.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Prezes ARiMR wskazał, że Skarżąca zadeklarowała do płatności na działce ewidencyjnej o numerze [...] powierzchnię 0,10 ha, podczas gdy wartość maksymalnego obszaru kwalifikowalnego (PEG) wyznaczonego na tej działce ewidencyjnej wynosi 0,08 ha. Ponadto wyjaśnił, że Kierownik Biura ARiMR nie przyznał Skarżącej płatności do gruntów rolnych położonych na działce ewidencyjnej o numerze [...] ze względu na nie zachowanie minimalnej powierzchni działki rolnej, tj. 0,10 ha. Prezes ARiMR stwierdził również, że Dyrektor Oddziału ARiMR w decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. nie wskazał, iż Kierownik Biura ARiMR w decyzji z dnia [...] czerwca 2011 r. nie uwzględnił wartości maksymalnego kwalifikowanego obszaru (PEG) również na działkach ewidencyjnych oznaczonych numerami: [...],[...] i [...]. Organ odwoławczy przypomniał, że Skarżąca zadeklarowała powierzchnię gruntów rolnych na działce ewidencyjnej:
- Nr [...] powierzchnię 0,40 ha, podczas gdy wartość maksymalnego obszaru kwalifikowalnego (PEG) wyznaczonego na tej działce ewidencyjnej wynosi 0,41 ha, a Kierownik Biura ARiMR przyznał płatności do powierzchni 0,30 ha na tej działce,
- Nr [...] powierzchnię 0,36 ha, podczas gdy wartość maksymalnego obszaru kwalifikowalnego (PEG) wyznaczonego na tej działce ewidencyjnej wynosi 0,35 ha, a Kierownik Biura ARiMR przyznał płatności do powierzchni 0,36 ha na tej działce,
- Nr [...] powierzchnię 1,03 ha, podczas gdy wartość maksymalnego obszaru kwalifikowalnego (PEG) wyznaczonego na tej działce ewidencyjnej wynosi 1,03 ha, a Kierownik Biura ARiMR przyznał płatności do powierzchni 1,02 ha na tej działce.
W związku z powyższym, Prezes ARiMR, mając na uwadze art. 28 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 oraz art. 3 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o płatnościach w związku z art. 7 i 77 § 1 Kpa oraz art. 7 ust. 1 a ustawy o płatnościach wskazał, że organ przyznający płatności nie wyjaśnił rozbieżności w deklaracji powierzchni zgłoszonej do płatności przez Skarżącą we wniosku z [...] maja 2010 r., a wartością maksymalnego kwalifikowalnego obszaru do płatności zapisanego w systemie identyfikacji działek rolnych z wykorzystaniem dostępnych w sprawie materiałów dowodowych oraz zaimplementowanej do systemu identyfikacji (...) ortofotomapy, co oznacza, że zaniechał obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego zebranego w sprawie.
Pismem z [...] czerwca 2013 r. (data nadania) Z. R. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa ARiMR z [...] kwietnia 2013 r., w której zarzuciła skarżonej decyzji naruszenie art. 107 § 1 i § 3 Kpa, poprzez brak powołania w osnowie decyzji podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz wadliwe uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji, art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie tegoż przepisu, art. 10 § 1 oraz art. 15 Kpa. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa ARiMR w Warszawie oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji Dyrektora Oddziału ARiMR z dnia [...] lutego 2013 r.
W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie podtrzymując twierdzenia i wnioski zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.:
Na wstępie zaznaczyć należy, iż zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sady administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, iż w sprawie naruszono przepisy – czy to prawa materialnego, czy też postępowania – sąd uchyla zaskarżoną decyzję i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia. Natomiast w żadnym razie sąd nie jest władny by samodzielnie rozstrzygnąć indywidualną sprawę w zastępstwie organu administracyjnego.
Rozpoznając skargę w świetle powyższych kryteriów uznać należało, że zasługuje ona na uwzględnienie.
Sąd rozpoznając skargę korzysta ze wszystkich dowodów zebranych w toku postępowania administracyjnego, gdyż rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
W tym miejscu zaznaczyć należy, iż kontrolowane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia organów zapadły w ramach jednego z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, tj. w trybie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej.
W podstawie prawnej decyzji Dyrektora Oddziału ARiMR z [...] grudnia 2012 r. wskazano przepis art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, zgodnie z którym, organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
Skoro zatem organ uznał, że w sprawie zaistniały przesłanki do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, Sąd poddał analizie zasadność weryfikacji decyzji ostatecznej w drodze postępowania nieważnościowego. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym i stanowi formę nadzoru. Może zostać wszczęte na wniosek lub jak w niniejszej sprawie z urzędu.
W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej obowiązkiem organu administracji publicznej jest rozpatrywanie sprawy wyłącznie w granicach określonych przez przepis art. 156 § 1 Kpa, co oznacza, że w tym postępowaniu organ administracji publicznej nie jest władny rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak to może uczynić w postępowaniu odwoławczym, działa jako organ kasacyjny i nie może rozstrzygać żadnej innej kwestii merytorycznej (por. wyrok NSA z 27 października 1995 r., sygn. akt III SA 829/95, niepublikowany, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 1996 r., sygn. akt III ARN 70/95, OSNAP 1996/18/258). Powołany art. 156 § 1 Kpa stanowi zamknięty katalog przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy uznał, że w sprawie przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego doszło do rażącego naruszenia prawa procesowego tj. przepisu art. 3 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich w związku z art. 7 i art. 77 § 1 Kpa, bowiem Kierownik Biura ARiMR przyznając Skarżącej płatności bezpośrednie na rok 2010 nie ustalił powierzchni kwalifikowanej do płatności na działkach ewidencyjnych nr [...],[...],[...],[...] zgodnie z wartością maksymalnego kwalifikowalnego obszaru wyznaczonego w systemie identyfikacji działek rolnych, stosownie do treści art. 28 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Organ wskazał na różnice pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a maksymalnym kwalifikowanym obszarem do płatności (PEG).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz doktrynie przyjęto, iż rażące naruszenie prawa, będące przyczyną nieważności decyzji występuje wówczas, "gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszelkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem albo uchylono obowiązek" (por. Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz J. Borkowski, J. Jendrośka, R. Orzechowski, A. Zieliński, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1985 r., s. 237 ). Rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa (zob. wyrok NSA z dnia 21 października 1992 r., V SA 86/92, ONSA 1993, nr 1, poz. 23). O tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, decyduje przede wszystkim oczywistość tego naruszenia i jego wpływ na sposób załatwienia sprawy. Rażące naruszenie prawa to oczywiste naruszenie jednoznacznego przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej (wyrok NSA z dnia 6 lutego 1995 r., II SA 1531/94, ONSA 1996, nr 1, poz. 37).
Badając legalność zaskarżonej decyzji w powyższym kontekście, a w szczególności zasadność zastosowania art. 156 § 1 pkt 2 Kpa jako podstawy prawnej zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd w składzie rozpoznającym sprawę, wyraża stanowisko, że wskazane przez organy zarzuty przeciwko decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z [...] czerwca 2011 r. dotyczące naruszenia przepisów postępowania, poprzez zaniechanie obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia organu administracyjnego o przyznaniu płatności. Decyzja organu Agencji o przyznaniu producentce rolnej płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego wydana została bowiem w oparciu o właściwą - mającą w sprawie zastosowanie podstawę prawną tj. art. 7 ust 1 i ust. 2 ustawy o płatnościach.
Do ustalenia płatności przyjęto jednak, jak się później okazało nieprawidłową, błędną powierzchnię 4 działek ewidencyjnych, zamiast wynikającą z PEG powierzchnię. Dyrektor Oddziału ARiMR stwierdzając nieważność decyzji o przyznaniu płatności uznał, że powyższe stanowi rażące naruszenie art. 7 ust. 1a ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach i rażące naruszenie art. 7 i 77 Kpa poprzez wydanie decyzji bez uprzedniego przeprowadzenia prawidłowego postępowania wyjaśniającego.
W decyzji Dyrektor Oddziału ARiMR wskazał m.in. na ustalenie kwalifikującej się do płatności powierzchni różniącej się od powierzchni PEG ustalonej dla trzech działek, co spowodowało uwzględnienie nieprawidłowej powierzchni PEG dla tych działek ewidencyjnych, co w dalszej części skutkowało przyznaniem płatności w wysokości niezgodnej z przepisami prawa.
Organ odwoławczy potwierdził rozstrzygnięcie organu I instancji, co do zasadności wzruszenia decyzji w trybie nadzwyczajnym - stwierdzenia jej nieważności wobec rażącego naruszenia przepisy prawa procesowego tj. art. 3 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich w związku z art. 7 i 77 § 1 Kpa Jednocześnie zauważył, że Dyrektor Oddziału ARiMR nie wskazał, że Kierownik Biura ARiMR nie uwzględnił wartości maksymalnego kwalifikowanego obszaru (PEG) na działkach ewidencyjnych nr 141, 999, 194/5.
W tym miejscu Sąd wyjaśnia, że przepis art. 3 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji o przyznaniu płatności za 2010 r.) stanowi, że w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów, pomocy do rzepaku oraz pomocy do plantacji trwałych organ administracji publicznej stoi na straży praworządności i jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przepisy art. 7 (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji o przyznaniu płatności) i 77 § 1 Kpa stanowią, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Jak wyżej wyjaśniono cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią zastosowanego przepisu, przez ich proste zestawienie ze sobą. Natomiast w rozpoznawanej sprawie dla stwierdzenia, czy decyzja o przyznaniu płatności została wydana z naruszeniem prawa konieczne było przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie określenia maksymalnej kwalifikowanej powierzchni dla każdej z działek objętych wnioskiem o przyznanie płatności. Dopiero po dokonaniu porównania powierzchni działek wskazanych we wniosku z powierzchniami działek w systemie identyfikacji działek rolnych można było ustalić, czy powierzchnie te są niezgodne i następnie ustalić, czy płatność przyznano do działki większej niż powierzchnia ewidencyjno – gospodarcza PEG wyznaczona dla danej działki. Jeżeli w sprawie doszło do naruszenia przepisów procedury w zakresie prawidłowego ustalenia wielkości działek, do których mogą być przyznane płatności bezpośrednie, to naruszenie prawa nie miało charakteru rażącego naruszenia prawa.
W zaskarżonej decyzji organ orzekający powołując się na przepis art. 28 ust.1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 oraz przepisy prawa krajowego dotyczące zasad prowadzenia postępowania wyjaśniającego wskazał, że obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie było ustalenie powierzchni kwalifikowanej do płatności na działce zgodnie z wartością maksymalnego kwalifikowanego obszaru wyznaczonego w systemie identyfikacji działek rolnych stosownie do wskazanego wyżej rozporządzenia Komisji (WE).
Stanowisko takie jest niewątpliwie słuszne. Nie wyjaśnienie ewentualnych rozbieżności (jeżeli takie w dacie orzekania wystąpiły, co w świetle zapisu w decyzji Kierownika Biura ARiMR dotyczącego przeprowadzenia kontroli kwalifikowalności działek nie jest oczywiste) stanowiłoby naruszenie przepisów procedury, nie stanowiłoby jednak rażącego naruszenia prawa.
Należy również zaznaczyć, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, wniosek został złożony na formularzu przysłanym rolnikowi wraz z materiałem graficznym zawierającym działki producenta stosownie do art. 25 ust. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich w zw. z art.19 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) Nr 1290/2005, (WE) Nr 247/2006, (WE) Nr 378/2007 oraz uchylającym rozporządzenie (WE) Nr 1782/2003 (Dz.Urz. UE L z 2009r., Nr 30, str. 16,), zwanego dalej rozporządzeniem Rady (WE) Nr 73/2009, który stanowi, że państwo członkowskie (...) rozprowadza wydrukowane uprzednio formularze w oparciu o obszar określone w poprzednim roku oraz dostarcza materiały graficzne wskazujące położenie takich obszarów, natomiast z art. 25 ustawy o płatnościach bezpośrednich wynika, że rolnik składa wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na formularzach opracowanych i udostępnionych przez Agencję.
Art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 dotyczy systemu identyfikacji działek rolnych, stanowiąc, że system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10.000. Naruszenia tego przepisu mogłyby dopuścić się swoim działaniem jednostki tworzące system identyfikacji działek, a nie organy z niego korzystające przy orzekaniu np. o przyznaniu płatności bezpośrednich.
Brak jest więc podstaw do stwierdzenia, że Kierownik Biura ARiMR oceniając wniosek złożony na przesłanym uprzednio rolnikowi formularzu wraz z załącznikami graficznymi, nie wziął pod uwagę powierzchni kwalifikowanej do płatności na poszczególnych działkach ewidencyjnych zgodnie z wartością maksymalnego kwalifikowanego obszaru wyznaczonego w systemie identyfikacji działek rolnych, stosownie do treści art. 28 ust.1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) 1122/2009. Fakt wystąpienia ewentualnych niezgodności między powierzchnią do której przyznano płatności a powierzchnią referencyjną wymagają, jak wyżej powiedziano, przeprowadzenia postępowania dowodowego, wobec czego nie stanowią rażącego naruszenia prawa w świetle przytoczonej wykładni przepisu art.156 § 1 pkt 2 Kpa.
Na marginesie Sąd wskazuje, że zasada, iż płatność w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. (...), określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności wynika z przepisu art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach i został dodany ustawą z dnia 17 lutego 2010 r. o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 36, poz. 197) oraz wszedł w życie z dniem 15 marca 2010 r.
Naruszenie wskazanych przepisów proceduralnych nie stanowi jednak naruszenia prawa, które należałoby zakwalifikować jako "rażące" i które w konsekwencji stanowiłoby podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.
Sąd orzekając stosownie do art. 133 § 1 p.p.s.a. na podstawie akt sprawy stwierdził, że w toku postępowania w sprawie przyznania Skarżącej płatności bezpośrednich za 2010 r. mogło dojść do naruszenia przepisów postępowania poprzez nieprawidłową ocenę materiału dowodowego, które mogło mieć wpływ na nieprawidłowe ustalenie powierzchni będącej podstawą przyznania płatności, nie było to jednak naruszenie przepisów, które można by zakwalifikować jako rażące.
Powzięcie wątpliwości co do prawidłowości przeprowadzonego postępowania administracyjnego, które mogło skutkować zawyżeniem kwoty przyznanej płatności nie stanowi podstawy do uznania, że postępowanie to zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem prawa, a co za tym idzie ewentualne nieprawidłowości nie mogą być konwalidowane wzruszeniem decyzji w trybie postępowania nadzwyczajnego - nieważnościowego. Wskazane przez Prezesa ARiMR przepisy procedury administracyjnej nie mogą stanowić w przypadku ich naruszenia podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji z powodu ich "rażącego naruszenia". Nie można bowiem przyjąć, wbrew twierdzeniom organu, iż treść decyzji jaką podjął Kierownik Biura ARiMR o przyznaniu Skarżącej płatności bezpośrednich stoi w oczywistej, jaskrawej sprzeczności z treścią zastosowanych w sprawie przepisów prawa bądź rozstrzygnięcie organu o przyznaniu rolnikowi płatności zawiera wadę tkwiącą w samej decyzji, a tylko w takiej sytuacji zaistniałyby przesłanki do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa W świetle wskazanych wyżej argumentów, w ocenie Sądu brak było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu wnioskodawcy płatności, w oparciu o przesłankę wynikającą z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, co zasadnym czyni zarzut podniesiony w skardze, a dotyczący naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 Kpa
Rozpoznając sprawę na nowo Dyrektor Oddziału ARiMR weźmie pod uwagę ocenę prawną zawartą w wyroku i wyda stosowne rozstrzygnięcie.
Z przedstawionych wyżej względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło