V SA/Wa 1628/07

WyrokWSA w Warszawie2007-08-08

Skład orzekający: Małgorzata Rysz, Beata Krajewska, Piotr Kraczowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku częściowego uchylenia decyzji organu celnego, sąd powinien uchylić również rozstrzygnięcie dotyczące sposobu wypełnienia pola 22 dokumentu SAD (ogólna wartość faktury), jeśli pole to obejmuje zarówno kwestionowane, jak i niekwestionowane elementy?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej ustalenia ogólnej wartości faktury (pole 22 SAD), ponieważ pole to obejmowało zarówno wartość leków recepturowych (co do których decyzja organu została utrzymana w mocy), jak i wartość leków sprzedawanych bez recepty (co do których decyzja organu została uchylona). W związku z tym, rozstrzygnięcie dotyczące sposobu wypełnienia pola 22 SAD, które obejmuje obie te wartości, również powinno zostać uchylone. Sąd zasądził również część kosztów postępowania, uzasadniając to tym, że decyzja organu dotyczyła trzech odrębnych kwestii (leki recepturowe, leki bez recepty, podatek VAT), a skarga została uwzględniona jedynie w części dotyczącej leków bez recepty.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zgłoszenia celnego towaru w postaci leków. Naczelnik Urzędu Celnego uznał zgłoszenie za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej, a Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy w części dotyczącej leków recepturowych, uchylając ją w części dotyczącej podatku VAT i leków sprzedawanych bez recepty. Spółka zaskarżyła decyzję, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności dotyczące ustalenia wartości celnej leków. WSA uchylił decyzję w części dotyczącej leków bez recepty, a NSA uchylił wyrok WSA w tej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji w zakresie dotyczącym ustalenia ogólnej wartości faktury (pole 22 SAD), stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz P. P. Sp z o.o. w W. kwotę 370 zł tytułem zwrotu części kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Rysz (spr.), Sędzia WSA Beata Krajewska, Asesor WSA Piotr Kraczowski, Protokolant Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi P. P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji w zakresie dotyczącym ustalenia ogólnej wartości faktury (pole 22 SAD); 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz P. P. Sp z o.o. w W. kwotę 370 zł (trzysta siedemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu części kosztów postępowania sądowego. Na podstawie zgłoszenia celnego dokonanego przez P. P. Sp. z o.o., według zgłoszenia celnego SAD z dnia [...] października 2001 r. nr [...] objęto procedurą celną dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towar w postaci leków przyjmując deklarowaną wartość celną towaru w wysokości odpowiadającej cenie transakcyjnej wynikającej z przedstawionych przy zgłoszeniu celnym faktur handlowych wystawionych przez eksporterów - P. O. I. (E. D.) z siedzibą w X, P. D.C. z siedzibą w I. oraz P. E. C. z siedzibą w I. Naczelnik Urzędu Celnego I w W. decyzją z dnia [...] września 2004 r. nr [...] uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej zaimportowanego towaru i orzekając w tym zakresie określił wartość celną w skorygowanej wysokości, a także od tak zmienionej wartości celnej określił wysokość podatku VAT. Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z [...] kwietnia 2005 r. nr [...] uchylił decyzję organu celnego pierwszej instancji w części dotyczącej podstawy prawnej i orzekając w tym zakresie w miejsce wymienionego w decyzji art. 29 § 1 wskazał art. 25 § 1 Kodeksu celnego. Uchylił także decyzję w zakresie dotyczącym określenia podatku VAT i orzekł, iż z przyczyn formalnych brak było podstaw do wydania rozstrzygnięcia w tym zakresie, w pozostałej zaś części utrzymał decyzję w mocy. Organ w uzasadnieniu decyzji wskazał, iż w podczas kontroli przeprowadzonej u importera przez pracowników Inspekcji Celnej ujawniono umowy z 1 grudnia 2000 r. zawarte z kontrahentami zagranicznymi, dotyczące sprzedaży, a przewidujące kwartalne premie pieniężne stanowiące procent sprzedaży netto gotowych produktów farmaceutycznych na receptę. Zgodnie z postanowieniami tych umów wysokość premii uzależniono od wartości sprzedaży. Z dokumentów ujawnionych podczas kontroli wynika, iż w okresie od 01.01.2001 r. do 31.12.2003 r. wartość przyznanych importerowi zniżek wyniosła 35% wartości sprzedanych farmaceutyków na receptę. Wskazuje to, że zgłoszenie celne zostało dokonane w oparciu o niekompletne dane i dokumenty, nieodzwierciedlające rzeczywistych warunków transakcji, pomimo złożenia w polu 10b deklaracji wartości celnej oświadczenia o prawdziwości i kompletności danych i zobowiązania do dostarczenia dodatkowych informacji i dokumentów służących do ustalenia wartości celnej przywiezionych towarów. Upust na towar był zagwarantowany w art. 2 pkt 2.5 umów sprzedaży z 1 grudnia 2000 r., zaś okoliczność późniejszego wystawienia not kredytowych nie jest istotna w sytuacji gdy noty te dotyczą faktur sprzedaży. Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił zasady, którymi kierował się podwyższając wartość leków OTC. Stwierdził, iż wartość celną leków opisanych w poz. 22 SAD ustalono na podstawie art. 25 Kodeksu celnego w oparciu o wartości wynikające z faktur przedkładanych na takie same leki importowane uprzednio przez niepowiązane podmioty, tj. P. G. F. S.A., F.S.A. oraz I.P. W ocenie organu orzekającego, importowane przez te firmy leki są to towary identyczne w rozumieniu art. 22 § 1 pkt 2 Kodeksu celnego. W skardze do Sądu na powyższą decyzję P. P. S. z o.o. wniosła o uchylenie decyzji obu instancji oraz o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych zarzucając: 1. 1. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: art. 23 § 1 - § 5 i § 9 oraz art. 85 § 1 ustawy z 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz. U. z 2001 r., nr 75, poz. 802 ze zm.); art. 24 i 25 § 1 i 2 Kodeksu celnego. 2. Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu Celnego; art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 962 ze zm.) w związku z art. 262 Kodeksu celnego; art. 127 w związku z art. 233 § 1 pkt 1 lit. a Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego; art. 187 § 1 i art. 191 w związku z art. 122 Ordynacji podatkowej oraz art. 65 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 93 ze zm.) w związku z art. 262 Kodeksu celnego. Rozwijając w motywach skargi zarzuty o charakterze merytorycznym skarżąca podkreśliła, że zaskarżona decyzja zawiera rozstrzygnięcie w zakresie dwóch odrębnych kwestii : podwyższenia wartości celnej leków OTC (leków sprzedawanych bez recepty) - poz. 22 zgłoszenia celnego; obniżenie wartości celnej leków sprzedawanych na recepty w związku z udzielanymi przez eksporterów premiami finansowymi (pozostałe pozycje SAD). W części dotyczącej podwyższenia wartości celnej leków OTC skarżąca zarzuciła Dyrektorowi Izby Celnej nieprawidłowe zastosowanie przepisów art. 23 § 1 - § 5 Kodeksu celnego poprzez niezbadanie okoliczności, które powinny być zbadane w wypadku zakwestionowania cen ustalonych przez podmioty powiązane. W szczególności organ celny nie uwzględnił różnic w poziomach handlu, kosztów ponoszonych przez sprzedawcę oraz różnic ilościowych. Zarzuciła także, że wartość celna leków, pomimo powołania w decyzji Dyrektora Izby Celnej art. 25 Kodeksu celnego, nie została ustalona w oparciu o dane wynikające z materiału porównawczego, ale na podstawie cen stosowanych w obrocie krajowym, które są wyższe niż wynika to z porównania przeprowadzonego na podstawie art. 25 Kodeksu celnego. Rozstrzygniecie w tym zakresie zostało zatem oparte na danych dotyczących transakcji dokonywanych przez skarżącą na polskim obszarze celnym, a nie na danych dotyczących transakcji importowych podmiotów niepowiązanych. Naruszenia przepisu art. 24 Kodeksu celnego skarżąca upatruje w tym, że Dyrektor Izby Celnej uznał za prawidłową wartość leków ustaloną przez Naczelnika Urzędu Celnego w oparciu o przepis art. 29 Kodeksu celnego. Dyrektor zmienił wyłącznie podstawę prawną rozstrzygnięcia, nie zmienił natomiast wyliczeń dokonanych przez organ pierwszej instancji, a więc w praktyce nie zastosował się do treści przepisu art. 25 Kodeksu celnego. Jeśli zaś przyjąć, iż organ drugiej instancji określił wartość celną leków inaczej niż organ pierwszej instancji, to organ ten naruszył rażąco zasadę dwuinstancyjności rozpoznania sprawy. W części dotyczącej weryfikacji (obniżenia) wartości celnej leków sprzedawanych na recepty skarżąca podniosła, że wartość celna towaru była deklarowana zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisów prawa celnego, cena wynikająca z faktur importowych miała charakter ostateczny i stanowiła całkowitą kwotę należną z tytułu zakupu importowanych towarów i po dopuszczeniu leków do obrotu na terytorium Polski nie uległa zmianie. Spółka wskazała, że w związku z importem leków nie otrzymywała żadnych zniżek, opustów ani rabatów, które w jakikolwiek sposób zmieniałyby ceny leków wynikające z umów dystrybucyjnych, a co za tym idzie uzasadniałyby zmianę ich wartości celnej. Skarżąca podkreśliła, iż jej działalność jako dystrybutora leków na rynku polskim, regulowały umowy dystrybucyjne zawarte 1 grudnia 2000 r. Strony uzgodniły ogólne warunki i zasady dokonywania przez P. zakupu i importu leków oraz sprzedaży leków na receptę krajowym odbiorcom hurtowym. W umowach strony unormowały dwa odrębne i niezależne względem siebie stosunki zobowiązaniowe: pierwszy związany z zakupami i importem leków przez skarżącą, konkretyzował się każdorazową transakcją zakupu leków; drugi związany ze sprzedażą leków przez skarżącą, konkretyzował się w związku z osiągnięciem przez skarżącą określonego poziomu sprzedaży leków na receptę na rzecz krajowych odbiorców hurtowych. Konkretyzacja pierwszego stosunku zobowiązaniowego pozostawała bez wpływu na nawiązanie drugiego i na odwrót. Spółka deklarowała wartość celną importowanych leków zgodnie z art. 23 § 1 i § 9 oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego. Wysokość premii uzależniono od wielkości obrotów (poziomów sprzedaży), zrealizowanych przez skarżącą w związku ze sprzedażą leków na receptę w danym kwartale na rzecz lokalnych odbiorców hurtowych, a nie od wartości zakupu (importu) leków od zagranicznych dostawców. Gdyby skarżąca wiązała wartość premii z ceną zakupów, to premie te byłyby księgowane po stronie kosztów zakupu leków a nie po stronie przychodów. W tej sytuacji powiązanie wartości uzyskanej przez skarżącą premii pieniężnej z wartością celną importowanych farmaceutyków uzasadnia zarzut braku przeprowadzenia przez organy celne prawidłowego postępowania dowodowego w sprawie. Dodatkowo organy celne dokonały wykładni woli stron ponad osnowę umów dystrybucyjnych, co narusza art. 65 § 2 Kodeksu cywilnego w takim zakresie, w jakim reguła interpretacyjna zawarta w tym przepisie zawiera się w dyrektywach wynikających z art. 187 §1 oraz art. 191 w zw. z art. 122 Ordynacji podatkowej. Podstawowym dokumentem, w oparciu o który należało ustalić wartość celną importowanych towarów była faktura handlowa. Żaden z przepisów prawa celnego obowiązujących w 2001 r. (to jest w czasie dokonania zgłoszenia celnego) nie nakładał na importera obowiązku dołączania do zgłoszenia celnego dokumentów handlowych pozostających bez związku z dopuszczeniem towaru do obrotu lub ustaleniem jego wartości celnej, tj. umów dystrybucyjnych czy wystawianych przez zagranicznych dostawców not uznaniowych. Dokumenty przekazane przez skarżącą organom celnym były kompletne i przedstawiały dane zgodne ze stanem faktycznym istniejącym w dniu zgłoszenia celnego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 stycznia 2006 r. sygn. akt V SA/Wa 1623/05 w sprawie ze skargi P. P. Sp. z o.o. uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w części utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej uznania za nieprawidłowe zgłoszenia celnego w poz. 22 SAD a w pozostałej części skargę oddalił, stwierdzając, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w uchylonej części do czasu uprawomocnienia się wyroku. Sąd zasądził od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz P. P. Sp. z o.o. w W. kwotę 100 złotych tytułem zwrotu części kosztów postępowania sądowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że w myśl przepisu art. 85 § 1 Kodeksu celnego należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Stosownie do zasady przewidzianej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego wartością celna towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalana z uwzględnieniem art. 30 i art. 31 tej ustawy. Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej odnoszącego się do wykładni art. 23 § 1 i 9 oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego, jakiej skarżąca dokonała w skardze. Wskazał, iż zasady ustalania wartości celnej towarów uregulowane zostały w dziale III Kodeksu celnego, w tym głównie w art. 23. Natomiast przepis art. 85 § 1 Kodeksu celnego odnosi się do innej materii (wymagalności należności celnych). Przepisy art. 23 § 1 i 9 Kodeksu celnego donoszą wartość celną do ceny faktycznie zapłaconej lub należnej za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny. Położony jest więc nacisk na cenę rzeczywistą, całkowitą i ostateczną obejmującą wszelkie płatności dokonane lub mające być dokonane w zamian za towar. Zdaniem Sądu, powiązanie tak rozumianej ceny nie może być związane żadną cezurą czasową. Takie powiązanie prowadziłoby do sprzeczności. Jeżeli wartością celną jest rzeczywista, ostateczna cena towaru, to nie może być to wyłącznie cena na dzień przyjęcia zgłoszenia celnego. Cena ta bowiem mogłaby, z wielu względów, nie odpowiadać cenie faktycznej zapłaconej lub należnej (cenie całkowitej). Sąd stwierdził, że przedmiotem umów, jakie skarżąca zawarła z kontrahentami zagranicznymi był zakup przez nią produktów (farmaceutyków wymienionych w załącznikach do umów, dostępnych na receptę oraz bez recepty) oraz ich odsprzedaż na terytorium Polski, a także działalność w zakresie promowania produktów nabytych od tych kontrahentów, przy czym umowy przewidywały systematyczność w składaniu przez skarżącą zamówień na produkty, a także premie za realizację planów sprzedaży stanowiących procent sprzedaży netto gotowych produktów farmaceutycznych na receptę. Wysokość tych premii uzależniona była od wielkości sprzedaży kwartalnej. Premie te miały być wystawiane przez kontrahentów zagranicznych poprzez wystawianie not kredytowych na odpowiednią kwotę. W ocenie Sądu, istotna w sprawie była kwestia, czy wartością transakcyjną wyznaczającą wartość celną towaru była fakturowana przez eksportera cena pomniejszona o odpowiednią kwotę rabatu (premii), czy cena w wysokości określonej w fakturze, nie uwzględniającej obniżki z tytułu rabatu otrzymanego według not kredytowych. Zawarte przez skarżącą umowy sprzedaży produktów objętych zgłoszeniem celnym wykonane zostały w czasie obowiązywania zawartych przez te podmioty umów. Ich postanowienia stanowiły więc w swej istocie część składową umów sprzedaży importerowi leków objętych zgłoszeniem. Uzasadnia to zdaniem Sądu ocenę, że rabaty na skonkretyzowanych przez strony warunkach przewidziane zostały już w umowie sprzedaży leków importerowi. Nie zachodziła tu więc taka sytuacja, gdy - jak w przypadku tzw. rabatów ex post - czynność prawna będąca źródłem prawa kupującego do rabatu, dokonana jest dopiero po zgłoszeniu celnym towaru z wystawioną wcześniej fakturą. Sąd stanął na stanowisku, iż otrzymany rabat stanowił niewątpliwie dla skarżącej przysporzenie majątkowe, które w obrocie prawnym dokonywane są ze względu na istnienie usprawiedliwiającej je określonej podstawy prawnej, w szczególności ze względu na wzajemne świadczenie będące ekwiwalentem dokonanego przysporzenia. W niniejszej sprawie taka podstawa - przyczyna - która byłaby odrębna od samego aktu sprzedaży towaru przez eksporterów na rzecz skarżącej, nie została wykazana. W szczególności nie wykazano innego względem eksporterów świadczenia skarżącej, którego ekwiwalentem byłby udzielany jej rabat. Sąd pierwszej instancji uznał, iż w świetle postanowień umowy podstawą uzasadniającą udzielanie rabatu na warunkach określonych w umowach był fakt importu leków przez skarżącą. Chybione jest więc, w ocenie Sądu, twierdzenie skarżącej, że rabat nie był związany z dostawą oraz z ceną zakupu przedmiotu importu i jego wartością celną. Oceny tej nie podważa podnoszona przez skarżącą okoliczność, iż umowy przewidywały naliczanie rabatu, nie od wartości importu leków, lecz od wartości ich sprzedaży przez skarżącą osobom trzecim. Liczenie 35% od wartości sprzedaży towaru przez skarżącą było bowiem jedynie przyjętym przez strony technicznym sposobem wyliczenia rabatu, który pozostawał w związku z realizowanym przez skarżącą importem leków i w świetle postanowień umów brak było podstaw do uznania rabatu za należny od importu środek wsparcia działalności skarżącym na rynku polskim. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie umowy sprzedaży odnoszące się do przyszłych transakcji między importerem a eksporterami określały warunki udzielania premii, a więc wskazywały na sposób kształtowania ceny ostatecznej, zaś po dokonaniu zgłoszenia celnego następowało jedynie deklaratywne określenie należnego skarżącej rabatu notami eksporterów. W konkluzji Sąd stwierdził, że przewidziane umową sprzedaży rabaty były czynnikiem kształtującym wartość (cenę) transakcyjną towaru w wysokości pomniejszonej o rabat ceny wynikającej z faktur eksporterów przedstawionych przy zgłoszeniu celnym i tak określona wartość (cena) transakcyjna stanowiła wartość celną towaru. Uzasadniona zatem, w świetle przepisu art. 65 § 4 Kodeksu celnego, była korekta - obniżenie - wartości celnej leków na receptę dokonana przez organy celne. Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej, że żaden z obowiązujących w dacie zgłoszenia celnego przepisów prawa celnego, w szczególności aktów wykonawczych dotyczących zgłoszeń celnych nie nakładał na importera obowiązku dołączania do zgłoszenia celnego umów dystrybucyjnych czy wystawianych przez zagranicznych dostawców not uznaniowych. Interpretacja skarżącej nie uwzględniała, w ocenie Sądu, tego, że faktura nie jest jedynym dokumentem służącym do ustalenia wartości celnej, gdyż obowiązujące w dacie przyjęcia zgłoszenia celnego rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10 listopada 1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz.U. Nr 104, poz. 1193 ze zm.) określa jedynie przykładowo dokumenty, jakie należy dołączyć do zgłoszenia celnego. Jeżeli zatem strona skarżąca w czasie dokonywania zgłoszenia nie mogła zadeklarować innej wartości celnej, ponieważ na fakturze nie był wskazany upust, powinna na podstawie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego wystąpić z wnioskiem o stosowną korektę zgłoszenia celnego po otrzymaniu not określających należny jej upust. Sąd nie uznał za zasadne zarzutów naruszenia przepisów postępowania w sprawach celnych w odniesieniu do przeprowadzonej przez organy korekty wartości leków na receptę i w jego ocenie organy celne rozpoznając sprawę, zarówno w pierwszej jak i w drugiej instancji i wydając zaskarżone decyzje kierowały się i przestrzegały zasad ogólnych postępowania stanowiących integralną część przepisów regulujących procedurę w sprawach celnych, a decyzje wydane zostały na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego i wyczerpująco rozpatrzonego, stanowiącego podstawę do ustalenia właściwego stanu faktycznego, w konsekwencji ocenionego zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 191 Ordynacji podatkowej. Za chybiony Sąd uznał również zarzut naruszenia przepisu art. 65 § 2 Kodeksu cywilnego bowiem prowadzenie przez organy celne postępowania administracyjnego w sposób zgodny z przepisami działu IV Ordynacji podatkowej, mającego zastosowanie w sprawach celnych na mocy art. 262 Kodeksu celnego, nie może uzasadniać zarzutu naruszenia powołanego przepisu Kodeksu cywilnego. Sąd podzielił natomiast zarzuty skarżącej odnośnie podwyższenia wartości celnej na leki sprzedawane bez recepty. Organ pierwszej instancji przy ustalaniu wartości tych leków posłużył się metodą tzw. "ostatniej szansy" określoną w art. 29 Kodeksu celnego - podstawą do ustalenia prawidłowej wartości celnej leków sprowadzonych bez recepty była cena sprzedaży ustalona przez spółkę dla odbiorców krajowych. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono przyczyny niemożności zastosowania metody wartości celnej towarów identycznych, brak jest natomiast wyjaśnienia przyczyn nie zastosowania kolejnych metod ustalania wartości celnej określonych w przepisach art. 26 - 28 Kodeksu celnego. Dyrektor Izby Celnej w W. zmienił podstawę prawną rozstrzygnięcia w tym zakresie uznając, iż wartość celną leków sprzedawanych bez recepty należy ustalić w oparciu o przepis art. 25 Kodeksu celnego, a więc na podstawie wartości transakcyjnej identycznych towarów sprowadzanych przez podmioty niepowiązane. Nie kwestionując prawidłowości rozstrzygnięcia co do zastosowanej metody ustalenia wartości celnej Sąd zauważył, że organ drugiej instancji nie ustalił wartości celnej na nowo posiłkując się wskazaniami przepisu art. 25 § 2 - 4 i art. 23 § 5 Kodeksu celnego, przyjął natomiast wartość celną ustaloną przez organ pierwszej instancji w oparciu o inną metodę ustalania wartości. Sąd wskazał, że w uzasadnieniu decyzji stwierdzono co prawda, że dla ustalenia wartości celnej towaru posłużono się materiałem porównawczym zgromadzonym w aktach sprawy, ale poza wymienieniem z nazwy podmiotów niepowiązanych nie wskazano, na którym konkretnie materiale porównawczym organ drugiej instancji oparł swoje wyliczenie oraz nie przedstawiono stosownych wyliczeń potwierdzających, że rzeczywiście ustalono wartość celną w oparciu o materiał porównawczy a nie w oparciu o cenę sprzedaży ustaloną przez skarżącą dla odbiorców krajowych, jak to zrobił organ pierwszej instancji. Sąd przyznał rację skarżącej, iż w decyzji brak jest ustosunkowania się zarzutów, podnoszonych już w postępowaniu odwoławczym, że skarżąca Spółka działa na innym poziomie handlu, sprowadza towary w znacznie większych ilościach niż poprzednio działające podmioty, wreszcie, że ponosi szereg kosztów związanych z dystrybucją i sprzedażą leków OTC, które w poprzednim modelu sprzedaży obciążały dostawców. Sąd zauważył ponadto, iż mechanizm stosowany przez kontrahentów przy ustalaniu wartości transakcyjnej leków na recepty i bez recepty potwierdza, że przy ustalaniu wartości transakcyjnej leków na recepty uwzględniano przyznane rabaty, bowiem trudno sobie wyobrazić, żeby importer godził się z tym, że przy znacznych wydatkach, które musi ponosić jako dystrybutor leków, odsprzedawał leki odbiorcom krajowym po cenie, po której je sprowadzał, bez uwzględnienia chociażby podatku VAT, który każdorazowo musiał uiścić (k. 272 akt wspólnych). Marże w wysokości 49 albo 50 % stosowane były wyłącznie w stosunku do leków sprzedawanych nie na receptę i ta okoliczność dodatkowo potwierdza, że importer miał pewność, że otrzyma rabat, pokrywający koszty jego funkcjonowania na rynku oraz stosowny zysk. Od tego wyroku Spółka P. P. Sp. z o.o. złożyła skargę kasacyjną zaskarżając go w części i wniosła o jego uchylenie w całości a także o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi skarżąca zarzuciła: 1) na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U . Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., naruszenie prawa materialnego tj: * art. 23 § 9 w zw. z art. 23 § 1 Kodeksu celnego poprzez nieprawidłowe ich zastosowanie będące konsekwencją naruszenia przepisów postępowania; * art. 23 § 1 i 9 oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że premie otrzymywane od kontrahenta zagranicznego z tytułu podejmowania działań o charakterze promocyjnym, mają wpływ na wartość celną towarów oraz polegającą na przyjęciu, że premie otrzymane od kontrahenta zagranicznego po dokonaniu importu towarów, mają wpływ na wartość celną towarów; * art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez błędną wykładnię przez przyjęcie takiego rozumienia tego przepisu, które dopuszcza (i) niekorzystne dla spółki efekty zastosowania się do powszechnie akceptowanej praktyki stosowania prawa celnego oraz (ii) instrumentalne wykorzystanie uprawnień organów celnych. 2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj: * art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej jedynie w części, podczas gdy stwierdzenie nieprawidłowości decyzji Dyrektora Izby Celnej w odniesieniu do niektórych pozycji zgłoszenia celnego winno skutkować uchyleniem decyzji Dyrektora Izby Celnej w całości; * art. 133 § 1, art. 141 § 4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z pominięciem istotnych dla sprawy okoliczności oraz błędnym przedstawieniem stanu faktycznego, a w szczególności poprzez niezgodne ze stanem faktycznym zaakceptowanie ustaleń Dyrektora Izby Celnej, że wartość celna importowanych towarów powinna zostać skorygowana z uwzględnieniem premii wynikających z not kredytowych wystawionych przez eksportera po dokonaniu zgłoszenia celnego i w związku z tym nieuchylenie decyzji błędnie ustalającej wartość celną importowanych towarów; * art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez oddalenie części skargi, czyli nieuchylenie w całości decyzji Dyrektora Izby Celnej wydanej z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej; * art. 145 § 1 pkt. 1 lit a) p.p.s.a. poprzez nieuchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej wydanej z naruszeniem przepisów prawa materialnego wskazanych powyżej; * art. 200 w zw. z art. 206 p.p.s.a. poprzez orzeczenie o zwrocie jedynie części kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącej. Argumentacja na poparcie powyższych zarzutów została przedstawiona przez skarżącą w obszernym i szczegółowym uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 marca 2007 r. sygn. akt I GSK 1039/06 uchylił zaskarżony wyrok w punkcie 2 w części oddalającej skargę na zaskarżoną decyzję w jej części utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji co do ogólnej wartości faktury (pole 22 zgłoszenia celnego SAD) oraz w punkcie 4 i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu. W pozostałej części skargę kasacyjną oddalił. Nadto zasądził na rzecz skarżącej koszty postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż skarga kasacyjna w części zasługiwała na uwzględnienie. Zdaniem Sądu kasacyjnego Sąd pierwszej instancji nie dostrzegł faktu, że konsekwencją uchylenia decyzji ostatecznej w części dotyczącej leków przeznaczonych do sprzedaży bez recepty winno być również uchylenie rozstrzygnięcia odnoszącego się do sposobu wypełnienia pola 22 dokumentu SAD i z tego powodu w omawianym zakresie doszło do naruszenia art. 145 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uznał również słuszność zarzutu naruszenia art. 200 i 206 p.p.s.a., ponieważ w razie uwzględnienia skargi w części niewspółmiernej do wartości przedmiotu sporu obowiązkiem sądu wydającego zawarte w wyroku postanowienie o kosztach postępowania jest wyjaśnienie dlaczego uznał, że zachodzi przypadek uzasadniający zasądzenie jedynie części kosztów. Sąd powinien podać, jakie kryteria zastosował, określając wysokość zasądzonej części kosztów. W ocenie NSA w niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji tych obowiązków nie wykonał, co spowodowało, że ocena we wskazanym zakresie wymyka się spod kontroli NSA. Rozpatrując sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W oparciu o treść art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych [Dz. U. Nr 153, poz. 1269], sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 190 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.], sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Rozpoznając niniejszą sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny związany jest zatem wykładnią prawa zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 marca 2007 r., sygn. akt I GSK 1039/06 wydanym w następstwie skargi kasacyjnej Spółki z o.o. P. P. Badając zaskarżoną decyzję we wskazanym zakresie, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji w zakresie dotyczącym ustalenia ogólnej wartości faktury (pola. 22 SAD) oraz stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Nadto zasądził od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz P. P. Sp. z o. o. w W. kwotę 370 zł tytułem zwrotu części kosztów postępowania sądowego. W przedmiotowej sprawie zaskarżone rozstrzygnięcie wydane w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe rozstrzyga dwa odrębne co do istoty zagadnienia. Pierwsze z nich stanowi wynik stanowiska, iż wartość celna leków przeznaczonych do sprzedaży bez recepty została zaniżona, natomiast drugie odpowiada ocenie, że wartość celna importowanych leków przeznaczonych do sprzedaży na receptę została zawyżona skutkiem nieuwzględnienia udzielonych importerowi rabatów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 stycznia 2006 r. uchylił decyzję organu odwoławczego w tej części, w której rozstrzygnięto o utrzymaniu w mocy aktu wydanego przez organ pierwszej instancji w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w części, w której istotą było orzeczenie co do leków przeznaczonych do sprzedaży bez recepty. Zgodnie z wyżej wymienionym orzeczeniem w obrocie prawnym pozostało rozstrzygnięcie co do leków przeznaczonych do sprzedaży na receptę. Biorąc pod uwagę treść orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w niniejszej sprawie zaistniała szczególna sytuacja wiążąca się z rozstrzygnięciem dotyczącym ustalenia ogólnej wartości faktury (pole 22 SAD). Zgodnie z załącznikiem nr 6 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 10 listopada 1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz. U. nr 104 poz. 1193 ze zm.) w polu 22- Waluta i ogólna wartość faktury, oprócz symbolu waluty, w drugiej części pola, wpisuje się wartość dostawy zgodną z fakturą lub innym dokumentem określającym wartość towarów. W niniejszej sprawie na łączną kwotę, która powinna zostać wpisana w polu 22 składają się dwie sumy, pierwsza odpowiada wartości importowanych leków recepturowych, druga to wartość leków przeznaczonych do sprzedaży bez recept. Pierwsza z tych sum jest znana skutkiem pozostawienia w obrocie decyzji uznającej za nieprawidłowe zgłoszenia celnego w części dotyczącej leków recepturowych. Wysokość drugiej zależna jest od wyniku postępowania toczącego się skutkiem uchylenia przez Sąd rozstrzygnięcia odnoszącego się do leków przeznaczonych do sprzedaży bez recepty, a zatem konsekwencją uchylenia decyzji ostatecznej w części dotyczącej leków przeznaczonych do sprzedaży bez recepty winno być również uchylenie rozstrzygnięcia odnoszącego się do sposobu wypełnienia pola 22 dokumentu SAD. Rozpoznając ponownie sprawę w zakresie zasądzenia kosztów postępowania sądowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 200 i 206 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądził od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz strony skarżącej kwotę 370 złotych tytułem zwrotu części kosztów postępowania sądowego. Zgodnie z pierwszym z wyżej wymienionych przepisów w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Stosownie natomiast do treści art. 206 p.p.s.a. w razie częściowego uwzględnienia skargi sąd może w uzasadnionych przypadkach zasądzić na rzecz skarżącego od organu tylko część kosztów, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. Przytoczony przepis stanowi wyjątek od zasady jaką jest zwrot kosztów (w pełnej wysokości) niezbędnych do celowego dochodzenia praw, nawet w przypadku uwzględnienia skargi w części. Rozwiązanie przyjęte przez ustawodawcę w art. 206 p.p.s.a. określane jest jako zasada stosunkowego rozdzielenia kosztów postępowania, będąca uzupełnieniem zasady odpowiedzialności za wynik postępowania, zwanej też zasadą rezultatu. Nieobligatoryjne zasądzenie jedynie części kosztów może nastąpić wyłącznie w uzasadnionych przypadkach. W przedmiotowej sprawie miarkując wysokość kosztów Sąd kierował się tym, że akt o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe zawiera rozstrzygnięcia dotyczące trzech dalece odmiennych zagadnień, odnoszących się do zawyżenia wartości celnej leków recepturowych, zaniżenia wartości celnej leków przeznaczonych do sprzedaży bez recepty oraz podatku VAT. Uprawniony jest więc wniosek, że w ramach jednego aktu rozstrzygnięto trzykrotnie co do różnej istoty odrębnych spraw. Zatem akt organu pierwszej instancji pod względem redakcyjnym ujęty w formie jednego dokumentu i jednolicie nazwany decyzją w rzeczywistości obejmuje trzy odrębne rozstrzygnięcia o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w dwóch różnych częściach oraz określeniu podatku od towarów i usług. Zdaniem Sądu zwrotowi powinna podlegać połowa kosztów postępowania, które w sprawie wynoszą 740 zł, to jest kwota 370 zł, z uwagi na to, iż kwestia podatku jest kwestią następczą, natomiast rozstrzygnięcie odnośnie leków bez recepty stanowiło jedno z dwóch zasadniczych kwestii kontrolowanej decyzji. Z tych powodów Sąd orzekł jak w pkt 3 wyroku. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c, art. 152 oraz art. 200 i 206 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło