V SA/Wa 1642/12
WyrokWSA w Warszawie2013-02-20
Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Tomasz Zawiślak, Beata Krajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy niewiedza w zakresie prawidłowego wypełniania wniosków i terminów ich składania może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wypłatę refundacji składek na ubezpieczenie społeczne?Ratio decidendi
Sąd uznał, że niewiedza w zakresie prawidłowego wypełniania wniosków i terminów ich składania nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu, ponieważ nie spełnia kryterium braku winy, które wymaga szczególnej staranności. Brak wiedzy wskazuje na całkowity brak staranności, nawet przy uwzględnieniu orzeczenia o niepełnosprawności.Stan faktyczny
K. G. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosków o wypłatę refundacji składek na ubezpieczenie społeczne, tłumacząc uchybienie terminów swoją "niewiedzą w zakresie prawidłowego wypełniania oraz terminu nadesłania" tych wniosków. Prezes Zarządu PFRON odmówił przywrócenia terminu, a Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał tę decyzję w mocy, stwierdzając brak spełnienia przesłanek z art. 58 § 1 i 2 k.p.a. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Warszawie, powtarzając argumenty o niewiedzy i wskazując na przewlekanie sprawy przez organ.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Protokolant: specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2013r. sprawy ze skargi K. G. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosków o wypłatę refundacji składek na ubezpieczenia społeczne; 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. M. P. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy).
Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. K. G. zwróciła się do Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych o przywrócenie terminu do złożenia wniosków o wypłatę refundacji składek na ubezpieczenie społeczne za kwiecień, czerwiec, lipiec, listopad i grudzień 2009 r. oraz luty 2010 r.
W uzasadnieniu powyższego wniosku wskazała, iż niezachowanie terminów spowodowane było jej "niewiedzą w zakresie prawidłowego wypełniania oraz terminu nadesłania" tych wniosków.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...], Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych odmówił K. G. przywrócenia terminu.
Rozpoznający sprawę, w wyniku złożenia przez K. G. zażalenia, Minister Pracy i Polityki Społecznej postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził, iż Strona nie spełniła przesłanek z art. 58 § 1 i 2 kodeksu postępowania administracyjnego, nie uprawdopodobniła bowiem, iż uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy. Przesłanki z art. 58 § 1 kpa nie spełnia powoływany we wniosku i w zażaleniu "brak wiedzy".
W skardze z dnia 25 czerwca 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. G. powtórzyła argumenty z wniosku i z zażalenia oraz wskazywała na przewlekanie sprawy przez organ.
W odpowiedzi z dnia 9 lipca 2012 r. na skargę K. G. Minister Pracy i Polityki Społecznej zajął dotychczasowe stanowisko.
W toku rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie pełnomocnik Skarżącej poparł skargę oraz dla wykazania nierzetelności prowadzenia sprawy przez PFRON złożył do akt sprawy poświadczone za zgodność:
- pismo K. G. z dnia [...] stycznia 2008 r., adresowane do PFRON, zawierające prośbę o zrefundowanie "składki emerytalnej obowiązującej od 01.01.2008.",
- wniosek z dnia [...] sierpnia 2010 r. o przywrócenie terminu do złożenia wniosków o wypłatę refundacji składek,
- pismo PFRON z dnia [...] sierpnia 2010 r. informujące Stronę o odrzuceniu przesłanego w dniu [...] sierpnia 2010 r. dokumentu Wn-U-G za luty 2010 r., wobec złożenia go w niedopuszczalnym terminie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej ustawy p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie – stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa, v. art. 145 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2012 r. w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie powyższych przepisów, Sąd uznał, iż orzeczenie to jest prawidłowe, a wobec tego skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
Podnieść należy, iż ocena legalności postanowienia w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych opiera się przede wszystkim na zbadaniu czy prawidłowo organ administracyjny uznał, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki przywrócenia terminu, określone w art. 58 §1 k.p.a., a także czy strona dochowała terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
Zaznaczyć jednocześnie należy, iż zastosowanie instytucji przywrócenia terminu możliwe jest wyłącznie w sytuacji, gdy zostanie bezspornie stwierdzone, iż termin został uchybiony. Tak też było w niniejszej sprawie, w której stan faktyczny został przez organ ustalony prawidłowo.
Zgodnie z art. 58 §1 i §2 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie. Brak zatem którejkolwiek z tych przesłanek wyklucza przywrócenie terminu.
W przedmiotowej sprawie sporna między stronami jest kwestia uprawdopodobnienia przez K. G. braku winy w uchybieniu terminowi.
Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (v. wyrok WSA w Warszawie z 29 marca 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 1559/05, LEX nr 227785). O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można więc mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i nie mogła zostać w inny sposób przezwyciężona.
Dokonując oceny braku winy organ administracji publicznej przyjmuje obiektywny miernik staranności, jaki można wymagać od osoby dbającej należycie o swoje interesy, gwarantując tym samym pewność stosunków procesowych.
W ocenie Sądu, w świetle zaprezentowanego powyżej stanowiska doktryny i orzecznictwa odnośnie przesłanek zasadności wniosku o przywrócenie terminu oraz mając na względzie uzasadnienie przedmiotowego w sprawie wniosku, podzielić należy stanowisko organu orzekającego odnośnie braku podstaw do przywrócenia terminu do złożenia przedmiotowego wniosku. Prawidłowo bowiem Minister Pracy i Polityki Społecznej uznał, iż Skarżąca nie uprawdopodobniła w żaden sposób, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Powoływana przez K. G. jej niewiedza w zakresie prawidłowego wypełnienia wniosków oraz nieznajomość terminów do ich składania nie tylko nie może być rozpatrywana w kontekście należytej staranności Strony ale wręcz wskazuje na całkowity brak staranności osoby podejmującej się prowadzenia działalności gospodarczej. Zdaniem Sądu ocena ta jest właściwa także przy uwzględnieniu orzeczenia o niepełnosprawności Strony.
Argumenty pełnomocnika Skarżącej, dotyczące przewlekłości postępowania, podniesione w toku rozprawy przed Sądem i obrazowane złożonymi dokumentami (znajdującymi się także w aktach administracyjnych) nie mogły skutecznie wpłynąć na rozstrzygnięcie zagadnienia istnienia przesłanek do przywrócenia terminu na do złożenia wniosków o wypłatę refundacji składek na ubezpieczenie społeczne za kwiecień, czerwiec, lipiec, listopad i grudzień 2009 r. oraz luty 2010 r.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło