V SA/Wa 1644/12

WyrokWSA w Warszawie2012-12-04

Skład orzekający: Beata Krajewska, Dorota Mydłowska, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracodawca znajdujący się w trudnej sytuacji ekonomicznej, spełniający kryteria "przedsiębiorstwa zagrożonego" zgodnie z prawem UE, może otrzymać dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych?
Ratio decidendi
Pracodawca znajdujący się w trudnej sytuacji ekonomicznej, spełniający kryteria "przedsiębiorstwa zagrożonego" zgodnie z prawem Unii Europejskiej, nie może otrzymać dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Pomoc publiczna w takiej sytuacji jest wyłączona z zakresu stosowania rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008, a ocena sytuacji ekonomicznej powinna być dokonana na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie.
Stan faktyczny
Spółka G. Sp. z o.o. złożyła wnioski o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okres od maja do sierpnia 2011 r. Prezes PFRON odmówił wypłaty, uznając spółkę za przedsiębiorstwo zagrożone ze względu na utratę ponad połowy kapitału zarejestrowanego, co wykluczało możliwość udzielenia pomocy publicznej. Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i błędną ocenę jej sytuacji ekonomicznej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. we W. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia ... maja 2012 r., nr ... w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych; oddala skargę; Przedmiotem skargi z 27 czerwca 2012 r. wniesionej przez G. Sp. z o.o. z siedzibą we W., zwaną dalej również: skarżącą, jest decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej nr [...] z [...] maja 2012 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] listopada 2011 r. odmawiającą wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiące od maja 2011 r. do sierpnia 2011 r. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: G. Sp. z o.o. z siedzibą we W. przekazała – za pośrednictwem Systemu Obsługi Dofinansowań i Refundacji - do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych wnioski o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Wn-D) za miesiące od maja 2011 r. do sierpnia 2011 r. Wniosek za miesiąc maj 2011 r., został przesłany w dniu 15 czerwca 2011 r., za miesiąc czerwiec 2011 r., w dniu 12 lipca 2011 r., za miesiąc lipiec 2011 r., w dniu 16 sierpnia 2011 r., oraz wniosek za sierpień 2011 r., w dniu 19 września 2011 r., tj. w terminie przewidzianym w § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. z 2009 r. Nr 8. poz. 43 z późn. zm.) tj. do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego wniosek dotyczy. Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych działając na podstawie art. 45 ust. 3a oraz art. 26a ust. 9a w związku z art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 ze zm.) jak również art. 1 ust. 6 lit. c) oraz art. 1 ust. 7 lit. a) rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/2008 uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz. Urz. UE L 214 z 6 sierpnia 2008 r.) odmówił skarżącej wypłaty miesięcznego dofinansownia do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc od maja 2011 r. do sierpnia 2011 r. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, iż zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (Dz. U. z 2010 r. Nr 53, poz. 312 z późn. zm.) wnioskodawca zobowiązany jest przedstawić podmiotowi udzielającemu pomocy informacje dotyczące sytuacji ekonomicznej wnioskodawcy, w tym sprawozdania finansowe za okres 3 ostatnich lat obrotowych, sporządzone zgodnie z przepisami o rachunkowości. Dalej wyjaśnił, iż w złożonych formularzach informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc inną niż pomoc w rolnictwie lub rybołówstwie, pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie skarżąca oświadczyła, że wartość niepokrytych strat poniesionych przez pracodawcę przewyższa 50 % wartości kapitału zarejestrowanego (suma kapitału zakładowego, zapasowego, rezerwowego, oraz kapitału z aktualizacji wyceny), w tym wysokość straty w ciągu ostatnich 12 miesięcy przewyższa 25 % wartości tego kapitału. W kontekście art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej Prezes PFRON wyjaśnił, iż pomoc ze środków Funduszu (w formie dofinansowania do wynagrodzeń zatrudnionych pracowników niepełnosprawnych) nie może zostać stronie udzielona ze względu na jej trudną sytuację ekonomiczną. Dodał, iż pomimo stosownego wezwania skarżąca nie przedstawiła dokumentacji przedstawiającej wyniki finansowe Spółki w okresie 12 miesięcy poprzedzających dzień wystąpienia z wnioskami za miesiące maj, czerwiec, lipiec i sierpień 2011 r. Przede wszystkim w związku z treścią art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji Prezes PFRON zwrócił uwagę na fakt, iż w myśl art. 1 ust. 7 lit. a) rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz. Urz. UE seria L z 2008 r. Nr 214. str.3), w przypadku małych i średnich przedsiębiorstw, spółkę z o.o. należy uznać za zagrożoną, jeżeli ponad połowa jej zarejestrowanego kapitału została utracona, w tym ponad jedna czwarta w okresie poprzedzających 12 miesięcy. Z zebranej dokumentacji finansowej spółki wynika, iż w chwili wystąpienia z wnioskami za w/w miesiące zarejestrowany kapitał Spółki wynosił 2 787 433.92 zł, straty z lat ubiegłych wynoszą (-5 035 658,37 zł) co oznacza utratę 180% zarejestrowanego kapitału. Wypracowany przez Spółkę na dzień 30 września 2011 r. zysk wyniósł 341 584,96 zł, jednakże strata poniesiona przez spółkę w 2010 r. wynosiła (- 1 437 556,61 zł), sama strata za miesiąc grudzień 2010 r. wyniosła (- 368 757.84 zł) i jest większa niż zysk uzyskany przez Spółkę do końca września 2011 r. W ocenie Prezesa PFRON w związku z tym, że skarżąca nie przedstawiła żądanych przez Fundusz dokumentów należy stwierdzić, na podstawie złożonego w formularzu INF-o-PP oświadczeniu, że na dzień wystąpienia z wnioskami Wn-D o dofinansowanie do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych za miesiące maj, czerwiec, lipiec i sierpień 2011 r. strona spełniła przesłanki wynikające z art. 1 ust. 7 lit. a) rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008, a tym samym pomoc publiczna w postaci dofinansowania do wynagrodzeń za w/w miesiące nie może zostać udzielona. Na skutek rozpatrzenia odwołania, Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezesa PFRON z dnia [...] listopada 2011 r. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania, przytoczył również treść art. 48a ust. 2 ustawy o rehabilitacji, zaś odnosząc się do motywu 15 preambuły rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. wyjaśnił, iż pomoc przyznawana przedsiębiorstwom zagrożonym w rozumieniu Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw powinna być oceniana na podstawie tych wytycznych, aby uniknąć ich obchodzenia. Pomoc na rzecz tych przedsiębiorstw należy zatem, wyłączyć z zakresu obowiązywania rozporządzenia. W związku tym, iż w formularzu informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, Minister Pracy i Polityki Społecznej wyjaśnił, iż przy ocenianiu sytuacji finansowej zastosowanie będzie miała uproszczona definicja przedsiębiorstwa zagrożonego określona w rozporządzeniu Komisji. Organ podkreślił, iż zasadnicze znaczenie w przedmiotowej sprawie ma fakt badania, przez organ rozpatrujący sprawę, sytuacji ekonomicznej strony na dzień złożenia przez nią wniosku o udzielenie pomocy, co wynika z treści art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r., o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Wszelkie zatem informacje dotyczące sytuacji ekonomicznej strony są więc składane w dniu złożenia wniosku o udzielenie pomocy, i na podstawie tych dokumentów dokonywana jest ocena, czy podmiot jest pracodawcą znajdującym się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej. Powyższe stanowisko Minister Pracy i Polityki Społecznej poparł orzecznictwem sądów administracyjnych. W skardze na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] maja 2012 r. skarżąca wniosła o zmianę decyzji i wskutek uwzględnienia wniosku skarżącej przyznania wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych za miesiące od maja do sierpnia 2011 r., zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych i przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie objętym wnioskami skargi i odwołania od orzeczenia organu I instancji. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie prawa procesowego tj. art. 7 k.p.a. poprzez całkowite pominięcie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli; art. 75 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych i nieprzeprowadzenie wszelkich przydatnych do rozstrzygnięcia sprawy dowodów; art. 77 k.p.a. poprzez niezgromadzenie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego niezbędnego do rozpatrzenia sprawy. W ocenie skarżącej organ odwoławczy naruszył również art. 45 ust. 3a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej poprzez naruszenia prawa procesowego przytoczone w treści skargi. Zdaniem skarżącej nie można uznać, iż prowadzone przez nią przedsiębiorstwo jest przedsiębiorstwem zagrożonym a przyjęcie takiego wniosku, jak uczynił to organ I instancji poprzestając jedynie na analizie historycznej stanowi o tym, iż organ administracji nie dokonał wnikliwej analizy sytuacji przedsiębiorstwa skarżącej. W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zdaniem Sądu złożona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą prawną rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie były przepisy art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji, które stanowią, że środki Funduszu przyznane pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą na podstawie art. 26, art. 26a, art. 26d i art. 32 ust. 1 pkt 2 stanowią pomoc na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia Komisji WE nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólnego rozporządzenia w sprawie wyłączeń blokowych) (DL Urz. WE L 214 z 09.08.2008, str. 3). Pomoc ze środków Funduszu nie może zostać udzielona lub wypłacona pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą i znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej. Przepis art. 48 a ust 2 ustawy o rehabilitacji wyraźnie wskazuje, że dofinansowanie dla pracodawców do wynagrodzeń zatrudnionych przez nich osób niepełnosprawnych jest pomocą na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 , w związku tym dofinansowanie to winno być zgodne z postanowieniami tego Rozporządzenia Komisji (WE). Kryteriów niezbędnych dla ustalenia czy pracodawca znajduje się w trudnej sytuacji komicznej należy więc szukać we wskazanym wyżej Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 800/2008 oraz Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. U.E.C z 2004 r. Nr 244, poz. 2, ze zm.) . Zgodnie z motywem 15 preambuły Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. pomoc przyznawana przedsiębiorstwom zagrożonym w rozumieniu Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw powinna być oceniana na podstawie tych wytycznych, aby uniknąć ich obchodzenia. Pomoc na rzecz tych przedsiębiorstw należy zatem wyłączyć z zakresu obowiązywania rozporządzenia. Aby ograniczyć swoje obciążenie administracyjne, państwa członkowskie przyznając pomoc dla małych i średnich przedsiębiorstw, do której stosuje się rozporządzenie, powinny zastosować uproszczoną w porównaniu z wytycznymi, definicję zagrożonego przedsiębiorstwa. Do dużych przedsiębiorstw jako przedsiębiorstw zagrożonych stosuje się definicję zawartą w Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw. W związku z tym, iż w formularzu informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie – którego wzór stanowi włącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minięte lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie – strona wskazała, iż jest średnim przedsiębiorstwem (wielkość wnioskodawcy, zgodnie z załącznikiem I do rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008), będzie zatem miała, przy ocenianiu jej sytuacji finansowej, zastosowanie uproszczona definicja przedsiębiorstwa zagrożonego określona w rozporządzeniu Komisji. Zgodnie z artykułem 1 ust 6 lit c Rozporządzenia Komisji, rozporządzenie nie ma zastosowania do pomocy dla zagrożonych przedsiębiorstw, za które, zgodnie art. 7 lit a uważa się przedsiębiorstwo, jeżeli spełnia następujące warunki : a) w przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością – jeżeli ponad potowa jej zarejestrowanego kapitału została utracona, w tym ponad jedna czwarta w okresie poprzedzających 12 miesięcy; lub b) w przypadku spółki, której przynajmniej niektórzy członkowie są w sposób nieograniczony odpowiedzialni za długi spółki – jeżeli ponad potowa jej kapitału według sprawozdania finansowego została utracona, w tym ponad jedna czwarta w okresie poprzedzających 12 miesięcy; lub c) bez względu na rodzaj spółki, leżeli zgodnie z prawodawstwem krajowym podlega zbiorowemu postępowaniu w sprawie niewypłacalności. W dniu 5 kwietnia 2010 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (Dz. U. Nr 53, poz. 312). Stanowi ono wykonanie delegacji ustawowej zawartej w art. 37 ust. ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404, ze. zm. ). Rozporządzenie określa zakres informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie. Informacje te przedstawiane są w formularzu zawierającym szczegółowy zakres informacji przedkładanych w formie odpowiedzi na konkretne pytania, niezbędnych do kompleksowej oceny sytuacji ekonomicznej podmiotu ubiegającego się o pomoc. Stosownie do powyższych regulacji strona składając wniosek o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okres od stycznia do kwietnia 2011 r. załączyła formularz informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie. Ze złożonych przez stronę dokumentów finansowych oraz formularza informacyjnego wynika, iż wartość niepokrytych strat skarżącej spółki przekracza 50% wysokości kapitału zarejestrowanego, w tym wysokość straty w ciągu ostatniego roku obrotowego przewyższa 25% wysokości tego kapitału. Wobec powyższego oraz w kontekście odnotowywania zmniejszenia obrotów, zmniejszenia aktywów netto oraz nadwyżki produkcji zasadnie organy administracji obydwu instancji przyjęły, iż skarżąca w dniu składania wniosku była "przedsiębiorstwem zagrożonym" a więc dofinansowanie to, zgodnie z przepisami rozporządzenia Komisji nie mogło być uznane za pomoc zgodną ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu. Również zredagowany wskaźnik wartości bilansu i rachunku zysków i strat skarżącej spółki wskazuje, iż wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej. Rację ma także Minister Pracy i Polityki Społecznej wskazując w zaskarżonej decyzji, iż wszelkie informacje dotyczące sytuacji ekonomicznej strony są składane w dniu złożenia wniosku o udzielenie pomocy i na podstawie tych dokumentów dokonywana jest ocena czy podmiot jest pracodawcą znajdującym się w trudnej sytuacji ekonomicznej. Z tego też powodu zarzut o poprzestaniu ustalenia sytuacji finansowej skarżącej jedynie na "analizie historycznej", tego podmiotu nie zasługuje na uwzględnienie. Ewentualna zatem poprawa sytuacji ekonomicznej skarżącej po dniu złożenia przez stronę wniosku nie ma wpływu na dokonane przez organ rozstrzygnięcie, a tym samym wniosek strony o przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie objętym wnioskami skargi i odwołania tj. przeprowadzenie dowodów z wyciągów ksiąg rachunkowych obrazujących poprawę sytuacji finansowej skarżącej nie mógł zostać przez Sąd uwzględniony. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, jako bezzasadny uznał zarzut naruszenia art. 45 ust. 3a ustawy o rehabilitacji zawodowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się także, w trybie art. 134 p.p.s.a., naruszenia przez organ przepisów postępowania administracyjnego. Organ działał na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.); podejmował kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy i dokonał oceny w oparciu o cały materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący (art.7 k.p.a., 75 i 77 k.p.a.). Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. Nr 270 j.t.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło