V SA/Wa 1670/11

Referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 21 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Województwa L. Urząd Marszałkowski w L. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie nakazania zwrotu wpłaconych środków pieniężnych postanawia: - odmówić przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Województwo L Urząd Marszałkowski w L – dalej "skarżący" złożył na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że wnosi o zwolnienie z kosztów z uwagi na brak środków z przeznaczeniem na ten cel w budżecie Województwa. Województwo realizuje swoje ustawowe zadania i na te zadania planuje poniesienie wydatków. Konieczność ponoszenia kosztów sądowych spowoduje, że zadania te w części nie zostaną wykonane. Środki potrzebne na wywiązywanie się z obciążeń publicznoprawnych nie są środkami, które skarżący mógłby przeznaczyć na koszty postępowania sądowoadministracyjnego. W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżący wskazał kapitał zakładowy w wysokości 1.958.007.457,60 zł, w tym środki finansowe – 14.895.600,90 zł, środki trwałe o wartości 443.158.014,64 zł oraz wynik finansowy netto – 488.771.316,44 zł. Oświadczył również, że na rachunku bankowym posiada 24.378.159,46 złotych. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej " p.p.s.a", właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Sąd może zwolnić jednostkę organizacyjną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że co do zasady, każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Prawo pomocy ma charakter szczególny i dlatego z uprawnienia tego mogą skorzystać jedynie podmioty, które wykażą, że znajdują się w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej. Województwo jako jednostka samorządu terytorialnego obejmuje swoją działalnością różne sfery życia publicznego i gospodarczego, zobowiązana jest do przewidywalności związanych z tym skutków oraz zabezpieczenia niezbędnych środków finansowych. Dotyczy to także prowadzonych z jego udziałem postępowań sądowych i związanych z nimi kosztów. Koszty sądowe stanowią należność publicznoprawną i zwolnienia od nich nie można uzasadniać priorytetowym traktowaniem ciążących na Województwie z mocy ustawy zadań własnych, tym bardziej, że Województwo nie wykazuje deficytu budżetowego, a jego wynik finansowy jest dodatni i wynosi 488.771.316,44 zł. Priorytetowe traktowanie ciążących na Województwie z mocy ustawy zadań własnych, przed należnościami publicznoprawnymi, jakimi są koszty sądowe prowadziłoby do sytuacji, w której koszty te mogłyby być ponoszone tylko wtedy, gdy po pokryciu wydatków na realizację zadań pozostałyby wolne środki. Istotne jest, że skarżący nie wskazuje, że przyczyną wniesienia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest brak środków finansowych, ale nie przeznaczenie środków na ten cel w budżecie i zamiar ich przeznaczenia na realizację innych i według własnego przekonania ważniejszych celów. Stwierdzić należy, że sytuacja finansowa i majątkowa Województwa nie posiada znamion wyjątkowości. Skarżący dysponuje środkami finansowymi zgromadzonymi na rachunku bankowy w kwocie 24.378.159,46 zł. W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżący wskazał kapitał zakładowy w wysokości 1.958.007.457,60 zł, w tym środki finansowe – 14.895.600,90 zł oraz środki trwałe o wartości 443.158.014,64 zł. Powyższe prowadzi do stwierdzenia, iż rozpoznawany wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem Województwo nie wykazało w należyty sposób uzasadniających wniosek okoliczności. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie przepisów art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.