V SA/Wa 1693/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi [...] na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy: 1. uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie; 2. zasądza od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz [...] kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z 29 kwietnia 2016 r. T. S. (dalej: "Skarżący", "Wnioskodawca") zwrócił się do ... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. o przyznanie pomocy na działanie "Inwestycje w środki trwałe", poddziałanie "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach", typ "Modernizacja gospodarstw rolnych", objęte Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Wnioskowi nadano numer .... W związku z tym, że wniosek nie był kompletny i poprawny pod względem formalnym, pismem z 11 października 2016 r. wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku, w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia odebrania pisma. W wymaganym terminie Wnioskodawca złożył uzupełnienia. Po uzupełnieniach wielkość ekonomiczna gospodarstwa w okresie bazowym zgodnie z zapisami biznesplanu wynosiła ... euro. Pismem z 14 marca 2017 r. Skarżący złożył autouzupełnienia, zgodnie z którymi wielkość ekonomiczna gospodarstwa w okresie bazowym zgodnie z zapisami Biznesplanu wynosiła ... euro. W związku z powyższym pismem z 18 maja 2017 r. informującym o występujących uchybieniach, wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia odebrania pisma. Ponadto poinformowano, iż zgodnie z § 4 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 sierpnia 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Modernizacja gospodarstw rolnych" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 poz. 1371), dalej: "rozporządzenie", pomoc przyznaje się, jeżeli wielkość ekonomiczna gospodarstwa jest nie mniejsza niż 10 tys. euro i nie większa niż 200 tys. euro. W odpowiedzi Wnioskodawca złożył komplet dokumentów. Po uzupełnieniach i doprowadzeniu danych do stanu faktycznego gospodarstwa za rok 2016, wielkość ekonomiczna gospodarstwa w okresie bazowym zgodnie z zapisami biznesplanu wynosiła ... euro. Mając to na uwadze, pismem z ... lipca 2017 r. nr ... organ odmówił Wnioskodawcy przyznania pomocy. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, iż wielkość ekonomiczna gospodarstwa w roku bazowym 2016 wynosi ... euro, co Wnioskodawca potwierdził podpisując biznesplan w dniu ... czerwca 2017 r. Powyższa wielkość nie mieści się w przedziale wskazanym w rozporządzeniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący zaskarżył powyższe rozstrzygnięcie w całości i wniósł o jego uchylenie oraz ponowne rozpatrzenie sprawy. Zarzucił nieuwzględnienie przy podejmowaniu decyzji jego wniosku o uwzględnienie niestandardowo wysokiej wielkości ekonomicznej gospodarstwa i przyjęcie, iż wielkość ta standardowo jest niższa niż 200 tys. euro. W motywach skargi Skarżący wyjaśnił, iż 2 czerwca 2017 r. złożył w OR ARiMR we W. pismo wyjaśniające bardzo nietypową sytuację jego gospodarstwa, w odniesieniu do stanu posiadania świń. Ilość zwierząt w gospodarstwie zdecydowała o zawyżonej, wg oceny Skarżącego, wielkości ekonomicznej gospodarstwa. W piśmie wykazał powody takiej sytuacji (skumulowanie się ilości świń z roku 2015 oraz zakup świń w dniu 28 grudnia 2016 r.) oraz wskazał, iż zarówno zwierzęta sprzedane w pierwszych dniach stycznia 2016 r., jak i zakupione w grudniu 2016 r. nie mogły mieć realnego wpływu na wyliczenie wielkości ekonomicznej gospodarstwa w roku 2016. Skarżący podkreślił, iż wyliczenia z wniosku o pomoc zawierają mocno niestandardowo wysoką wielkość ekonomiczną gospodarstwa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje stanowisko i argumentację zaprezentowaną w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz.1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd doszedł do przekonania, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. Stan prawny w zakresie przyznawania pomocy finansowej w ramach poddziałania "Inwestycje w środki trwałe" - "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych" został unormowany rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 sierpnia 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Modernizacja gospodarstw rolnych" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 poz. 1371), wydanym na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 – 2020 (Dz. U. poz. 349 ze zm.), dalej: "ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich". Jak wynika z art. 4 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 27 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich organ, przed którym toczy się postępowanie stoi na straży praworządności i jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a zgodnie z ust. 2 tego przepisu strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Jak wynika z art. 22 w. wym. ustawy, pomoc jest przyznawana na wniosek. Wnioskiem z 29 kwietnia 2016 r. Skarżący zwrócił się do ... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. o przyznanie pomocy na działanie "Inwestycje w środki trwałe", poddziałanie "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach", typ "Modernizacja gospodarstw rolnych", objęte Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. W związku z tym, że wniosek nie był kompletny i poprawny pod względem formalnym, Skarżący był dwukrotnie wzywany do uzupełnienia wniosku. W wymaganym terminie złożył uzupełnienia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził, że po uzupełnieniach wielkość ekonomiczna gospodarstwa w okresie bazowym, zgodnie z zapisami biznesplanu, wynosiła ... euro, po kolejnym uzupełnieniu ... euro, a po uzupełnieniach i doprowadzeniu danych do stanu faktycznego gospodarstwa za rok 2016, wielkość ekonomiczna gospodarstwa w okresie bazowym zgodnie z zapisami biznesplanu wynosiła ... euro. Jednocześnie organ nie odniósł się do podnoszonych przez Skarżącego w składanych wyjaśnieniach, w tym m.in. w piśmie z dnia 5 czerwca 2017 r. (data wpływu do agencji 5 czerwca 2017 r., zaskarżone rozstrzygnięcie wydano w dniu ... lipca 2017 r.), okoliczności wskazujących na nietypową, odbiegającą od standardowej sytuację w jego gospodarstwie, w zakresie stanu posiadania świń. Skarżący wykazał, że w pierwszych dniach stycznia 2016 r. sprzedał 393 świnie wyprodukowane w poprzednim roku, a w dniu 28 grudnia 2016 r. zakupił 598 tuczników do dalszego chowu. Zarówno zwierzęta sprzedane w styczniu 2016 r., jak i zakupione w grudniu 2016 r. nie mogły mieć realnego wpływu na wyliczenie wielkości ekonomicznej gospodarstwa w roku 2016. A właśnie ta sytuacja, wg oceny Skarżącego, spowodowała zawyżoną, niestandardowo wysoką, wielkość ekonomiczną jego gospodarstwa. Zdaniem Sądu pominięcie tych okoliczności przez organ zaważyło na prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia. Zgodnie z § 6 ust. 1 powołanego rozporządzenia wielkość ekonomiczna gospodarstwa, o której mowa w § 4 ust. 4 -6 rozporządzenia, jest ustalana na podstawie całkowitej rocznej standardowej produkcji gospodarstwa, wyrażonej w euro. W przypadku produkcji zwierzęcej, przy ustalaniu wielkości ekonomicznej gospodarstwa, bierze się pod uwagę stan średni zwierząt w roku, w którym przypada dzień rozpoczęcia terminu składania wniosków o przyznanie pomocy (§ 6 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia). Przy dokonywaniu obliczeń wielkości ekonomicznej gospodarstwa organ powinien zatem uwzględnić całkowitą roczną standardową produkcję gospodarstwa. Standardową, czyli przeciętną (por. Słownik języka polskiego pod. red. W. Doroszewskiego). Wobec powyższego Sąd stwierdził, że organy naruszyły prawo w stopniu mającym wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia. Brak odniesienia się przez organ do istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy argumentów podnoszonych przez Skarżącego powoduje, że podjęte rozstrzygnięcie narusza zasadę praworządności, o której mowa w art. 27 ust. 1 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Dokonując ponownej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, organ wyczerpująco rozpatrzy wszystkie okoliczności sprawy, a w uzasadnieniu wyjaśni podjęte rozstrzygnięcie, opierając argumentację na zgromadzonym materiale dowodowym. Stwierdzenie powyższych uchybień obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia, o czym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy p.p.s.a., orzekł w punkcie pierwszym wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.