V SA/Wa 1709/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2010 r. sprawy ze skargi L. B. w imieniu którego działają przedstawiciele ustawowi S. H. oraz R. B. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony; 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz L. B. solidarnie do rąk rodziców R. B. i S. H. kwotę 540 zł (pięćset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...] decyzją z [...] kwietnia 2009r. wydaną w trybie art. 57 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 53 ust. 1 pkt 7 ustawy z 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2006r. nr 234, poz. 1694 z późn.zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 z późn.zm. zwany dalej kpa) po rozpatrzeniu wniosku obywatelki [...] S. H. w sprawie udzielenia małoletniemu L. B. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony postanowił odmówić wyrażenia zgody na udzielenie zezwolenia dla małoletniego na zamieszkanie na czas oznaczony. Organ I instancji wskazał, iż cudzoziemka wystąpiła z przedmiotowym wnioskiem w dniu [...] stycznia 2009r., w momencie jego składania syn wnioskodawczyni przebywał w Polsce na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony wydanego przez Wojewodę [...] dnia [...] marca 2008r., ważnego do [...] marca 2009r. Wojewoda podał, że stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 7 ustawy o cudzoziemcach, pobyt małoletniego na terytorium RP jest integralnie związany z pobytem jego rodziców, tymczasem na podstawie oddzielnych decyzji z [...] kwietnia 2009r. Wojewoda [...] odmówił rodzicom małoletniego - S. H. i R. B. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Zatem w myśl art. 57 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, jak nadmienił organ prowadzący postępowanie, cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 53 i 53b. Wydane na tej podstawie rozstrzygnięcie nie jest oparte na uznaniu organu administracji i organ jest zobowiązany do odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Cudzoziemka nie zgodziła się z rozstrzygnięciem dotyczącym jej małoletniego syna przyjętym przez Wojewodę [...] i wniosła odwołanie od decyzji z [...] kwietnia 2009r. Decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj. art. 53 ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 53b ust. 1 pkt 2 oraz art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, poprzez stwierdzenie, iż syn cudzoziemki nie spełnia przesłanek do udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Ponadto autorka odwołania wskazała na naruszenie przepisów postępowania art. 7, art. 77, art. 80 kpa. Zdaniem odwołującej się, Wojewoda [...] rozpatrując sprawę jej małoletniego syna i czyniąc to przez pryzmat postępowania dotyczącego jego rodziców, którym odmówił zezwolenia na zamieszkanie z uwagi na brak stabilnego i regularnego źródła dochodu rodziców - nie uwzględnił krótkiego okresu funkcjonowania rodzinnej firmy. Autorka odwołania wskazała, iż jej syn przebywa w Polsce od [...] roku życia, uczęszcza do polskiej szkoły i z tym krajem wiąże swoją przyszłość, dołączyła przy tym zaświadczenie, iż L. B. jest uczniem szkoły średniej. W wyniku rozpatrzenia odwołania, decyzją z [...] sierpnia 2009r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (w skrócie: Szef Urzędu) działając w oparciu o art. 57 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 53 ust. 1 pkt 7 ustawy z 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach i związku z art. 127 § 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podał, iż w stosunku do rodziców małoletniego zapadły negatywne rozstrzygnięcia, organ odmówił decyzjami z [...] sierpnia 2009r oraz [...] sierpnia 2009r. udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, z uwagi na nie wystarczające, jego zdaniem dochody na pokrycie kosztów utrzymania [...] osobowej rodziny, gdyż oprócz rodziców, w Polsce przebywa także starszy brat wnioskodawcy - S. B. Z uwagi zatem na fakt, co podkreślił Szef Urzędu, że małoletni L. B. pozostaje na utrzymaniu rodziców, jego pobyt na terytorium RP jest integralnie związany z pobytem rodziców. Ponadto organ prowadzący postępowanie nadmienił, iż z faktu przebywania na terenie RP małoletniego syna cudzoziemki, jak również z faktu nieznajomości kraju pochodzenia, nie można wywieść samoistnego uprawnienia przysługującego małoletniemu do legalnego pobytu w Polsce niezależnie od obowiązujących przepisów. To rodzice powinni zalegalizować swój pobyt i pobyt swoich dzieci, jak podkreślił Szef Urzędu, a dopiero później wykonywać przysługujące im prawo do nauki i pracy. Decyzja Szefa Urzędu z [...] sierpnia 2009r., stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której matka cudzoziemca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz ją poprzedzającej decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji cudzoziemka zarzuciła: -obrazę prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 53b ust. 1 pkt 2, art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, art. 8 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej, -naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 77 § 1, art. 84 § 1, art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Autorka skargi podkreśliła, iż w decyzjach odnoszących się do niej i męża jako rodziców małoletniego, głównym powodem odmowy udzielenia wnioskowanego zezwolenia jest fakt, z którym cudzoziemka nie może się zgodzić, iż nie posiadają jako rodzina stabilnych środków na swoje utrzymanie. Cudzoziemka w treści skargi wskazała, iż jej zdaniem kwota, którą posiada na rachunku bankowym, zapewnia utrzymanie dla [...] rodziny na poziomie wystarczającym, wyższym niż wysokość dochodu, od której przyznaje się świadczenia pieniężne z pomocy społecznej, zgodnie z ustawą z 12 marca 2004r. o pomocy społecznej. Zdaniem wnoszącej skargę, prowadzona przez nich spółka "S. H.", prowadzi działalność korzystną dla gospodarki, osiąga stopniowo coraz wyższe zyski, a także przyczyniła się do tworzenia miejsc pracy (3 pracowników), zatem wypełnia dyspozycję art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. Do skargi cudzoziemka dołączyła rachunek zysków i strat za okres od [...] stycznia do [...] sierpnia 2009r., zaświadczenie o stanie majątkowym spółki, zeznanie podatkowe za rok 2007 i 2008, uchwałę nr [...] o podziale zysków za rok 2008. W dniu [...] lutego 2010r. pełnomocnik ustanowiony przez matkę złożył pismo procesowe, w którym w ślad za argumentacją przedstawioną w skardze zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 53b ust. 1 pkt 2 w miejsce pkt 3, art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, a także niezastosowanie art. 57 ust. 3 pkt 6 ww. ustawy. W opinii autora pisma te uchybienia dają podstawę do uchylenia decyzji organów obu instancji w całości. Pełnomocnik podkreślił, iż wniosek małoletniego był umotywowany głównie chęcią kontynuacji nauki w Polsce, który nie wymaga od cudzoziemców, którzy zamierzają kontynuować naukę posiadania stabilnego i regularnego źródła dochodu, a jedynie wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów utrzymania siebie i powrotu. Pełnomocnik wskazał, że zgadza się z tym, iż wielkość posiadanych przez cudzoziemca środków finansowych zależy od ustalenia wielkości dochodów jego rodziców, jednak środki te nie zostały przez organ właściwe oszacowane, organ nie wziął pod uwagę dochodów spółki, posiadanych oszczędności, a także faktu, iż cudzoziemcy planują rozszerzenie działalności, otwarcie nowego lokalu, powiększenie istniejącego asortymentu. W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie pełnomocnik Szefa Urzędu podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, gdyż mogły mieć one istotny wpływ na wynik sprawy zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.– zwany dalej ppsa). Sąd dostrzegł potrzebę uchylenia zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 kpa. Przeprowadzone przez organ odwoławczy postępowanie nie uwzględniło wszystkich okoliczności faktycznych, które zaistniały w przedmiotowej sprawie. Cudzoziemiec L. B. reprezentowany przez matkę - S. H. wystąpił w dniu [...] stycznia 2009r. do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, motywując go kontynuacją nauki, wieloletnim pobytem, chęcią zamieszkania na stałe na terytorium Polski. Wraz z cudzoziemcem na terytorium RP przebywają jego rodzice S. H. i R. B. oraz jego starszy brat - S. B. Zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, w brzmieniu obowiązującym na datę złożenia wniosku, odmawia się cudzoziemcowi udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 53 i art. 53b, natomiast zgodnie z treścią art. 53 ust. 1 pkt 7 ustawy - zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się cudzoziemcowi, który jako członek rodziny cudzoziemca, o którym mowa w art. 54, przybywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przebywa na tym terytorium w celu połączenia z rodziną. Za członka rodziny cudzoziemca, o którym mowa w art. 54, uważa się małoletnie dziecko tego cudzoziemca, w tym także przysposobione, pozostające na jego utrzymaniu, nad którym cudzoziemiec sprawuje faktycznie władzę rodzicielską. Przepis art. 53b ust. 1 ww. ustawy stanowi, iż cudzoziemiec, o którym mowa w art. 53 ust. 1 pkt 7, jest obowiązany posiadać oprócz ubezpieczenia zdrowotnego, stabilne i regularne źródło dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu w przypadkach , m.in. o których mowa w art. art. 53 ust. 1 pkt 7. Dochód ten, po odliczeniu kosztów zamieszkania, przypadający na każdego członka rodziny pozostającego na utrzymaniu cudzoziemca musi być wyższy niż wysokość dochodu, od której przyznaje się świadczenia pieniężne z pomocy społecznej na podstawie ustawy z 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (art. 53b ust. 5 ustawy o cudzoziemcach i art. 8 ustawy o pomocy społecznej). Organ prowadzący postępowanie ustalił, iż kwota netto dochodu rodziny skarżącego w roku 2007 wyniosła ok. [...] zł. miesięcznie, a w roku 2008 stanowiła ok. [...] zł. Z uwagi na ten fakt, organ odwoławczy wskazał, iż rodzice nie są w stanie utrzymać syna, a w razie opuszczenia przez jego rodziców Polski, L. B. pozostanie bez środków do życia. Niewątpliwie przedmiotowa sprawa małoletniego cudzoziemca jest nierozerwalnie związana ze sprawą jego rodziców, decyzjami z [...] sierpnia 2009r. oraz [...] sierpnia 2009r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił zezwolenia na ich zamieszkanie na czas oznaczony, motywując faktem, iż rodzice małoletniego cudzoziemca nie udokumentowali, iż posiadane przez nich źródła dochodu cechują się stabilnością i regularnością oraz są wystarczające na pokrycie kosztów rodziny, w tym uczącego się skarżącego. Okoliczność ta tj. zależność sytuacji małoletniego od sytuacji rodziców, w przedmiotowej sprawie ma decydujące znaczenie. Sądowi jest wiadomo z urzędu, iż decyzje dotyczące rodziców małoletniego zostały przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylone wyrokami VSA/Wa 1695/09, w odniesieniu do S. H. i VSA/Wa 1707/09 w odniesieniu do R. B. Sytuacja finansowa i źródła dochodów rodziców małoletniego będą ponownie badane. Nakazuje to uchylenie również decyzji dotyczącej małoletniego i ponowne rozważenie jego sytuacji. Niezależnie od tego organ powinien rozważyć podnoszoną przez pełnomocnika możliwość udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, na podstawie art. 53a ust. 1 pkt a) ustawy o cudzoziemcach, który przewiduje, że można je udzielić cudzoziemcowi, który zamierza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podjąć lub kontynuować naukę. Rozważając jednak tę kwestię, organ będzie miał na uwadze – na co już wskazywano wyżej - że L. B. jest małoletni i pozostaje na utrzymaniu rodziców - co powoduje, że jego pobyt jest wynikiem pobytu jego rodziców. Zatem od zgody na pobyt uzależniona jest dopiero możliwość jego uczenia się. Tym samym, w tym przypadku należy mieć na uwadze zdaniem Sądu to, że konsekwencją pobytu jest możliwość nauki, a nie jak w przypadku art. 53 a ust. 1 pkt a) ustawy, udzielenie pobytu jest konsekwencją chęci pobierania, czy tez kontynuowania nauki - co stanowi samoistną przesłankę udzielenia zgody na pobyt. Zatem organ rozpoznając sprawę ponownie, na skutek uchylenia zaskarżonej decyzji - będzie zobowiązany, w oparciu o fakty przedstawione przez Sąd, do ponownej analizy przesłanek, w zakresie posiadania przez rodziców skarżącego, brata, ale i skarżącego wystarczających środków finansowych niezbędnych do pokrycia kosztów pobytu całej rodziny na terytorium RP, w tym pokrycia kosztów edukacji wnioskodawcy. Dopiero gdy organ odwoławczy weźmie pod uwagę całokształt przedstawionych okoliczności to pozwoli mu na ustalenie możliwości zabezpieczenia środków finansowych przez rodzinę na ich bieżące utrzymanie, a w szczególności na kontynuację nauki przez skarżącego. Bez znaczenia w sprawie pozostaje natomiast uwzględnienie pomocy, którą zaoferowała E. W., a także przedstawiciel Fundacji im. [...]. Wynika to z faktu, że w sprawie zgodnie z przepisami ustawy o cudzoziemcach znaczenie może mieć jedynie sytuacja materialna (dochód) rodziców małoletniego, a nie osób i organizacji, które nie są zobowiązane do świadczeń alimentacyjnych. Zaś wszystkie poczynione w ustalenia, dokonane po wnikliwej ocenie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.) winny znaleźć swoje rozwiniecie w uzasadnieniu decyzji wydanej zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200 - p.p.s.a, należało orzec jak w sentencji.