V SA/Wa 1736/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Izabella Janson, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adw. A. S., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy). Przedmiotem skargi z 13 lipca 2011 r. wniesionej przez A. B. jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...] czerwca 2011 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. z [...] stycznia 2011 r. o odmowie przyznania skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej na rok 2009. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: A. B. w dniu 3 kwietnia 2009 r. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych na 2009. W związku z brakami formalnymi wniosku w dniu 25 czerwca 2009 r. wnioskodawca złożył korektę do wniosku oraz oświadczył, iż nie posiada sporządzonego planu działalności rolnośrodowiskowej, lecz brak ten uzupełni. Pismem z 25 sierpnia 2009 r. wnioskodawca zwrócił się do Dyrektora [...] OR ARiMR w W. z prośbą o przywrócenie terminu na sporządzenie nowego planu działalności rolnośrodowiskowej na lata 2009-2013. Postanowieniem z [...] sierpnia 2009 r. Dyrektor [...] OR ARiMR w W. przekazał powyższy wniosek do Kierownika BP ARiMR w M. zgodnie z właściwością. Decyzją z [...] marca 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w M. odmówił wnioskodawcy przyznania płatności rolnośrodowiskowej ze względu na brak planu działalności rolnośrodowiskowej. Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor [...] OR ARiMR w W. decyzją z [...] września 2010 r., uchylił ww. decyzję organu I instancji z [...] marca 2010 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Uzasadniając rozstrzygnięcie tej treści wskazał w szczególności, że Kierownik BP ARiMR w pierwszej kolejności powinien rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu na sporządzenie planu działalności rolnośrodowiskowej. Postanowieniem z [...] grudnia 2010 r. Kierownik BP ARiMR w M. odmówił stronie przywrócenia terminu na sporządzenie planu działalności rolnośrodowiskowej. Po rozpoznaniu zażalenia strony orzeczenie to zostało następnie utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora [...] OR ARiMR w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. Decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Kierownik BP ARiMR odmówił przyznania stronie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2009. W uzasadnieniu tej decyzji organ przedstawił w pierwszej kolejności dotychczasowy przebieg postępowania, a jako przyczynę wydania decyzji odmownej wskazał brak sporządzenia przez wnioskodawcę planu działalności rolnośrodowiskowej w wymaganym terminie. Od powyższej decyzji A. B. złożył do Dyrektora OR ARiMR w W. odwołanie zarzucając w nim organowi I instancji naruszenie art. 9, 10 §1, 73 §1 oraz 35 i 36 §1 k.p.a. Rozpoznający sprawę ponownie Dyrektor OR ARiMR w W. wskazał, że warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach PROW 2007-2013 zawarte są w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program Rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. nr 33, poz. 262 ze zm.) – dalej “rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 26 lutego 2009 r.". Organ wyjaśnił, że zgodnie z tym rozporządzeniem jednym z warunków przyznawania płatności rolnośrodowiskowej jest obowiązek posiadania planu działalności rolnośrodowiskowej. Przywołał w tym zakresie treść § 40 rozporządzenia, w oparciu o który pierwsza płatność rołnośrodowiskowa lub kolejna płatność rolnośrodowiskowa – w przypadku zmiany w 2009 r. zobowiązania rolnośrodowiskowego – jest przyznawana, jeżeli plan działalności roinośrodowiskowej został sporządzony w terminie do dnia 15 maja 2009 r. Jeżeli plan działalności roinośrodowiskowej został sporządzony w tym terminie uznaje się, że zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane od dnia 1 marca 2009 r. Następnie organ odwoławczy wskazał, że w dniu 25 czerwca 2009 r. wnioskodawca złożył oświadczenie, iż nie ma sporządzonego planu działalności roinośrodowiskowej. Wobec deklaracji zawartej we wniosku o przyznanie płatności z dnia 3 kwietnia 2009 r., iż wnioskodawca posiada plan działalności roinośrodowiskowej, przeprowadzono kontrolę na miejscu celem weryfikacji stwierdzonych rozbieżności. Podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 28 stycznia 2010 r. potwierdzono brak planu działalności rolnośrodowiskowej, dodatkowo sam wnioskodawca wniósł uwagę do raportu z kontroli, iż takiego planu nie posiada. W oparciu o powyższe ustalenia organ stwierdził, że płatność rolnośrodowiskowa na 2009 r. nie może być wnioskodawcy udzielona. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. B. wniósł o uchylenie ww. decyzji Dyrektora Mazowieckiego OR ARiMR. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 9, art. 10 § 1, art. 73 § 1, art. 35 i 36 K.p.a. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że niewykonanie planu działalności rolnośrodowiskowej nastąpiło z przyczyn leżących po stronie organów ARiMR – w szczególności przez ich nadmierną opieszałość w wydawaniu kolejnych decyzji i postanowień oraz przez niewyrażenie zgody na przywrócenie terminu do wykonania tego planu. Skarżący stwierdził ponadto, że w jego ocenie termin ten ma charakter proceduralny, a zatem mógł zostać przywrócony. Dodał również, że organ nie poinformował go o zmianie przepisów, przez co doszło do naruszenia art. 9 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, że sądy administracyjne w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) dalej p.p.s.a., w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, tj. badając zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z przepisami ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. z 2007 r. nr 64, poz. 427) oraz przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program Rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. nr 33, poz. 262 ze zm.), Sąd nie dopatrzył się w sprawie takich uchybień prawa, które winny skutkować uchyleniem skarżonego rozstrzygnięcia i uznał, iż podniesione w skardze zarzuty są nieuzasadnione. Przypomnieć należy, że warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach PROW 2007-2013 zawarte zostały we wskazanym powyżej rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. W myśl § 40 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia, w 2009 r. pierwsza płatność rolnośrodowiskowa lub kolejna płatność rolnośrodowiskowa – w przypadku zmiany w 2009 r. zobowiązania rolnośrodowiskowego – jest przyznawana, jeżeli plan działalności rolnośrodowiskowej został sporządzony w terminie do dnia 15 maja 2009 r. Jeżeli plan działalności rolnośrodowiskowej został sporządzony w terminie określonym w ust. 1 pkt 1, uznaje się, że zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane od dnia 1 marca 2009 r. (§ 40 ust. 2). Z powołanych przepisów wynika, że w sytuacji, gdy plan działalności rolnośrodowiskowej nie został w zakreślonym terminie sporządzony, płatność nie może być przyznana. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, wnioskodawca nie spełnił bowiem wymogu wynikającego z ww. § 40 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. W piśmie z dnia 25 czerwca 2009 r. skierowanym do organu I instancji oświadczył, iż planu działalności rolnośrodowiskowej nie posiada. Brak takiego planu potwierdziła również kontrola na miejscu przeprowadzona w dniu 28 stycznia 2010 r. Wobec powyższego orzekające w sprawie organy ARiMR były zobowiązane do odmownych decyzji w zakresie przyznania skarżącemu wnioskowanej płatności rolnośrodowiskowej. Wskazać przy tym należy, że na ocenę legalności tych decyzji nie mogą mieć wpływu argumenty skarżącego dotyczące przewlekłości postępowania w sprawie jego wniosku o przywrócenie terminu do sporządzenia planu działalności rolnośrodowiskowej. Bez wpływu na tą ocenę pozostają także twierdzenia skarżącego jakoby termin do sporządzenia ww. planu miał charakter proceduralny. W niniejszej sprawie istotne jest bowiem to, że niewątpliwie plan działalności rolnośrodowiskowej nie został sporządzony. Powyższe argumenty były zaś oceniane w innym postępowaniu toczącym się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. W sprawie o sygn. akt V SA/Wa 482/11 Sąd ten orzekał bowiem w przedmiocie skargi na postanowienie Dyrektora [...] OR ARiMR z dnia [...] stycznia 2011 r. o odmowie przywrócenia skarżącemu terminu do sporządzenia planu działalności rolnośrodowiskowej. W wyroku z dnia 8 września 2011 r. (obecnie prawomocnym) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził zaś, iż termin wskazany w § 40 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 26 lutego 2009 r. ma charakter terminu prawa materialnego. W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów proceduralnych wskazanych w skardze, tj. art. 9 k.p.a. określającego zasadę informowania stron, art. 10 k.p.a. dotyczącego czynnego udziału w postępowaniu oraz art. 73 § 1 k.p.a. dotyczącego jawności akt postępowania. Należało bowiem mieć na uwadze, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Ustawa ta zawiera natomiast istotne modyfikacje ogólnych zasad postępowania wyrażonych w k.p.a. Zgodnie bowiem z art. 21 ust. 2 pkt 3 i 4 powołanej ustawy w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania, a także zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 k.p.a. (zasada prawdy materialnej w postępowaniu dowodowym) nie stosuje się. Nawiązując do treści ww. przepisów ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich podkreślić należy, że z akt nie wynika, że sam skarżący wnosił jakiekolwiek żądania co do czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Skarżący nie zgłaszał również żądań wskazujących na chęć przejrzenia akt sprawy brak jest także jakiejkolwiek informacji wskazującej, że organ odmówił skarżącemu przejrzenia tychże akt. Nie jest zatem zasadny zarzut naruszenia zasady informowania oraz czynnego udziału strony w postępowaniu. Uzasadnione są natomiast zarzuty dotyczące czasu trwania postępowania administracyjnego, ponieważ zarówno decyzja organu I instancji z dnia [...] stycznia 2011 r. jak i decyzja organu odwoławczego z dnia [...] czerwca 2011 r. zostały wydane z uchybieniem terminów, o których mowa w art. 35 k.p.a. Wskazać jednocześnie należy, że uchybienia te nie miały wpływu na wynik sprawy, jedyną przyczyną wydania decyzji negatywnych dla skarżącego był bowiem – jak wyjaśniono powyżej – brak sporządzonego planu działalności rolnośrodowiskowej. Podsumowując Sąd stwierdził, że nie wystąpiły podstawy do uznania, iż zaskarżona decyzja naruszyła prawo w sposób uzasadniający jej uchylenie, zatem skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt 1 sentencji. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu (pkt 2 sentencji) Sąd orzekł na podstawie art. 205 p.p.s.a w zw. z art. § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).