V SA/Wa 1740/13

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 12 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi D. Z. na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) maja 2013 r. Nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych p o s t a n a w i a: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym Skarżący złożył - na urzędowym formularzu PPF - wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wskazał, iż jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Nie posiada żadnego źródła utrzymania, utrzymuje się z żywności zbieranej po śmietnikach. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z rodzicami, posiada nieruchomość rolną o pow. 14,50 ha. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (T.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Instytucja prawa pomocy stosowana jest w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których wnioskujący byłby zobowiązany składa się wpis od skargi w wysokości 200 zł i ewentualne wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika. Biorąc pod uwagę wskazane przez Skarżącego informacje dotyczące jego sytuacji majątkowej, oświadczenie niniejsze należało uznać za nierzetelne i budzące uzasadnione wątpliwości. Wskazać bowiem należy, iż Skarżący jest rolnikiem, opłaca składki wobec KRUS i jest właścicielem gospodarstwa rolnego o pow. 14,5 ha, uzyskuje zatem z pewnością jakieś dochody z prowadzonego gospodarstwa rolnego. Potwierdza to nawet jego wcześniejsze oświadczenie z dnia 7.06.2013 k. 6 akt sądowych, w którym wskazał dochód 3500 zł. Wątpliwym jest zatem oświadczenie, iż zbiera on żywność po śmietnikach i stanowi to jego jedyne źródło utrzymania. Skarżący nie wskazał, również czy uzyskuje w związku z prowadzonym gospodarstwem dopłaty do gruntów i upraw. Dodatkowo wskazać należy, iż Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami, co do których stanu majątkowego nie wypowiedział się w ogóle (rubryka 8 PPF), czy uzyskują oni jakieś dochody, jak kształtują się ich wydatki na utrzymanie miejsca zamieszkania. Ponadto skarżący wskazał, iż nie posiada żadnych przedmiotów wartościowych podczas gdy w oświadczeniu z dnia 7 czerwca 2013 r. wyjaśnił, iż zakupił za 75 tyś. zł traktor. Podkreślić należy, że zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie zastępstwa procesowego, o co wnosi w niniejszej sprawie Skarżący, wiąże się z poniesieniem przez Skarb Państwa określonych kosztów. Wydatek tego rodzaju ma charakter publicznoprawny i może zostać zrealizowany tylko wtedy, gdy zostanie ustalone w sposób niewątpliwy, iż strona uczestnicząca w postępowaniu sądowym, pomimo poczynienia oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania, nie jest w stanie finansowo podołać ciężarowi uiszczenia kosztów sądowych oraz wynajęcia zawodowego pełnomocnika. W niniejszej sprawie, brak jest podstaw by takie ustalenie mogło zostać w sposób uzasadniony przyjęte. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.