V SA/Wa 1759/07
WyrokWSA w Warszawie2007-11-20
Skład orzekający: Ewa Jóźków, Barbara Mleczko-Jabłońska, Joanna Gierak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, rozpatrując wniosek o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników, prawidłowo ocenił sytuację majątkową i zdrowotną wnioskodawczyni oraz uwzględnił zasady postępowania administracyjnego dotyczące uznania administracyjnego i interesu społecznego?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego narusza przepisy procedury administracyjnej, w szczególności zasady dotyczące wyczerpującego zebrania i oceny materiału dowodowego, prawidłowego uzasadnienia decyzji oraz uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywatela. Organ nie przeprowadził wystarczającej analizy sytuacji majątkowej i zdrowotnej wnioskodawczyni, nie uwzględnił wszystkich istotnych okoliczności, takich jak posiadanie dzieci na utrzymaniu, co skutkuje wadliwością uzasadnienia i koniecznością uchylenia decyzji.Stan faktyczny
Z.S. wnioskowała o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników z powodu trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej, spowodowanej m.in. pożarem gospodarstwa. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odmówił umorzenia, uznając, że wnioskodawczyni i jej mąż posiadają wystarczające dochody z rent socjalnych i zasiłków pielęgnacyjnych, a środek egzekucyjny nie jest nadmiernie uciążliwy. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ utrzymał w mocy decyzję odmowną. Z.S. zaskarżyła decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając niewłaściwą ocenę jej sytuacji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Ewa Jóźków, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Asesor WSA - Joanna Gierak, Protokolant - referendarz sądowy - Konrad Łukaszewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2007 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] kwietnia 2007 r. Nr [..] w przedmiocie odmowa umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników uchyla zaskarżoną decyzję.
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Z.S. jest decyzja Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z [...] stycznia 2007 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję z [...]marca 2007 r. o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne rolników za okres [...] w kwocie [...] zł.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
W dniu 28 lutego 2007 r. za pośrednictwem [...] wpłynęło do KRUS pismo Z.S. o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne rolników. W niniejszym wniosku dłużniczka przytoczyła argumenty natury finansowej oraz zdrowotnej podkreślając, iż w wyniku pożaru w [...] r. uległ zniszczeniu jej dobytek. Jednocześnie podniosła że posiadany przez nią areał ziemi nie przekracza [...]ha [...], jako że jest jedynie współwłaścicielką w [...] części gospodarstwa odziedziczonego wraz z [...] po [...]. Jednakże z uwagi na brak środków finansowych majątek ten nie został dotychczas formalnie podzielony .
W dniu 9 marca 2007r. do Kasy za pośrednictwem [...] wpłynęło także podanie Z. S. o udzielenie pomocy w rozpatrywanej przez organ rentowy sprawy.
Decyzją z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 10 oraz art. 41 a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników za okres [...]. w kwocie [...]zł.
W uzasadnieniu ww. decyzji organ I instancji wskazał, że o powstających zaległościach z tytułu nieopłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników organ wielokrotnie informował dłużniczkę w pismach o stanie zadłużenia jak i w czasie wizytacji w gospodarstwie w latach [...]. Dopiero podjęte przez KRUS czynności w trybie postępowania egzekucyjnego, przez zajęcie świadczenia, jakie wnioskodawczyni otrzymuje, spowodowały wystąpienie przez nią z wnioskiem o umorzenie zadłużenia.
Na skutek wniosku złożonego przez dłużniczkę w dniu 14 września 2006r.w którym powołuje się na fakt zdarzenia losowego -pożar , jaki miał miejsce w gospodarstwie w [...] r, decyzją z dnia [...] października 2006r. Prezes KRUS umorzył w całości odsetki od należności składkowych za okres [...]. w kwocie [...] zł. Do spłaty pozostała zatem należność główna, o umorzenie której dłużniczka wystąpiła z przedmiotowym wnioskiem. Wniosek ten jednak w ocenie Prezesa nie jest uzasadniony z uwagi na ustalone przez organ dochody wnioskodawczyni i jej męża - renty socjalne wraz z zasiłkami pielęgnacyjnymi w łącznej kwocie [...] zł miesięcznie, pomniejszone o stałe wydatki w kwocie [...] zł. Jednocześnie, jak przyjęto dalej w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, na stanowisko organu wpływ miały: uprzednio wydana decyzja o umorzeniu wnioskodawczyni odsetek od zadłużenia jak również stan finansów funduszu emerytalno rentowego i składkowego Kasy.
Pismem z dnia 3 kwietnia 2007 r. Z. S. zwróciła się Prezesa KRUS z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przedstawiając w nim swoje stanowisko wskazała, że powstałe zadłużenie jest wynikiem pożaru, który zniszczył doszczętnie majątek jej rodziny, a świadczenia jakie obecnie wraz z mężem uzyskują są bardzo niskie i nie pozwalają na utrzymanie całej rodziny, a co dopiero na spłatę zaległości i odsetek, które zaczynają znowu narastać.
W wyniku ponownego postępowania decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...]wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego i art. 41 a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] marca 2007 r. o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników.
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ wskazał, iż wielokrotnie podnoszone przez wnioskodawczynię w pismach kierowanych do różnych instytucji w tym do KRUS argumenty uzasadniające jej prośbę o umorzenie składek , iż :
-nie posiada gospodarstwa rolnego,;
-zadłużenie powstało na skutek pożaru jaki miał miejsce w gospodarstwie rolnym w [...]. ;
-cierpi na choroby zaistniałe po tym zdarzeniu;
-uzyskuje bardzo niskie dochody;
były przedmiotem jego wnikliwej analizy, a przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające w zakresie przebiegu ubezpieczenia i powstania zaległości ustaliło, że wnioskodawczyni jest właścicielką gospodarstwa rolnego o pow. [...] ha [...] i jest to współwłasność w [...] części z siostrą. Z tego tytułu opłaca podatek gruntowy. Sprzedaż czy inne podziały gospodarstwa, które jak twierdzi zostały dokonane, winny być potwierdzone aktami notarialnymi,których wnioskodawczyni nie przedstawiła.
Z faktu podlegania ubezpieczeniu społecznego rolników wynika obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie społeczne za wszystkie osoby podlegające temu ubezpieczeniu w ustawowo określonych terminach. Dalej Prezes KRUS wskazał, że w całym okresie podlegania ubezpieczeniu wnioskodawczyni nie wpłaciła ani jednej składki mimo okresowo podejmowanego przez nią jak i męża zatrudnienia. Dopiero skutecznie podjęta przez Urząd Skarbowy, na podstawie wystawionego przez organ rentowy tytułu wykonawczego egzekucja ze świadczenia rentowego, spowodowała wystąpienie dłużniczki z wnioskiem o umorzenie należności składkowych. Trudna sytuacja skarżącej spowodowana pożarem jaki miał miejsce w gospodarstwie rolnym w [...]r. została przez Prezesa KRUS uwzględniona decyzją z dnia [...] października 2006r. o umorzeniu odsetek od powstałego zadłużenia. Do spłaty pozostała jednakże należność główna ze względu na uzyskiwane dochody z tytułu rent socjalnych wnioskodawczyni i jej męża. Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska strony, iż dochody te są bardzo niskie, gdyż ustalił, że wraz z zasiłkami pielęgnacyjnymi strony i jej męża wynoszą miesięcznie - łącznie [...] zł., z czego wydatki miesięczne na światło , telefon, gaz opał i lekarstwa wynoszą [...] zł.
Z pozostałej kwoty [...] zł na poczet zadłużenia względem KRUS potrącana jest kwota [...] zł.
Na tej podstawie, zdaniem organu nie można uznać, że środek egzekucyjny jest nadmiernie uciążliwy i powoduje zagrożenie egzystencji rodziny wnioskodawczyni. Odnosząc się do złego stanu zdrowia wnioskodawczyni i członków jej rodziny na skutek przeżyć po pożarze organ wskazał, że w trakcie podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników strona, mimo możliwości, nie skorzystała z przysługujących w tym zakresie świadczeń z ubezpieczenia społecznego takich jak zasiłek chorobowy bądź renta z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym.
Konkludując organ stwierdził, że szczególnie wyjątkowo trudna sytuacja materialna uniemożliwiająca wykonanie ciążącego obowiązku opłacania składek, mogąca w perspektywie doprowadzić do pozostawienia płatnika bez środków do życia jest decydującym kryterium w ocenie możliwości spłaty zaległości.
Dalej argumentując podał, że w świetle art. 41 a) ust 1 pkt 1ustawy z 20 grudnia o ubezpieczeniu społecznym rolników przewidującego możliwość umorzenia należności z tytułu składek w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zainteresowanego i na jego wniosek uwzględniając zarówno możliwości płatnicze wnioskodawcy jak i stan finansów funduszu, o istnieniu ważnego interesu zainteresowanego powinny decydować zobiektywizowane kryteria, a nie samo subiektywne przekonanie płatnika o potrzebie umorzenia zaległości składkowych.
W skardze do WSA w Warszawie wniesionej na powyższą decyzję, Z. S. zawarła prośbę o ponowne rozpatrzenie jej sprawy z wniosku o umorzenie zaległych składek w kwocie [...]zł.
W uzasadnieniu swego stanowiska skarżąca ponownie powołała się na bardzo trudne warunki życia jej rodziny wskutek utraty dobytku w pożarze. Podkreśliła, że ponadto cierpi wraz z mężem na liczne schorzenia. Dowodem na bardzo trudne warunki egzystencji jej rodziny i stan zdrowia jest fakt, że żyją z renty socjalnej. Gospodarstwa rolnego nie prowadzą, a nie stać ich na uregulowanie prawnych kwestii związanych z jego podziałem.
W odpowiedzi na skargę Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Zgodnie natomiast z unormowaniem zawartym w art. 134 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten pozwala więc na uwzględnienie skargi także wtedy, gdy strona nie podnosi w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego.
Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja narusza przepisy procedury administracyjnej w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Jednocześnie Sąd zaznacza, iż o uprawnieniach i obowiązkach stron postępowania wynikających z przepisów prawa materialnego rozstrzyga właściwy organ administracyjny. Sąd administracyjny nie ma uprawnień do merytorycznego załatwienia sprawy administracyjnej, dlatego też uwzględniając niniejszą skargę, nie mógł uwzględnić wniosku w niej zawartego "o umorzenie zaległych składek na ubezpieczenie społeczne rolników". Był natomiast uprawniony do zbadania skarżonej decyzji pod względem jej legalności, tj. zgodności z przepisami mającymi w sprawie zastosowanie, i stwierdzając, iż decyzja Prezesa KRUS jest wadliwa, orzekł o wyeliminowaniu jej z obrotu prawnego. Tym samym sprawa "wróci" do organu administracyjnego celem ponownego jej rozpatrzenia.
Przed przystąpieniem do oceny zarzutów skargi przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 41 a ust 1 pkt 1 ustawy z 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników ( Dz. U 1998r. Nr 7 poz. 25 ) Prezes Kasy lub upoważniony przez niego pracownik w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zainteresowanego i na jego wniosek, uwzględniając zarówno możliwości płatnicze wnioskodawcy jak i stan finansów funduszu emerytalno rentowego i składkowego może umorzyć należności z tytułu składek w całości lub w części.
Ustawodawca używając zwrotu "może umorzyć" przesądził, że decyzja Prezesa KRUS ma charakter uznaniowy, a to oznacza, że organ ten przy ustalonym stanie faktycznym ma możliwość wyboru jednego spośród kilku wariantów rozstrzygnięć. O tym, czy składki powinny być umorzone czy też nie, rozstrzyga Prezes KRUS który może - ale nie musi - je umorzyć. Organ ten ma możliwość, ale nie ma obowiązku umorzenia należności nawet w razie spełnienia przesłanek określonych w art. 41 a ust 1 pkt1 u.s.r. tj. w razie stwierdzenia ważnego interesu zobowiązanego dokonując oceny jego możliwości spłaty zaległości.
Kwestia działania organów administracji publicznej w ramach "uznania administracyjnego" już wielokrotnie wyjaśniana była w bogatym orzecznictwie sądowym. Dla przykładu, w wyroku z 16 listopada 1999 r. (sygn. akt III S.A. 7900/98 LEX nr 47243) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "w celu wydania prawidłowego orzeczenia w sytuacji uznania administracyjnego organ administracyjny obowiązany jest szczegółowo zbadać stan faktyczny i utrwalić w aktach wyniki badania. Obowiązki organu administracyjnego w zakresie postępowania dowodowego są nawet większe niż przy ustawowym skrępowaniu, gdyż w poszukiwaniu materialnego kryterium do wydania decyzji powinien on najwszechstronniej zbadać stan faktyczny, w wymiarze wychodzącym poza okoliczności typowe w sytuacjach związania, mając na uwadze szczególną rolę w decyzji uznaniowej jej zgodności z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela z art. 7 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej: k.p.a. Z kolei w wyroku z 28 kwietnia 2003 r. (sygn. akt II S.A. 2486/01 LEX nr 149543) Naczelny Sąd Administracyjny zawarł tezę, iż "podejmując decyzję uznaniową organ administracji stosownie do art. 7 k.p.a. ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków prawnych".
Podkreślić więc trzeba, iż rozstrzyganie w ramach uznania wymaga od organu nie tylko poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 k.p.a.), ale także załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje również zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 k.p.a. W orzecznictwie zaznacza się, iż obowiązkiem każdego organu administracji jest najstaranniejsze wyjaśnianie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, czyli wyjaśnianie stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia. W istocie chodzi o wytłumaczenie stronie, dlaczego organ dany przepis zastosował do konkretnych ustaleń faktycznych lub uznał go za niewłaściwy. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowodowy zgromadzone w sprawie, czy też twierdzenia, wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy, okoliczności podnoszonych przez stronę.
Oceniając zaskarżoną decyzję w powyższym świetle, Sąd doszedł do przekonania, iż organ orzekający w sprawie nie przeprowadził wyczerpującej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a co najmniej nie dał wyrazu wnikliwej analizy sytuacji majątkowej i rodzinnej strony w jej uzasadnieniu. Zaprezentowanie takiego wywodu, który obrazowałby - nie tyle dla Sądu, ile dla wnioskodawczyni - dlaczego uznano, że jej wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, stanowi bezwzględny obowiązek organu. W tym miejscu powtórzyć należy za trafnym stwierdzeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - wyrażonym w wyroku 20 marca 2007 r. o sygn. akt II GSK 345/06 - iż okoliczności sprawy winny być przeanalizowane i omówione w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, szczególnie, że w omawianym przypadku, decyzja dotyczy nie kwestii błahych, bez istotnego znaczenia z punktu widzenia podstawowych praw i przyrodzonej godności człowieka, ale sfery jego elementarnych potrzeb - posiadania środków niezbędnych do przeżycia i miejsca do zamieszkania.
Nie wystarczy zatem nawet szczegółowe zaprezentowanie w uzasadnieniu decyzji sytuacji majątkowej poprzez wskazanie łącznej kwoty dochodów miesięcznych dochodów strony oraz ogólne stwierdzenie, iż "nie można uznać, że zastosowany przez Urząd Skarbowy na wniosek Placówki Terenowej środek egzekucyjny jest nadmiernie uciążliwy i powoduje zagrożenie egzystencji Pani rodziny". Konieczna jest natomiast ocena zaprezentowanych dowodów przejawiająca się w wyczerpującym wyłożeniu tych okoliczności ze względu na które organ nie uznał wniosku strony. Innymi słowy rzecz ujmując, jeżeli organ - w ramach służącego mu uznania administracyjnego - stwierdza, że zgromadzony materiał dowodowy nie daje podstaw do umorzenia zadłużenia strony, to ma obowiązek wyraźnie wskazać jakie konkretne powody o tym przesądziły i jakie są rzeczywiste możliwości zobowiązanego na wywiązanie się z obowiązku jego zapłaty. Organ winien przekonać wnioskującą stronę, iż nie ma racji twierdząc, że nie jest w stanie spłacić należności i jednocześnie wskazać jakie możliwości w tym zakresie strona realnie posiada. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, nie jest realizacją powyższego obowiązku samo wskazanie, iż strona posiada źródła dochodów bez porównania ich wysokości do niezbędnych kosztów utrzymania jak również bez bliższego ustalenia warunków uzasadniających przyznanie wnioskodawczyni i jej mężowi rent socjalnych z ZUS na stałe oraz zasiłków pielęgnacyjnych z GOPS w R. Organ wprawdzie wskazał rodzaj otrzymywanych świadczeń, jednakże w swych ustaleniach pominął kwestie, iż skarżąca i jej mąż uprawnieni są uzyskania do pomocy społecznej i takową utrzymują co niewątpliwie ma znaczenia dla ustalenia sytuacji bytowej rodziny. Skoro skarżąca i jej będący w średnim wieku mąż otrzymują od [...]r. świadczenia z tytułu renty socjalnej przyznane na stałe to oznacza, iż spełniają warunki określone w art. 4 ust 1 ustawy z 27.VI.2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. Nr 135 poz. 1268, ze zm.), w myśl którego renta socjalna przysługuje osobie pełnoletniej całkowicie niezdolnej do pracy z powodu naruszenia sprawności organizm, które powstało w warunkach określonych tym przepisem. Analizując zatem sytuację bytową rodziny i silnie akcentowane przez skarżącą przez skarżącą problemy zdrowotne organ pominął fakt, iż małżonkowie S.nie otrzymują świadczeń z ubezpieczenia społecznego, bo takowym świadczenia z tytułu renty socjalnej nie są. Ustalenie również przez organ otrzymywania przez nich zasiłków pielęgnacyjnych również nie zostało należycie rozważone przy określeniu kosztów utrzymania rodziny i leczenia .
Jednocześnie organ wskazując na kwotę miesięcznych dochodów po odliczeniu określonych w decyzji wydatków nie rozważył, iż rodzina skarżącej składa się ponadto z dwojga dzieci. Brak jest jakichkolwiek ustaleń co do osób pozostających na utrzymaniu skarżącej i ich sytuacji, a tym samym ustalenia dochodu z tytułu otrzymywanych świadczeń przypadającego na członka rodziny. W ocenie Sądu - te ostatnie argumenty, dotyczące faktów uzyskiwania przez skarżącą i jej męża dochodów w postaci renty socjalnej i pomocy społecznej z GOPS przemawiają na jej korzyść i dowodzą trudnej sytuacji majątkowej i zdrowotnej skarżącej i jej męża oraz wskazują na brak jakichkolwiek możliwości zarobkowych. W tym miejscu wskazać należy, że wnioskodawczyni i jej mąż od [...]r. nie podlegają już obowiązkowemu ubezpieczeniu rolników, a zadłużenie powstałe z tego tytułu obejmuje okres [...]r. Faktem jest, że w czasie jego podlegania jakiekolwiek składki nie były przez skarżącą regulowane ale też próby przymusowego dochodzenia zadłużenia prowadzone już od [...]r. zakończyły się sporządzeniem [...] r. protokołu o nieściągalności co wskazywało już wówczas na trudną sytuację materialną rodziny.
Wyłożone powyżej argumenty przemawiają za przyjęciem, iż Prezes KRUS nie ocenił należycie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, a owa wadliwość uzasadnienia skarżonej decyzji powoduje, iż nie może się ona ostać w porządku prawnym.
Kontrolując zaskarżoną decyzję wspomnieć również należy o stosowaniu w toku postępowania administracyjnego zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Jak to podkreśla się w orzecznictwie, nie jest dopuszczalne przyjęcie z założenia, iż interes społeczny przewyższa swą rangą interes prywatny. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 25 czerwca 2003 r. o sygn. akt. III SA 3118/01 zauważył, iż interes publiczny nie powinien być rozumiany, jako sprzeczny z indywidualnym interesem obywatela.
Biorąc zatem w niniejszej sprawie pod uwagę tę okoliczność, iż strona skarżąca i jej rodzina obecnie utrzymują się ze środków pomocowych (pomoc społeczna), trudno przyjąć, że wyegzekwowanie od niej zaległych należności, nawet jeśli przyjąć, iż jest realnie możliwe, może pozostawać w zgodzie z interesem publicznym i słusznym interesem obywatela.
Z tych wszystkich względów należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 6 - 9, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzec, jak w sentencji.
-----------------------
1
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło