V SA/Wa 1765/11

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia ... czerwca 2011 r. Nr ... w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy, odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany p o s t a n a w i a: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym Skarżący złożył - na urzędowym formularzu PPF - wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu podał, iż jest obywatelem I., w Polsce ubiega się o nadanie statusu uchodźcy. Otrzymuje wyłącznie pomoc socjalną w wysokości ... zł miesięcznie. Kwota ta nie pozwala mu na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych, nie ma on środków pieniężnych na uiszczenia wpisu sądowego. Ponadto skarżący wskazał, iż nie zna ani języka polskiego ani prawa polskiego i nie jest w stanie sam bronić swoich praw w sądzie dlatego wnosi o przyznanie radcy prawnego. W dodatkowym oświadczeniu złożonym na wezwanie skarżący podał, iż nie uzyskuje dochodów z pracy, zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z narzeczoną i jej synem, gdzie ona opłaca wydatki mieszkaniowe. Wydatki skarżącego na zaspokojenie potrzeb wynoszą ... zł miesięcznie. Skarżący nie posiada rachunku bankowego ani oszczędności pieniężnych. Narzeczona skarżącego prowadzi działalność gospodarczą. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Instytucja prawa pomocy stosowana jest w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Analiza podanych przez skarżącego okoliczności i nadesłanych dokumentów dokonana w związku z przepisami ustawy uzasadnia stwierdzenie, iż skarżący złożył nierzetelne oświadczenie o stanie majątkowym, które uniemożliwiło dokonanie prawidłowej oceny stanu majątkowego skarżącego. Zauważyć należy, iż skarżący zobowiązany został do wykazania stanu majątkowego i dochodów osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. W odpowiedzi nadesłał wyłącznie umowę najmu mieszkania zawartą przez jego narzeczoną i ograniczył się do informacji, iż wydatki mieszkaniowe pokrywa właśnie ona. Z oświadczenia wynika, iż narzeczona skarżącego prowadzi działalność gospodarczą, skarżący nie podał jednak wysokości uzyskiwanych przez nią dochodów. Jeszcze raz podkreślenia wymaga fakt, iż to do skarżącego jako osoby zainteresowanej w uzyskaniu prawa pomocy należało wykazanie, że zachodzą ustawowe przesłanki w tym przedmiocie w odniesieniu do jego osoby. Skarżący wezwany do złożenia dodatkowego oświadczenia winien uważnie zapoznać się z treścią wezwania celem jego rzetelnego wykonania. We wskazanej sytuacji jego oświadczenie należało uznać za niekompletne, budzące wątpliwości i uniemożliwiające dokonanie właściwej oceny sytuacji materialnej w jakiej znajduje się skarżący. Sam fakt ubiegania się skarżącego o nadanie statusu uchodźcy, jak również uzyskiwanie dochodów wyłącznie z pomocy socjalnej nie jest wystarczającą przesłanką do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.