V SA/Wa 1771/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-08-30

Skład orzekający: Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych jest zasadny, skoro z mocy prawa takie skargi są wolne od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych jest bezprzedmiotowy, ponieważ z mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA skargi te są wolne od kosztów sądowych. Prawo pomocy może zostać przyznane w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
R. R. złożył skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą odmowy umorzenia należności z tytułu składek. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazał na trudną sytuację materialną i rodzinną, utrzymując czteroosobową rodzinę z dochodu z samozatrudnienia.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej. Wniosek w części zwolnienia od kosztów sądowych pozostawiono bez rozpatrzenia.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. R. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w [...]. R. R. występując ze skargą na decyzję działającego w imieniu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Prezesa tego Zakładu z [...] czerwca 2012 r., złożył wniosek (na urzędowym formularzu PPF z 15 lipca 2012 r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną i dwójką dzieci, nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Wnioskodawca oświadczył, iż źródłem dochodów jego rodziny jest jego wynagrodzenie za pracę ("samozatrudnienie") w wysokości 3.173,47 zł brutto miesięcznie. W uzasadnieniu wniosku podniósł, iż jest inwalidą po ciężkim wypadku, zaś na jego utrzymaniu pozostaje czteroosobowa rodzina. W dodatkowym oświadczeniu z dnia 21 sierpnia 2012 r. wskazał, iż jego zona jest osobą bezrobotną, nie pobiera zasiłku. Do pisma załączył wyciągi z posiadanych rachunków bankowych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Prawo pomocy stanowi wyjątek od obowiązującej w postępowaniu przed sądem administracyjnym zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie (wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., może zostać ono przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Biorąc pod uwagę opisaną przez skarżącego sytuację rodzinną i majątkową oraz porównując ją z obciążeniem wynikającym z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika uznać należało, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. W szczególności stwierdzić trzeba, iż skarżący nie posiada oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych, zaś uzyskiwany dochód pożytkowany jest na utrzymanie czteroosobowej rodziny. Natomiast wniosek skarżącego w części zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy. Zauważyć bowiem należy, iż skargi wnoszone w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych są wolne od kosztów sądowych z mocy samego prawa (art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a.), zatem skarżący nie ma obowiązku ich uiszczania w całym postępowaniu. Wobec tego, wniosek w tym zakresie należało pozostawić bez rozpatrzenia. Z wyłożonych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło