V SA/Wa 1776/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. N. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] czerwca 2005r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania realizacji projektu ze środków z budżetu Unii Europejskiej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi. Pismem z [...] marca 2008r. M. N. wniósł skargę na rozstrzygnięcie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...] czerwca 2005r. nr [...], w przedmiocie dofinansowania realizacji projektu ze środków z budżetu Unii Europejskiej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" (wynika to z treści skargi oraz z uzupełniającego pisma procesowego z [...] maja 2008r.). W skardze zawarł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, uzasadniając go tym, że zwrócił się pismem z [...] marca 2007r., do [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R., by swoją odmowę (pismo z [...] kwietnia 2005r.) wydał w formie decyzji, jednak pismem z [...] kwietnia 2007r. organ odmówił zmiany formy pisma. Skarżący wskazał, iż pismo to nie zostało opatrzone pouczeniem o przysługującym prawie odwołania, co w jego ocenie stanowi rażące naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem wnoszącego skargę, brak możliwości wniesienia skargi pociągnie za sobą bardzo niekorzystne skutki, w postaci niemożności dochodzenia swoich uprawnień czyli skorzystania ze środków unijnych. Skarżący w piśmie z [...] sierpnia 2008r. wskazał, iż pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...] czerwca 2005r., otrzymał [...] lipca 2005r., zaś pismem z [...] października 2008r. skierowanym do Sądu podał, że o okolicznościach uzasadniających przywrócenie terminu do wniesienia skargi dowiedział się dopiero z lektury [...] nr [...] z 2006r., w którym opisano nieprawidłowości w procedurach Agencji przy wdrażaniu Sektorowego Programu Operacyjnego, z powołaniem się na wyrok NSA z 8 czerwca 2006r., sygn. akt: GSK 63/06. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W ocenie Sądu wniosek jest zasadny i jako taki podlega uwzględnieniu. W aspekcie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. powoływanej dalej jako ppsa), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie zaś z art. 87 § 1 ppsa, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do Sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym (art. 87 § 2 ppsa) należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. O braku winy można mówić jedynie wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, jeżeli od uchybionego terminu upłynął rok, przywrócenie terminu jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych (art. 87 § 5). Strona nie jest obowiązana w postępowaniu o przywrócenie terminu do udowodnienia braku swej winy, lecz wystarczy uprawdopodobnienie powyższej okoliczności. W tej sytuacji konieczne stało się rozważenie, czy argumenty skarżącego oraz przedłożone pisma uprawdopodobniają, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez jego winy. Uprawdopodobnienie bowiem jest środkiem zastępczym dowodu o znaczeniu ścisłym, a więc środkiem nie dającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Skoro zatem ustawa dopuszcza uprawdopodobnienie braku winy, stanowiąc więc wyjątek od zasady udowadniania, działa tym samym na korzyść strony pozwalając w określonym wypadku (art. 58 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego DZ.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm. – zwany dalej kpa) na uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego, zamiast jego udowodnienia. W przedmiotowej sprawie, pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...] czerwca 2005r., zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] lipca 2005r. (zgodnie z treścią pisma skarżącego z [...] sierpnia 2008r.), w związku z powyższym skarga na to pismo złożona za pośrednictwem organu do Sądu w dniu [...] marca 2008r., została złożona niewątpliwie z uchybieniem terminu. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uchybienie terminu miało związek z niewskazaniem formy rozstrzygnięcia przez Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W., jak i z brakiem pouczenia, a w konsekwencji mogło stanowić przesłankę przemawiającą za zaistnieniem wyjątkowego wypadku z art. 87 § 5 ppsa. Na tle tych rozważań należy wskazać, iż w uchwale z 22 lutego 2007r., sygn. akt: II GPS 3/06 Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił kompleksowo wątpliwości dotyczące prawnej klasyfikacji oświadczenia woli organu administracyjnego, którego przykładem w niniejszej sprawie jest akt z [...] czerwca 2005r. We wskazanej wyżej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż odrzucenie wniosku, o którym mowa w art. 26 ust. 1 ustawy z 20 kwietnia 2004r., o Narodowym Planie Rozwoju (Dz.U. nr 116, poz. 1206 ze zm.), następuje w formie decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 26 ust. 2 tejże ustawy. W przedmiotowej sprawie, poprzez brak pouczenia strony w piśmie z [...] czerwca 2005r., organ nie udzielił informacji dotyczącej prawa do odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego, nie może to szkodzić stronie która o tym nie wiedziała. Ponadto wskazać należy, iż brak takiego pouczenia, nie przedłuża 30-dniowego ustawowego terminu do wniesienia skargi, lecz może stanowić podstawę wniosku strony o przywrócenie terminu (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 14 października 2005r., sygn. akt: ISA/Wa 1625.04, LEX nr 215431). Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie mamy doczynienia z dwoma czynnikami mającymi niewątpliwie wpływ na niezawinienie w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Brak pouczenia strony, stanowi obrazę przepisów art. 9 kpa oraz art. 107 kpa, gdyż zgodnie z zasadą udzielania informacji wyrażoną w art. 9 kpa, organy administracji publicznej czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W sprawie M. N. naruszenie tej zasady przejawiło się w szczególności w postaci nie udzielenia informacji stronie. Zaś art. 107 kpa nakłada na organy obowiązek by decyzja (powyższe ustalenia pozwalają tak nazwać pismo z [...] czerwca 2005r.) była opatrzona informacją o trybie odwołania, co jest obligatoryjne (strona może żądać uzupełnienia takiego braku w trybie art. 111 kpa). Nadto, drugi czynnik to fakt, iż poprzez zaniechanie określenia formy pisma z [...] czerwca 2005r., jako decyzji spowodował, iż M. N., nie posiadający profesjonalnej wiedzy prawniczej, sam nie był w stanie dociec, iż akt taki mógłby stanowić zaskarżalną decyzję administracyjną, mimo braku pouczenia. Mając na uwadze powyższe, w oparciu o art. 86 i 87 ppsa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji postanowienia.