V SA/Wa 1796/10
WyrokWSA w Warszawie2011-01-28
Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Barbara Mleczko-Jabłońska, Małgorzata Rysz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oświadczenie o błędnie zadeklarowanej powierzchni działek rolnych we wniosku o przyznanie płatności ONW może zostać uznane za oczywistą omyłkę i skutkować korektą powierzchni po upływie ustawowego terminu na zmiany?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wpisanie we wniosku deklarowanej powierzchni działek rolnych, a następnie zgłoszenie jej zmiany po ustawowym terminie nie stanowi oczywistej omyłki. Organ prawidłowo odmówił uwzględnienia korekty powierzchni zgłoszonej po terminie, przyznając płatność do powierzchni zadeklarowanej pierwotnie we wniosku. Skarga została oddalona, gdyż nie stwierdzono naruszenia prawa materialnego ani proceduralnego.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył w maju 2009 r. wniosek o przyznanie płatności ONW na powierzchnię 0,60 ha, mimo że faktycznie użytkował 2,76 ha. Po terminie na zmiany (9 czerwca 2009 r.) zgłosił korektę powierzchni do 2,76 ha. Organ odmówił uwzględnienia zmiany, przyznając płatność do 0,60 ha. Wnioskodawca zaskarżył decyzję, twierdząc, że pierwotna deklaracja była błędem oczywistym i że powinien otrzymać płatność do 2,76 ha.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARIMR w [...] z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania; oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z [...] maja 2010 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] (dalej: Dyrektor Oddziału) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] z siedzibą w [...] (dalej: Kierownik Biura) z [...] stycznia 2010 r. o przyznaniu płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (dalej: płatność ONW).
Organ oparł swoje rozstrzygnięcie na następującym stanie faktycznym:
Wnioskiem złożonym w dniu 6 maja 2009 r. (data wskazana we wniosku – 7 maja 2009 r.) J. W. wystąpił o przyznanie płatności na rok 2009. We wniosku oświadczył, iż łączna powierzchnia gruntów rolnych na trzech działkach ewidencyjnych wynosi 2,76 ha, w tym: na działce ewidencyjnej nr [...] – 2,21 ha, na działce ewidencyjnej nr [...] – 0,50 ha oraz na działce ewidencyjnej nr [...] – 0,05 ha. W części VIII wniosku – "Oświadczenie o sposobie wykorzystania działek rolnych" wskazał, iż powierzchnia deklarowana do pomocy finansowej z tytułu ONW na działce rolnej w granicach: działki ewidencyjnej nr [...] wynosi 0,05 ha, działki ewidencyjnej nr [...] wynosi 0,50 ha, zaś działki ewidencyjnej nr [...] wynosi 0,05 ha. Łączna powierzchnia zadeklarowana przez wnioskodawcę do płatności ONW wynosiła 0,60 ha.
Pismem z [...] lipca 2009 r. Kierownik Biura wezwał wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień w sprawie nieścisłości wykrytych we wniosku, w zakresie powierzchni części działek rolnych, których suma jest mniejsza od minimalnej powierzchni uprawniającej do uzyskania płatności ONW oraz w zakresie zobowiązań wieloletnich ONW jakie podjął producent rolny.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie wnioskodawca złożył pismo zatytułowane "Oświadczenie" z 3 sierpnia 2009 r., w którym wskazał, iż błąd wynika z niewłaściwego wypełnienia wniosku, bowiem zgodnie ze zobowiązaniem uprawia powierzchnię gruntów o powierzchni 2,76 ha.
Decyzją z [...] sierpnia 2009 r. Kierownik Biura odmówił wnioskodawcy przyznania płatności ONW na rok 2009.
Dyrektor Oddziału po rozpatrzeniu odwołania strony, decyzją z [...] listopada 2009 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Kierownik Biura ponownie rozpoznając wniosek skarżącego, decyzją z [...] stycznia 2010 r. o numerze [...] przyznał J. W. płatność ONW na rok 2009 w łącznej wysokości 107,40 zł. W podstawie prawnej przywołano art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.), dalej: ustawa o wspieraniu, w związku z § 3 ust. 1, § 2 i § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 40 poz. 329 ze zm.), dalej: rozporządzenie z 11 marca 2009 r., oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej: k.p.a. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż we wniosku producent zadeklarował do płatności ONW działkę rolną [...] o powierzchni 0,60 ha. Na wezwanie do złożenia wyjaśnień wnioskodawca oświadczył, iż faktycznie użytkowane rolniczo są działki o powierzchni 2,76 ha, a zadeklarowanie do płatności ONW powierzchni mniejszej było wynikiem niewłaściwego wypełnienia wniosku. Kierownik Biura powołał się na treść art. 15 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) numer 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.U.UE.L.04.141.18 ze zm.), dalej: rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004, zgodnie z którym do dnia 31 maja rolnik ma prawo z własnej inicjatywy złożyć formularz zmiany polegający na:
1) dodaniu nowych działek ewidencyjnych i rolnych do uprzednio złożonego wniosku o przyznanie tej płatności,
2) dokonaniu zmian w dołączonych do wniosku dokumentach (oświadczenia, umowy, deklaracje, z wyłączeniem płatności cukrowej),
3) zmianie, w tym zwiększeniu powierzchni zadeklarowanych działek rolnych.
Powyższe zmiany, zgodnie z art. 21 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, rolnik, może dokonywać po 31 maja, ale przed ostatecznym terminem wyznaczonym na złożenie wniosku (15 maja + 25 dni), tj. do 9 czerwca 2008 roku, z tym, że zgłoszenie zmiany do wniosku po dniu 31 maja ale do dnia 9 czerwca 2008 r. spowoduje zmniejszenie o 1% za każdy dzień roboczy opóźnienia kwoty płatności odnoszącej się do powierzchni działek objętych taką zmianą. W związku z tym, oświadczenie producenta z 3 sierpnia 2009 r. o użytkowaniu rolniczo na obszarze ONW powierzchni 2,76 ha nie mogło stanowić podstawy do zwiększenia powierzchni deklarowanej we wniosku do płatności ONW ze względu na fakt, iż termin na złożenie zmian zwiększających upłynął 9 czerwca 2009 r. Po tym terminie zmiany zwiększające składane z własnej inicjatywy bądź zwiększające korekty będące odpowiedzią na wezwanie nie mogą być zatwierdzone. W konsekwencji należało przyznać płatność ONW do powierzchni zadeklarowanej we wniosku, tj. powierzchni 0,60 ha. W końcowej części uzasadnienia organ zaznaczył, iż rolnik podjął w dniu 9 marca 2005 r. zobowiązanie nr [...], w na powierzchnię równą 2,76 ha. Sumaryczna powierzchnia zobowiązań do prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW w roku bieżącym wynosiła 2,76 ha.
W odwołaniu z 31 stycznia 2010 r. J. W. wniósł o zmianę decyzji Kierownika Biura z [...] stycznia 2010 r. i wydanie decyzji przyznającej płatność ONW na rok 2009 do powierzchni 2,76 ha. Wskazał, iż w decyzji nr [...] potwierdza się "fakt, iż do płatności obszarowych właśnie taka, tj. 2,76 ha została zgłoszona do płatności i została do niej przyznana płatność" (s. 3). Ponadto w decyzji słusznie podkreślono, że "Sumaryczna powierzchnia zobowiązań do prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW w roku bieżącym wynosiła 2,76 ha" (s. 4). W związku z tym należy przyznać płatność w łącznej wysokości 494,04 zł. Zauważył jednocześnie, że jeżeli do przyznania płatności wymagane jest prowadzenie działalności rolniczej na powierzchni co najmniej 1 ha, to powierzchnia 0,60 ha nie spełnia tego warunku, a więc nie przyznaje się płatności. Natomiast art. 15 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 nie jest właściwie interpretowany w odniesieniu do jego sytuacji, ponieważ skorygowanie przez niego błędu co do powierzchni, nie jest zmianą zwiększenia powierzchni zadeklarowanych działek rolnych, lecz sprostowaniem oczywistego błędu. Zanaczył przy tym, iż ma świadomość, że w 2005 r. zobowiązał się do prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW przez okres 5 lat od dnia otrzymania pierwszej płatności na powierzchni 2,76 ha.
Zaskarżoną decyzją z [...] maja 2009 r. o numerze [...], Dyrektor Oddziału utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura z [...] stycznia 2010 r.
W uzasadnieniu organ zaakceptował ustalony w decyzji pierwszej instancji stan faktyczny sprawy oraz wskazał, że we wniosku zadeklarowano do przyznania płatności ONW powierzchnię 0,60 ha, zaś zmiana do wniosku, zgłoszona w dniu 3 sierpnia 2009 r., została zadeklarowana organowi po ostatecznym terminie wyznaczonym do składania zmian, tj. po dniu 9 czerwca 2008 r.
Dyrektor Oddziału zauważył, iż na podstawie § 5 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2007, nr 68, poz. 448, ze zm.), dalej: rozporządzenie z 11 kwietnia 2007 r., pomoc finansowa z tytułu gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) przyznawana jest na wniosek rolnika. Wskazał przy tym, iż to osoba składająca wniosek określa zakres swego żądania. W niniejszej sprawie rolnik określił zakres żądania co do przyznania płatności ONW na rok 2009 do powierzchni 0,60 ha. O ile zaś w przypadku jednolitej płatności obszarowej (JPO) wnioskodawca zadeklarował powierzchnię 2,76 ha (kwestia przyznania płatności JPO nie jest jednak przedmiotem niniejszego postępowania), to do przyznania płatności ONW powierzchnia ta wynosiła jedynie 0,60 ha, albowiem tak wynika z treści wniosku złożonego w dniu 6 maja 2009 r. Powołując się na treść art. 15 i art. 21 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 organ stwierdził, iż rolnik nie ma możliwości zwiększenia powierzchni deklarowanych działek rolnych po dniu 9 czerwca 2009 r., bowiem przyznanie płatności do powierzchni zgłoszonej po tym terminie naruszałoby wskazane przepisy prawa.
Odnosząc się do twierdzeń skarżącego, iż błędne wypełnienie wniosku uznać należało za jego oczywistą omyłkę, Dyrektor Oddziału wskazał, iż błąd oczywisty to taki błąd, który może zostać wykryty poprzez prostą analizę treści wniosku, która prowadzi do przekonania, iż taki błąd wystąpił. O błędzie oczywistym nie można mówić natomiast w sytuacji kiedy producent deklaruje określoną powierzchnię działek rolnych do przyznania płatności a następnie dokonuje zwiększenia tej powierzchni. Fakt, iż zobowiązanie ONW zostało podjęte w roku 2005 i dotyczy powierzchni 2,76 ha nie stanowi przesłanki do tego aby w oczywisty sposób organ uznał, iż zakres żądania strony zakresie płatności ONW jest zgodny z podjętym zobowiązaniem. Strona zobowiązała się do prowadzenia działalności rolniczej przez okres 5 lat na powierzchni 2,76 ha, nie zaś do ubiegania się o płatność ONW do tej powierzchni przez kolejnych 5 lat. W zakresie zgłaszania określonej powierzchni do przyznania płatności ONW, producent posiada całkowitą swobodę. Konieczne jest tylko uprawianie powierzchni objętej zobowiązaniem w kolejnych pięciu latach. Podobnie przedstawia się kwestia ubiegania się o przyznanie płatności obszarowej, która może być deklarowana do innej powierzchni niż powierzchnia zgłaszana do płatności ONW. Dlatego też powierzchnie deklarowane do płatności obszarowych i ONW wpisuje się w odrębnych kolumnach. Biorąc pod uwagę powyższe, w ocenie organu, pomyłka wnioskodawcy nie może być zakwalifikowana jako błąd oczywisty.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. W. wystąpił o uchylenie decyzji Dyrektora Oddziału oraz o przyznanie płatności ONW na rok 2009 do powierzchni 2,76 ha, to jest w łącznej wysokości 494,04 zł.
W uzasadnieniu skargi podniósł, iż złożony przez niego w dniu 6 maja 2009 r. wniosek o przyznanie płatności ONW na rok 2009 zawiera błędnie podaną łączną powierzchnię użytków rolnych 0,60 ha. Jest to pomyłka, wynikająca z nieuwagi przy wypełnianiu wniosku, gdzie w sekcji VIII kolumna 5 wydrukowano numery działek ewidencyjnych, na których jest położona działka rolna, w kolejności od najmniejszej do największej. Natomiast z treści § 4 rozporządzenia z dnia 11 marca 2009 r. wynika, że działki rolne lub ich części położone na obszaracli ONW powinny być wyszczególnione od najwyższej do najniższej. Taką właśnie kolejność wyszczególnienia działek ewidencyjnych zawiera sekcja VII kolumna 10 wniosku. Przestawienie kolejności numerów działek ewidencyjnych w sekcji VIII kolumna 5 było bezpośrednią przyczyną pomyłki skarżacego w odniesieniu do działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni 2,21 ha, taką też powierzchnię działki należało podać we wniosku (sekcja VIII, kolumna 7, wiersz 3). W ocenie strony, o oczywistej pomyłce świadczy to, że łączna powierzchnia użytków rolnych na trzech działkach ewidencyjnych wynosi 2,76 ha, która jest podana we wniosku o przyznanie płatności zarówno dla JPO, jak i UPO (sekcja VIII, kolumna 4). Dlatego też we wniosku łączna powierzchnia deklarowana do pomocy finansowej z tytułu ONW na działkach rolnych powinna wynosić 2,76 ha (nr działki ewidencyjnej wraz z jej powierzchnią: [...] - 0,05 ha; [...] - 0,50; [...] - 2,21 ha). Wymienione działki ewidencyjne, które są użytkowane rolniczo, zostały również zaznaczone na załączniku nr 1/1 (działki producenta) do wniosku o przyznanie płatności na rok 2009.
Zdaniem skarżacego wydane w sprawie decyzje są błędne, bowiem we wniosku o przyznanie płatności ONW na 2009 r. wystąpiła nieścisłość, natomiast organy poddały analizie sam tylko wniosek, gdy tymczasem w załączniku graficznym nr 1/1 do wniosku zaznaczył użytkowane działki rolne o łącznej powierzchni 2,76 ha, do której to powierzchni należy się płatność ONW. Wskazał przy tym, iż załącznik graficzny do wniosku jest jego integralną częścią, a zatem dane z wniosku i załącznika należałoby odczytywać łącznie. Stwierdzoną nieścisłość wyjaśnił składając oświadczenie w dniu 3 sierpnia 2009 r. oraz w odwołaniach od decyzji, dlatego też nie ma rozbieżności między samym wnioskiem i jego załącznikiem. Gdyby zaś uznać racje podniesione w decyzjach, to w załączniku graficznym do wniosku skarżacy zaznaczyłby na działce nr 23/8 uprawę żyta ozimego tylko na powierzchni 0,05 ha, tak jak we wniosku, gdzie błędnie podał dla tej działki powierzchnię 0,05 ha, a nie 2,21 ha.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału wniósł o jej oddalenie podtrzymując twierdzenia i wnioski zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie zaznaczyć należy, iż zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sady administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, iż w sprawie naruszono przepisy – czy to prawa materialnego, czy też postępowania – sąd uchyla zaskarżoną decyzję i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia.
Natomiast w żadnym razie sąd nie jest władny by samodzielnie rozstrzygnąć indywidualną sprawę w zastępstwie organu administracyjnego.
Mając na uwadze powyższe wskazać należy, iż Sąd orzekający w niniejszej sprawie – nawet gdyby uznał zasadność skargi – nie mógł uwzględnić zawartego w niej wniosku o przyznanie płatności ONW. Takie orzeczenie jest bowiem pozostawione do wyłącznej kompetencji właściwych organów administracji publicznej.
Realizując natomiast swoje uprawnienia Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w sprawie nie doszło do naruszenia zastosowanych przepisów prawa materialnego, zaś w działaniach organów administracyjnych, prowadzących postępowania w niniejszej sprawie, nie sposób dopatrzyć się uchybień, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 10. ust. 1 ustawy o wspieraniu, pomoc jest przyznawana:
1) na wniosek osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej;
2) jeżeli wnioskodawca spełnia warunki przyznania pomocy określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1.
Szczegółowe warunki i tryb przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", zostały określone w rozporządzeniu z 11 marca 2009 r.
Stosownie do treści § 5 ust. 2 rozporządzenia z 11 marca 2009 r., wniosek o przyznanie płatności ONW składa się co roku do kierownika biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę rolnika, w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W ustępie 3 tego przepisu wskazano, iż we wniosku o przyznanie płatności ONW rolnik wskazuje wszystkie działki ewidencyjne, na których znajdują się grunty rolne będące w jego posiadaniu, także te, do których nie ubiega się o przyznanie płatności ONW.
W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności ONW na 2009 r. (na przewidzianym prawem formularzu) w dniu 6 maja 2009 r. (data stempla Biura Powiatowego ARiMR).
We wniosku oświadczył, iż wnosi o przyznanie pomocy finansowej z tytułu ONW do łącznej powierzchni 0,60 ha.
Odpowiadając na wezwanie Kierownika Biura, złożył w dniu 3 sierpnia 2009 r. oświadczenie, iż zadeklarowana we wniosku powierzchnia do płatności ONW jest błędna, zaś prawidłowo winna wynosić 2,76 ha.
Przepisy regulujące omawianą materię dopuszczają możliwość dokonywania zmian we wniosku i załącznikach do wniosku. W art. 15 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 przewidziano, że do dnia 31 maja rolnik ma prawo z własnej inicjatywy złożyć formularz zmiany polegający na dodaniu nowych działek ewidencyjnych i rolnych do uprzednio złożonego wniosku o przyznanie tej płatności, dokonaniu zmian w dołączonych do wniosku dokumentach (oświadczenia, umowy, deklaracje, z wyłączeniem płatności cukrowej) oraz zmianie, w tym zwiększeniu powierzchni zadeklarowanych działek rolnych. Z kolei zgodnie z art. 21 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, rolnik może dokonywać zmian w powyższym zakresie ale przed ostatecznym terminem wyznaczonym na złożenie wniosku (15 maja + 25 dni), tj. do dnia 9 czerwca danego roku. Oznacza to, że rolnik może dokonać stosownej korekty, jednakże takie uprawnienie jest ograniczone czasowo poprzez wprowadzenie daty granicznej, do której takie działanie jest prawnie skuteczne. Data tą – zgodnie z powołanymi regulacjami – jest dzień 9 czerwca.
W niniejszej sprawie wnioskodawca poinformował Kierownika Biura o innej powierzchni jaką deklaruje do płatności ONW w piśmie zatytułowanym “Oświadczenie", sporządzonym w dniu 3 sierpnia 2009 r. i złożonym w tym samym dniu w siedzibie Biura Powiatowego ARiMR [...] z siedzibą w [...].
Mając zatem na uwadze omówione wyżej regulacje uznać należało, że organ słusznie nie uwzględnił oświadczenia strony w zakresie powierzchni deklarowanej do pomocy finansowej z tytułu ONW lecz stwierdzając, że zostało ono złożone po dniu 9 czerwca 2009 r., przyznał płatność ONW do powierchni zadeklarowanej we wniosku złożonym w dniu 6 maja 2009 r., tj. do powierzchni 0,60 ha, a nie do powierzchni 2,76 ha, którą zgłoszono w piśmie z 3 sierpnia 2009 r.
Jednakże w niniejszej sprawie skarżący wywodzi, iż jego pisma z 3 sierpnia 2009 r. nie należało traktować jako zmiany (korekty) do wniosku lecz jako oświadczenie o oczywistej omyłce popełnionej przez niego we wniosku złożonym w dniu 6 maja 2009 r.
Przyjąć zatem trzeba, iż przedmiot sporu sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy zawarte we wniosku oświadczenie o deklarowanej powierzchni działek rolnych można uznać za "oczywistą omyłkę" wnioskodawcy.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zgodnie z art. 19 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, z zastrzeżeniem art. 11 i 18, wniosek pomocowy może być skorygowany w każdym momencie po jego złożeniu, w przypadku gdy właściwe władze wykryją oczywiste błędy.
W ocenie Sądu wpisanie w odpowiednie rubryki urzędowego formularza deklarowanej powierzchni działek rolnych o określonej wysokości, a następnie stwierdzenie, że zostały one podane błędnie, przez pomyłkę, nie może być uznane za "oczywistą omyłkę" wnioskodawcy.
Za oczywisty błąd uznaje się z językowego punktu widzenia błąd nie budzący wątpliwości, bezsporny, pewny. Zwrócić uwagę należy, iż skarżący od 9 marca 2005 r. zobowiązał się do prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW przez okres 5 lat od dnia otrzymania pierwszej płatności na powierzchni 2,76 ha. Jednakże aby uzyskać pomoc finansową obowiązany jest każdego roku, do dnia 31 maja, złożyć wniosek. We wniosku takim, rolnik deklaruje corocznie powierzchnię działek rolnych do której wnioskuje o pomoc finansową. Odróżnić zatem należy, na co słusznie zwraca uwagę Dyrektor Oddziału, kwestię "zobowiązania" się do prowadzenia działalności rolniczej na określonej powierzchni uprawnionej do objęcia płatnościami ONW od pojęcia "wnioskowania" o przyznanie płatności do określonej powierzchni działki rolnej objętej płatnościami ONW. Skoro ustawodawca wymaga złożenia deklaracji o powierzchni działek rolnych, do których dopłaty mają zostać złożone w danym roku, to nie można przyjąć – jak to wywodzi skarżący – że zobowiązanie się do prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW przez okres 5 lat jest jednoznaczne z tym, że przez ów okres wnioskodawca zawsze będzie deklarował powierzchnię odpowiadającą obszarowi ONW, na którym prowadzi działalność rolniczą.
Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia również treść § 5 ust. 3 rozporządzenia z 11 marca 2009 r., zgodnie z którym rolnik ma obowiązek wskazać we wniosku wszystkie działki ewidencyjne, na których znajdują się grunty rolne będące w jego posiadaniu, także te, do których nie ubiega się o przyznanie płatności ONW. Przyjąć zatem należy, iż wskazana we wniosku łączna powierzchnia posiadanych i uprawnianych gruntów rolnych nie musi być równoznaczna z powierzchnią wnioskowaną do przyznania płatności. Organ opiera się w tym zakresie na oświadczeniu rolnika i jeśli bezspornym jest, że posiada on i użytkuje działki objęte programem ONW, to winien przyznać pomoc finansową do takiej powierzchni, jaką podano we wniosku.
Wskazać w tym miejscu trzeba, że w preambule do rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 wskazano, że powinna istnieć możliwość skorygowania w każdym momencie – jedynie (podkreślenie Sądu) – oczywistych błędów występujących we wnioskach pomocowych (punkt 26). Stwierdzono jednocześnie, że przestrzeganie limitów czasowych na m.in. poprawę wniosków o pomoc powierzchniową oraz dokumentów pomocniczych, umów oraz oświadczeń jest niezbędne w celu umożliwienia administracji krajowej zaplanowania, a następnie przeprowadzenia skutecznych kontroli prawidłowości wniosków pomocowych. Stąd należy ustanowić warunki dotyczące limitów czasowych, w ramach których będą przyjmowane wnioski złożone po wyznaczonym terminie. Ponadto należy stosować zmniejszenia, aby zachęcić rolników do przestrzegania tych limitów (punkt 27). Jednocześnie zaznaczono, że rolnicy powinni być uprawnieni do wycofania swoich wniosków pomocowych lub ich części w każdej chwili pod warunkiem, że właściwe władze nie poinformowały ich o nieprawidłowościach zawartych we wniosku lub w przypadku gdy właściwe władze nie zgłosiły kontroli na miejscu, która ujawniła nieprawidłowości w stosunku do części wniosku, którego dotyczy wycofanie (punkt 28). Powołane w preambule założenia znalazły swoje odzwierciedlenie w art. 15 ust. 3, art. 19, art. 51 ww. rozporządzenia.
Za chybione uznać należy twierdzenie skarżącego, że skoro do przyznania płatności wymagane jest prowadzenie działalności rolniczej na powierzchni co najmniej 1 ha, to powierzchnia 0,60 ha nie spełnia tego warunku, a więc płatność nie powinna być przyznana. Zwrócić należy skarżącemu uwagę, iż przepis § 2 pkt 2 rozporządzenia z 11 marca 2009 r. stanowi, że płatność ONW jest przyznawana rolnikowi jeżeli łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW, na których jest prowadzona działalność rolnicza wynosi co najmniej 1 ha. Jeszcze raz zatem należy wyjaśnić, iż czym innym jest posiadanie działek rolnych i prowadzenie na nich działalności rolniczej, a czym innym coroczne składanie wniosku o przyznanie płatności do posiadanych i uprawianych działek rolnych. Obowiązkiem skarżącego jest prowadzenie działalności rolniczej na obszarze objętym programem ONW, ale nie jest to równoznaczne, że ma obowiązek deklarować corocznie cały ten obszar do przyznania płatności. Wobec tego, iż w sprawie bezsporne jest, że skarżący posiada i jak sam oświadcza prowadzi działalność rolniczą na powierzchni 2,76 ha, tak sformułowany zarzut uznać należy za nie bezzasadny.
Nie zasługuje również na uwzględnienie przyjęta przez skarżącego interpretacja § 4 rozporządzenia z 11 marca 2009 r., bowiem przepis ten nie wskazuje w jakiej kolejności działki winny zostać wpisane we wniosku, lecz określa metodę obliczania kwoty płatności – biorąc pod uwagę działki rolne lub ich części położone na obszarach ONW, w kolejności od najwyższej do najniższej.
Badając działania organów orzekających w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów proceduralnych, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik postępowania, a tylko takie uchybienia stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. są podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji. Wskazać należy, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor Oddziału powołał się wprawdzie na rozporządzenie z 11 kwietnia 2007 r., które utraciło moc obowiązującą na podstawie § 16 rozporządzenia z 11 marca 2009 r., jednakże uchybienie to nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem powołany § 5 ust. 2 zachował niezmieniona treść w obowiązującym w dacie wydawania decyzji rozporządzeniu z 11 marca 2009 r.
Z wyłożonych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło