V SA/Wa 18/12

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. N. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności do gruntów rolnych postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. J. N. wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] października 2011r. wystąpił z wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF z 13 lutego 2012r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata i radcy prawnego. Wnioskodawca wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną i dwoma dorosłymi synami. Oświadczył, iż jest właścicielami nieruchomości zabudowanej budynkiem gospodarczym o pow. 150 m2 i domem o pow. 110 m2. oraz lasu o pow. 0,7272 ha. Wyjaśnił, że cała rodzina utrzymuje się ze świadczeń emerytalnych jego w wysokości 1214,26 złotych oraz jego żony 716,12 złotych i dochodów z gospodarstwa rolnego syna w wysokości 150 złotych. Ponadto wskazał, że jest zadłużony w bankach na kwotę ok. 6000 złotych oraz osób trzecich. W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem z 20 lutego 2011 r. wezwano skarżącego do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów w terminie 7 dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Pismem z 9 marca 2012 r. (data nadania) wnioskodawca nadesłał dodatkowe oświadczenie, w którym wskazał, iż syn jest właścicielem gospodarstwa rolnego o pow. 2,211 ha oraz 0,4287 ha lasu oraz dzierżawi od sąsiadów ok. 5 ha gruntu. Do pisma załączył umowę o przyznanie limitu kredytowego oraz wydanie i korzystanie z karty kredytowe, wyciąg z rachunku kredytowego z zadłużeniem w wysokości 24,15 złotych, wyciąg z rachunku bankowego z saldem minus 4460,18 złotych, roczne obliczenia podatku przez organ rentowy PIT-40A swoje i żony oraz PIT-11A żony. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. W myśl art. 245 § 2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W związku z powyższym nie jest możliwe przyznanie prawa pomocy obejmującego usługi sekretarki, o co skarżący wnosił w piśmie z 9 marca 2012r. Przechodząc do analizy oświadczeń skarżącego należy zauważyć, że sytuacja materialna skarżącego jest trudna i uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w postaci ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika i zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazany dochód w wysokości ok. 2100 złotych na czteroosobową rodzinę, po uwzględnieniu kosztów związanych z koniecznym utrzymaniem pozwala wyłącznie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego rodziny. Wobec faktu, iż skarżący wniósł o ustanowienie adwokata i radcy prawnego uznając, iż wystarczająca jest w sprawie pomoc jednego profesjonalnego pełnomocnika postanowiono ustanowić dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata i oddalić wniosek o ustanowienie radcy prawnego. W związku z powyższym na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.