V SA/Wa 1822/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: sędzia WSA Beata Krajewska po rozpoznaniu w dniu 8 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku z dnia 26 września 2007 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości i ustanowieniu adwokata z urzędu dla sporządzenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi S. S. na pismo Fundacji "Polsko - Niemieckie Pojednanie" z dnia [...] kwietnia 2007 r. syg. [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy humanitarno-socjalnej ofiarom prześladowań nazistowskich p o s t a n a w i a: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym tj. 1. zwolnić od kosztów sądowych; 2. ustanowić adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie. Postanowieniem z dnia 18 września 2007 r. tut. Sąd odrzucił skargę S. S. na pismo Fundacji "Polsko - Niemieckie Pojednanie" z uwagi na niedopuszczalność drogi sądowej w niniejszej sprawie. Skarżąca w dniu 26 września 2007 r. wniosła skargę kasacyjną na ww. postanowienie, wraz z wnioskiem o ustanowienie adwokata bądź radcy prawnego z urzędu sporządzonym na urzędowym formularzu PPF. Uzasadniając swój wniosek o przyznanie prawa pomocy, skarżąca wskazała, iż ma [...] lata, jest inwalidą [...] gr., trwale porusza się na wózku inwalidzkim i [...] zajmuje się chorą [...]. Ponadto skarżąca wskazała, iż otrzymuje świadczenie emerytalne - rentę inwalidy [...] grupy w kwocie 2.290 zł oraz rentę inwalidzką [...] 147 zł, które to środki wobec wysokich kosztów leczenia skarżącej i jej [...] są bardzo małe. Skarżąca całość swoich dochodów przeznacza na bieżące utrzymanie i zakup lekarstw. Nie posiada oszczędności pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) - dalej ustawy p.p.s.a - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z § 2 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że instytucja prawa pomocy jest stosowana tylko w stosunku do osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do takich osób zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko ich podstawowe potrzeby życiowe. Zasadność wniosku skarżącej rozpatrzono w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie ona zobowiązana ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jej możliwości finansowe. Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których wnioskująca byłaby zobowiązana składają się wpis od skargi kasacyjnej - 100 zł (zgodnie z §3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 221, poz. 2193) oraz wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika. W ocenie Sądu sytuacja materialna skarżącej jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wysokość uzyskiwanego dochodu, który pozwala zaspokoić tylko podstawowe potrzeby życiowe, brak oszczędności i innego majątku uzasadnia fakt, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść opłaty od skargi kasacyjnej oraz wynagrodzenia za pomoc prawną profesjonalnego pełnomocnika. Z tych względów oraz kierując się zapewnieniem skarżącej prawa do sądu należało uznać, iż zarówno udział adwokata w sprawie jak i zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 254 § 1 i art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.