V SA/Wa 1824/17
PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-05
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód miesięczny wynosi 543,83 zł i która nie posiada oszczędności ani majątku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której miesięczny dochód wynosi 543,83 zł, nie posiada oszczędności ani majątku, a jej koszty utrzymania pochłaniają cały dochód, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania i może być przyznane, gdy strona wykaże brak wystarczających środków na pokrycie kosztów sądowych.Stan faktyczny
T. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika. Wnioskodawca wskazał, że utrzymuje się wyłącznie ze świadczenia ZUS w wysokości 543,83 zł miesięcznie, nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Wcześniej korzystał z pomocy społecznej. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę oświadczenia majątkowe wnioskodawcy.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi T. K. na rozstrzygnięcie Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości z dnia (...) czerwca 2017 r. Nr (...) w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez: 1. zwolnienie od kosztów sądowych, 2. ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie.
T. K. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie rzecznika patentowego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie, nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. W rubryce 10 wniosku oświadczył, iż otrzymuje świadczenie z ZUS w wysokości 543,83 zł. W uzasadnieniu podniósł, iż jego sytuacja jest gorsza niż w okresie, w którym otrzymywał zasiłek stały z pomocy społecznej. Dodatkowo wskazał, iż koszty jego niezbędnego utrzymania wynoszą około 800 zł miesięcznie. Do wniosku załączył kopię potwierdzenia wypłaty świadczenia ZUS za miesiąc grudzień 2017 r.
W dodatkowym oświadczeniu z dnia [...] 2018 r. wnioskodawca wyjaśnił, iż obecnie utrzymuje się wyłącznie ze świadczenia ZUS w wysokości 543,83 zł miesięcznie, natomiast przez 5 lat korzystał z pomocy społecznej (do lutego 2016 r.). Oświadczył nadto, iż nie posiada rachunków bankowych, ani żadnych oszczędności, lokat czy udziałów.
Na zarządzenie z dnia [...] 2018 r. skarżący oświadczył w piśmie z dnia [...] 2018 r. (nadesłanym za pośrednictwem poczty elektronicznej), iż wobec tego, że udział rzecznika patentowego w niniejszej sprawie nie jest możliwy, wnosi o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Prawo pomocy stanowi wyjątek od obowiązującej w postępowaniu przed sądem administracyjnym zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie. Stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.), może zostać ono przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wnioskodawcy oraz porównując je z obciążeniami związanymi z partycypowaniem w kosztach sądowych oraz z zastępstwem profesjonalnego pełnomocnika uznano, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zauważyć należało, iż skarżący utrzymuje się ze świadczenia w wysokości 543,83 zł miesięcznie, które w całości jest pożytkowane na wydatki związane z niezbędnym utrzymaniem. Wzięto również pod uwagę, że nie posiada oszczędności pieniężnych czy też składników majątkowych podlegających spieniężeniu, pozwalających na opłacenie skargi czy też pomocy profesjonalnego prawnika. Okoliczności te świadczą o trudnej sytuacji skarżącego i przemawiają za uznaniem, iż nie ma on dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.
Dodatkowo referendarz sądowy wziął z urzędu pod uwagę, iż sytuacja majątkowa wnioskodawcy była już badana w innych zainicjowanych przez niego postępowaniach o prawo pomocy. Wskazać można dla przykładu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który w uzasadnieniu do postanowienia z dnia 7 lipca 2014 r. o sygn. akt I SA/Wr 1724/13 stwierdził, iż z zebranej dokumentacji wynika jasno, że Tadeusz Koza nie jest w stanie ponieść żadnego, dodatkowego wydatku ponad koszty koniecznego utrzymania siebie. Świadczą o tym, z jednej strony, wysokość dochodu jego gospodarstwa domowego i brak majątku podlegającego spieniężeniu, a z drugiej strony koszty utrzymania tego gospodarstwa. Istotne jest również korzystanie przez wnioskodawcę ze wsparcia z pomocy społecznej. W ocenie referendarza sądowego, potwierdza to podnoszone przez skarżącego okoliczności związane z trudną sytuacja materialną w okresie ostatnich 5 lat, a nadto świadczy o tym, iż wnioskodawca w okresie tym nie miał możliwości gromadzenia jakichkolwiek środków pieniężnych (oszczędności), które mógłby obecnie przeznaczyć na koszty sądowe.
Końcowo wskazać należy, iż wobec tego, że skarżący wyjaśnił, że wnosi o ustanowienie pełnomocnika, nie precyzując przy tym, czy chodzi mu o adwokata czy radcę prawnego, referendarz sądowy ustanowił dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło