V SA/Wa 1828/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-08-11
Skład orzekający: Referendarz sądowy Grzegorz Antas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, która złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, może zostać zwolniona od tych kosztów, jeśli na podstawie przepisów szczególnych jest już zwolniona z ich uiszczenia?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeśli strona skarżąca jest już zwolniona z obowiązku uiszczenia tych kosztów na mocy przepisów szczególnych, w tym przypadku art. 239 pkt 1 lit. e PPSA, który zwalnia z kosztów sądowych strony skarżące działania lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. W takiej sytuacji koszty postępowania obciążają budżet państwa, a strona nie podlega wezwaniu do uiszczenia wpisu.Stan faktyczny
Skarżący J. Z. złożył skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną. Sąd rozpoznał wniosek i postanowił odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Grzegorz Antas Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2007 r. nr: [...] (znak: [...]) w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Wraz ze skargą na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2007 r. w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne J. Z. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że nigdzie nie pracuje, ponieważ opiekuje się chorym ojcem oraz bratem. Wyjaśnił, że jedynym źródłem dochodu są środki uzyskiwane przez żonę, które pochodzą z jej wynagrodzenia za pracę (675, 39 zł netto) oraz z prowadzonej przez nią działalności gospodarczej (miesięcznie 100,91 zł). W skład majątku skarżącego wchodzi dom przy ul. [...] w L. (w - części). Skarżący nie dysponuje jednak żadnymi oszczędnościami lub zasobami pieniężnymi, które wystarczyłyby do poniesienia kosztów sądowych w prowadzonej sprawie.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Prawo pomocy, stosownie do art. 245 § 1 p.p.s.a., może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W zakresie częściowym obejmuje ono zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie skarżący sformułował swój wniosek o przyznanie prawa pomocy w ten sposób, że jego zakresem objął zwolnienie od kosztów sądowych.
Odnosząc się do powyższego wniosku, mieć na uwadze należy to, że koszty sądowe, które skarżący ma - w swojej opinii - obowiązek ponieść, w rzeczywistości go nie obciążają. Przedmiotem złożonej przez skarżącego skargi do sądu administracyjnego jest decyzja utrzymująca w mocy decyzję odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. W zakresie objętym skargą skarżący jest w związku z tym zwolniony od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a. Przywołany przepis stanowi, że strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Oznacza to, że koszty prowadzenia postępowania sądowego obciążają budżet państwa i skarżący w takim przypadku nie podległa wezwaniu do uiszczenia wpisu od złożonej przez siebie skargi.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło