V SA/Wa 1865/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-08-29
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody z prac dorywczych ledwo wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych wraz z matką, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której sytuacja materialna jest trudna, a uzyskane dochody z prac dorywczych pozwalają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego matki, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Obejmuje to zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu, co jest uzasadnione w celu zapewnienia skarżącemu prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżący P. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w związku ze skargą na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odmawiające zgody na wydanie wizy w celu repatriacji. Skarżący wraz z matką utrzymują się z prac dorywczych, są bezdomni i wynajmują pokój, co stanowi znaczną część ich dochodów. Matka skarżącego jest bezrobotna i nie otrzymuje zasiłku. Skarżący wykazał trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody i wysokie wydatki.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolniono od kosztów sądowych i ustanowiono adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi P. B. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia maja 2008 r. Nr ... w przedmiocie odmowy udzielenia zgody na wydanie wizy w celu repatriacji postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym tj. 1. zwolnić od kosztów sądowych; 2. ustanowić adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. .
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji P. B. złożył w dniu 28 lipca 2008 r. - na urzędowym formularzu PPF - wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż z powodu braku możliwości podjęcia stałej pracy utrzymują się z matką z prac dorywczych. Z powodu braku mieszkania są bezdomni, więc muszą wynajmować lokal. Ponad połowę dochodu wynosi opłata za wynajęty pokój, w którym mieszka razem z mamą, która też jest bezrobotna, też dorabia dorywczo. Nie posiadają w Polsce żadnych krewnych, rodziny albo znajomych, którzy mogliby ich wesprzeć finansowo lub w inny sposób, bu umożliwić mu znalezienie środków na uiszczenie wpisu.
W dodatkowym oświadczeniu złożonym na wezwanie Sądu w dniu 25 sierpnia 2008 r. skarżący wskazał, iż jego dochody wynoszą około ... zł na miesiąc, matka zarabia około ... zł miesięcznie. Matka nie uzyskuje żadnej pomocy finansowej dla ... Wydatki jego oraz jego matki na utrzymanie wynoszą: czynsz za pokój -... zł, wyżywienie, ubranie, leczenie -... zł, czasami korzystają z rzeczowej pomocy ... Polska (głownie ubrania, środki czystości, leki). Ponadto skarżący wskazał, iż umowa najmu lokalu, w którym zamieszkują została zawarta w formie ustnej z właścicielem ... pracującym w fundacji ... w L. Rachunku bankowego ani skarżący ani jego matka nie posiadają. Do niniejszego pisma skarżący załączył pismo z ... Polska w sprawie sytuacji materialnej P. B., jak również decyzję z dnia ... sierpnia 2008 r. orzekającą o nabyciu przez matkę skarżącego statusu osoby bezrobotnej oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) - dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje
tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których wnioskujący byłby zobowiązany składają się wpis od skargi - 100 zł (zgodnie z §2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 221, poz. 2193) oraz wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika.
Mając na względzie przedstawione we wniosku, jak również w dodatkowym oświadczeniu okoliczności stwierdzono, że sytuacja materialna skarżącego jest trudna. Uzyskiwane dochody z pracy dorywczej pozwalają na zaspokojenie wyłącznie podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego matki, co stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów oraz kierując się zapewnieniem skarżącemu prawa do sądu należało uznać, iż zarówno udział adwokata w sprawie jak i zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione.
W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło