V SA/Wa 1865/08

WyrokWSA w Warszawie2008-12-19

Skład orzekający: Danuta Dopierała, Małgorzata Dałkowska-Szary, Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji może odmówić udzielenia zgody na wydanie wizy w celu repatriacji osobie polskiego pochodzenia skazanej prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne na karę co najmniej roku pozbawienia wolności?
Ratio decidendi
Minister właściwy do spraw wewnętrznych jest uprawniony do odmowy udzielenia zgody na wydanie wizy w celu repatriacji osobie polskiego pochodzenia, która została prawomocnie skazana za przestępstwo umyślne na karę co najmniej roku pozbawienia wolności. Odmowa ta nie stanowi ponownego ukarania, lecz realizację ustawowych przesłanek wykluczających repatriację w celu ochrony ładu i porządku publicznego.
Stan faktyczny
P.B., obywatel Federacji Rosyjskiej, pochodzenia polskiego, mieszkający w Polsce od 11 roku życia, złożył wniosek o wizę wjazdową w celu repatriacji. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił udzielenia zgody na wydanie wizy, powołując się na prawomocny wyrok skazujący P.B. na 3 lata pozbawienia wolności za przestępstwo umyślne. P.B. zaskarżył postanowienie ministra do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Danuta Dopierała, Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi P. B. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zgody na wydanie zgody w celu repatriacji 1. oddala skargę; 2. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata A. C. prowadzącego Kancelarię Adwokacką w W. [...]: tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 292 zł 80 gr (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote i osiemdziesiąt groszy), w tym: tytułem opłaty kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych), tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52 zł 80 gr (piećdziesiąt dwa złote i osiemdziesiąt groszy). P.B., obywatel F. uznany za osobę pochodzenia polskiego, w dniu [...] października 2007 r. złożył w Konsulacie Generalnym Rzeczypospolitej Polskiej w B. wniosek o wydanie wizy wjazdowej w celu repatriacji. We wniosku wskazał, iż czuje się Polakiem. Zamieszkuje w Polsce od jedenastego roku życia wraz z matką, która otrzymała w drodze repatriacji obywatelstwo polskie. Wyjaśnił, iż z R. utracił kontakt już dawno i nie wyobraża sobie powrotu do tego kraju. Odpowiadając na pytanie zawarte w formularzu wniosku dotyczące związków z polskością, zaznaczył, iż jest katolikiem obrządku rzymskiego, wychowywał się w polskiej rodzinie, która pielęgnowała polskie zwyczaje i tradycje. Podkreślił, że biegle zna język polski, a także polską kulturę i obyczaje. Konsul Generalny RP w B., który został wyznaczony przez ministra właściwego do spraw zagranicznych do przeprowadzenia postępowania celem wydania skarżącemu wizy wjazdowej w celu repatriacji, działając na podstawie art. 12b ust. 1 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (Dz. U. z 2004 r. Nr 53, poz. 532 z późn. zm.); dalej: "ustawa o repatriacji", przekazał wniosek ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w celu zajęcia stanowiska w sprawie. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister") postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2008 r., powołując się na art. 12b ust. 1 i 2 ustawy o repatriacji w związku z art. 42 pkt 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2006 r. Nr 234, poz. 1694 z późn. zm.), odmówił udzielenia zgody na wydanie wnioskodawcy wizy w celu repatriacji. Uzasadniając wydane postanowienia organ orzekający stwierdził, iż opiniowanie wniosku P. B. przez Komendę Główną Policji wykazało, że wnioskodawca figuruje w centralnej bazie danych Zintegrowanego Systemu Informacyjnego Policji, a materiały w jego sprawie znajdują się w Prokuraturze Rejonowej L., która poinformowała, że przeciwko skarżącemu wszczęto postępowanie i w sprawie tej zapadł wyrok skazujący oraz orzeczona została kara łączna w wymiarze 3 lat pozbawienia wolności. W ocenie ministra, fakt, iż wnioskodawca jako młody człowiek naruszył polskie przepisy prawne budzi wątpliwości co do jego dalszego podporządkowania się normom prawnym powszechnie obowiązującym na terytorium Polski. Rozpoznając sprawę na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia Minister powołał się na art. 11 ust. 2 ustawy o repatriacji, zgodnie z którym Minister może uchylić decyzję konsula o przyrzeczeniu wydania wizy repatriacyjnej jeżeli osoba polskiego pochodzenia zostanie skazana w Rzeczypospolitej Polskiej prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne na karę co najmniej roku pozbawienia wolności. W ocenie organu, okoliczność, iż P.B. został prawomocnie skazany na trzy lata pozbawienia wolności, sprawia, iż w przedmiotowej sprawie zachodzą negatywne przesłanki określone zarówno w samej ustawie o repatriacji, jak i w art. 42 ustawy o cudzoziemcach. Podkreślono, iż repatriacja jest uprzywilejowaną formą nabycia obywatelstwa polskiego i nie może być stosowana w przypadku osoby naruszającej zasady ładu i porządku publicznego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. B. wniósł o uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości jako naruszającego prawo. Podniósł, iż wyjechał do Polski w wieku 11 lat, nie ma w Rosji rodziny, znajomych i nie zamierza tam wracać. Wskazał, iż nabycie obywatelstwa polskiego umożliwiłoby mu podjęcie legalnego zatrudnienia. Zaznaczył, iż ma udowodnione pochodzenie polskie, mieszka w Polsce na podstawie zezwolenia na osiedlenie się, czuje się Polakiem i ma tu rodzinę. Skarżący podkreślił, iż prawo polskie nie przewiduje kilkakrotnej kary za przestępstwo, a odmowa wydania wizy wjazdowej w celu repatriacji jest taką karą i pozbawia go godnego życia. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a." sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w powyższym zakresie Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 12b ust. 1 ustawy o repatriacji wizę wjazdową w celu repatriacji lub decyzję o przyrzeczeniu wydania wizy wjazdowej w celu repatriacji wydaje albo odmawia jej wydania konsul właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o jej wydanie, po uzyskaniu zgody ministra właściwego do spraw wewnętrznych. Powyższa regulacja nie definiuje zatem przesłanek jakimi winien kierować się Minister w procedurze współdziałania przy wydawaniu rozstrzygnięć, o których mowa w powołanym przepisie. Jednocześnie jednak ustawodawca wskazał w art. 12b ust. 2 na możliwość wystąpienia przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych do Komendanta Głównego Straży Granicznej, Komendanta Głównego Policji, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefa Agencji Wywiadu oraz Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu o przekazanie informacji o cudzoziemcu, mających znaczenie dla przeprowadzenia postępowania. Z ustaleń dokonanych na podstawie informacji uzyskanych od Komendanta Głównego Policji wynika, iż w dniu [...] października 2005 r. zapadł wyrok skazujący P. B. za czyny z art. 280 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 z późn. zm.); dalej: "k.k." i art. 276 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i z art. 280 § 2 k.k. w zw. z art. 158 § 1 k.k. i art. 11 § 2 k.k. Orzeczona została kara łączna w wymiarze 3 lat pozbawienia wolności. Zasadnie w powyższym kontekście powołano się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na postanowienia art. 11 ust. 2 pkt 1 ustawy o repatriacji, które uprawniają Ministra do uchylenia decyzji o przyrzeczeniu wydania wizy wjazdowej w celu repatriacji, której wydanie jest uwarunkowane, analogicznie jak w przypadku wizy wjazdowej w celu repatriacji, uzyskaniem zgody Ministra, jeżeli osoba polskiego pochodzenia zostanie skazana w Rzeczypospolitej Polskiej prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne na karę co najmniej roku pozbawienia wolności. W ocenie Sądu, fakt skazania wnioskodawcy za rozbój, który jest we wszystkich typach przestępstwem umyślnym, kierunkowym, które można popełnić tylko w zamiarze bezpośrednim, powoduje, iż organ orzekający był uprawniony do odmowy udzielenia zgody na wydanie wnioskowanej wizy, skoro w świetle powołanej regulacji prawnej ta sama okoliczność może stanowić przesłankę uchylenia decyzji o przyrzeczeniu wydania wizy wjazdowej w celu repatriacji. Podkreślenia wymaga przy tym, iż z domniemania racjonalności prawodawcy, które stanowi jedno z najczęściej przywoływanych domniemań interpretacyjnych, wyprowadza się szereg bardziej szczegółowych reguł, takich jak założenia, że ustawodawca nie stanowi norm sprzecznych, norm zawierających luki lub zbędnych (L. Morawski: Wykładnia w orzecznictwie sądów. Komentarz, Toruń 2002, s. 231). Podstawowym bowiem założeniem dotyczącym systemu prawnego jest uznanie, że prawodawca traktuje system prawny jako spójny (M. Zieliński: Wykładnia prawa. Zasady. Reguły. Wskazówki, Warszawa 2002, s. 282). Odnosząc się do zarzutów skargi należy wyjaśnić, iż skarżący, jako cudzoziemiec posiadający w Rzeczypospolitej Polskiej zezwolenie na osiedlenie się, jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę na podstawie art. 87 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.). Niezasadne jest zatem stwierdzenie, iż jest skazany na pracę "na czarno" i nie płacenie podatków. Należy ponadto zauważyć, iż odmowy udzielenia zgody na wydanie wizy w celu repatriacji nie należy traktować w kategoriach ponownego ukarania za popełnione przestępstwo. Z preambuły do ustawy o repatriacji wynika, iż umożliwienie nabycia obywatelstwa polskiego w drodze repatriacji osobom polskiego pochodzenia stanowi powinność Państwa Polskiego, nie zaś obowiązek. Należy zaznaczyć, iż skarżący uzyskał zezwolenie na osiedlenie się. Odmowa udzielenia zgody przez Ministra ma zatem jedynie taki skutek, iż w zakresie nabycia obywatelstwa przez cudzoziemca przed datą zatarcia skazania, zastosowanie znajdują regulacje ogólne zawarte w ustawie z dnia 15 lutego 1962 r. o obywatelstwie polskim (Dz. U. z 2000 r. Nr 28, poz. 353 z późn. zm.). W konkluzji stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Z tych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało oddalić skargę jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło