V SA/Wa 1872/07

WyrokWSA w Warszawie2007-12-06

Skład orzekający: Jolanta Bożek, Izabella Janson, Irena Kudiura

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wydania karty pobytu cudzoziemcowi posługującemu się w Polsce dwuczłonowym nazwiskiem, jeśli jego dokument podróży zawiera nazwisko jednoczłonowe, a zmiana dotyczy jedynie adresu zamieszkania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji nie miał podstaw do odmowy wydania karty pobytu na dwuczłonowe nazwisko, nawet jeśli dokument podróży zawierał nazwisko jednoczłonowe. Kluczowe było to, że zmiana dotyczyła jedynie adresu zamieszkania, a nie nazwiska, które skarżąca faktycznie używała w Polsce od lat. Ponadto, organ był związany poprzednią decyzją wydającą kartę pobytu na nazwisko dwuczłonowe, a przepisy dotyczące zgodności danych w karcie pobytu i dokumencie podróży nie powinny uniemożliwiać posługiwania się faktycznie używanym nazwiskiem, zwłaszcza gdy brak zmiany nazwiska był konsekwencją przepisów zagranicznych i wcześniejszej decyzji organu.
Stan faktyczny
Skarżąca, obywatelka Republiki Czeskiej, wnioskowała o wymianę karty pobytu z powodu zmiany adresu zamieszkania. W poprzedniej karcie pobytu widniało jej dwuczłonowe nazwisko, które faktycznie używała w Polsce. Organ odmówił wydania nowej karty na to nazwisko, powołując się na niezgodność z dokumentem podróży, który zawierał nazwisko jednoczłonowe. Skarżąca argumentowała, że zmiana dotyczyła tylko adresu, a organ był związany poprzednią decyzją wydaną na nazwisko dwuczłonowe. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję odmawiającą wydania karty pobytu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wojewody M. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców na rzecz J. P. kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Bożek, Sędzia WSA Izabella Janson, Sędzia WSA Irena Kudiura (spr.), Protokolant Michał Petranik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z dnia ...kwietnia 2007 r. nr ... w przedmiocie odmowy wydania karty pobytu I. Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wojewody M. z dnia ....02.2007 Nr ... II. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. III. Zasądza od Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców na rzecz J. P. kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi z ... maja 2007 r. jest decyzja Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców utrzymująca w mocy decyzję Wojewody M. z ... lutego 2007 r., odmawiającą obywatelce Republiki C. pani J. P. wydania karty pobytu na ww. nazwisko. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Wnioskiem z ... stycznia 2007 r. zainteresowana zwróciła się do Wojewody M. o wymianę karty pobytu z uwagi na zmianę adresu zamieszkania. We wniosku, w rubryce dotyczącej nazwiska wskazała "P. Do wniosku załączyła kserokopię paszportu wydanego na nazwisko P. oraz tłumaczenie polskiego aktu małżeństwa sporządzonego przez Magistrat w B., z którego wynikało, iż każde z małżonków będzie się posługiwało swoim dotychczasowym nazwiskiem. Skarżąca przedstawiła także pismo konsula Republiki C., w którym wyjaśniono, iż zgodnie z obowiązującym wówczas na terenie Republiki stanem prawnym, cudzoziemka nie miała możliwości przyjęcia nazwiska dwuczłonowego, a więc takiego jakie figurowało w polskim akcie małżeństwa zawartym ... września 1995 r. w P. Zgodnie z tym aktem cudzoziemka miała nosić nazwisko P. Osoby zawierające związek małżeński mogły bowiem albo przyjąć nazwisko małżonka albo pozostać przy dotychczasowym nazwisku. Zainteresowana wyjaśniła, że na terenie Polski posługuje się nazwiskiem dwuczłonowym P. i pozbawienie jej możliwości posługiwania się nim mogłoby stanowić źródło problemów natury społecznej. Decyzją z ... lutego 2007 r. Wojewoda M. odmówił zainteresowanej wydania karty pobytu na nazwisko P . W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, powołując się na treść art. 82 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. Nr 128, poz. 1175 z późn. zm.) w zw. z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z roku 2000, Nr 98, poz. 1071) organ I instancji wyjaśnił, iż treść art. 72 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach wskazuje, że podstawowym dokumentem cudzoziemców przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest dokument podróży, a dane osobowe zamieszczone na karcie pobytu i dokumencie podróży, winny być zgodne. W związku z powyższym w przypadku cudzoziemki brak jest podstaw do wydania karty pobytu na wskazane przez nią nazwisko dwuczłonowe P . Od powyższej decyzji skarżąca złożyła odwołanie, w uzasadnieniu którego wskazała, że powołana przez Wojewodę treść art. 72 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach jest powtórzeniem art. 21 ust. 1 i 2 poprzednio obowiązującej ustawy o cudzoziemcach z 25 czerwca 1997 r. Przepis ten nie stanowił natomiast przeszkody do wydania skarżącej dotychczasowej karty pobytu na nazwisko dwuczłonowe. Ponadto, zdaniem cudzoziemki, organ I instancji związany jest co do danych osobowych strony treścią poprzedniej decyzji dotyczącej wydania karty stałego pobytu. Decyzją z ... kwietnia 2007 r. Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję Wojewody M. Uzasadniając takie rozstrzygnięcie, organ odwoławczy, powołując m. in. treść art. 82 ustawy o cudzoziemcach wskazał, iż należy zgodzić się z oceną Wojewody M., że brak jest możliwości wydania zainteresowanej karty pobytu na nazwisko: P., ponieważ w dokumencie podróży podane jest nazwisko: P. zaś dane zamieszczone w dokumencie podróży i karcie pobytu powinny być zgodne. Ponadto do akt przedmiotowej sprawy załączono akt małżeństwa z Magistratu Brna, z którego jasno wynika, iż małżonkowie uzgodnili, że będą używać nadal swoich, dotychczasowych nazwisk. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia ... maja 2007 r. J. P. wskazała, że jej zdaniem powołany w decyzji II instancji przepis art. 72 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, nie jest przeszkodą wydania karty pobytu w dotychczasowej formie. Ponadto nie zgodziła się z argumentem, iż dane osobowe cudzoziemca zamieszczone w karcie pobytu oraz w dokumencie podróży powinny być zgodne, bowiem w przypadku cudzoziemca, który zawarł związek małżeński w Polsce może wystąpić kolizja norm prawa ojczystego i miejsca zawarcia małżeństwa. Podniosła raz jeszcze, iż organ I instancji związany jest co do danych osobowych strony treścią poprzedniej decyzji dotyczącej wydania karty stałego pobytu. Zaznaczyła też, iż zmiana nazwiska poza trudnościami w życiu zawodowym będzie miała także konsekwencje natury społecznej. Do skargi dołączyła kserokopię aktu małżeństwa z ...09.1995 r. zawartego w P. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie zauważyć należy, że w myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest wykonywana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Zatem sądy administracyjne sprawdzają zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowość zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Rozważając w tym kontekście zarzuty podniesione w skardze oraz badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami ustawy o cudzoziemcach z dnia 13 czerwca 2003 r. (Dz. U. nr 128, poz. 1175 ze zm.) oraz ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W sprawie niniejszej obywatelka C. pani J. P. zwróciła się do Wojewody M. o wymianę karty pobytu gdyż zmianie uległ adres zamieszkania cudzoziemki. W dokumencie, którym skarżąca posługiwała się dotychczas widniało dwuczłonowe nazwisko P . W zaskarżonej decyzji, Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców utrzymał decyzję odmawiającą zainteresowanej wydania karty pobytu na nazwisko P. wskazując, iż treść art. 72 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. Nr 128, poz. 1175 z późn. zm.) uniemożliwia wydanie karty pobytu zgodnie z wnioskiem skarżącej. Karta pobytu potwierdza bowiem tożsamość cudzoziemca podczas jego pobytu na terytorium RP oraz uprawnia, wraz z dokumentem podróży do wielokrotnego przekraczania granicy bez konieczności uzyskania wizy, a zatem dane osobowe zamieszczone w karcie pobytu i dokumencie podróży powinny być zgodne. Sąd zauważył jednakże, iż - zgodnie z argumentacją skarżącej - w przypadku cudzoziemca, który zawarł związek małżeński w Polsce może mieć miejsce kolizja norm prawa ojczystego i prawa miejsca zawarcia małżeństwa. Jak wynika z załączonego do akt sprawy odpisu skróconego aktu małżeństwa, sporządzonego przez Kierownika Stanu Cywilnego w P., cudzoziemka zadeklarowała, iż po zawarciu małżeństwa nosić będzie nazwisko dwuczłonowe P. Jednocześnie z przedstawionego aktu małżeństwa wydanego przez Magistrat B. wynika, iż małżonkowie uzgodnili, że będą używać nadal swoich, dotychczasowych nazwisk. Wyjaśnień w powyższym zakresie dostarcza, skierowane do Wojewody M., pismo konsula Republiki C. z dnia ...marca 1999 r., informujące iż cudzoziemka, zawierając związek małżeński, zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami miała możliwość pozostania przy dotychczasowym nazwisku, bądź przyjęcia nazwiska małżonka. "Odmienność decyzji c. organów wynika z obowiązujących przepisów, które obligowały do wydania tego rodzaju rozstrzygnięcia, mimo że zainteresowana o to nie wnioskowała". Z powyższego jasno wynika, iż cudzoziemka deklarowała, iż po zawarciu małżeństwa nosić będzie nazwisko dwuczłonowe (odpis skrócony aktu małżeństwa z dnia 8 września 1995 r.), natomiast wynikająca z c. aktu małżeństwa informacja, iż po zawarciu małżeństwa zainteresowana pozostanie przy dotychczas używanym nazwisku, jest konsekwencją decyzji organów czeskich, nie zaś oświadczenia skarżącej. Obowiązujące wówczas przepisy "legitymowały do wydania tego rodzaju rozstrzygnięcia , mimo iż zainteresowana o to nie wnioskowała". Z powyższego bezspornie wynika, że wolą skarżącej było posługiwanie się nazwiskiem dwuczłonowym i takim nazwiskiem zgodnie z przysługującym jej prawem, skarżąca posługuje się w Polsce. Fakt posiadania dokumentu podróży, w którym widnieje nazwisko P. nie może uniemożliwiać zainteresowanej posługiwania się jej obecnym dwuczłonowym nazwiskiem nawet jeżeli miałoby to skutkować w tym zakresie rozbieżnością danych osobowych wskazanych w dokumencie podróży i karcie pobytu. Ponadto jak wynika z treści powołanego przez Prezesa Urzędu art. 72 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, karta pobytu potwierdza tożsamość cudzoziemca. W związku z powyższym bezspornym jest, iż informacje w niej zawarte winny pokrywać się z danymi, które rzeczywiście służą identyfikacji zainteresowanej. W sprawie niniejszej nie ma wątpliwości, iż skarżąca od czasu zawarcia związku małżeńskiego w 1995 r., na terenie Polski posługuje się nazwiskiem dwuczłonowym P., jest to nazwisko, którego faktycznie używa i pod którym jest identyfikowana. Ponadto wątpliwości budzi argumentacja organu II instancji, iż w związku z treścią art. 72 ust. 2 ww. ustawy, Wojewoda M. nie miał możliwości wydania karty pobytu o treści wnioskowanej przez skarżącą. Jak bowiem wynika z akt przedmiotowej sprawy, do czasu złożenia wniosku o wymianę karty pobytu skarżąca posługiwała się kartą pobytu wydaną ... kwietnia 1999 r., która potwierdzała jej dwuczłonowe nazwisko P . Dokument ten został wydany w trakcie obowiązywania ustawy z 25 czerwca 1997 r. Zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 i 2 obowiązującej wówczas ustawy o cudzoziemcach, karta pobytu określa rodzaj wydanego zezwolenia, okres jej ważności oraz potwierdza tożsamość cudzoziemca podczas jego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto dokument ten uprawnia, w okresie jego ważności, wraz z dokumentem podróży, do wielokrotnego przekraczania granicy bez konieczności uzyskania wizy. Nie budzi zatem najmniejszych wątpliwości, iż art. 72 ust 2 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. stanowi powtórzenie treści przytoczonej powyżej regulacji prawnej. Nie sposób zatem zrozumieć argumentów, które uzasadniają wydanie odmiennych rozstrzygnięć w oparciu o jednobrzmiące przepisy prawa (art. 72 ust 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. oraz art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z 25 czerwca 1997 r.). Wskazać również należy, iż zgodnie z art. 110 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania przyczyną złożenia wniosku o wydanie karty pobytu była zmian miejsca zamieszkania cudzoziemki. Jak zaś wynika z art. 77 pkt 1 cyt. ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemiec jest obowiązany wymienić posiadaną kartę pobytu w przypadku zmiany danych w niej zamieszczonych. W przypadku zainteresowanej zmianie ulega jedynie okoliczność dotycząca miejsca zamieszkania. Pozostałe dane w szczególności zaś nazwisko cudzoziemki pozostało bez zmian. W związku z powyższym decyzja odmawiająca wydania karty pobytu z uwzględnieniem dwuczłonowego nazwiska nie znajduje uzasadnienia w stanie faktycznym. Zmianie uległ tylko i wyłącznie adres zamieszkania strony skarżącej i organ nie miał podstaw aby wniosku cudzoziemki nie uwzględnić. Zwłaszcza, że organ związany jest - zdaniem Sądu co do okoliczności faktycznych, które legły u podstaw poprzedniej decyzji, i które nie uległy zmianie - wydaną przez siebie decyzją, mocą której, ... kwietnia 1999 r. skarżącej została wydana karta pobytu na nazwisko P . Co prawda decyzja ta została wydana na podstawie wówczas obowiązującej ustawy z dnia z 25 czerwca 1997 r., jednakże - jak podniesiono powyżej - treść przepisu, stanowiącego podstawę prawną wydania dokumentu uwzględniającego podwójne nazwisko, tj. art. 21 ust. 1 i 2, co do zasady powtórzona została w aktualnym stanie prawnym (art. 72 ust 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r.). W kwestii związania organu treścią wydanej przez niego decyzji wypowiedział się Sąd Najwyższy, m. in. w wyroku z dnia 3 czerwca 1993 r., sygn akt III ARN 27/93 (OSNC 1994/2/43). W orzeczeniu tym Sąd Najwyższy stwierdził, iż organ administracji jest - na postawie art. 110 k.p.a. - związany wydaną decyzją także wówczas, gdy strona składająca nowy wniosek powołuje się na zmianę podstawy prawnej rozstrzygnięcia administracyjnego, jednakże nadal w granicach tej samej kategorii spraw i tego samego rodzaju uprawnień przysługujących tej stronie. W postępowaniu administracyjnym gwarancje trwałości decyzji, wynikające z art. 110 k.p.a., należy rozumieć w ten sposób, że organ administracji, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, jeżeli w nowej sprawie, wszczętej przed tym organem, nie zmieniły się istotne elementy poprzednio wydanej decyzji wynikające z art. 107 § 1 k.p.a. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania, cudzoziemka zwróciła się o wymianę karty pobytu ze względu na zmianę danych w niej zamieszczonych. Jednakże treść wydanego przez organ rozstrzygnięcia nie znajduje odzwierciedlenia w zaistniałym stanie faktycznym. Bowiem to nie nazwisko skarżącej uległo zmianie ale jej adres zamieszkania. Nie było zatem żadnych podstaw do odmowy wydania karty pobytu na nazwisko P. zwłaszcza, że dwuczłonowe nazwisko widniało, w karcie, o wymianę której cudzoziemka wnioskowała. Sąd zauważył, iż zmiana okoliczność faktycznych - w przypadku skarżącej zmiana adresu - nie może pociągać za sobą negatywnych dla strony konsekwencji i skutkować wydaniem karty pobytu zawierającej tylko i wyłącznie nazwisko P . Sąd podzielił przedstawione przez cudzoziemkę argumenty, iż nieuwzględnienie jej wniosku, a w rezultacie zmiana nazwiska skutkować będzie trudnościami w życiu zawodowym i konsekwencjami natury społecznej. Jak bowiem wskazała zainteresowana "Od początku mojego pobytu w Polsce pracuję na uczelniach akademickich i publikuje prace naukowe. Przez kolegów w zawodzie, studentów oraz znajomych w Polsce jestem identyfikowana w szczególności przy użyciu drugiego członu mojego nazwiska, gdyż wymowa pierwszego członu nastręcza trudności. (...). Zmiana nazwiska będzie miała także konsekwencje natury społecznej, w szczególności w stosunku do mojej córki i męża, którzy posługują się nazwiskiem L.". Bezspornym jest, iż zgodnie z przysługującym wnioskodawczyni uprawnieniem, winna ona mieć możliwość swobodnego posługiwania się faktycznie noszonym przez nią nazwiskiem. Raz jeszcze wskazać należy, iż mająca miejsce w sprawie zmiana okoliczności faktycznych - zmiana adresu zamieszkania - pozostaje bez najmniejszego wpływu na używane przez cudzoziemkę nazwisko i nie może wiązać się z negatywnym dla strony skutkiem. W związku z powyższym, zdaniem Sądu zaskarżona decyzja nie znajduje żadnego uzasadnienia w zaistniałym w sprawie stanie faktycznym. Odmowa wydania karty pobytu uwzględniającej dwuczłonowe nazwisko zainteresowanej stanowi natomiast naruszenie zasady trwałości decyzji ostatecznych - podniesionej do rangi zasady ogólnej - w związku z wydaniem skarżącej w dniu ... kwietnia 1999 r. karty pobytu na nazwisko P . Mając na uwadze powyższe uchybienia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.] orzekł, jak w sentencji wyroku. Ponadto wobec uwzględnienia skargi, Sąd zobowiązany był z urzędu orzec czy i w jakim zakresie decyzja nie może być wykonana, dlatego też w tym zakresie postanowił jak w punkcie 2 wyroku, na podstawie art. 152 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło