V SA/Wa 1878/10
WyrokWSA w Warszawie2011-01-28
Skład orzekający: Izabella Janson, Barbara Mleczko - Jabłońska, Michał Sowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych z powodu wyczerpania środków finansowych, mimo złożenia wniosku przed terminem wyczerpania środków, jest zgodna z prawem, jeśli wniosek był niekompletny w momencie złożenia i stał się kompletny dopiero po terminie wyczerpania środków?Ratio decidendi
Odmowa przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych z powodu wyczerpania środków jest zgodna z prawem, jeśli wniosek stał się kompletny i poprawny dopiero po terminie, w którym środki zostały wyczerpane. Pomoc jest przyznawana według kolejności złożenia prawidłowo wypełnionego i udokumentowanego wniosku, a błędy we wniosku uniemożliwiły jego pozytywne rozpatrzenie w terminie.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o pomoc finansową ze środków unijnych, który okazał się niekompletny. Po wezwaniu do uzupełnienia braków, wniosek stał się kompletny po terminie, w którym środki finansowe zostały wyczerpane. Organ odmówił przyznania pomocy z powodu braku środków. Skarżący zarzucił niejednolitą praktykę organów, nieprawidłowy podział środków oraz brak działań Agencji w celu zwiększenia limitu środków.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant - st. sekr. sąd. Agnieszka Groszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi K. Ż. na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... kwietnia 2010 r., nr ... w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych; oddala skargę
K.Z. (zwany dalej: skarżącym) [...] listopada 2009 r. złożył w [...] Oddziale Regionalnym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) wniosek o przyznanie pomocy finansowej w ramach środka 2.2 "Działania wodno-środowiskowe" objętego Programem Operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013".
Weryfikacja wniosku skarżącego wykazała, że wniosek wymaga uzupełnienia braków formalnych, dlatego też pismem z [...] grudnia 2009 r. – na podstawie § 43 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 września 2009 r. – skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych, które uzupełnił [...] stycznia 2009 r. i z tym dniem wniosek skarżącego stał się poprawny i kompletny.
Następnie organ ustalił, iż środki finansowe dla operacji realizowanych w ramach działań wodno-środowiskowych zostały wyczerpane w dniu [...] grudnia 2009 r., zatem wnioski, które uzyskały status kopmletności i poprawności po [...] grudnia 2009 r. – z uwagi na wyczerpanie środków – nie będą podlegać finansowaniu.
Z uwagi na powyższe [...] kwietnia 2010 r. Kierownik Biura Wsparcia Inwestycyjnego [...] Oddziału Regionalnego ARiMR działając w imieniu Prezesa ARiMR, zakończył obsługę wniosku złożonego przez skarżącego, odmawiając przyznania pomocy z powodu braku dostępności środków finansowych w zakresie środka 2.2 "Działania wodno-środowiskowe". Powyższe rozstrzygnięcie znalazło oparcie w art. 14 ust. 4 ustawy z 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. U. Nr 152, poz. 619 ze zm.; zwaną dalej: ustawą z 3 kwietnia 2009 r.), w związku z § 51 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (Dz. U. Nr 1415, poz. 2293 ze zm.; zwane dalej: rozporządzeniem z 7 września 2009 r.).
Skarżący [...] maja 2010 r. (data wpływu pisma do organu) wezwał Prezesa ARiMR do usunięcia naruszenia prawa, kwestionując sposób podziału środków finansowych w ramach Programu Operacyjnego “Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013". Zarzucił również brak działania Agencji w kwestii zwiększenia limitu środków przyznanych dla osi 2.2. “Działania wodno-środowiskowe", wobec ich wyczerpania.
Prezes ARiMR po rozpatrzeniu powyższego wezwania pismem z [...] czerwca 2010 r. poinformował skarżącego o negatywnym rozpatrzeniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
W skardze na pismo ARiMR z [...] kwietnia 2010 r. skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu skargi skarżący w pierwszej kolejności podniósł, iż oddziały terenowe ARiMR stosowały niejednolitą praktykę odnośnie wymagań dotyczących kompletności wniosków. Różny był też czas rozpatrywania wniosków, a umowy zawierane były “w dowolnych terminach, zależnych jedynie od Oddziału Regionalnego". W związku z powyższym – w ocenie skarżącego – działanie Agencji było niezgodne z konstytucyjną zasadą równiości obywateli wobec prawa, ponieważ beneficjenci wnioskujący o płatności wodno-środowiskowe w innych Oddziałach Regionalnych ARiMR, gdzie zapewniono prawidłowy proces rozpatrywania wniosków wyczerpali całą pulę środków finansowych przed tym, zanim wnioski z regionu [...] zaczęto rozpatrywać. W rezultacie na terenie działania [...]. Oddziału Regionalnego ARiMR żaden wniosek wodno-środowiskowy nie został rozpatrzony pozytywnie i nie miał nawet szansy na pozytywne rozpatrzenie.
Dalej skarżący zarzucił, nieprawidłowy podział środków finansowych w ramach programu operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007- 2013". Wyjaśnił, iż środki te są tak niewielkie, w porównaniu do środków przeznaczonych na realizację innych osi priorytetowych, iż nie gwarantują realizacji podstawowych celów programu operacyjnego, wskazanych w Rozporządzeniu Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz.U. UE.L z dnia 15 sierpnia 2006 r., nr 223, poz. 1) oraz w ustawie z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego.
Następnie skarżący wyjaśnił, iż wniosek złożył w dniu [...] listopada 2009 r. a rozstrzygnięcie zostało wydane w dniu [...] kwietnia 2010 r. W ocenie skarżącego w okresie tym mogło dojść do wyczerpania przewidzianych środków. Dalej, wskazując na kolejne zaniechania Agencji, skarżący podniósł, iż ARiMR jako instytucja pośrednicząca winna, w związku z treścią art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r., podjąć działania mające na celu umożliwienie przyznawania pomocy ponad limit ustalony dla działań wodno-środowiskowych.
W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie jest zasadna.
Rozpoznawana sprawa dotyczy złożonego [...] listopada 2009 r. przez skarżącego w [...] Oddziale Regionalnym ARiMR wniosku o dofinansowanie w ramach Środka 2.2 "Działania wodno-środowiskowe" z Programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013", osi priorytetowej – 2 "Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury".
Zasady przyznawania pomocy finansowej w ramach środka 2.2 "Działania wodno – środowiskowe" zostały uregulowane w:
- rozporządzeniu Rady (WE) nr 1198/2006 z 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (D. Urz. UE. L 223 z 15 sierpnia 2006 r.; zwanym dalej jako: "rozporządzenie 1198/2006");
- rozporządzeniu Komisji (WE) nr 498/2007 z 26 marca 2007 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. Urz. UE. L 120 z 10 maja 2007 r.; zwanym dalej jako: rozporządzenie 498/2007);
- ustawie z 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. U. Nr 72, poz. 619 ze zm.; zwanej dalej: ustawą z 3 kwietnia 2009 r.);
- rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 – Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (Dz. U. Nr 147, poz. 1193, ze zm. zwanym dalej: rozporządzeniem z 7 września 2009 r.);
- rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 września 2009 r. w sprawie podziału środków finansowych a realizację programu operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" na lata 2007-2013" (Dz. U. Nr 147, poz. 1192).
Na podstawie art. 4 pkt 1 ustawy z 3 kwietnia 2009 r. – zadania instytucji zarządzającej dla Programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" wykonuje minister właściwy do spraw rybołówstwa, czyli Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, instytucją pośredniczącą dla osi priorytetowej 2 jest na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 3 kwietnia 2009 r. – Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
W art. 9 ustawy z 3 kwietnia 2009 r. określono, że w ramach programu operacyjnego, pomoc jest przyznawana na wniosek o dofinansowanie, jeżeli wnioskodawca spełnia warunki przyznania pomocy określone w rozporządzeniach 1198/2006 i 498/2007 oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 19 ustawy z 3 kwietnia 2009 r., tj. w rozporządzeniu z 7 września 2009 r.
Obowiązek przygotowania wzoru wniosku o dofinansowanie został nałożony na instytucję zarządzającą (art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy z 3 kwietnia 2009 r.).
Stosownie do przepisu art. 10 ust. 3 ustawy z 3 kwietnia 2009 r. wniosek o dofinansowanie jest oceniany w zakresie:
1) poprawności sporządzenia i złożenia,
2) zgodności planowanej operacji z celami środka, w ramach którego ma być realizowana operacja,
3) celowości udzielenia pomocy na realizację planowanej operacji
- w sposób określony w powyższym rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz zgodnie z kryteriami wyboru operacji przyjętymi przez komitet monitorujący.
W § 41 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 15 września 2009 r., wskazano, że wniosek o dofinansowanie zawiera w szczególności:
1) imię i nazwisko, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres wnioskodawcy;
2) imię i nazwisko oraz miejsce zamieszkania i adres osoby upoważnionej do reprezentowania wnioskodawcy - jeżeli pełnomocnictwo zostało udzielone;
3) numer identyfikacji podatkowej (NIP) wnioskodawcy;
4) informację o formie prawnej wnioskodawcy;
5) charakterystykę prowadzonej działalności;
6) opis planowanej operacji, w tym określenie miejsca jej realizacji, celów, zakresu i kosztów;
7) zestawienie rzeczowo-finansowe operacji;
8) oświadczenia lub zobowiązania wnioskodawcy związane z pomocą;
9) informację o załącznikach dołączonych do wniosku
oraz, że do wniosku o dofinansowanie dołącza się dokumenty potwierdzające dane zawarte we wniosku o dofinansowanie, które to dokumenty są określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
Zgodnie z art. 14 ust. 4 ustawy z 3 kwietnia 2009 r., w przypadku gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy lub został wyczerpany limit środków, o którym mowa w art. 8 ust. 2 lub 3 – wnioskodawcę informuje się, w formie pisemnej, o odmowie przyznania pomocy, podając przyczyny tej odmowy.
Stosownie do § 51 rozporządzenia z 7 września 2009 r., pomoc w ramach środka 2.2 jest przyznawana do wyczerpania środków finansowych, zgodnie z kolejnością złożenia prawidłowo wypełnionego i udokumentowanego wniosku o dofinansowanie.
Rozpoznając sprawę Sąd w pierwszej kolejności ocenił, czy w toku postępowania prowadzonego w sprawie przyznania środków nie doszło do naruszenia przepisów procedury, które mogłoby mieć wpływ na wynik tego postępowania, a więc czy kierowane do skarżącego wezwanie do uzupełnienia wniosku o dofinansowanie było uzasadnione i czy nie przedłużyło bezzasadnie terminu uznania kompletności wniosku, pozbawiając skarżącego uzyskania dofinansowana.
Sąd stwierdził, iż z akt administracyjnych sprawy wynika, że pierwotnie złożony przez skarżącego wniosek, tj. wniosek z [...] listopada 2009 r. był wnioskiem niekompletnym. Przede wszystkim wniosek złożony został na nieprawidłowym formularzu, a ponadto wnioskodawca nie wypełnił należycie pól wniosku oraz nie dołączył do niego m.in., prawomocnego pozwolenia wodno-prawnego i kopii dokumentu tożsamości. W związku z tym sformułowane przez Agencję w wezwaniu z [...] grudnia 2009 r. – na podstawie § 43 ust. 2 rozporządzenia z 7 września 2009 r. – żądanie uzupełnienia wniosku przez skarżącego było prawidłowe. Przy czym podkreślić należy, iż sam skarżący nie kwestionuje, że wniosek w dniu złożenia był niekompletny, a wezwanie zbędne. W związku z powyższym przyjąć należy, iż faktycznie – tak jak uznał to organ – wniosek stał się kompletny (prawidłowo wypełniony), a więc nadawał się do przyznania skarżącemu wnioskowanej pomocy finansowej dopiero w chwili wykonania wezwania, tj. [...] stycznia 2009 r.
Jak wyżej wyjaśniono podstawą przyznania pomocy jest prawidłowo wypełniony i udokumentowany wniosek (§ 51 rozporządzenia z 7 września 2009 r.). Wobec faktu, że ilość środków może nie być wystarczająca do wypłacenia pomocy wszystkim zainteresowanym przyjęto zasadę, że pomoc jest przyznawana zgodnie z kolejnością złożenia prawidłowo wypełnionego i udokumentowanego wniosku o dofinansowanie. Ponieważ skarżący złożył wniosek o dofinansowanie, który został uznany za prawidłowy i kompletny dopiero [...] stycznia 2009 r., a dofinansowanie przyznano tylko tym wnioskodawcom, którzy złożyli poprawne wnioski do [...] grudnia 2009 r., nieprzyznanie skarżącemu dofinansowania ze względu na brak środków finansowych jest zgodne z przepisem art. 14 ust. 4 ustawy z 3 kwietnia 2009 r. Należy wskazać, że gdyby wniosek złożony przez skarżącego [...] listopada 2009 r. był od razu poprawnie wypełniony i zawierał niezbędne załączniki, skarżący uzyskałby wnioskowaną pomoc. Podmioty, które złożyły kompletny i prawidłowo wypełniony wniosek o przyznanie pomocy do [...] grudnia 2009 r. pomoc finansową otrzymały. Uzyskanie przez skarżącego pomocy uniemożliwiły błędy w pierwotnie złożonym wniosku z [...] listopada 2009 r. Wobec ograniczonej puli środków ustalona została zasada przyznawania dofinansowania według kolejności złożenia poprawnie wypełnionych wniosków. Do dofinansowania – jak wynika z akt administracyjnych sprawy – zaklasyfikowało się 200 podmiotów. Skarżący natomiast znalazł się na liście wniosków, które nie uzyskały dofinansowania (pozycja 210 - k. 14 akt adm.).
Odnośnie zarzucanej przez skarżącego niejednolitej praktyki oddziałów ARiMR dotyczącej oceny wniosków i czasu ich rozpatrywania, Sąd wyjaśnia, iż sposób i czas weryfikacji wniosków przez inne niż [...] OR ARiMR pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych w niniejszej sprawie zarówno ocena wniosku jako niekompletnego jak i wezwanie do jego uzupełnienia dokonane zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Wniosek skarżącego, stał się kompletny dopiero [...] stycznia 2009 r., a nieprzyznanie skarżącemu dofinansowania nastąpiło ze względu na brak środków finansowych, co było zgodne z przepisem art. 14 ust. 4 ustawy. Uzyskanie pomocy uniemożliwiły zatem błędy we wniosku i brak środków, nie zaś niepoparta żadnymi dowodami, powoływana przez skarżącego okoliczność, iż inne oddziały regionalne odmiennie oceniały wnioski. Ponadto Sąd nie stwierdza aby przy przyjętej zasadzie pierwszeństwa naboru wniosków doszło do naruszenia zasady równości obywateli wobec prawa z art. 32 Konstytucji. Zdaniem Sądu ściśle określone zasady oceny formalnej wniosków o dofinansowanie i ich konsekwentne przestrzeganie w ramach dokonywanej ich oceny przez organ, ma właśnie na celu zapewnienie tych samych reguł wobec wszystkich beneficjentów, a zastosowane rozwiązanie jest transparentne i czytelne.
Nie można również zgodzić się z zarzutem dotyczącym zbyt długiego okresu rozpatrywania wniosku. Jak już zaznaczono powyżej złożony przez skarżącego wniosek był niekompletny, więc obowiązkiem organu było wezwanie skarżącego na podstawie § 43 ust. 2 rozporządzenia z 7 września 2009 r. do uzupełnienia wniosku, co też organ uczynił pismem z [...] grudnia 2009 r. Wniosek stał się kompletny [...] stycznia 2009 r., zaś [...] marca 2010 r. [...] Oddział Regionalny ARiMR wystąpił do DWR ARiMR z pytaniem odnośnie dostępności środków na dzień [...] stycznia 2009 r. Następnie oddział regionalny oczekiwał wyłącznie na informację z Centrali Agencji co do dostępności środków. Okres oczekiwania nie miał żadnego wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, gdyż pod uwagę brana była włącznie data uzyskania przez wniosek stanu kompletności i poprawności.
Skarżący zarzucił również Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, że jako instytucja pośrednicząca nie podjęła swoich funkcji nałożonych na nią przepisem art. 8 ust. 3 cyt. ustawy, co polegało, w ocenie skarżącego, na niewystąpieniu do Instytucji Zarządzającej o zwiększenie limitu przyznawanych środków. W tym miejscu wyjaśnić należy, iż z akt administracyjnych sprawy wynika, że Agencja występowała do Instytucji Zarządzającej w sprawie kontraktacji wszystkich wniosków kompletnych i poprawnych na dzień [...] grudnia 2009 r. i realokacji środków finansowych na rzecz środka 2.2 "Działania wodno-środowiskowe" z innych środków objętych Programem Operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (powyższe potwierdza treść pisma z dnia 18 marca 2010 r. – karta 19 akt administracyjnych). Wobec powyższego fakt, iż wniosek skarżącego, który status kompletności i poprawności uzyskał [...] stycznia 2009 r., nie podlegał dofinansowaniu, nie oznacza, iż ARiMR naruszyła przepis art. 8 ust. 3 cyt. ustawy.
Mając wszystkie powyższe okoliczności na uwadze, Sąd uznał, że organ, wbrew zarzutom skargi, w zgodzie z zasadą praworządności, podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy, w sposób prawidłowy zebrał materiał dowodowy, należycie go ocenił, a wydane na jego podstawie zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Z tych względów, w na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło