V SA/Wa 1886/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant - Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2011r. sprawy ze skargi E. I. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... czerwca 2010r. nr ... w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oddala skargę Pismem z dnia ... kwietnia 2005 r., E. I. (zwany dalej: skarżącym) złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w N. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2005. Rozpatrując powyższy wniosek Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w N. decyzją z dnia ... lutego 2006 r., nr ... przyznał skarżącemu płatność na rok 2005 w łącznej wysokości ... zł, w tym z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej (JPO) oraz Uzupełniającej Płatności Obszarowej (UPO). W wyniku przeprowadzonej kontroli na miejscu w gospodarstwie skarżącego i ustaleniu nieprzestrzegania wymogów dobrej kultury rolnej organ I instancji, po wznowieniu postępowania, decyzją z dnia ... czerwca 2006 r. nr ... uchylił decyzję własną z dnia ... lutego 2006 r. i orzekł o przyznaniu płatności obszarowej w pomniejszonej wysokości. Pismem z dnia ... listopada 2007 r. - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1, 4, 5 i 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - powoływanej dalej jako "k.p.a.") skarżący wniósł o wznowienie postępowania w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi z dnia ... czerwca 2006 r., ... czerwca 2006 r. oraz ... kwietnia 2007 r. W uzasadnieniu wniosku wskazał na nieskuteczność powiadomienia go o kontroli, o której dowiedział się dopiero z uzasadnienia decyzji z dnia ... października 2007 r. Rozpatrując powyższy wniosek Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w N. decyzją z dnia ... lutego 2008 r., odmówił wznowienia postępowania w sprawie. Po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, Dyrektor K. Oddziału Regionalnego ARiMR w T. decyzją z dnia ... kwietnia 2008 r., utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Kierownika Biura Powiatowego, nie znajdując podstaw do wznowienia postępowania. Orzekając w sprawie na skutek złożenia przez skarżącego skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 2 września 2008 r., sygn. akt I SA/Bd 277/08 oddalił skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego, zaś Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 października 2009 r., sygn. akt II GSK 139/09 oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez skarżącego od wyroku Sądu I instancji. Następnie pismem z dnia ... lutego 2010 r., skierowanym do Dyrektora K. Oddziału Regionalnego ARiMR w T., skarżący wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w N. z dnia ... czerwca 2006 r. nr .... W jego uzasadnieniu podniósł, iż z protokołu czynności kontrolnych, który został mu przesłany wynika, że nie odmówił kontroli bo w niej nie uczestniczył – a uczestniczyć nie mógł bo nie był skutecznie zawiadomiony. Wskazał również, że w Sądzie Okręgowym, Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych sygn. akt VII U 1090/07 świadek J. Ś. zeznał, że od 3 lat z rzędu kosi zielsko na gruntach skarżącego, żeby się nie rozprzestrzeniało na sąsiednie pola. Rozpatrując powyższy wniosek Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. decyzją z dnia ... kwietnia 2010 r., nr ... odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w N. z dnia ... czerwca 2006 r. o uchyleniu decyzji dotychczasowej i przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości. W uzasadnieniu decyzji podniósł, iż w trakcie kontroli na miejscu gospodarstwa rolnego w dniu ... kwietnia 2006 r., na działkach rolnych skarżącego nr A, B oraz D kontrolerzy stwierdzili błąd DR14, który oznacza, że działka rolna lub jej część nie jest utrzymana w dobrej kulturze rolnej. Na łąkach nie przeprowadzono koszenia okrywy roślinnej i jej usunięcia, co najmniej raz w roku w terminie do dnia 31 lipca. Powyższe, w ocenie organu oznacza, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w decyzji z dnia ... czerwca 2006 r., prawidłowo zastosował sankcję wynikającą z art. 6 i 7 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r., ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (...). Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. stwierdził również, że kwestionowana decyzja nie jest dotknięta którąkolwiek z wad wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a., które uzasadniałyby wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w N. z dnia ... czerwca 2006 r. Rozpatrując złożone w sprawie odwołanie decyzją z dnia ... czerwca 2010 r. nr ... Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T. z dnia ... kwietnia 2010 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. Zwrócił nadto uwagę, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że występująca na trzech z czterech działek rolnych zadeklarowanych przez skarżącego we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych roślinność świadczy o tym, że na w/w działkach rolnych nie dokonano zabiegu koszenia, a w związku z tym prawidłowo przyjęto, że skarżący nie spełnił warunku wymienionego w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r., o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz. U. z 2004 r., Nr 6, poz. 40 z późń. zm.). Pismem z dnia ... lipca 2010 r. skarżący złożył skargę na decyzję Prezesa ARiMR z dnia ... czerwca 2010 r. podnosząc, iż decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w N. z dnia ... czerwca 2006 r., oparto wyłącznie na oczywiście fałszywym dowodzie – jedynym jaki mu przedstawiono w procesach decyzyjnych tj. sześciostronicowym protokole z kontroli pól dokonanej, jak wynika ze strony pierwszej tytułowej ... kwietnia 2006 r. roku. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Prezesa ARiMR wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji z dnia ... czerwca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej jako p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności aktu (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę z tego punktu widzenia należy uznać, że skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Niniejsza sprawa - prowadzona w trybie nadzwyczajnym - sprowadzała się do ustalenia, czy istnieją podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w N. z dnia ... czerwca 2006 r. nr ... enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 k.p.a., uchylającej decyzję dotychczasową i przyznającą płatności bezpośrednie do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości. Postępowanie to, będące samodzielnym postępowaniem administracyjnym, ograniczone więc było przesłankami wynikającymi z art. 156 § 1 k.p.a. uzasadniającymi stwierdzenie nieważności ww. aktu administracyjnego które, jak wynika z obu wydanych w tej sprawie decyzji, w przedmiotowym postępowaniu nie wystąpiły. Wyjaśnić w tym miejscu również należy, iż stwierdzenie nieważności jest możliwe w sytuacji, gdy sama decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych enumeratywnie w art. 156 § 1 k.p.a., a stan faktyczny i prawny sprawy nie nasuwa żadnych wątpliwości (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 marca 2004 r., sygn. akt IV SA 3783/02). W orzecznictwie przyjmuje się również, że sytuacje, w których organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji administracyjnej, zostały enumeratywnie wyliczone w art. 156 § 1 k.p.a., przy czym stwierdzenie nieważności decyzji jest dopuszczalne wyłącznie w przypadkach enumeratywnie wyliczonych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. (vide: wyrok NSA z 23 marca 1998 r., sygn. akt IV SA/Wa 1005/96 – Lex nr 45675. Zwrócić nadto należy uwagę, iż organy orzekające w niniejszej sprawie - prowadząc postępowanie wyjaśniające - obowiązane były uwzględnić stan prawny obowiązujący w dacie wydania decyzji z ... czerwca 2006 r. oraz istniejący w tej dacie stan faktyczny, biorąc przy tym pod uwagę argumentację podnoszoną przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją. W tym zakresie Sąd nie dostrzegł żadnych uchybień w kontrolowanym postępowaniu. Wprawdzie dla oceny decyzji z ... czerwca 2006 r. znaczenie miał przede wszystkim materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu zakończonym tą decyzją, ale stanowisko skarżącego zaprezentowane w trakcie postępowania o stwierdzenie nieważności również należało w tym postępowaniu uwzględnić i ocenić, co - zdaniem Sądu - zostało prawidłowo dokonane przez organy orzekające. Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, Prezes Agencji, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji uznał, że w niniejszej sprawie nie zaistniała jakakolwiek przesłanka z art. 156 § 1 k.p.a., skutkująca koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z ... czerwca 2006 r., na mocy której uchylono decyzję z ... lutego 2006 r. i przyznano płatności bezpośrednie do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości, z powodu nieprzestrzegania przez producenta rolnego (skarżącego) Zasad Dobrej Polityki Rolniczej na użytkach zielonych, poprzez nieprzeprowadzenie koszenia okrywy roślinnej i jej usunięcia, co najmniej raz w roku w terminie do dnia ... lipca. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że podstawą przyznawania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w kampanii 2005 była ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r., o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (...), która w art. 2 ust. 1 i 2 wskazywała, iż powyższe płatności przysługują producentowi rolnemu na będące w jego posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Z kolei w § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r., w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej (Dz.U. z 2004 r., nr 65, poz. 600) wyjaśniono, że utrzymywaniem gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska jest m.in. koszenie okrywy roślinnej i jej usuwanie co najmniej raz w roku w terminie do dnia 31 lipca – w przypadku łąk. Analizując pod tym kątem akta sprawy Sąd zauważa, iż trzy z czterech zadeklarowanych przez skarżącego we wniosku z dnia ... kwietnia 2005 r., grunty rolne nie spełniały powyższego wymogu bowiem nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej. Powyższe m.in. wynika ze zdjęć działek rolnych skarżącego, sporządzonych podczas przeprowadzania, przez inspektorów terenowych ARiMR w dniu ... kwietnia 2006 r. kontroli, która to okoliczność, zgodnie z przytoczonymi przepisami prawa, zasadnie została oceniona przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w N. w decyzji z dnia ... czerwca 2006 r., jako nieprzestrzeganie zasad dobrej kultury rolnej na użytkach zielonych. Nie ma przy tym również znaczenia, że świadek skarżącego w osobie J. Ś. potwierdził wykaszanie od trzech lat z rzędu gruntów rolnych skarżącego skoro wykonane w trakcie kontroli na miejscu zdjęcia potwierdzają zupełnie odmienny stan faktyczny sprawy, uzasadniający stanowiska organów administracji wyrażone w obu skarżonych decyzjach. Wobec tego, iż nieprawidłowości związane z przeprowadzaną kontrolą, nie były znane Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR w N. podczas wydawania w dniu ... lutego 2006 r., decyzji o przyznaniu skarżącemu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych bowiem zostały ujawnione dopiero w dniu ... kwietnia 2006 r., tj. po wydaniu decyzji z dnia ... czerwca 2006 r., zasadnie wszczęto z urzędu postępowanie administracyjne wskazując, iż w powyższej decyzji nie uwzględniono wyników kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącego w dniu ... kwietnia 2006 r. W tej sytuacji prawidłowo, w ocenie Sądu, Dyrektor K. Oddziału ARiMR w T. decyzją z ... kwietnia 2010 r. odmówił stwierdzenia nieważność decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w N. z dnia ... czerwca 2006 r. nie znajdując podstaw do stwierdzenie nieważności powyższej decyzji oraz przyjmując, że zastosowana w powyższej decyzji sankcja wynikającą z art. 6 i 7 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (...) – (Dz.U.L 270 z 21.10.2003 r.) wynika z prawidłowo dokonanej subsumcji. Tym samym, w ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki, określone w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. uzasadniające stwierdzenie przez Dyrektora K. Oddziału Regionalnego ARiMR w T. nieważności decyzji nr ... z dnia ...czerwca 2006 r. o uchyleniu decyzji dotychczasowej i przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości. Reasumując Sąd podkreśla, że skarżący składając wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2005, świadomy był zasad przyznawania przedmiotowych płatności, czego dowodem jest złożony przez skarżącego podpis pod oświadczeniem zamieszczonym na stronie 4 wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych - sekcja IX Oświadczenia i zobowiązania, że znane są mu zasady przyznawania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i skutki podejmowanych działań i zaniedbań - tak pozytywne, jak i negatywne obciążają stronę. Z tych wszystkich przyczyn, uznając zarzuty skargi za niezasadne i nie stwierdzając, aby wydane w sprawie decyzje naruszały przepisy prawa materialnego lub procesowego w zakresie mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.