V SA/Wa 1890/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2013 r. sprawy ze skargi W. K. na rozstrzygnięcie Ministra Gospodarki z dnia ... lipca 2013 r. nr ... w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; - stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Ministra Gospodarki. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez W. K. (dalej: wnioskodawca, strona skarżąca) jest stanowisko Ministra Gospodarki zawarte w piśmie z ... lipca 2013 r. nr ... informujące o nieuwzględnieniu protestu skarżącej na zawiadomienie Banku Gospodarstwa Krajowego, zwanego dalej BGK lub instytucją wdrażającą, z ... marca 2013 r. informujące o odmowie przyznania premii technologicznej. Zaskarżona informacja została wydana w następującym stanie faktycznym. Strona złożyła w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, lata 2007-2013, Działanie 4.3 ,,Kredyt technologiczny", wniosek o przyznanie premii technologicznej. W dniu ... marca 2013 r. BGK zawiadomił wnioskodawcę pismem nr ..., iż podjęta została decyzja o odmowie przyznania promesy premii technologicznej z uwagi na niespełnienie kryterium merytorycznego "Projekt jest zgodny z celami i zakresem działania 4.3 PO IG oraz ustawą z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej (Dz. U. z 2008 r. Nr 116, poz. 730 ze zm.)". Jak wskazał BGK, koszty projektu w szczególności wydatki związane z nabyciem praw do technologii nie zostały określone w sposób zgodny z art. 10 ust. 5 ustawy. W dokumentacji projektowej brak informacji potwierdzających, że planowane do wdrożenia technologie zostaną nabyte na warunkach rynkowych. Jednocześnie Wnioskodawca pomimo wezwania na etapie oceny merytorycznej nie przesłał wyceny przedmiotowych technologii. Tym samym Instytucja Wdrażająca nie ma możliwości oceny zgodności projektu (w tym kosztów inwestycyjnych) z przepisami ustawy i Wytycznymi w zakresie kwalifikowania wydatków. Wydatki w łącznej kwocie ... zl stanowiące ponad 85% wartości projektu zostają zatem uznane za koszty niekwalifikowane. Bank podkreślił, że zgodnie z § 7 ust. 2 pkt 11 Regulaminu Przeprowadzania Konkursu w przypadku gdy w wyniku oceny merytorycznej więcej niż 25% kosztów kwalifikowanych zostanie uznane za wydatki niekwalifikowane wniosek zostaje odrzucony. Ponadto, zdaniem BGK projekt jest niezgodny z art. 2 ust. 1 pkt 4 a) ustawy, gdyż w wyniku jego realizacji nie powstanie nowy lub ulepszony produkt. Wnioskodawca zamierza odkupić technologię produkcji i produkować dokładnie taki sam, oferowany obecnie na rynku produkt pod stosowaną obecnie nazwą. Strona złożyła protest od powyższego pisma. Zarzuciła instytucji wdrażającej błędną ocenę zapisów przedstawionych we wniosku o dofinansowanie oraz w biznesplanie, jakoby niezgodnych z przepisami ustawy z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej (Dz. U. z 2008 r. Nr 116, poz. 730, z późn. zm.) Pismem z dnia ... lipca 2013 r. o wskazanym powyżej numerze Minister Gospodarki (instytucja pośrednicząca) poinformował stronę, iż uznał protest za niezasadny. Minister powołał się na art. 10 ust. 5 pkt 5 ustawy o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej i wskazał, że wnioskodawca w ramach projektu zamierza nabyć technologię poprzez zakup trzech wartości niematerialnych i prawnych (technologię ... - ... zł, nieopatentowaną wiedzę techniczną dotycząca technologii przetwórstwa - .... zł, nieopatentowaną wiedzę techniczną dotycząca technologii procesu produkcyjnego - ... tys. zł), których łączny koszt nabycia wynosi ... mln zł, co stanowi ponad 85 % wartości projektu. Minister wskazał, że wnioskodawca został wezwany do przedłożenia wyceny planowanych do nabycia technologii, przy czym w wezwaniu IW nie wskazała jaką metodą ma być przeprowadzona wycena. W odpowiedzi na wezwanie Wnioskodawca przedstawił pismo rzeczoznawcy stwierdzające, że nie jest możliwe sporządzenie wyceny metodą rynkową oraz że jedyną metodą ustalenia wartości przedmiotowej technologii jest "metoda ustalana w drodze negocjacji pomiędzy jej zbywcą i nabywcą". Organ zgodził się z rzeczoznawcą, że wycena technologicznych aktywów niematerialnych nie należy do rzeczy prostych, ze względu na to, że nie mają one materialnej postaci, a więc ich wartość jest niemierzalna przy użyciu jednostek pomiaru typowych dla rzeczy o właściwościach fizycznych; są one rzadko przedmiotem obrotu i trudno znaleźć materiał porównawczy dla tych wartości. Podstawową metodą wyceny dla technologii jako wartości niematerialnych i prawnych jest metoda dochodowa opierająca się na ekonomicznej zasadzie antycypacji, według której wartość przedmiotu inwestycji (np. wartość niematerialna) równa się obecnej wartości oczekiwanego dochodu, który będzie uzyskany z tytułu posiadania tego przedmiotu. Wnioskodawca oraz rzeczoznawca skupiają się na niemożności przeprowadzenia wyceny metoda rynkowa, chociaż nie jest ona rekomendowana przy wycenach tego typu, a czasami jest niemożliwa. Nie wykonano wyceny metodą dochodową, a uzyskanie takiej wyceny pozwoliłoby ocenić, czy transakcja będzie przeprowadzona na warunkach rynkowych i czy nie doszło do sztucznego zawyżenia wartości technologii w celu uzyskania większej dotacji. W trakcie autokontroli oceny wniosku w ramach rozpatrzenia protestu instytucja wdrażająca ustaliła, że osoba o takim samym imieniu i nazwisku jak Wnioskodawca, prowadząca działalność pod nazwą ... W. K. (adres prowadzenia działalności takim sam jak adres zamieszkania Wnioskodawcy) jest regionalnym dystrybutorem wyrobu ... oraz prowadzi sklep internetowy poświęcony temu produktowi. Ze względu na potencjalne powiązania biznesowe Wnioskodawcy (w tym także na możliwe powiązania poprzez koneksje rodzinne) ze zbywcą technologii, w opinii Ministra należało przyjąć, że przedstawiona podczas oceny merytorycznej oferta cenowa Spółki ... nie może zostać uznana za udokumentowanie przeprowadzenia transakcji na warunkach rynkowych, tzn. na warunkach, które są wyznaczane przez niczym nie zniekształcone procesy wynikające z podaży i popytu na dane dobro. Brak wyceny uniemożliwił dokonanie oceny zgodności kosztu zakupu technologii w kwocie ... zł z art. 10 ust. 5 ustawy. Minister powołał się także na § 7 ust. 2 pkt 11 Regulaminu przeprowadzania konkursu. W wyniku dokonanej autokontroli oceny merytorycznej wniosku uznał protest Wnioskodawcy w zakresie zgodności z art. 2 ust. 1 pkt 4 a) ustawy za zasadny. W opinii IP decyzja oceniających na etapie dokonywania autokontroli jest słuszna, gdyż ustawa dopuszcza zakup i wdrożenie technologii już stosowanych na świecie (nie dłużej niż 5 lat). Fakt zakupu stosowanej już technologii i produkowania tych samych produktów co zbywca technologii nie dyskwalifikuje projektu, gdyż z punktu widzenia przedsiębiorstwa powstanie nowy produkt. Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe pismo. Skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi oraz poprzedzającej jej decyzji Banku Gospodarstwa Krajowego oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w ramach oceny merytorycznej wniosku o dofinasowanie. Rozstrzygnięciu Ministra zarzuciła naruszenie: 1. błędną interpretację ustalonego stanu faktycznego, a w związku z powyższym niezastosowanie art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej (Dz.U. z 2008r., nr 116. poz. 730, z późn. zm.), tym samym nieuznaniu, iż projekt jest zgodny z celami i zakresem Działania 4.3 Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka oraz ustawą z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej (Dz.U. z 2008r.. nr 116, poz. 730. z późn. zm.). 2. naruszenie art. 7, 12 i 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez nie zebranie i rozpatrzenie w sposób wnikliwy i wyczerpujący wszystkich okoliczności faktycznych oraz całego materiału dowodowego. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż decyzja i uzasadnienie Ministra Gospodarki jest de facto powtórzeniem zarzutów Banku Gospodarstwa Krajowego. Dodatkowo decyzja Ministra Gospodarki opiera się na uzasadnieniu, które ma charakter potencjalnych przypuszczeń oraz uzasadnia decyzję Banku Gospodarstwa Krajowego w sposób, który przekracza zakres uzasadnienia pierwotnej oceny. W ocenie skarżącej w piśmie BGK nie wskazano metody, zgodnie z którą miałaby się odbyć wycena, również Regulamin przeprowadzania konkursu nie zawiera tego rodzaju informacji. Skarżąca podniosła, iż metoda dochodowa nie jest obiektywną metodą wyceny i nie spełnia kryteriów związanych z zasadami rynkowymi. Często wykazuje ona różne wyniki w zależności od zdolności produkcyjnych poszczególnych. Decydującym czynnikiem określającym końcową wartość jest zdolność produkcyjna firmy, która nawet dla firm działających w tym samym zakresie może się różnić przy odmiennych warunkach technicznych. Odnośnie do przypuszczalnych powiązań rodzinnych wnioskodawcy ze zbywcą technologii strona wskazała, iż obie działalności dotyczą różnych osób fizycznych - zbieżność imion i nazwisk. Taki sam adres nie dotyczy siedzib firm czy miejsca zamieszkania, a jedynie adresu do doręczeń. Obie działalności gospodarcze nie są nadzorowane czy kontrolowane przez siebie. Firma "..." nie dokuje, nie dokonywała, nie planuje dokonywać żadnych zakupów od firmy L., w szczególności przedmiotowej technologii w ramach kredytu technologicznego. Jak podniósł skarżący, zbywcą technologii jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością – ... Sp. z o.o. z/s w S.. Firma W. K. L. jest jedynie lokalnym dystrybutorem współpracującym z spółką ... sp. z o.o. na terenie woj. małopolskiego, nie jest natomiast wspólnikiem tej spółki i nie jest w żaden sposób jej częścią. W. K. L. nie sprawuje zarządu w tej spółce, która jest oddzielną osobą prawną i to ... sp. z o.o. jest właścicielem technologii będącej przedmiotem wniosku. Spółka ... dokonała kilka łat temu wyceny przedmiotowej technologii metodą dochodową na potrzeby związane z założeniem spółki - wartość została określona na ok ... zł (kapitał zakładowy spółki ... wynosi ... zł). W związku z planami inwestycyjnymi określonymi w przedmiotowym wniosku dotacyjnym firma W. K. "..." przeprowadziła negocjacje z spółką ... i uzyskała zapewnienie możliwości odkupienia przedmiotowej technologii za ... zł. Wartość ta znalazła odzwierciadlenie w przedmiotowym złożonym wniosku dotacyjnym oraz biznes planie. Żaden z powyższych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą nie sprawuje kontroli ani nadzoru nad pozostałymi. Kupujący nie sprawuje zatem kontroli nad sprzedającym w rozumieniu art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 z dnia 20 stycznia 2004r. w sprawie kontroli koncentracji przedsiębiorstw (rozporządzenie WE w sprawie kontroli łączenia przedsiębiorstw - Dz.Urz. WE L 24 z 29.01.2004, str. 1: Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 8. t.3. str. 40) ani odwrotnie - a takie powiązania zgodnie w/w rozporządzeniem uprawniają do uznania, iż transakcja nie zachodzi na warunkach rynkowych. Powiązania wskazane w piśmie Ministerstwa Gospodarki, powiązania biznesowe, koneksje rodzinne ze spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, mają charakter potencjalny. Możliwość, a więc niestwierdzenie okoliczności faktycznych przez organ administracji publicznej nie pozwala na określenie, iż dochodzi do transakcji, która nie odbywa się na warunkach rynkowych. W związku z powyższym nie można mówić o niedokonywaniu transakcji na warunkach rynkowych oraz o powiązaniach w rozumieniu art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 z dnia 20 stycznia 2004r. w sprawie kontroli koncentracji przedsiębiorstw (rozporządzenie WE w sprawie kontroli łączenia przedsiębiorstw - Dz.Urz. WE L 24 z 29.01.2004. str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 8, t.3, str. 40). Skarżący powołał się także na orzecznictwo sądowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wobec tego, iż przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest ocena wniosku o dofinansowanie realizacji projektu dokonana w oparciu o przepisy u.z.p.p.r., wskazać również należy, iż prawo do jej złożenia zagwarantowane zostało w przepisie art. 30c ust. 1 i 2 u.z.p.p.r., zgodnie z którym po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, o której mowa w art. 30b ust. 4, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej: p.p.s.a. Rozpoznając skargę w wyżej wskazanym zakresie należy uznać, że jest ona zasadna. Zasadnie bowiem strona skarżąca wskazuje na brak podstaw do żądania przez Instytucję Wdrażającą wyceny nabywanej technologii sporządzonej przez uprawnionego rzeczoznawcę. Należy zgodzić się ze skarżącym, że ustawa z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej ( Dz. U. Nr 116 poz. 730 z późn. zm. ) nie wymaga udokumentowania wartości nabywanej nowej technologii za pomocą wyceny rzeczoznawcy ( art. 10 .ust. 5 pkt. 5 ). Wskazany przepis wymaga co prawda, aby była ona nabyta od osób trzecich na warunkach rynkowych, przy czym kupujący nie sprawuje kontroli nad sprzedającym w rozumieniu art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 z dnia 20 stycznia 2004 r. w sprawie kontroli koncentracji przedsiębiorstw (rozporządzenie WE w sprawie kontroli łączenia przedsiębiorstw) (tekst mający znaczenie dla EOG) (Dz. Urz. WE L 24 z 29.01.2004, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 8, t. 3, str. 40) ani odwrotnie. Oznacza to, że na osobie ubiegającej się o kredyt technologiczny ciąży wykazanie, że technologia jest nabywana w warunkach rynkowych, ale Instytucja Wdrażająca nie ma podstaw do zawężania sposobu tego wykazania. Brak jest podstaw nie tylko w ustawie , ale także w Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, 2007-2013 DZIAŁANIE 4.3 Kredyt technologiczny oraz Przewodniku po kryteriach 4.3 PO IG . Należy wskazać, że w art. 10 ust. 5 ustawy w przypadku nabycia gruntu oraz budynku ( art. 10 ust. 5 pkt 1 i 2 ) ustawodawca wprost postawił wymóg przedłożenia wyceny uprawnionego rzeczoznawcy. Tego w przypadku nabywania nowej technologii nie ma. Brak było więc podstaw do żądania przedstawienia wyceny nabywanej technologii. Skarżący powinien być co najwyżej wezwany do wykazania, że nabywana technologia jest nabywana w warunkach rynkowych i że nie zachodzi między sprzedającym a nabywcą powiązanie , o którym mowa w art. 10 ust. 5 pkt 5 lit. c . Rzeczą Instytucji Wdrażającej będzie ocena czy przedłożone dokumenty w stopniu dostatecznym wykazują spełnienie powyższego wymogu. W przypadku uznania, że wymóg nie został spełniony pismo informujące o wyniku oceny wniosku o dofinansowanie winno zawierać dokładne wyjaśnienie stanowiska IW. Mając powyższe na uwadze, Sąd w wyroku stwierdził, że ocena spornego projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, za podstawę rozstrzygnięcia przyjmując art. 30c ust. 3 pkt 1 z.p.p.r. w zw. z art. 3 § 3 p.p.s.a.