V SA/Wa 1905/12

WyrokWSA w Warszawie2013-01-16

Skład orzekający: Izabella Janson, Michał Sowiński, Ewa Wrzesińska-Jóźków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zakup dodatkowego wyposażenia medycznego oraz usług szkoleniowych, które nie stanowią integralnej części komory hiperbarycznej, może być sfinansowany ze środków dotacji celowej przyznanej wyłącznie na zakup komory hiperbarycznej?
Ratio decidendi
Dotacja celowa, przyznana na ściśle określony cel, jakim był zakup komory hiperbarycznej, nie może być wykorzystana na zakup dodatkowego wyposażenia ani usług szkoleniowych, które nie stanowią integralnej części tej komory. Wykorzystanie środków niezgodnie z przeznaczeniem skutkuje obowiązkiem zwrotu dotacji wraz z odsetkami.
Stan faktyczny
Instytut otrzymał dotację celową na zakup komory hiperbarycznej. W ramach tej dotacji, oprócz komory, sfinansowano zakup dodatkowego wyposażenia medycznego (m.in. aparat USG, EKG, defibrylator) oraz usługi szkoleniowe. Minister Zdrowia uznał, że wydatkowanie środków na dodatkowe wyposażenie i szkolenia było niezgodne z przeznaczeniem dotacji i nakazał zwrot kwoty 117.842,35 zł. Instytut kwestionował tę decyzję, argumentując, że dodatkowy sprzęt jest niezbędny i przydatny do funkcjonowania ośrodka.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska-Jóźków, Protokolant st. specjalista - Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2013r. sprawy ze skargi Instytutu [...] w [...] na decyzję Ministra Zdrowia z dnia[...] czerwca 2012r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty podlegającej zwrotowi do budżetu państwa z tytułu wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem; oddala skargę Przedmiotem skargi z dnia 18 lipca 2012 r. uzupełnionej pismem z dnia 25 lipca 2012 r. wniesionej przez Instytut [...] w [...] powoływany dalej jako – skarżący jest decyzja Ministra Zdrowia z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...]. Zaskarżoną decyzją Minister Zdrowia, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3, art. 109 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., i art. 145 ust. 1 pkt 1, ust. 5 pkt 1 oraz art. 146 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2005 r. Nr 249, poz. 2104 ze zm.), w związku z art. 113 ust. 1 i art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1241 w zw. z art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.). utrzymał w mocy decyzję własną z [...] grudnia 2009 r., Nr [...] określającą wysokość kwoty przypadającej do zwrotu w wysokości 117.842,35 zł., wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych z tytułu wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem. Zaskarżone decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym: Ministerstwo Zdrowia pismem z dnia 19 grudnia 20078 r. poinformowało Instytut [...] w [...] (zwany dalej "Instytutem), że decyzją Ministra Zdrowia została przyznana dotacja celowa w kwocie 650.000.00 zł., z przeznaczeniem na zakup komory hiperbarycznej, którą należało wykorzystać w sposób legalny, celowy i rzetelny, w terminie do 31 grudnia 2007 r. W związku z kontrolą przeprowadzoną w Instytucie przez Departament Nadzoru, Kontroli i Skarg Ministerstwa Zdrowia od 22 lipca 2008 r. do 22 sierpnia 2008 r., stwierdzono, że z przekazanej dotacji Instytut dokonał zakupu komory hiperbarycznej na kwotę 532,157,65 zł., oraz zapłaty za dodatkowe wyposażenie wraz z usługą szkolenia lekarzy w zakresie medycznych aspektów wykorzystania komór hiperbarycznych w leczeniu i ratownictwie medycznym na kwotę 117.842,35 zł., co nie było zgodne z decyzją Ministra Zdrowia, w sprawie przyznania dodatkowych środków na wydatki majątkowe w 2007 r. W związku z powyższym Ministerstwo Zdrowia zawiadomiło Instytut o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu kwoty 117.842.35 zł. wraz z należnymi odsetkami, liczonymi jak dal zaległości podatkowych, z tytułu wykorzystania dotacji celowej niezgodnie z przeznaczeniem. Po otrzymaniu zawiadomienia Instytut 26 maja 2009 r. wystąpił do Ministerstwa Zdrowia z wnioskiem, w którym wniósł o odstąpienie od żądania zwrotu kwoty 117.842,35 zł. W toku postępowania wyjaśniającego, Ministerstwo Zdrowia wystąpiło do prof. dr hab. n. med. L. H. K., Konsultanta [...], prof. dr hab. n. med. J. J., Konsultanta [...] oraz prof. dr hab. n. med. K. K., Konsultanta [...], o opinię czy zakupiony przez Instytut, oprócz komory hiperbarycznej, dodatkowy sprzęt stanowi integralną część z jednomiejscową komorą hiperbaryczną, czy też stanowi dodatkowe wyposażenie. Z opinii ww. Konsultantów Krajowych z 15 i 21 lipca 2009 r. oraz 18 września 2009 r. wynika, że zakupiony przez Instytut sprzęt nie stanowi integralnej części komory hiperbarycznej, tylko dodatkowe wyposażenie. Ustosunkowując się do tych opinii Instytut stwierdził, że jasno z nich wynika, że w sposób prawidłowy dokonano realizacji dotacji Ministerstwa na zakup sprzętu, cytując jednocześnie opinie ww. Konsultantów, z których Instytut wnioskuje, że kwestionowane dodatkowe wyposażenie jest przydatne do diagnozowania pacjentów kwalifikowanych do terapii hiperbarycznej. Dodatkowo pismem z 17 listopada 2009 r. Instytut uzupełniając informacje zawarte w poprzednim piśmie, podał że zakupiony sprzęt jest niezbędny do badań, ponieważ przez cały czas jest intensywnie eksploatowany, a ilość wykonanych zabiegów na dodatkowo zakupionym sprzęcie świadczy o trafności jego zakupu. Nie uznając powyższego stanowiska Instytutu i przyjmując, że zakup tego sprzętu i usługi szkoleniowe zostały zrealizowane przez Instytut niezgodnie z przeznaczeniem dotacji, Minister Zdrowia, w imieniu którego działał Podsekretarz Stanu C. R., [...] grudnia 2009 r. wydał decyzję Nr [...] określającą kwotę przypadającą do zwrotu od Szpitala wobec budżetu państwa w wysokości 117.842,35 zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, za okres od dnia przekazania dotacji tj. od dnia 28 grudnia 2007 r. do dnia zapłaty. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ wyjaśnił, że istotą sprawy było to, czy dodatkowe wyposażenie tj.: • aparat uitrasonograficzny Logia 3 expert z wyposażeniem dodatkowym (w tym z głowicami 1 OL i 3,5 C), • elektrokardiograf Asgard Mr Blue, • stolik pod aparat EKG, • defibrylator Zoil (półautomatyczny, oprogramowanie + rejestrator), • HOLCARD 24W program (oprogramowanie + rejestrator) Wolter EKG - zapis całodobowy, dynamiczny algorytm detekcji i klasyfikacji pobudzeń, analiza ST, przystawka IRDA, 1 cyfrowy rejestrator 3 kanałowy, zakupione przez Instytut, stanowi integralną część jednomiejscowej komory hiperbarycznej, na zakup której Minister Zdrowia przekazał dotację, nie zaś czy jest przydatne w diagnozowaniu pacjentów, stanowiąc wyposażenie Ośrodka Hiperbarii Tlenowej. Uwzględniając zatem powyższe opinie oraz przedłożone przez Instytut opinie prof. Z. R. z [...] grudnia 2007 r. i prof. K. S. z 15 czerwca 2009 r. oraz fakt, że Instytut w ww. piśmie sam podał, że było to dodatkowe wyposażenie, organ stwierdził, że brak było podstaw do zapłaty ze środków otrzymanych tytułem dotacji za to wyposażenie oraz za usługi dot. szkolenia lekarzy w zakresie medycznych aspektów wykorzystania komór hiperbarycznych w leczeniu i ratownictwie medycznym. 22 grudnia 2009 r. Instytut wystąpił do Ministra Zdrowia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy podając, że dotacja została wykorzystana w sposób legalny, celowy i rzetelny, zgodnie z decyzją Ministerstwa Zdrowia i potrzebami Regionalnego Ośrodka Ostrych Zatruć Instytutu Medycyny Pracy Zdrowia środowiskowego, ratującego dzięki zakupionej komorze hiperbarycznej wraz z niezbędnym dodatkowym wyposażeniem życie i zdrowie pacjentów. Zdaniem Instytutu zakupiona komora hiperbaryczna wraz z niezbędnym dodatkowym wyposażeniem nie posiada elementów zbędnych i służy celom społecznie użytecznym, tj. leczeniu pacjentów zatrutych tlenkiem węgla. Jednocześnie Instytut powołał się na opinię prof. W. J. Przewodniczącego Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Ultrasonograficznego, przekazaną w piśmie z 14 grudnia 2009 r. z której wynika potrzeba wyposażenia Ośrodka Tlenoterapii Hiperbarycznej w aparat ultrasonograficzny, aparat EKG i defibrylator. Decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. nr 1 znak [...] Minister Zdrowia, w imieniu którego działał Podsekretarz Stanu C. R., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W jej uzasadnieniu podał że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne jest, czy dodatkowy sprzęt, zakupiony w ramach dotacji celowej, przyznanej na zakup komory hiperbarycznej, stanowi integralną część z jednomiejscową komorą hiperbaryczną, czy też stanowi dodatkowe wyposażenie, nie zaś to, czy w ogóle zakup tego wyposażenia oraz przeprowadzenie szkolenia było celowe. Dotacja została bowiem udzielona na ściśle określony sprzęt, tj. wyłącznie na zakup komory hiperbarycznej. Dodatkowe wyposażenie oraz usługi szkoleniowe nie stanowią integralnej części z jednomiejscową komorą hiperbaryczną, na której zakup, jak wyżej wskazano, została udzielona dotacja. Organ zważył, że Instytut pierwotnie zawarł umowę na dostawę jednomiejscowej komory hiperbarycznej wraz z wyposażeniem. Następnie umowa ta została zmieniona i strony ustaliły, że dostarczona zostanie nie tylko komora wraz z wyposażeniem, ale również kwestionowane wyposażenie dodatkowe oraz, że wykona dodatkowe usługi. Jednocześnie organ podkreślił, że dotacje są wydatkami budżetu państwa, podlegającymi szczególnym zasadom rozliczania. Jest to zatem wydatek budżetowy określany jednostronnie przez podmiot dotujący w imieniu państwa na rzecz podmiotu dotowanego. Podmiot dotowany nie może zatem samodzielnie zmieniać przeznaczenia dotacji, nawet w sytuacji kiedy istnieje obiektywna potrzeba dokonania dodatkowych określonych zakupów. W takiej sytuacji podmiot dotowany może dokonać takich zakupów z własnych środków lub wystąpić o udzielenie kolejnej dotacji. Ustawa o finansach publicznych nie przewiduje żadnych wyjątkowych okoliczności, uzasadniających odstąpienie od dochodzenia przedmiotowej należności przez Ministra Zdrowia. Na decyzję Ministra Zdrowia Nr [...] z [...] lutego 2010 r. Instytut złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie w całości. Wyrokiem z dnia 16 grudnia 2010 r. V SA/Wa 795/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję z uwagi na fakt, że zarówno przedmiotową decyzję, jak i decyzję ją poprzedzającą podpisała z upoważnienia Ministra Zdrowia ta sama osoba, C. R. Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia. Minister Zdrowia ponownie rozpatrując sprawę pismem z dnia [...] kwietnia 2011 r. znak: [...], zwrócił się do Instytutu z prośbą o przedstawienie stanowiska w sprawie zebranych dowodów oraz o informację, czy Instytut zgłasza wnioski dowodowe, a jeśli tak, to na jaką okoliczność. W odpowiedzi na pismo skarżący pismem z dnia 4 maja 2011 r. znak: L.dz. [...], poinformował, że podtrzymuje dotychczasowe stanowisko przedstawione w toku postępowania oraz zwrócił się z prośbą o zawieszenie postępowania w związku z toczącym się postępowaniem sądowym w Sądzie Rejonowym w [...] w sprawie sygn. akt VII 419/09, gdzie oskarżonym jest poprzedni dyrektor Instytutu oraz jego zastępca, jak również o przesłuchanie w charakterze świadków J. B., E. J., Z. U. i K. K. Minister Zdrowia, w dniu [...] października 2011 r., wydał postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie, uznając, że z analizy zgromadzonego w sprawie materiału nie wynika, aby zachodził bezpośredni związek pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a prowadzonym postępowaniem karnym wobec czego wydanie decyzji w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym nie jest uwarunkowane wydaniem orzeczenia przez sąd karny. Pismem z dnia 9 listopada 2011 r., Instytut zwrócił się do Ministra Zdrowia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniósł o wstrzymanie się z dalszym prowadzeniem postępowania do czasu poznania motywów rozstrzygnięcia sądu karnego, gdyż wnioski i ustalenia tego sądu mogą mieć istotny wpływ na ustalenia niniejszego postępowania. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. Minister Zdrowia utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] października 2011 r. uznając, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do zawieszenia toczącego postępowania administracyjnego, a w dniu [...] maja 2012 r. wyłączył J. B. Zastępcę Dyrektora Departamentu Budżetu, Finansów i Inwestycji od udziału w toczącym się postępowaniu oraz postanowił odmówić przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków J. B., E. J., Z. U. i K. K. z uwagi na to, iż przeprowadzenie dowodu z ich zeznań nie ma znaczenia dla sprawy. Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...] Minister Zdrowia utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] grudnia 2009 r. Na decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] czerwca 2012 r. Instytut złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie w całości. W skardze podniósł zarzut naruszenia art. 145 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 249, poz. 2104 z późn.zm.) poprzez przyjęcie, że skarżący wykorzystał część dotacji niezgodnie z przeznaczeniem oraz art. 107 § 1 w związku z art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, polegającego na pominięciu faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, nie wykazaniu podstaw dokonanej oceny dowodów, nie wyjaśnieniu podstawy prawnej decyzji, nie przytoczeniu przepisów prawa oraz fragmentarycznej wykładni norm prawa materialnego, które były podstawą rozstrzygnięcia, wskutek czego zbadanie motywów rozstrzygnięcia i analiza prawidłowości zastosowania prawa materialnego jest niemożliwa. Skarżący wskazał, że Minister Zdrowia naruszył prawo poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów w postaci wprowadzenia nieostrych kryteriów "dodatkowy sprzęt" oraz integralna część komory hiperbarycznej", co stwarza zagrożenie dla interesu prawnego skarżącego, gdyż jego prawa i obowiązki są uzależnione od wyników interpretacji nieprecyzyjnych pojęć pozaprawnych przez organ stosujący prawo. W momencie wykorzystywania dotacji nie był bowiem związany kryteriami "dodatkowego sprzętu" lub "integralnej części", ponieważ wniosek o udzielenie dotacji na zakup komory hiperbarycznej określał, że na parametry techniczne sprzętu medycznego składają się jednoosobowa komora hiperbaryczna z możliwością monitorowania podstawowych funkcji życiowych pacjenta i przebiegu dekompresji. Podniósł również, że zgodnie z orzeczeniem Głównej Komisji Orzekającej z dnia [...] stycznia 2002 r., znak: [...], praktyka przekazywania środków w ostatniej chwili nie służy racjonalności i formalnej poprawności działań jednostek , które dotację otrzymają. Informacje o zwiększeniu środków na wydatki majątkowej otrzymał z Departamentu Budżetu, Finansów i Inwestycji Ministerstwa Zdrowia poprzez odebranie faxu w dniu 20 grudnia 2007 r. o godz. 17.43, to jednak nie dysponował precyzyjną, pisemną i autorytatywną limitacją przeznaczenia środków finansowych, na której mógłby się opierać w trakcie negocjacji z wykonawcą komory hiperbarycznej, ponieważ decyzja o przyznaniu dotacji została mu doręczona dopiero w dniu 7 stycznia 2008 r. Wobec czego uznał, że Minister Zdrowia powinien wziąć pod uwagę orzeczenie Głównej Komisji Orzekającej na w./w okoliczność przy ocenie zasadnych działań Instytutu, który wykorzystał otrzymaną dotację w ostatnich dniach roku kalendarzowego pod presją czasu, czyniąc wydatek, który mógł uznać na tle toczącej się sprawy jako zgodny z przeznaczeniem dotacji. W odpowiedzi na skargę organ, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie – stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa, v.art. 145 § 1 p.p.s.a.). Dokonując oceny zaskarżonego orzeczenia, w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, Sąd nie dopatrzył się w kontrolowanej sprawie takich uchybień prawa, które winny skutkować uchyleniem tego rozstrzygnięcia i uznał, że decyzja Ministra Zdrowia będąca przedmiotem skargi jest prawidłowa, argumenty przedstawione w uzasadnieniu skarżonego orzeczenia właściwe, natomiast podniesione przez skarżącego zarzuty nieuzasadnione. Przedmiot sporu w niniejszej sprawie wiąże się z odpowiedzią na pytanie, czy istniały dostateczne przesłanki prawne, by obciążyć skarżącego kwotą 117.842,35 zł. wynikającą z dotacji wykorzystanej w części niezgodnie z przeznaczeniem. Należy zaznaczyć, iż Instytut w dniu [...]listopada 2007 r. wystąpił z wnioskiem do Ministra Zdrowia o sfinansowanie na kwotę 650.000,00 zł. zakupu w 2007 r. komory hiperbarycznej. Pismem z dnia 19 grudnia 2007 r. Minister Zdrowia poinformował Instytut, że nastąpiło zwiększenie środków na wydatki majątkowe na 2007 r. i Instytutowi została przyznana z budżetu Państwa dotacja celowa w kwocie 650.000.00 zł. na zakup komory hiperbarycznej. Wniosek wskazywał, że Instytut zamierza zakupić tlenową komorę hiperbaryczną, jednoosobową , typu Haux Oxystar wypełnioną czystym tlenem pod ciśnieniem do 6 ATA, z możliwością monitorowania podstawowych parametrów życiowych pacjenta i przebiegu kompresji. Pismem z dnia 19 grudnia 2007 r. Ministerstwo Zdrowia poinformowało Instytut, iż została mu przyznana kwota 650.000 zł. przeznaczeniem na zakup komory hiperbarycznej. Pismem z dnia 27. 12.2007 r. Instytut przedłożył rozliczenie przyznanych środków na zakup gotowych dóbr inwestycyjnych oraz m.in. kserokopię faktury Nr [...]. Z przedłożonej faktury wynikało, iż dokonano zakupu jednoosobowej komory hiperbarycznej Bara-Med zgodnie z umową nr [...] oraz wyposażenie i usługi dodatkowe związane z uruchomieniem komory hiperbarycznej na łączną kwotę 651.998,25 zł., (w tym komory hiperbarycznej na kwotę 532.157,65 zł.). Z kontroli przeprowadzonej w Instytucie przez Departament Nadzoru, Kontroli i Skarg Ministerstwa Zdrowia od dnia 22 lipca 2008 r. do dnia 22 sierpnia 2008 r. stwierdzono, że z przekazanej dotacji, Instytut dokonał zakupu komory hiperbarycznej na kwotę 532.157,65 zł. oraz zapłaty za dodatkowe wyposażenie wraz z usługą szkolenia lekarzy w zakresie medycznych aspektów wykorzystania komór hiperbarycznych w leczeniu i ratownictwie medycznym na kwotę 117.842,35 zł., co nie było zgodne z decyzją Ministra Zdrowia, w sprawie przyznania dodatkowych środków na wydatki majątkowe w 2007 r. Z zapisów faktury Nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. na kwotę ogółem 651.998,25 zł., oprócz pozycji "Dostawa jednomiejscowej komory hiperbarycznej Bara-Med, zgodnie z umową nr [...]"., była wykazana również pozycja "Wyposażenie i usługi dodatkowe związane z uruchomieniem komory hiperbarycznej" na kwotę brutto 119.840,60 zł., na zakup której Instytut przekazał środki finansowe z dotacji z Ministerstwa Zdrowia w kwocie 117.842,35 zł. Należy zaznaczyć, iż przyznana dotacja celowa została jasno określona w piśmie Ministerstwa Zdrowia z dnia 19 grudnia 2007 r. Jej przyznanie nastąpiło w związku z wnioskiem strony tj. z przeznaczeniem na zakup komory hiperbarycznej w wysokości 650.000 zł. Z treści wniosku zarówno z uzasadnienia celowości zakupu jak i parametrów technicznych nie wynika, że przedmiotem zakupu miało być dodatkowe wyposażenie i usługi szkolenia lekarzy. W dniu 3 lipca 2009 r. Ministerstwo Zdrowia wystąpiło z pismem znak: [...] do prof. dr hab. n. med. L. H. K. Konsultanta [...], prof. dr hab. n. med. J. J. Konsultanta [...] oraz prof. dr hab. n. med. K. K. Konsultanta, o opinię czy zakupiony przez Instytut, oprócz komory hiperbarycznej, dodatkowy sprzęt stanowi integralną część z jednomiejscową komorą hiperbaryczną, czy też stanowi dodatkowe wyposażenie. Z opinii w/w Konsultantów Krajowych z dnia 15 i 21 lipca 2009 r. oraz 18 września 2009 r. wynikało, że zakupiony przez Instytut sprzęt nie stanowi integralnej części komory hiperbarycznej, tylko dodatkowe wyposażenie. Tym samym dotacja wykorzystana na zakup jednomiejscowej komory hiperbarycznej została wydatkowana zgodnie z przeznaczeniem, zaś na zakup dodatkowego wyposażenia i usługi szkolenia lekarzy została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem przyznanej dotacji, określonej w rezerwie celowej. Zdaniem Sądu, skoro była to dotacja celowa musiała ona zostać wydana zgodnie z przeznaczeniem. Określenie "zakupiony sprzęt stanowi integralną część jednomiejscowej komory hiperbarycznej" oznacza nierozerwalne związanie z całością, tj. bez czego komora hiperbaryczna nie mogłaby być uruchamiana i całkowicie funkcjonować, natomiast określenie "dodatkowy sprzęt" oznacza taki, który można użyć do eksploatacji komory hiperbarycznej, ale nie jest on niezbędny w jej funkcjonowaniu. Tym samym należy zgodzić się ze stanowiskiem organu przyjętym w ślad za powoływanymi opiniami, iż dokonanie przez Instytut zakupu aparatu ultrasonograficznego, elektrokardiografu, stolika pod aparat EKG, defibrylatora i HOLCARD 24 W na podstawie umowy z dnia 24 grudnia 2007 r. i aneksów z tego samego dnia; oraz 6 lutego 2008 r., 15 maja 2008 r., 30 czerwca 2008 r., 29 sierpnia 2008 r. stanowiło dodatkowe wyposażenie. W dniu 22 sierpnia 2008 r. jak wskazał to organ Dyrektor Instytutu przyjął i podpisał ustalenia kontroli przeprowadzonej przez Departament Nadzoru, Kontroli i Skarg Ministerstwa Zdrowia, nie zgłaszając zastrzeżeń. Podkreślić należy, iż dotacje są wydatkami budżetu państwa, podlegającymi szczególnym zasadom rozliczania. Jest to wydatek budżetowy określony jednostronnie przez podmiot dotujący w imieniu państwa na rzecz podmiotu dotowanego. Podmiot dotowany nie może zatem zmieniać przeznaczenia dotacji nawet w sytuacji gdy istnieje obiektywna potrzeba dokonania dodatkowych zakupów. W takiej sytuacji podmiot dotowany może dokonać takich zakupów z własnych środków lub wystąpić o udzielenie kolejnej dotacji. Środki przyznane w ramach dotacji mają "znaczony" charakter i podmiot je otrzymujący nie ma swobody w ich wykorzystaniu (tak też w powołanym przez organ wyroku NSA z dnia 17 września 2003 r. w sprawie sygn. III SA 2916/01). Fakt zatem, że zakupione dodatkowe wyposażenie jest przydatne do diagnozowania pacjentów kwalifikowanych do terapii hiperbarycznej, nie zmienia okoliczności, że środki otrzymane w ramach dotacji miały służyć konkretnemu celowi, jakim był wyłącznie zakup komory. Ponadto zgodnie z ustawą o finansach publicznych rezerwa celowa może być wykorzystana wyłącznie na cel na jaki została utworzona. W 2007 roku dla skarżącego dotowany był zakup komory hiperbarycznej. Dlatego też, Instytut nie mógł sfinansować z dotacji zakupu dodatkowego wyposażenia, które nie stanowi integralnej części z komorą hiperbaryczną ani dodatkowych usług szkolenia lekarzy, o czym stanowi podpisany przez Instytut aneks do umowy z Wykonawcą. Kierownik Instytutu w piśmie z dnia 22 grudnia 2009 r. znak: [...] stwierdził też, że dzięki wynegocjowaniu ceny niższej od planowanej, możliwy stał się zakup dodatkowego, niezbędnego wyposażenia, w postaci min. Aparatu USG oraz EKG. Tym samym Instytut potwierdził, że jest to dodatkowy sprzęt, który nie był pierwotnie planowany przy zakupie komory hiperbarycznej, a co się z tym wiąże nie stanowi z nią integralnej części (dodatkowe wyposażenie oraz dodatkowe usługi zostały zlecone przez Instytut w trybie z wolnej ręki). Opinie zaś prof. W. J. Przewodniczącego Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa [...], Prof. dr hab. n.med. K. S. Konsultanta [...] woj. [...] oraz Prof. dr hab. Z. R. Krajowego [...] jak zasadnie podniósł to organ świadczą jedynie o zasadności i potrzebie wyposażenia Ośrodka Tlenoterapii Hiperbarycznej, Regionalnego Ośrodka Ostrych Zatruć, Ośrodka Hiperbarii Tlenowej w aparat USG, EKG, defibrylator i aparat Holtera. Odnosząc się zaś do stwierdzenia skarżącego, że "wykorzystał dotacje w ostatnich dniach roku kalendarzowego pod presją czasu czyniąc wydatek, który mógł uznać na tle mniejszej sprawy jako zgodny z przeznaczeniem", organ zasadnie wskazał, że w przypadku pozyskania dodatkowych środków w budżecie państwa części 46 – Zdrowie, departament Budżetu, Finansów i Inwestycji Ministerstwa Zdrowia, posiadając wnioski jednostki, kontaktował się telefonicznie ustalając, czy Instytut wydatkuje dodatkowe środki finansowe, zgodnie z obowiązującymi przepisami do końca danego roku budżetowego. Instytut w piśmie z dnia 30 listopada 2007 r. wskazał, że ponieważ jest w trakcie procedury przetargowej i w razie przydzielenia pieniędzy na ten zakup zostaną one wykorzystane jeszcze w tym roku. Instytut zatem miał możliwość udzielenia negatywnej odpowiedzi i wystąpienia z wnioskiem o zakup komory hiperbarycznej w ramach budżetu części 46 – Zdrowie w 2008 roku. O przeznaczeniu dotacji decyduje podmiot udzielający dotacji, tj. w przedmiotowej sprawie Minister Zdrowia. Wszelkie zmiany w zakresie zakupów inwestycyjnych, wymagają nadesłania przez Instytut stosownego wniosku w tym zakresie i uzyskania na to pisemnej zgody Ministra Zdrowia. Wbrew zarzutom skarżącego postępowanie w niniejszej sprawie prowadzone było w zgodzie z zasadami wnikającymi z przepisów postępowania administracyjnego. Stan faktyczny został prawidłowo wyjaśniony, na podstawie całokształtu materiału dowodowego, który został zebrany w sposób wyczerpujący. Przy wydaniu decyzji wzięto pod uwagę wszystkie okoliczności, które były powodem wydatkowania części dotacji niezgodnie z przeznaczeniem. Zgodnie z art. 145 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych, dotacje udzielone z budżetu państwa wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w terminie do dnia 28 lutego roku następującego, w którym udzielono dotacji. Wykorzystanie przedmiotowej kwoty zrealizowane zostało z dotacji budżetu państwa części 46 – Zdrowie, ale niezgodnie z przeznaczeniem i na podstawie przepisu art. 146 ust. 1 w/w ustawy stanowiło podstawę do wydania decyzji nr [...], określającej kwotę należności budżetu państwa przypadającej do zwrotu, a następnie decyzji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. Organem uprawnionym i zobowiązanym do określenia wymienionej należności jest Minister Zdrowia, jako dysponent budżetu państwa części 46-Zdrowie, z której dotacja została udzielona. Reasumując, w świetle bezspornego stanu faktycznego niniejszej sprawy, organ dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego. Prowadząc natomiast postępowanie przestrzegał stosownych reguł procesowych. Z akt sprawy i z uzasadnienia decyzji wynika, że zbadał on wyczerpująco wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny. Dlatego też dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że odpowiada ona prawu. Biorąc to wszystko pod uwagę, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd skargę oddali.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło