V SA/Wa 1915/21

PostanowienieWSA w Warszawie2021-05-28

Skład orzekający: Asesor WSA Michał Podsiadło

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie jest właściwy do rozpoznania skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek, jeśli siedziba organu znajduje się w Warszawie, a siedziba strony skarżącej w R., a przepisy dotyczące właściwości rzeczowej uległy zmianie w trakcie postępowania?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania sprawy, ponieważ zgodnie ze znowelizowanym rozporządzeniem, właściwość rzeczową do rozpoznania spraw dotyczących zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w ustawie COVID-19, uzyskał sąd, na którego obszarze właściwości strona skarżąca ma siedzibę. Zmiana ta nastąpiła w trakcie postępowania, a sąd warszawski nie był związany wcześniejszym postanowieniem o przekazaniu sprawy, gdyż dotyczyło ono innej sytuacji prawnej.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. z siedzibą w R. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek. WSA w Opolu postanowieniem z 16 grudnia 2020 r. przekazał sprawę do rozpoznania WSA w Warszawie. WSA w Warszawie, rozpatrując sprawę, stwierdził swoją niewłaściwość, opierając się na zmianie przepisów dotyczących właściwości rzeczowej, która nastąpiła w trakcie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono niewłaściwość Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazano sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu jako miejscowo właściwemu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Michał Podsiadło po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 maja 2021 r. sprawy ze skargi M, Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R, na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek postanawia: stwierdzić swoją niewłaściwość i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu jako miejscowo właściwemu. 1. Pismem z 20 października 2020 r. [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek. 2. Postanowieniem z 16 grudnia 2020 r., sygn. akt I SA/Op 354/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu przekazał sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. 2.1. Do dnia wydania niniejszego postanowienia nie skierowano tej sprawy na posiedzenie w celu jej merytorycznego rozpoznania w tym Sądzie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. 3. Zgodnie z art. 59 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym. 4. Na podstawie art. 13 § 2 i 3 p.p.s.a., do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Jednak Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, w drodze rozporządzenia, może przekazać wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu rozpoznawanie spraw określonego rodzaju należących do właściwości innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jeżeli wymagają tego względy celowości. 4.1. Stosownie do § 1 ust. 2 lit. "b" rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. z 2020 r. poz. 1773 i z 2021 r. poz. 426), rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, ze zm.), przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Przepis ten wszedł w życie z dniem 16 marca 2021 r., a zatem już po wniesieniu skargi. 4.2. W dniu wniesienia skargi oraz w chwili wydania postanowienia z 16 grudnia 2020 r., właściwym do rozpoznania skargi był Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, albowiem siedzibą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest Warszawa. 4.3. Zgodnie z art. 14 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny właściwy w chwili wniesienia skargi pozostaje właściwy aż do ukończenia postępowania, choćby podstawy właściwości zmieniły się w toku sprawy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. 4.4. W ocenie Sądu, takim przepisem jest § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 marca 2021 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. poz. 426), które weszło w życie 16 marca 2021 r. Przepis ten stanowi, że sprawy w których skargi zostały wniesione przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia i postępowanie nie zostało zakończone, rozpoznaje wojewódzki sąd administracyjny właściwy w rozumieniu tego rozporządzenia, z wyjątkiem spraw, w których wyznaczono termin posiedzenia. 5. Z akt sprawy wynika, że strona skarżąca ma swoją siedzibę w R. w województwie [...]. W związku z tym, mając na uwadze § 1 pkt 9 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72 poz. 652, ze zm.) i przytoczone wcześniej przepisy, należało uznać, że do rozpoznania niniejszej sprawy – z dniem 16 marca 2021 r. – właściwy stał się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu. 6. W ocenie Sądu, zmiana stanu prawnego wynikająca z wejścia w życie opisanego wyżej rozporządzenia, w tym jego § 2, skutkuje tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie jest już związany postanowieniem o przekazaniu sprawy wydanym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, jak to by mogło wynikać z art. 59 § 2 p.p.s.a. Przepis ten ma bowiem na celu uniknięcie sporu kompetencyjnego wynikającego z różnic w interpretacji obowiązujących przepisów o właściwości lub różnic w ocenie stanu faktycznego. Nie obejmuje on zatem przypadków – takich jak zaistniały w tej sprawie – w których po wydaniu postanowienia o przekazaniu doszło do zmiany prawa skutkującej zmianą właściwości sądu administracyjnego. Z tych przyczyn, na podstawie art. 59 § 1 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło