V SA/Wa 1922/18
WyrokWSA w Warszawie2019-03-14
Skład orzekający: Marek Krawczak, Irena Jakubiec-Kudiura, Michał Sowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy grupa producentów rolnych, której umowa spółki (akt założycielski) nie zawiera obligatoryjnego zapisu dotyczącego minimalnego okresu członkostwa, spełnia warunki uznania i może pozostać w rejestrze grup producentów rolnych, jeśli zmiana ta została wprowadzona po terminie określonym w przepisach nowelizujących ustawę o grupach producentów rolnych?Ratio decidendi
Grupa producentów rolnych nie spełnia warunków uznania, jeśli jej akt założycielski nie zawiera obligatoryjnego zapisu dotyczącego minimalnego okresu członkostwa, zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach producentów rolnych. Wprowadzenie takiej zmiany po terminie określonym w przepisach nowelizujących ustawę skutkuje stwierdzeniem niespełniania warunków uznania i wykreśleniem z rejestru.Stan faktyczny
Spółka z o.o. została wpisana do rejestru grup producentów rolnych. Po wejściu w życie nowelizacji ustawy o grupach producentów rolnych, spółka złożyła wniosek o potwierdzenie spełniania warunków uznania. Organy administracji stwierdziły, że akt założycielski spółki nie zawiera wymaganego przez znowelizowane przepisy minimalnego okresu członkostwa. Mimo późniejszej zmiany umowy spółki, wprowadzającej ten wymóg, sąd uznał, że zmiana nastąpiła po terminie określonym w ustawie, co skutkowało oddaleniem skargi na decyzję o wykreśleniu grupy z rejestru.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Marek Krawczak, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2019 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niespełnienia przez grupę warunków uznania oraz wykreślenia grupy z rejestru grup producentów rolnych: oddala skargę.
Przedmiotem skargi [...] Sp. z o. o. z siedzibą w Węgierce wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] września 2018 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Kujawsko-Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...].03.2018 r. nr [...] o stwierdzeniu niespełniania warunków uznania i wykreśleniu z rejestru grup producentów rolnych.
Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.
W dniu [...].12.2011 r. Marszałek Województwa Kujawsko-Pomorskiego wydał decyzję o numerze [...] o spełnieniu przez [...] Sp. z o. o. z siedzibą w miejscowości Węgierce (zwaną dalej "Stroną", "Grupą" lub "Odwołującym") warunków określonych w art. 3 oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy z dnia 15 września .2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. Nr 88, poz. 983, z późn. zm.); dalej: "ustawa o grupach" i dokonaniu wpisu ww. podmiotu do rejestru grup producentów rolnych, dla produktu: ziarno zbóż i nasiona roślin oleistych.
W dniu 13.12.2016 r. Strona złożyła do Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w B. (zwany dalej "Dyrektorem OT ARR") wniosek o potwierdzenie spełniania warunków uznania. Do wniosku dołączono: oświadczenie członków grupy o prowadzeniu działalności rolniczej, oświadczenia producentów o przynależności do tylko jednej grupy producentów rolnych, oświadczenie grupy o corocznych przychodach ze sprzedaży, oświadczenie grupy o produkcji o sprzedaży co najmniej 80% produktów lub grup produktów, wyprodukowanych przez członków grupy, informację o wielkości i wartości produkcji produktu lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona, wykaz faktur VAT i rachunków w ujęciu chronologicznym potwierdzających ilość i wartość dostarczonych grupie produktów lub grup produktów przez poszczególnych jej członków w okresach: od dnia 30.12.2014 r. do dnia 29.12.2015 r. i od dnia 30.12.2015 r. do dnia 02.11.2016 r., wykaz faktur VAT i rachunków w ujęciu chronologicznym potwierdzających przychody netto grupy ze sprzedaży produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona, wytworzonych w gospodarstwach jej członków i sprzedanych odbiorcom niebędącym członkami grupy w okresach: od dnia 30.12.2014 r. do dnia 29.12.2015 r. i od dnia 30.12.2015 r. do dnia 02.11.2016 r., kopie aktów notarialnych Repertorium A numer: [...], [...], [...], [...].
W dniu 7.04.2017 r. Dyrektor OT ARR wystosował do Grupy pismo dotyczące informacji o uzupełnieniu braków we wniosku w zakresie: spełnienia wymogu dotyczącego załączonego do wniosku aktu założycielskiego Spółki z o.o. w formie oryginału lub kopii potwierdzonej za zgodność z oryginałem przez notariusza, pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym lub upoważnionego pracownika ARR, po przedłożeniu do wglądu oryginału dokumentu, którego kopia ma być poświadczona; braku opisu struktury organizacyjnej grupy zawierającej strukturę udziałów lub liczbę posiadanych akcji i podział praw do głosowania poszczególnych członków grupy; uzupełnienia podpisu członka na oświadczeniu członków grupy o prowadzeniu działalności rolniczej i oświadczeniu producentów o przynależności do tylko jednej grupy producentów rolnych.
W odpowiedzi na powyższe pismo w dniu 11.04.2017 r. strona złożyła w OT ARR w B. kopię aktu założycielskiego Spółki potwierdzoną za zgodność z oryginałem; opis struktury organizacyjnej; uzupełnione oświadczenia członka Grupy.
W dniu 31.05.2017 r. Dyrektor OT ARR wystosował do Grupy wezwanie do usunięcia braków formalnych w zakresie przekazania: oryginału umowy Spółki spełniającej wymogi określone w art. 4 ustawy o grupach, w tym uwzględniającej zasady występowania członków z grupy oraz zasady produkcji dotyczące jakości i ilości produktów lub grup produktów oraz sposobów przygotowania produktów do sprzedaży; korekty oświadczenia grupy o produkcji i sprzedaży co najmniej 80% produktów lub grup produktów, wyprodukowanych przez członków grupy; korekty informacji o wielkości i wartości produkcji produktu lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie w dniu 12.06.2017 r. Strona złożyła w OT ARR w B. pisemne wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie, przekazała korektę oświadczenia na formularzu Gprl_W7, kopie przykładowych umów kontraktacyjnych oraz przedłożyła oryginały aktów notarialnych Repertorium A nr [...] i [...].
W dniu 15.03.2018 r. Dyrektor OR ARiMR wydał decyzję o stwierdzeniu niespełniania warunków uznania przez Grupę i wykreślił ją z rejestru grup.
Skarżąca spółka wniosła odwołanie od powyższej decyzji.
Zaskarżoną do Sądu decyzją Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję z [...].03.2018 r.
Organ odwoławczy wskazał, że Spółka została zawiązana w dniu 24.08.2011 r. aktem notarialnym Repertorium A numer [...] r., pod firmą: [...] Sp. z o. o. Jak wynika z danych KRS według stanu na dzień 08.03.2018 r. i 28.06.2018 r. umowa Spółki była zmieniana dwukrotnie:
1. w dniu 05.10.2011 r. (akt notarialny Repertorium A nr [...]) - zmiana umowy spółki z o.o. w zakresie § 2 ust. 1 (nazwa firmy),
2. w dniu 09.12.2016 r. (akt notarialny Repertorium A nr [...]) - zmiana umowy spółki z o.o. w zakresie § 4 ust. 1 (cele działalności), § 11 (sankcje nakładane na członków grupy), § 26 (tworzenie funduszu specjalnego).
Podniósł, iż w aktach sprawy znajduje się także kopia aktu notarialnego Repertorium A nr [...] z dnia 25.08.2015 r., w którym członek Grupy, [...] udzieliła pełnomocnictwa synowi [...], m. in.: do reprezentowania jej interesów przed wszystkimi osobami trzecimi, bankami, instytucjami finansowymi i organami administracji, w tym przez ANR, ARiMR, ARR, urzędami skarbowymi, ZUS, KRUS, sądami powszechnymi, organami egzekucyjnymi, Sądem Najwyższym, we wszelkich sprawach, w tym sprawach związanych z zarządem jej majątkiem.
Podkreślił, iż w § 10 ust. 2 umowy spółki z o.o. wskazano, że " Wspólnik może wypowiedzieć członkostwo w Spółce, z zachowaniem 6-miesięcznego okresu wypowiedzenia, którego upływ rozpoczyna się z dniem:
1 stycznia, jeżeli wypowiedzenie członkostwa nastąpiło po dniu 1 września poprzedniego roku,
1 marca, jeżeli wypowiedzenie członkostwa nastąpiło po dniu 1 stycznia,
1 lipca, jeżeli wypowiedzenie członkostwa nastąpiło po dniu 1 marca,
1 września, jeżeli wypowiedzenie członkostwa nastąpiło po dniu 1 lipca lub sześciomiesięcznego okresu wypowiedzenia, którego upływ rozpoczyna się z dniem 1 lipca ostatniego roku realizacji bieżącego planu dochodzenia do uznania lub programu operacyjnego. "
Po przeanalizowaniu ww. zapisów, tj. umowy Spółki z dnia 24.08.2011 r. (akt notarialny Repertorium A numer [...] r.) oraz jej zmian Prezes ARiMR stwierdził, że Dyrektor OR ARiMR prawidłowo wskazał na nieprawidłowy zapis w § 10 ust. 2 umowy Spółki. Umowa Spółki (akt założycielski) nie zawiera obligatoryjnych zapisów dotyczących minimalnego okresu członkostwa zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach w brzmieniu nadanym ustawą o zmianach (minimalny okres członkostwa liczy się od dnia wydania decyzji o uznaniu i nie może być krótszy niż trzy lata działalności grupy, a informacja o zamiarze wystąpienia z grupy powinna być złożona na piśmie co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności grupy). Zatem akt założycielski jest niezgodny z warunkami określonymi w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach w brzmieniu nadanym ustawą o zmianach. W związku z czym, Grupa nie spełnia warunku określonego w art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o grupach.
Ponadto Prezes ARiMR zaznaczył, że powyższy zapis art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o grupach nie uległ zmianie i w dniu uznania Spółki przez Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego za grupę producentów rolnych (tj. 30.12.2011 r.) brzmiał identycznie (Dz. U. z 2000 r., Nr 88, poz. 983 z późn. zm.).
Organ II instancji na podstawie oceny zebranego materiału dowodowego w sprawie stwierdził, że Grupa nie dostosowała w zastrzeżonym ustawą o zmianach czasie swojego aktu założycielskiego do wszystkich wymagań nałożonych ustawą o zmianach. Zauważył, iż strona co prawda wprowadziła zmiany do umowy spółki w dniu 9.12.2016 r. (akt notarialny Repertorium A nr [...]) w zakresie zapisów dotyczących celów działalności spółki, sankcji nakładanych na członków grupy, oraz utworzenia funduszu specjalnego miała świadomość konieczności dostosowania swojej umowy (aktu założycielskiego) do znowelizowanej ustawy o grupach, a mimo tego nie wprowadziła zmian dotyczących występowania członków z grupy z zachowaniem minimalnego okresu członkostwa, wynikającego z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach w brzmieniu nadanym ustawą o zmianach.
Organ odwoławczy wziął również pod uwagę art. 1 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1577 z późn. zm.); dalej: "k.s.h.", który reguluje tworzenie, organizację, funkcjonowanie, rozwiązywanie, łączenie, podział i przekształcanie spółek handlowych. Wskazał, iż strona zawiązując grupę producentów rolnych powinna w umowie spółki, będącej podstawą funkcjonowania i organizacji spółki zawrzeć wszystkie niezbędne informacje i obligatoryjne zapisy wynikające zarówno z przepisów k.s.h. jak również z szczegółowych przepisów ustawy o grupach w brzmieniu nadanym ustawą o zmianach. Zatem to na Stronie leżał obowiązek tak zapisania zasad funkcjonowania dla jakich zawiązano Spółkę oraz prowadzenia przez nią działalności by spełniała ona wymogi wynikające z art. 4 znowelizowanej ustawy o grupach.
Prezes ARiMR po przeanalizowaniu § 10 pkt 2 aktu założycielskiego spółki z dnia 24.08.2011 r. oraz jego zmian, stwierdził, że spółka została zawiązana stosownie do przepisów k.s.h., jednakże nie zawiera wszystkich zapisów zgodnych z przepisami znowelizowanej ustawy o grupach w zakresie minimalnego okresu członkostwa wynikającego z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach w brzmieniu nadanym ustawą o zmianach.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie od przeciwnika skargi na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa wg norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 4 ust. 5 pkt 2, Ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rozwoju na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. poz. 1888), art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 2, art. 4 ust. 1 pkt 1 Ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. Nr 88, poz. 983, z późn. zm.), polegające na błędnym uznaniu, iż zachodzą przesłanki do stwierdzenia, że wnioskodawca nie spełnia warunków uznania, w zakresie produkcji produktu lub grup produktów: ziarno zbóż i nasiona roślin oleistych, ze względu na które grupa została utworzona oraz, że zachodzą przesłanki do wykreślenia wnioskodawcy z rejestru grup.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji/postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Oceniając zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem sąd uznał, iż rozstrzygnięcie to nie narusza prawa.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw oraz o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 1888) grupy producentów rolnych, wpisane do rejestru grup producentów rolnych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, składają w terminie roku od dnia wejścia w życie przepisów tej ustawy, do dyrektora oddziału terenowego Agencji Rynku Rolnego, właściwego ze względu na siedzibę grupy wniosek o potwierdzenie spełniania warunków określonych w art. 3 albo art. 3a oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 11 września 2015 r.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o grupach grupa producentów rolnych, zwana dalej "grupą", prowadzi działalność jako przedsiębiorca mający osobowość prawną, pod warunkiem że działa na podstawie statutu lub umowy, zwanych dalej "aktem założycielskim", spełniających wymagania określone w art. 4. Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach akt założycielski grupy oprócz wymagań określonych w odrębnych przepisach powinien zawierać w szczególności zasady przyjmowania do grupy nowych członków oraz występowania członków z grupy, przy czym minimalny okres członkostwa, który liczy się od dnia wydania decyzji, o której mowa w art. 7, nie może być krótszy niż trzy lata działalności grupy, a informacja o zamiarze wystąpienia z grupy powinna być złożona na piśmie co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności grupy.
Po przeanalizowaniu zapisów umowy Spółki zawartej w formie aktu notarialnego dnia 24 sierpnia 2011 r., Rep. [...] oraz jej zmian wpisanych w Rejestrze Przedsiębiorców KRS na dzień 18 grudnia 2016 r., organ odwoławczy zasadnie wskazał na nieprawidłowy zapis § 10 ust. 2 umowy Spółki. Umowa Spółki (akt założycielski) nie zawierała bowiem obligatoryjnego zapisu dotyczącego minimalnego okresu członkostwa zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach (minimalny okres członkostwa liczy się od dnia wydania decyzji o uznaniu i nie może być krótszy niż trzy lata działalności grupy, a informacja o zamiarze wystąpienia z grupy powinna być złożona na piśmie co najmniej na 12 miesięcy przed końcem danego roku działalności grupy). Niesporne jest zatem, iż w dacie upływu terminu z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych akt założycielski pozostawał niezgodny z warunkami określonymi w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach.
Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 4 ust. 1, art. 4 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów oraz art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 2, art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach polegający na błędnym uznaniu, iż zachodzą przesłanki do stwierdzenia, że wnioskodawca nie spełnia warunków uznania, w zakresie produkcji produktu lub grup produktów: ziarno i nasiona roślin oleistych, ze względu na które grupa została utworzona oraz, że zachodzą przesłanki do wykreślenia wnioskodawcy z rejestru grup.
Z treści art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o grupach wynika w sposób jednoznaczny, iż warunkiem dopuszczalności prowadzenia działalności przez Grupę jest działanie na podstawie umowy spełniającej wymagania określone w art. 4. Niesporne jest również, iż na podstawie uchwały nr 3 nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników z 14 grudnia 2018 r., § 10 ust. 2 umowy Spółki został zmieniony w zakresie minimalnego okresu członkostwa wynikającego z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach (karty 33-50 akt sąd.). Zmiana ta została wpisana do Rejestru Przedsiębiorców KRS w dniu 17 stycznia 2019 r., a zatem po upływie terminu z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy o grupach producentów rolnych
Na marginesie jedynie wypada zauważyć, iż art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o grupach otrzymał aktualne brzmienie na skutek wejścia w życie ustawy z dnia 15 grudnia 2006 r. (Dz. U. Nr 251, poz. 1847) zmieniającej nin. ustawę z dniem 29 stycznia 2007 r. Zatem powyższy przepis obowiązywał już w dacie zawarcia umowy Spółki w dniu 24 sierpnia 2011 r.
W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło