V SA/Wa 1925/09

WyrokWSA w Warszawie2010-03-10

Skład orzekający: Irena Jakubiec – Kudiura, Jolanta Bożek, Małgorzata Rysz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nabyła obywatelstwo polskie przed wejściem w życie ustawy o repatriacji, może zostać uznana za repatrianta, jeśli złożyła wniosek po upływie terminu 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy?
Ratio decidendi
Organy obu instancji prawidłowo uznały, że osoba nabywająca obywatelstwo polskie przed wejściem w życie ustawy o repatriacji może być uznana za repatrianta tylko, jeśli spełni łącznie przesłanki z art. 41 ust. 2 ustawy, w tym złoży wniosek w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Ponieważ wnioskodawczyni złożyła wniosek po terminie, który jest terminem nieprzywracalnym, jej wniosek nie mógł zostać rozpatrzony pozytywnie. Uchybienie przez organ art. 10 k.p.a. w zakresie zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ sama skarżąca nie wykazała, aby naruszenie to uniemożliwiło jej realizację służącego jej uprawnienia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odmawiającą jej uznania za repatrianta. Wojewoda odmówił uznania, wskazując na niezłożenie wniosku w ustawowym terminie 12 miesięcy od wejścia w życie ustawy o repatriacji. Minister utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym zasad prawdy obiektywnej, udzielania informacji oraz czynnego udziału strony, a także wskazała na potrzebę uzyskania statusu repatrianta dla celów emerytalnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Protokolant - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2010 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania za repatrianta oddala skargę Wojewoda [...] decyzją z [...] września 2009r. działając w trybie art. 41 ust 2 ustawy z 9 listopada 2000r. o repatriacji (Dz.U. z 2004r. nr 53, poz. 532 z późn.zm.) odmówił - po rozpoznaniu wniosku G. K. z [...] grudnia 2008r. - uznania jej za repatrianta. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołał się na dyspozycję art. 41 ust. 2 ww. ustawy o repatriacji, który stanowi, iż osoba która przed dniem wejścia w życie ustawy nabyła obywatelstwo polskie na podstawie przepisów ustawy z 15 lutego 1962r. o obywatelstwie polskim, może być uznana za repatrianta, jeżeli spełnia łącznie wymienione tam przesłanki. Wnioskodawczyni, jak wskazał Wojewoda nie spełniła jednej z wskazanych tam przesłanek, a mianowicie nie złożyła wniosku w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy o repatriacji czyli do dnia 31 grudnia 2001r. Ponadto organ rozpoznający sprawę podał, iż termin do składania wniosków o uznanie za repatrianta jest terminem prekluzyjnym (zawitym), nieprzywracalnym, którego zaniechanie powoduje wygaśnięcie uprawnień i obowiązku w znaczeniu materialnoprawnym, a instytucji przywrócenia terminu z art. 58 kpa nie można zastosować do terminu materialnego. W odwołaniu od powyższej decyzji, jak i w uzupełnieniu złożonym przez wnioskodawczynię podkreśliła, iż nie zgadza się z decyzją Wojewody [...] i wnosi o jej uchylenie. Zdaniem autorki odwołania decyzja narusza przepisy postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, a ponadto organy nie zastosowały się do wymagań art. 9 kpa, który nakłada na organ obowiązek informowania, udzielania niezbędnych wyjaśnień i wskazówek stronie. Składająca odwołanie strona wskazała, iż posiada polskie pochodzenie, a status repatrianta jest jej niezbędny do ubiegania się o emeryturę i uznania lat pracy na terenie Białorusi. Po rozpatrzeniu odwołania, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z [...] października 2009r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 41 ust. 1 i 2 ustawy o repatriacji - odmówił uznania G. K. za repatrianta. Organ odwoławczy podkreślił, iż G. K. nie spełnia przesłanek art. 41 ust. 1 i 2 ustawy o repatriacji, zatem jej wniosek nie może zostać rozpatrzony pozytywnie. Decyzja Ministra stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i uznanie jej za repatrianta. Autorka skargi zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, mających wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, art. 9 k.p.a. poprzez niezrealizowanie przez organy postępowania zasady udzielania informacji oraz art. 10 k.p.a. poprzez brak możliwości wypowiedzenia się w sprawie przed organami obu instancji. Skarżąca wskazała, iż nie została poinformowana przez organ o wszystkich przepisach i procedurach, które musi wypełnić by uzyskać status repatrianta w Polsce. Podobnie, jak w toku postępowania przed organami administracyjnymi podała, iż ma polskie pochodzenie, jednak dopiero w 1986r. mogła przyjechać do Polski, a kilka lat później uzyskała obywatelstwo polskie. Status repatrianta, jak podała wnioskodawczyni jest jej niezbędny do ubiegania się o emeryturę i uznania lat pracy na terenie B. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, podtrzymując stanowisko prezentowane w skarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Organy obu instancji trafnie uznały, iż nabycie obywatelstwa w drodze repatriacji może nastąpić po spełnieniu przesłanek z art. 41 ust. 2 ustawy z 9 listopada 2000r. o repatriacji (Dz.U. z 2004r. nr 53, poz. 532 ze zm.) który stanowi, iż osoba która przed dniem wejścia w życie ustawy nabyła obywatelstwo polskie na podstawie przepisów ustawy z 15 lutego 1962r. o obywatelstwie polskim (Dz.U. z 2000r. nr 28, poz. 353) może być uznana za repatrianta, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: 1) złoży w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy wniosek o uznanie za repatrianta do wojewody właściwego ze względu na miejsce zamieszkania, 2) jest polskiego pochodzenia, 3) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na osiedlenie się, 4) do 1991 r. zamieszkiwała na stałe, przez co najmniej 5 lat, na terytorium, o którym mowa w art. 9, 5) nie zachodzą co do niej okoliczności, o których mowa w art. 8 ustawy (okoliczności wyłączenia). G. K. złożyła wniosek o nadanie jej statusu repatrianta dopiero [...] grudnia 2008r., a więc po upływie terminu przewidzianego do jego złożenia, gdyż termin ten minął w dniu 31 grudnia 2001r. Jest to, jak słusznie przyjęły organy obu instancji termin nieprzywracalny, powodujący wygaśnięcie uprawnień i obowiązków, w znaczeniu materialnoprawnym. Przy tym, co Sąd podkreśla znaczenia nie mają okoliczności przyjęte jako podstawa złożenia wniosku o nadanie statusu repatrianta, na które wskazała skarżąca m.in. ubieganie się o emeryturę, uznanie lat pracy na terenie B. Wniosek skarżącej został złożony z uchybieniem terminu do jego wniesienia, bez możliwości jego przywrócenia. Wnioskodawczyni w treści złożonej skargi wskazała na naruszenie przez organy zasady udzielania informacji o wszystkich przepisach i procedurach niezbędnych do uzyskania statusu repatrianta. Trudno zgodzić się z tak przyjętym stanowiskiem strony, gdyż obowiązek organu nie rozciąga się na informowanie strony o całokształcie przepisów prawnych regulujących tematykę repatriacji wówczas, gdy strona występuje o zezwolenie na pobyt stały na terytorium RP. Skarżąca, jak wskazała przebywa w Polsce na stałe od 1986r., zatem tutaj koncentrują się jej wszystkie sprawy życiowe, a strona miała możliwość zapoznania się ze zmieniającymi się wymaganiami prawnymi dotyczącymi pożądanego przez nią statusu. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia art. 7 k.p.a., gdyż organy dokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy, zwięźle i przystępnie dla wnioskodawczyni, ze wskazaniem na przepisy prawne, które w tym stanie sprawy uniemożliwiają wydanie dla skarżącej pozytywnego rozstrzygnięcia. Wprawdzie rację należy przyznać skarżącej, iż organy przed wydaniem decyzji nie zapewniły skarżącej możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych przez nią żądań, to uchybienie to jednak, jakkolwiek ważkie z punktu widzenia podstawowej zasady zapewnienia stronnie czynnego udziału w każdym stadium postępowania (art. 10 k.p.a.), nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, a tylko takie, w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm. zwany dalej p.p.s.a.) stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Sama skarżąca poza zgłoszeniem wspomnianego zarzutu, który formalnie jest zasadny, nie przywołała żadnego argumentu, z którego mogłoby wynikać, że prawo do czynnego udziału w sprawie w sposób rzeczywisty zostało naruszone i stanęło to na przeszkodzie realizacji służącego jej uprawnienia. Konkludując Sąd stwierdza, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjętą decyzję. Nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonego orzeczenia z obrotu prawnego. Z tych względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło