V SA/Wa 193/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Protokolant - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi D. T. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ...listopada 2009 r. nr ... w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony; oddala skargę Wojewoda ... decyzją z ... września 2009r. wydaną w trybie art. 53a ust. 2 pkt 2 i art. 62 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2006r., nr 234, poz. 1694 z późn.zm.) oraz art. 104 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 z późn.zm.) po rozpatrzeniu wniosku, odmówił D.T. udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu decyzji I instancji wyjaśnił, iż w dniu ... maja 2009r. cudzoziemka D. T. obywatelka W. wystąpiła, za pośrednictwem pełnomocnika Pana T. D., do Wojewody ...ego z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wskazując iż jest matką małoletnich obywateli Polski bliźniaków P. i P. K., ur. ...05.2005r. i chciałaby zostać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, by móc wychować synów. W ocenie Wojewody ...ego, przedstawione przez cudzoziemkę okoliczności nie uzasadniają wydania jej zezwolenia za zamieszkanie na czas oznaczony, a brak jest przesłanek, które uniemożliwiałyby wyjazd cudzoziemce z Polski. Wskazał także, iż okoliczność sprawowania opieki nad dzieckiem nie jest sytuacją wyjątkową i nie uzasadnia konieczności pozostania Cudzoziemki na terytorium Polski. Dodał, iż ustawa o cudzoziemcach przewiduje możliwość udzielenia w/w zezwolenia tylko w przypadku występowania zdarzenia niezależnego od woli cudzoziemca i uniemożliwiającego mu opuszczenia terytorium Polski. Zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie cytowanego art. 53a ust. 2 służy legalizowaniu wyłącznie długotrwałych pobytów cudzoziemców, którzy znaleźli się w wyjątkowych, niezależnych od nich sytuacjach, a ich pobyt w Polsce jest uzasadniony względami humanitarnymi lub losowymi. Z taką sytuacją nie ma do czynienia w przedmiotowej sprawie, gdyż Pani D. T. nie powołała w przedmiotowej sprawie żadnych, szczególnych okoliczności uniemożliwiających Jej opuszczenia terytorium Polski, a wnioskowane zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony ma umożliwić Jej uniknięcie konsekwencji dotychczasowego, nielegalnego pobytu w Polsce. Nielegalny pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest jedną z przesłanek wydalenia i nie może być uznany za szczególną okoliczność uzasadniającą udzielenie Aplikującej wnioskowanego zezwolenia. Od powyższej decyzji Pan M. M. pełnomocnik Strony wniósł odwołanie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i udzielenie Pani D.T. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w trybie art. 53a ust. 2 ustawy o cudzoziemcach. Ponadto pełnomocnik Strony powołał się na sytuację rodzinną Wnioskodawczyni oraz na Konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzoną w Rzymie dnia 4 listopada 1950r. oraz ustawę z dnia 2 kwietnia 1997r. – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Po rozpatrzeniu odwołania, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (w skrócie: Szef Urzędu) decyzją z ... listopada 2009r. utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Organ odwoławczy podkreślił, iż wobec D. T. nie zachodzi wyjątkowa sytuacja osobista wymagająca jej obecności na terytorium RP. Podkreślił, iż zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony udzielane na podstawie cytowanego art. 53a ust. 2 ustawy o cudzoziemcach służy legalizowaniu wyłącznie krótkotrwałych pobytów cudzoziemców, którzy znaleźli się w wyjątkowych, niezależnych od nich sytuacjach, a ich pobyt w Polsce jest uzasadniony względami humanitarnymi lub losowymi. Tymczasem z akt sprawy wynika, że wnioskowane zezwolenie ma umożliwić Pani D. T. pozostanie na terytorium naszego kraju w dłuższej perspektywie czasowej. Zamiar zamieszkania w Polsce wraz z dziećmi nie jest okolicznością, która może uzasadniać udzielenie Stronie wnioskowanego zezwolenia w szczególnym trybie art. 53a ust. 2 powołanej ustawy. Powyższy cel nie mógł by być zrealizowany poprzez zastosowanie art. 53a ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, gdyż zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony w tym trybie jest wydawane maksymalnie na okres 3 miesięcy. Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, iż nie naruszył przepisów Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie oraz Konwencji o Prawach Dziecka przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych, jak wskazała odwołująca się cudzoziemka, gdyż orzekł jedynie o odmowie legalizacji pobytu w Polsce, a nie obowiązku opuszczenia kraju przez zainteresowaną oraz jej dzieci. Przepisy te, jak wskazał Szef Urzędu nie mogą prowadzić do narzucania państwu przyjmującemu cudzoziemców konieczności legalizowania ich pobytu w formie przez nich wybranej, ani tym bardziej w oderwaniu od podstawy prawnej oraz okoliczności faktycznych sprawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Szefa Urzędu z ... listopada 2009r., cudzoziemka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie norm prawa materialnego art. 18 ustawy o cudzoziemcach, art. 7 i 11-12 Kpa, art. 37 Konstytucji RP oraz niezastosowanie zasady ochrony rodziny wyrażonej w Konstytucji RP, oraz w Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności.. Składając skargę cudzoziemka wskazała, iż przebywa w Polsce wiele lat, z Polską jest emocjonalnie związana i tutaj znajduje jej ośrodek jej życia. Zdaniem autorki skargi organy dopuściły się niewłaściwej wykładni art. 53a ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, a przyjęta przez organy obydwu instancji ocena stanu faktycznego narusza słuszny interes strony. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Szefa Urzędu wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zezwolenie na zamieszkanie jest udzielane cudzoziemcowi w sytuacjach określonych treścią art. 53 ustawy o cudzoziemcach z 13 czerwca 2003 r. lub może być udzielone w przypadkach o jakich jest mowa w treści art. 53 a tej ustawy, przy czym ust. 2 wspomnianego art. 53 a, może mieć zastosowanie do cudzoziemca przebywającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nielegalnie. Skarżąca, co jest bezsporne w sprawie, przebywa na terytorium Polski nielegalnie. Tym samym zastosowanie w stosunku do niej mógłby mieć art. 53 a ust. 2 pod warunkiem, że odniesienie do jej sytuacji miałaby któraś z przesłanek określonych we wspomnianym ustępie pkt 1 – 4. Analizując przedmiotowe przesłanki należy przyjąć, że w grę mógłby ewentualnie wchodzić wskazywany przez stronę art. 53 a ust. 2 pkt 2 stanowiący o tym, że cudzoziemcowi przebywającemu nielegalnie na terytorium RP, można udzielić zezwolenia na zamieszkanie jeżeli wyjątkowa sytuacja osobista wymaga jego obecności na tym terytorium. W ocenie strony wyjątkowość jej sytuacji osobistej polega na tym, że posiada ona dwoje małoletnich dzieci obywateli Polskich. Chęć zapewnienia opieki dzieciom bliźniakom P. i P. K., ur. ...05.2005r zdaniem skarżącej przemawia za uznaniem, że jej sytuacja osobista przemawia za uwzględnieniem jej wniosku. Skarżąca jest przy tym zadania, że za taką interpretacją jej sytuacji życiowej, która przekłada się na treść powoływanego wyżej przepisu ustawy o cudzoziemcach przemawiają wskazywane w skardze przepisy art. 7, 8, 9, 11 i 12 Kpa oraz art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4 listopada 1950 r., przyjętej przez Polskę 19 stycznia 1993 r. ( Dz.U.1993r.nr 61, poz. 284 ). Pogląd ten zdaniem Sądu nie jest trafny. Przede wszystkim odnosząc się do treści powołanych w skardze przepisów Konstytucji należy stwierdzić, że zgodnie z treścią art. 37 Konstytucji, kto znajduje się pod władzą Rzeczypospolitej Polskiej, korzysta z wolności i praw zapewnionych w Konstytucji przy czym wyjątki od tej zasady, odnoszące się do cudzoziemców, określa ustawa. Treść przepisu wskazuje zatem, że zasady zawarte w przepisach Konstytucji odnoszą się do wszystkich osób znajdujących się na terytorium RP, z tym zastrzeżeniem, że w odniesieniu do cudzoziemców konkretyzacja zasad dotyczących ich praw i obowiązków została zawarta " w ustawie" rozumianej jako ustawa z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach i ustawie z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu ochrony cudzoziemcom na terytorium RP. W tym kontekście należy uznać, że wskazywane przez cudzoziemkę przepisy Konstytucji nie rodzą dla niej żadnych szczególnych praw, które należałoby rozpatrywać z pominięciem zastosowanych przez organy przepisów ustawy o cudzoziemcach. W szczególności praw takich nie rodzi ani art. 8, który stanowi, że " Konstytucja jest najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej. Przepisy Konstytucji stosuje się bezpośrednio, chyba, że Konstytucja stanowi inaczej", ani art. 9, który stanowi, że "Rzeczpospolita Polska przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego". Odnosząc się do zapisu art. 8 Konstytucji Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazuje, że w odniesieniu do jego interpretacji podziela w tym zakresie wyrok Sądu Najwyższego z 8 stycznia 2009 r. I CSK 482/08 Biul. SN 2009/6/12, w którym SN orzekł, że norma konstytucyjna może stanowić podstawę prawną, jeżeli jest skonkretyzowana w stopniu pozwalającym na samoistne jej zastosowanie. W nawiązaniu do poglądu wyrażonego w tym wyroku należy wskazać, że powoływanie się przez skarżącą na treść art. 8 Konstytucji, ma prowadzić do uznania jego samoistności i zastosowania wobec niej zarówno tego przepisu jak i norm zawartych w art. 47 Konstytucji stanowiącego, że " Każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym". Należy wskazać, że wspomniane zasady konstytucyjne znajdują wzmocnienie w treści przepisów międzynarodowych powołanych w skardze, które przyjęte do stosowania przez Polskę, stanowią obowiązujące źródło prawa, a mowa jest tutaj o Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 4 listopada 1950 r. oraz Konwencji o Prawach Dziecka z 20 listopada 1989 r. Odnosząc się w tym miejscu do wskazywanych przepisów Konstytucji należy stwierdzić, że nie zostały one przez organ naruszone i same w sobie nie stwarzają dla strony będącej cudzoziemcem praw, które mogłyby być bezpośrednio na ich podstawie dochodzone. Brak jest również podstaw do przyjęcia ażeby wobec skarżącej naruszony został przepis art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka stanowiący o prawie każdego człowieka do poszanowania jego życia rodzinnego i prywatnego. W okolicznościach przedmiotowej sprawy brak jest podstaw do stawiania tego rodzaju zarzutów organom administracji. Orzekały one bowiem w ściśle określonej kwestii dotyczącej rozpoznania wniosku cudzoziemki nielegalnie przebywającej w Polsce w zakresie udzielenia jej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Organ odmawiając udzielenia zezwolenia wyraźnie wskazał, że sytuacja cudzoziemki posiadającej z nieformalnego związku ... dzieci, chce uzyskać zezwolenie na zamieszkanie, nie jest wyjątkowa. Jej sytuacja nie jest zatem nadzwyczajna, a dążenie do pozostania w Polsce jest chęcią ustabilizowania życia. Należy podkreślić w tym miejscu, że dowodzi tego również fakt, że mimo że miała ona możliwość legalnego opuszczenia kraju – z możliwości tej nie skorzystała. Podstawa, w oparciu o którą cudzoziemka mogła w okolicznościach sprawy ubiegać się o udzielenie zezwolenia, a więc wyjątkowa sytuacja osobista określona w art. 53a ust 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, musi być rzeczywiście wyjątkowa, nietypowa, która nakazuje pobyt na terenie Polski celem uregulowania ważnej, indywidualnej sprawy. W ocenie Sądu – jak już wskazywano wyżej - chęć zalegalizowania swojego pobytu z powodu wiązania swojej przyszłości z Polską, nie jest taką sytuacja wyjątkową o jaką chodzi w ustawie. Trafnie organ wskazuje w tej mierze na związek art. 53 a ust. 2 pkt 1- 4 z art. 56 ust. 2 pkt 7, w którym jest mowa o tym , że cudzoziemcowi, o którym jest mowa w art. 53 a ust. 2 udziela się zezwolenia na zamieszkanie, na okres niezbędny do realizacji celu, w którym zostało wydane, nie dłuższy niż 3 miesiące. Okres na jaki można takiego zezwolenia udzielić dowodzi tego, że pobyt cudzoziemca, któremu takiego zezwolenia się udziela jest pobytem co do zasady tymczasowym i krótkotrwałym. Ocena podstawy ubiegania się cudzoziemki o zezwolenie została dokonana prawidłowo w związku z czym brak było podstaw do wydania pozytywnej dla niej decyzji. Trafnie również organ podniósł, że art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka nie tworzy po stronie cudzoziemca co do zasady prawa wyboru Państwa, w którym ma on zamiar mieszkać i realizować swoje prawo do życia rodzinnego i prywatnego. Dotyczy to również prawa dziecka cudzoziemca polegającego na obowiązku zapewnienia przez wybrane przezeń Państwo prawa do nauki i wszechstronnego rozwoju ( vide wyrok ETCP 48321/99 z 9 .10.2003 Slivenko v. Łotwa, wyrok ETPC 23218/94 z 19.02.1996 Gul v. Szwajcaria, wyrok NSA II OSK 656/05). Poza tym podkreślić należy fakt, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia integralności rodziny, ponieważ nie zawiera ona nakazu opuszczenia terytorium Polski. Niezależnie od tego art. 8 przywoływanej Konwencji chroni przed wydaleniem, nie stanowi zaś samoistnej podstawy dotyczącej udzielania zezwolenia na zamieszkanie. Na podkreślenie również zasługuje okoliczność, iż skarżąca posiada jeszcze jedno dziecko, ... letniego syna również obywatela polskiego, którego ojcem jest H. M. (k 32 akt administracyjnych) który obecnie mieszka z babcia w W. Powołany zaś w skardze zarzut naruszenia przepisu art. 18 ustawy o cudzoziemcach określający właściwość terytorialną Wojewody do rozpatrzenia wniosku o wpisanie zaproszenia do ewidencji zaproszeń nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Nie doszło również do naruszenia przepisów art. 7-9, 11 i 12 kpa. Sąd uznał, że zaskarżona decyzje jest prawidłowa, ponieważ po przeprowadzeniu właściwego postępowania wyjaśniającego i zebraniu materiału dowodowego, decyzje wydane zostały przez organy administracji w dwóch instancjach, na podstawie ich samodzielnych ocen materiału dowodowego. Rozstrzygnięcia w sprawie oparte zostały na prawidłowo zebranym materiale dowodowym, który uzasadnia oceny orzekających w sprawie organów. Strona w toku postępowania miała zapewniony czynny udział w każdym jego stadium. Zaskarżona decyzja zawiera także wskazanie podstawy prawnej, która jest szczegółowo uzasadniona. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.