V SA/Wa 1930/17
WyrokWSA w Warszawie2017-12-14
Skład orzekający: Andrzej Kania, Beata Blankiewicz - Wóltańska, Krystyna Madalińska - Urbaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sporządzenie dokumentacji oceny wniosku o dofinansowanie projektu w języku angielskim, zamiast w języku polskim, stanowi naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na wynik oceny?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że sporządzenie dokumentacji oceny wniosku o dofinansowanie projektu w języku angielskim narusza konstytucyjną zasadę stosowania języka polskiego jako języka urzędowego w Rzeczypospolitej Polskiej. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, uniemożliwiając merytoryczną kontrolę sądową. W związku z tym sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu. Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) poinformowało o nie wybraniu projektu do finansowania, uzasadniając to niespełnieniem kryteriów. Uzasadnienie oceny zostało przedstawione w języku angielskim. Po wniesieniu protestu, który został nieuwzględniony, spółka wniosła skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji i ponownej oceny wniosku. Sąd rozpoznał sprawę, badając kwestię stosowania języka polskiego w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz - Wóltańska, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak, Protokolant st. specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi M. (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L. na informację Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia (...) października 2017 r. nr (...) w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju.
Wnioskiem nr [...][...]Sp. z o. o. z siedzibą w L. (dalej: "Skarżąca" lub "Strona") wystąpiła o dofinansowanie projektu "[...]".
Pismem nie zawierającym daty Narodowe Centrum Badań i Rozwoju poinformowało Skarżącą o nie wybraniu projektu nr [...] do finansowania, w związku z niespełnieniem jednego z kryteriów dostępu, nieuzyskaniem minimalnej liczby punktów w jednym kryterium punktowym oraz nieuzyskaniem minimalnej wartości sumy liczby punktów w kryteriach punktowanych. Pełne uzasadnienie oceny projektu zamieszczone zostało w Karcie oceny merytorycznej wypełnionej wyłącznie w języku angielskim.
Skarżąca wniosła protest ustosunkowując się szczegółowo do wszystkich zarzutów przedstawionych przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w uzasadnieniu informacji o negatywnej ocenie projektu.
Pismem z dnia [...] października 2017 r. Narodowe Centrum Badań i Rozwoju zawiadomiło Skarżącą o nieuwzględnieniu protestu. W uzasadnieniu wskazano, iż w wyniku analizy protestu zaskarżającego ocenę powyższego projektu, wniesionego przez Skarżącą w zakresie Konkursu [...], Działanie 1.2 "Innowacyjny Recykling" POIR w 2017 r., dokonano analizy zarzutów wniesionych od wyniku oceny merytorycznej. W procesie rozpatrywania protestu Pre-panel Ekspertów podtrzymał pierwotną ocenę zaskarżonych kryteriów. Przedstawiono ponadto w języku angielskim stanowiska i uzasadnienia Pre-panelu Odwoławczego odnoszące się do poszczególnych zarzutów podniesionych przez Skarżącą.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe rozstrzygnięcie protestu Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o przywrócenie wniosku do ponownej oceny merytorycznej. W uzasadnieniu skargi odniesiono się szczegółowo do oceny kwestionowanych kryteriów oraz tez podsumowania oceny przedstawionej przez NCBR.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 27 Konstytucji RP językiem urzędowym w Rzeczypospolitej Polskiej jest język polski. Ta konstytucyjna zasada wprowadza obowiązek stosowania języka polskiego przy podejmowaniu czynności urzędowych przed wszystkimi organami państwa. Powtórzeniem konstytucyjnej zasady jest art. 4 ustawy o języku polskim (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 43, poz. 224 ze zm.), a jej rozwinięciem unormowanie zawarte w art. 5 ust. 1 tej ustawy stanowiące, że podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dokonują wszelkich czynności urzędowych w języku polskim, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej, a wszystkie oświadczenia woli, podania i inne pisma składane organom, o których mowa w art. 4, muszą być również składane w języku polskim.
Należy stwierdzić, że ustawodawca nie zdefiniował pojęcia czynności urzędowych. Jednakże, na co wskazał już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 maja 2002 r. sygn. akt II SA 4033/01 (Wokanda 2002/12/39), pomocą w wyjaśnieniu tej kwestii służyć może uchwała Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 maja 1997 r., W. 7/96 (OTK 1997, nr 2, poz. 27), podjęta na gruncie dekretu z dnia 30 listopada 1945 r. o języku państwowym i języku urzędowania rządowych i samorządowych władz administracyjnych (Dz. U. Nr 57, poz. 324). Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, zachowującym aktualność pod rządami obecnie obowiązującej ustawy o języku polskim, czynności urzędowe to wszelkie czynności organów i instytucji powołanych do realizacji określonych zadań publicznych, związane z realizacją ich konstytucyjnych i ustawowych kompetencji. Oznacza to, że czynności procesowe winny być dokonywane w języku polskim. W konsekwencji organ zobligowany jest do dokonywania w języku polskim zarówno czynności ustnych, jak i do prowadzenia w tym języku dokumentacji postępowania.
Przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 nie stanowią odrębnych regulacji dopuszczających na zasadzie lex specialis, prowadzenie postępowania w sprawie wniosków o dofinansowanie w innym języku aniżeli język polski.
Z powyższych przepisów wynika natomiast obowiązek prowadzenia wszelkich czynności konkursowych w języku polskim. Niezgodność z prawem, w tym wypadku, oznacza naruszenie obowiązku stosowania języka polskiego jako języka urzędowego w postępowaniu konkursowym. Zauważyć należy, iż na organie ciąży obowiązek zapewnienia, aby całość czynności dokonywana była w języku polskim (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/GI 16/08, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2007 r, sygn. akt V SA/Wa 1284/07).
Zatem Narodowe Centrum Badań i Rozwoju powinno wydać wszelkie rozstrzygnięcia w sprawie, w tym zaskarżoną informację z dnia [...] października 2017 r. w języku polskim, a nie sporządzać je w języku angielskim (z wyjątkiem wstępu do pism i pouczenia, które sporządzono w języku polskim).
Sąd przypomina również, iż z § 15 ust. 1 regulaminu konkursu wynika, że "w sprawach nie uregulowanych w RPK zastosowanie mają przepisy prawa powszechnie obowiązującego", takim niewątpliwie przepisem prawa powszechnie obowiązującego jest ustawa o języku polskim.
Ponadto Sąd zauważa, iż sformułowanie zawarte w instrukcji wypełnienia wniosku o dofinansowanie "Poszczególne części wniosku wypełniane są w języku polskim i/lub angielskim (w Instrukcji przy nazwie właściwego pola występuje skrót PL, EN lub PL/EN). W przypadku rozbieżności w wersjach językowych obowiązuje wersja anglojęzyczna" jest sprzeczne z ustawą o języku polskim w zakresie w jakim przyznaje prymat wersji anglojęzycznej.
Zdaniem Sądu, jeżeli wniosek uczestnika konkursu ma stanowić podstawę do udzielenia dofinansowania, to z zasady powinien być wypełniony w języku polski, a jeżeli zachodzi konieczność wypełnienia w dwóch wersjach językowych, np. z powodu udziału ekspertów zagranicznych, to obie wersje powinny być co najmniej równoważne. Podobne uwagi dotyczą również uregulowań zawartych w regulaminie konkursu dotyczących sporządzania protestu przez uczestników konkursu oraz przeprowadzenia panelu ekspertów.
Sąd przypomina, że rozstrzygnięcia Narodowego Centrum Badań i Rozwoju zawsze powinno być sporządzone w języku polskim zgodnie z ustawą o języku polskim, aby mogło być poddane kontroli sądowoadministracyjnej.
Zgodnie z powołaną wyżej ustawą sądy administracyjne wykonujące zadania publiczne na terytorium RP dokonują wszelkich czynności urzędowych w języku polskim. Obowiązek dokonywania wszystkich czynności w języku polskim oznacza, że w tym języku wydawane są orzeczenia, jak również prowadzone jest postępowanie dowodowe.
Postępowanie Narodowego Centrum Badań i Rozwoju w rozpatrywanej sprawie polegające na sporządzeniu wszystkich dokumentów merytorycznych w języku angielskim de facto uniemożliwia merytoryczną kontrolę zaskarżonych rozstrzygnięć przez Sąd.
Jeżeli ze względu na specyfikę konkursu, zdaniem podmiotu organizującego konkurs koniecznym jest wydawanie części dokumentów w języku angielskim, to organ powinien wydawać rozstrzygnięcie w języku polskim np. z równoczesnym tłumaczeniem tego dokumentu na angielski.
Zdaniem Sądu, dokument w języku angielskim wydany np. jako załącznik do rozstrzygnięcia organu będzie niejako dokumentem urzędowym, który - jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot - stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.
Sąd zauważa, iż język angielski jak i język polski są oficjalnymi językami urzędowymi Unii Europejskiej. Status tych języków jest równy, niezależnie od tego, że język angielski jest jednym z języków roboczych instytucji Unii Europejskiej.
W rozpoznawanej sprawie stronami nie są jednak instytucje Unii Europejskiej, a wobec charakteru języka polskiego, jako języka urzędowego w Polsce, należy stwierdzić, że językiem działań podmiotów wykonujących zadania publiczne jest język polski. Wobec powyższego brak jest podstaw do sporządzania pism urzędowych przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, w ramach kontrolowanej procedury konkursowej, w innych językach niż polski.
W toku ponownego rozpoznania sprawy organ winien uwzględnić powyższe uwagi Sądu.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło