V SA/Wa 1939/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska-Jóźków, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 lutego 2015 r. sprawy ze skargi M.W. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej oddala skargę. Rozstrzygnięciem zawartym w piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] wydanym w następstwie wniosku M.W. o przyznanie pomocy w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówiła przyznania pomocy z uwagi na zaistnienie okoliczności określonych w par. 18 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 139, poz. 883, z późn. zm.). W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia przywołano m.in. następujące okoliczności faktyczne i prawne: Wnioskodawca pomimo dwukrotnego wezwania do złożenia uzupełnień, nie usunął w terminie wszystkich braków a mianowicie : 1. Nie dostarczono dokumentów, które pozwoliłyby uznać całość inwestycji za koszty kwalifikowane, ponieważ z załączonej dokumentacji tj. decyzji pozwolenia na budowę oraz projektu budowlanego wynika, iż inwestycja polega na budowie budynku hali garażowej z częścią administracyjno-socjalną- kategoria obiektu budowlanego I. Odnosząc się do powyższego organ podkreślił, że zgodnie z Ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 89 poz. 414 z 1994 roku z późniejszymi zmianami) kategoria I to budynki mieszkalne jednorodzinne. Według opisu w sekcji C.2.1 ekonomicznego Planu Operacji Wnioskodawca zamierza wybudować specjalistyczny warsztat, w którym będą świadczone usługi naprawy i konserwacji maszyn, urządzeń i ciągników rolniczych. Natomiast dostarczono pozwolenie na budowę budynku hali garażowej kategoria I, co jest niezgodne z przeznaczeniem budynku opisanego w Ekonomicznym Planie Operacji i niezgodne z ich rzeczywistym przeznaczeniem. Organ zauważył, że z dostarczonego projektu budowlanego hali garażowej z częścią administracyjno- socjalną wynika, że w/w budynek będzie pełnił trzy funkcje: • Część garażowa gdzie będą parkowały na czas trudnych warunków atmosferycznych pojazdy. • Część socjalno-biurowa, która będzie wykorzystywana dla pracowników administracyjnych. • Część gospodarczo-techniczna kotłownia, pomieszczenia gospodarcze. Organ podkreślił, że projekt budowlany nie przewiduje świadczenia usług objętych kodem 33.12.Z w projektowanym budynku. 2. Nie dostarczono oryginału lub kopii potwierdzonej za zgodność z oryginałem Decyzji [...] dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę hali garażowej z częścią administracyjno-socjalną. 3. Dostarczono błędnie wypełniony formularz informacji przedstawionych przy ubieganiu się o pomoc de minimis. W/w formularz został błędnie wypełniony w sekcjach A.5, A.6, A.8, sekcji B. 4. Nie dostarczono poprawionego Ekonomicznego Planu Operacji w pkt. • C-5 koszty operacji- nie wypełnione zgodnie z zestawieniem rzeczowo-finansowym oraz kosztorysem inwestorskim. • C-6.2 zestawienie zakresu rzeczowego operacji- nie wypełniono zgodnie z zestawieniem rzeczowo finansowym, kosztorysem inwestorskim oraz wskazań dostawcę wyposażenia. Podnosząc powyższe organ wskazał, że zgodnie z § 18 ust. 5 rozporządzenia jeżeli wnioskodawca pomimo wezwania do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków nie usunął ich w terminie, pomocy nie przyznaje się. Zatem Agencja odmówiła jej przyznania. Wyżej opisane rozstrzygnięcie zaskarżył M.W. (po uprzednim wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa). W skardze jej autor wystąpił z wnioskiem o przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do wezwania do usunięcia naruszenia prawa, a mianowicie 1. Poświadczonej za zgodność z oryginałem decyzji nr [...], 2. Formularza informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis. - na okoliczność ustalenia treści w nich zawartej i poparcia twierdzeń niniejszej skargi. Skarżący podnosi, że rozstrzygnięcie z dnia [...] kwietnia 2014 r. jest niezgodne z prawem i zasadami prowadzenia postępowań administracyjnych w oparciu o zaufanie strony do organu. Organ wskazał w zaskarżonym akcie, że budynek hali garażowej należy do kategorii I obiektów budowlanych czyli stanowi budynek mieszkalny jednorodzinny. Zdaniem Skarżącego takie stanowisko Organu wynika z braku nawet pobieżnej analizy decyzji i treści samego projektu budowlanego. W projekcie budowlanym złożonym Organowi zostały zaprojektowane w budynku hali garażowej dwa kanały do stanowiska przeprowadzania przeglądów i napraw pojazdów rolniczych. Kanały te są w pełni nowoczesne- z wentylacją, systemem odwadniającym oraz instalacją elektryczną, a co najważniejsze mają wymiary dostosowane do wykonywania napraw ciągników rolniczych i kombajnów. Sama konstrukcja hali i umieszczenie wyspecjalizowanych technicznie kanałów zaprzecza wykorzystaniu jej na cele mieszkalnictwa jednorodzinnego. Następnie Skarżący powołał się na materiał zdjęciowy obrazujący stan realizacji inwestycji na dzień [...] czerwca 2014 r. oraz podkreślił, że treść decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...].03.2012 r. w wersie 6 od dołu wyraźnie wskazuje na zaszeregowanie obiektu hali "Kategoria obiektu XVII". Poza tym według załącznika do ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane do kategorii XVII należą "budynki handlu, gastronomii i usług, jak sklepy, centra handlowe, domy towarowe , hale targowe, restauracje, bary, kasyna, dyskoteki, warsztaty rzemieślnicze, stacje obsługi pojazdów, myjnie samochodowe, garaże powyżej dwóch stanowisk, budynki dworcowe". Przywołana decyzja Starosty [...] w pkt 1 klasyfikuje halę garażową według Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych do Działu 12 Budynki Niemieszkalne, a dokładnie klasa 1230- Budynki handlowo- usługowe, do której zalicza się : "centra handlowe, domy towarowe, samodzielne sklepy i butiki, hale używane do targów, aukcji i wystaw, targowiska pod dachem, stacje paliw, stacje obsługi, apteki itp." Organ zatem naruszył przepisy ustawy Prawo budowlane, jak i przepisy Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112, poz. 1316 z późn. zm.) i art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej stanowiącego delegację ustawową do wydania przepisów rozporządzenia, poprzez zaklasyfikowanie budynku usługowego jako budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Zapewne wynikało to z wyłącznego oparcia się Organu na pojawiającym się w decyzji in fine terminie "kategoria I", który jest oczywistą omyłką pisarską. Skarżący podkreśla, że decyzja mówi o miejscach parkingowych na działkach i nie można tego interpretować wyłącznie jako miejsca parkingowe w hali garażowej. Zdaniem skarżącego organ skupił się wyłącznie na nieoddającej charakteru działalności nazwie obiektu, podczas gdy z samego projektu widać, że hala przeznaczona jest na remonty a nie miejsca parkingowe. Odnośnie uwierzytelnienia dokumentów skarżący wyjaśnia, iż zaskoczyła go informacja Organu, że kopia decyzji nr [...] nie została uwierzytelniona, skoro pracownice Organu uwierzytelnić miały wszystkie dokumenty, które osobiście dostarczył do organu. Niezależnie od tego, aby wniosek był kompletny złożył jako załącznik do wezwania do usunięcia naruszenia prawa uwierzytelnioną kopię prawomocnej decyzji nr [...]. Skarżący wyjaśnił również, że został przez niego złożony poprawiony Formularz Informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minis. Formularz został sporządzony przez profesjonalistę – pracownika [...] Ośrodka Doradztwa Rolniczego w K. Mając pewność, że dokumentację wypełnia profesjonalista, Skarżący już jej nie sprawdzał szczegółowo, stąd wynika brak daty rozpoczęcia działalności w części A8. Jednak Skarżący uzupełniając ten brak złożył za wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa uzupełniony o datę Formularz Informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis. Skarżący podniósł, że organ w piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r. nie wyjaśnił dlaczego postawiono mu zarzutu błędnego wypełnienia części A4 i A6 skoro jest mikroprzedsiębiorcą jednoosobowym. Stąd nie może poddać tego rozstrzygnięcia analizie prawnej. Skarżący przypomniał również, że w dniu [...].12.2013 r. złożył wraz z poprawionymi stronami EPO- C5 i C6 zaktualizowany kosztorys inwestorski. Strony C5 i C6 mają dane zgodne z uaktualnionym kosztorysem i poprawionym Zestawieniem rzeczowo-finansowym. Podnosząc powyższe Skarżący wniósł o zmianę rozstrzygnięcia albo o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozstrzygnięcia przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Na wstępie należy, że rozpoznawana sprawa dotyczy wniosku skarżącego o przyznanie pomocy w ramach działania 312 "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" rozpatrywanego przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na podstawie ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm., dalej : ustawa o wspieraniu) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r . w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 139, poz. 883 ze zm. Dalej: Rozporządzenie). Zgodnie z przepisami Rozporządzenia pomoc w ramach przedmiotowego działania jest przyznawana na wniosek. Począwszy od sposobu wypełniana samego wniosku proces wyłaniania projektu do finansowania ma charakter sformalizowany i podlega ściśle określonym regułom. Ażeby projekt został poddany ocenie merytorycznej wniosek musi spełniać wymogi formalne. Stosownie do przepisów § 18 ust. 3 w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw": "Jeżeli wniosek o przyznanie pomocy zawiera inne niż określone w ust. 1 i 2 nieprawidłowości lub braki, Agencja wzywa wnioskodawcę w formie pisemnej, do ich usunięcia w terminie 21 dni od dnia doręczenia". Przepis § 18 ust. 4 pkt 2 ww. rozporządzenia stanowi, iż "Jeżeli wnioskodawca, pomimo wezwania do usunięcia nieprawidłowości lub braków, o których mowa w ust. 3 : usunął w terminie nie wszystkie nieprawidłowości lub braki, Agencja wzywa wnioskodawcę, w formie pisemnej, do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania". W myśl § 18 ust. 5 przedmiotowego Rozporządzenia: "Jeżeli wnioskodawca pomimo wezwania do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków nie usunął ich w terminie, pomocy nie przyznaje się, o czym Agencja informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, podając przyczyny nieprzyznania pomocy." Podkreślenia wymaga fakt, iż przygotowana i powszechnie dostępna na stronach internetowych Agencji Instrukcja wypełniania wniosku o przyznanie pomocy ma na celu ułatwienie wnioskodawcom prawidłowe wypełnianie dokumentów aplikacyjnych. Określa ona wymagania w zakresie składanych dokumentów dotyczących prowadzonego postępowania w sprawie przyznania pomocy. Należy zaznaczyć, iż składając wniosek o przyznanie pomocy wnioskodawca powinien posiadać wiedzę dotyczącą przepisów prawnych mających zastosowanie w procesie przyznawania pomocy, jak również wymagań opracowania dokumentacji aplikacyjnej. Jednocześnie wnioskodawca przystępujący do Programu jest zobligowany do stosowania się do zapisów tejże instrukcji jak również do wezwania Agencji celem złożenia informacji niezbędnych do dokonania oceny wniosku pod kątem spełnienia przesłanek do udzielenia pomocy. Podkreślenia wymaga również, że to Wnioskodawca winien wykazać, iż spełnia warunki przyznania pomocy oraz winien odpowiedzieć na uzasadnione wezwania do wyjaśnienia określonych wątpliwości. Istotne jest także, że zgodnie z mającymi zastosowanie w sprawie przepisami art. 21 ust. 3 w zw. z art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. i wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich w udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Ważnym i wymagającym podkreślenia jest również to, że wnioskodawcy ubiegając się o wsparcie finansowe ze środków publicznych winni dochować należytej staranności w uzyskaniu i przedłożeniu właściwych dokumentów niezbędnych do oceny spełniania lub nie kryteriów przyznania pomocy ponosząc odpowiedzialność za ich poprawność zgodnie z określonymi przez organ wymaganiami. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy uznać należy, iż kwestionowane skargą rozstrzygnięcie jest prawidłowe, natomiast nie wszystkie argumenty organu przytoczone w jego uzasadnieniu zasługują na aprobatę. Z materiałów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że w dniu [...] sierpnia 2013 r. skarżący przedłożył potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię Decyzji Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. Jednakże dostarczona decyzja nie zawierała klauzuli ostateczności. W ww. dokumencie wskazano, iż od decyzji przysługuje odwołanie do Wojewody [...] w terminie 14 dni od dnia doręczenia. Od daty wydania przedmiotowej decyzji do dnia złożenia jej do ARiMR nie upłynęło 14 dni, przysługujące stronom na złożenie odwołania od ww. decyzji. W związku z powyższym, Oddział Regionalny poprosił Skarżącego o dostarczenie ostatecznej decyzji, co zostało wyrażone w piśmie [...] z dnia [...]’; listopada 2013 r. W odpowiedzi na ww. pismo Skarżący ponownie przedłożył decyzję Nr [...] zawierającą klauzulę ostateczności. Jednakże przedłożona kopia dokumentu nie została potwierdzona za zgodność z oryginałem przez wskazaną w Instrukcji wypełniania wniosku, osobę lub jednostkę. W związku z powyższym zasadnie uznano, iż dostarczona przez skarżącego kopia decyzji Nr [...] nie potwierdzona za zgodność z oryginałem, nie jest wystarczającym dokumentem wymaganym zapisami Instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie pomocy. Podkreślenia wymaga również to, iż kopię ostatecznej Decyzji Nr [...] skarżący przedstawił dopiero w ramach uzupełnienia po drugim wezwaniu do usunięcia braków wniosku o przyznanie pomocy, zatem Oddział Regionalny nie miał możliwości wskazać nieprawidłowości w dostarczonej dokumentacji i poprosić skarżącego o dostarczenie poprawnego dokumentu po raz kolejny (po raz trzeci). Poza tym Wnioskodawca ubiegając się o wsparcie finansowe ze środków publicznych musi dochować należytej staranności w uzyskiwaniu i przedłożeniu właściwych dokumentów, niezbędnych do oceny spełniania kryteriów przyznawania pomocy oraz zachowania terminu na dokonanie określonych czynności. Sąd zwraca także uwagę, na wymagania wynikające z Instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie pomocy w ramach działania 312. Otóż określa ona, iż każdy Wnioskodawca ma obowiązek wypełnić Formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis. W tejże Instrukcji wskazano, iż: "Osoba fizyczna planująca podjęcie działalności gospodarczej w wyniku realizacji operacji powinna pozostawić niewypełnione w części A pkt. 5, 6 i 8 oraz całą część B." Analizując akta sprawy trzeba zgodzić się z organem, że formularz informacji przedstawionych przy ubieganiu się o pomoc de minimis nie został wypełniony zgodnie z zapisami Instrukcji, gdyż skarżący przedłożył dokument, który wypełniono również w pkt 5,6 i 8 części A oraz w części B. Niezależnie od tego zauważyć trzeba, iż tenże dokument skarżący przedstawił dopiero w ramach uzupełniania po drugim wezwaniu do usunięcia nieprawidłowości/braków wniosku o przyznanie pomocy. Zatem organ nie mógł wezwać skarżącego po raz trzeci do korekty zaistniałych nieprawidłowości w tym dokumencie. Poza tym wnioskodawca przystępujący do Programu jest zobligowany do stosowania się do zapisów ujętych w Instrukcji wypełniania wniosku. Zatem odpowiada on za prawidłowe sporządzenia wniosku i jego załączników. W ocenie Sądu w kwestii pozostałych przesłanek odmowy przyznania pomocy, wskazanych w piśmie [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. (w zakresie braku dokumentów, które pozwoliłyby uznać całość inwestycji za koszt kwalifikowalny oraz braku poprawionego Ekonomicznego Planu Operacji w pkt. C-5 oraz C-6.2) stwierdzić należy, iż nie powinny one stanowić podstawy do odmowy przyznania pomocy finansowej. To o czym mowa wyżej nie ma jednak wpływu na ostateczną ocenę zasadności zaskarżonego rozstrzygnięcia. W kontekście uchybień i braków we wniosku wskazać w tym miejscu należy stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 23 października 2012 r., sygn. akt V SA/Wa II GSK 1405/11, iż w przypadku, gdy chociaż jeden z braków pomimo otrzymania ponownego wezwania do ich usunięcia nie został przez wnioskodawcę usunięty stanowi to podstawę do odmowy przyznania pomocy. Reasumując zatem, zdaniem Sądu orzekającego w sprawie, rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym akcie jest prawidłowe, bowiem na gruncie stanu faktycznego sprawy oraz prawidłowo zastosowanych przepisów prawa zaistniały w określonym zakresie okoliczności uzasadniające odmowę przyznania dofinansowania. Mając powyższe na uwadze, ARiMR w oparciu o prawidłowo zastosowany § 18 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego PROW na lata 2007-2013 zasadnie odmówił skarżącemu przyznania pomocy finansowej, stąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić. Niejako na marginesie powyższego Sąd wskazuje, iż wniosek o dopuszczenie dowodu w postaci dokumentów wymienionych w skardze nie zasługiwał na uwzględnienie, albowiem dokumenty te znajdowały się w aktach sprawy i nie były dokumentami nowymi nieznanymi Sądowi.