V SA/Wa 1945/10

WyrokWSA w Warszawie2011-02-24

Skład orzekający: Małgorzata Rysz, Joanna Zabłocka, Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa wydania polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca jest zasadna, gdy cudzoziemiec nie przedłożył zaświadczenia z ambasady kraju pochodzenia o niemożności uzyskania dokumentu podróży, mimo obaw o bezpieczeństwo osobiste?
Ratio decidendi
Polski dokument podróży dla cudzoziemca wydaje się tylko wtedy, gdy cudzoziemiec utracił dokument podróży i nie jest możliwe uzyskanie nowego dokumentu, a ciężar wykazania tej niemożności spoczywa na wnioskodawcy. Brak dostarczenia wymaganego zaświadczenia z ambasady kraju pochodzenia oraz niewystarczające wyjaśnienia dotyczące obaw o bezpieczeństwo osobiste nie uzasadniają wydania polskiego dokumentu podróży. Organ prawidłowo odmówił wydania dokumentu, gdyż nie wykazano trwałej niemożności uzyskania dokumentu podróży.
Stan faktyczny
Skarżący B.M. zwrócił się do Wojewody o wydanie polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca, wskazując obawy przed zwróceniem się do władz kraju pochodzenia F. o nowy dokument. Organ wezwał go do dostarczenia zaświadczenia z ambasady F. o niemożności uzyskania dokumentu, którego nie przedłożył. Wojewoda odmówił wydania dokumentu, decyzję tę utrzymał w mocy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Skarżący zaskarżył decyzję, podnosząc naruszenia prawa materialnego i procesowego oraz argumentując, że kontakt z ambasadą zagraża jego rodzinie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę; zasądził od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika kwotę 295,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant ref. staż. - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2011 r. sprawy ze skargi B.M. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca; 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. A. S. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu kwotę 295, 20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy). Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez B. M. (dalej: skarżący) jest decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2010r. nr [...] o odmowie wydania polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym; W dniu [...] kwietnia 2010r. skarżący zwrócił się do Wojewody [...] z wnioskiem o wydanie polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca. W uzasadnieniu wskazał na obawę przed zwróceniem się do władz F. w celu wyrobienia nowego dokumentu podróży, z uwagi na posiadaną narodowość [...]. W toku postępowania administracyjnego ustalono, iż skarżący ostatnio legitymował się [...] dokumentem podróży wydanym przez władze F. w dniu [...] listopada 2004r. z terminem ważności do dnia [...] listopada 2009r. W związku z tym organ wezwał cudzoziemca do dostarczenia w terminie 7 dni dokumentów niezbędnych do rozpatrzenia wniosku, tj. zaświadczenia z Ambasady F. o braku możliwości uzyskania dokumentu podróży kraju pochodzenia. Skarżący nie złożył wyjaśnień w sprawie oraz nie przedłożył wymaganych dokumentów. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2010r. nr [...] odmówił wydania polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca. Podejmując rozstrzygnięcie organ powołał się na art.73 ust.1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2006r. Nr 234, poz.1694 ze zm.), zgodnie z którym polski dokument podróży dla cudzoziemca wydaje się na wniosek cudzoziemca, który posiada zezwolenie na osiedlenie się, zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego WE lub korzysta z ochrony uzupełniającej, jeżeli utracił on dokument podróży albo gdy jego dokument podróży uległ zniszczeniu bądź utracił ważność, a uzyskanie przez cudzoziemca nowego dokumentu podróży nie jest możliwe. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący złożył odwołanie, w którym podniósł m.in., iż nie ma możliwości uzyskania nowego dokumentu podróży, ani zaświadczenia o niemożności jego otrzymania, ponieważ zgłoszenie się przez niego do Ambasady F., może spowodować kłopoty dla jego rodziny, która pozostała w C. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] czerwca 2010r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. W ocenie organu odwoławczego całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie daje podstaw do zmiany decyzji Wojewody [...]. W związku bowiem z koniecznością łącznego spełnienia warunków wymienionych w art. 73 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, wobec skarżącego nie zachodzą okoliczności uzasadniające wydanie mu polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie ww. decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art.73 ust.1 ustawy o cudzoziemcach oraz prawa procesowego, tj. art. 7, 8, 77 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej jako "k.p.a."). Rozwijając motywy skargi skarżący wskazał m.in., iż wymaganie przez organ uzyskania paszportu w Ambasadzie F., czy przedstawienia jakiegokolwiek zaświadczenia z placówki dyplomatycznej kraju pochodzenia jest sprzeczne z ustawą z dnia 13 czerwca 2003r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2009r. Nr 189, poz. 1472) oraz może narazić jego i jego bliskich, którzy pozostali w C. na poważne niebezpieczeństwo. Podniósł, iż ze względów, z których otrzymał ochronę uzupełniającą nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia i zwracać się do władz rosyjskich, np. paszport. Podsumowując zarzuty zawarte skardze skarżący podkreślił, iż organ uzależniając wydanie polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca od skontaktowania się z Ambasadą kraju pochodzenia i uzyskaniem od władz odpowiedniego zaświadczenia, dopuścił się naruszenia art.73 ust.1 ustawy o cudzoziemcach i art.15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Tymczasem on sam, mając na uwadze sytuację w C. i na G. obawia się o życie i bezpieczeństwo osobiste w razie zwrócenia się do Ambasady F. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że sądy administracyjne w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "p.p.s.a."), w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie . Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Rozważając w tym kontekście zarzuty skargi stwierdzić należy, że jest ona nieuzasadniona. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 73 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, zgodnie z którym polski dokument podróży dla cudzoziemca wydaje się na wniosek cudzoziemca, który posiada zezwolenie na osiedlenie się, zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego WE lub korzysta z ochrony uzupełniającej, jeżeli utracił on dokument podróży albo gdy jego dokument podróży uległ zniszczeniu bądź utracił ważność, a uzyskanie przez cudzoziemca nowego dokumentu podróży nie jest możliwe. Z treści powyższego przepisu wynika, iż polski dokument podróży dla cudzoziemca wydawany jest osobie, która na skutek okoliczności w nim wymienionych utraciła swój dokument podróży, a uzyskanie przez nią nowego nie jest możliwe. Niemożność taka musi mieć charakter trwały, niezależny od cudzoziemca, przy czym ciężar wykazania, iż sytuacja taka ma miejsce spoczywa na wnioskodawcy. W rozpoznawanej sprawie, skarżący w toku prowadzonego postępowania dowodowego został wezwany przez organ do przedstawienia zaświadczenia z Ambasady F. o braku możliwości uzyskania dokumentu podróży. Skarżący nie dostarczył jednak wymaganego dokumentu i nie złożył w sprawie wyjaśnień. Wobec tego zasadnie organ uznał, iż w sprawie nie istniała podstawa do wydania polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca, gdyż nie udowodnił on, że nie ma możliwości uzyskania dokumentu w [...] placówce dyplomatyczno-konsularnej. Wyjaśnienia skarżącego dotyczące obaw o życie i bezpieczeństwo osobiste w razie zwrócenia się do Ambasady F. nie są wystarczające, ponieważ występując o [...] dokument podróży bądź o zaświadczenie o braku możliwości jego wydania nie musiał on informować, iż uzyskał w Polsce ochronę międzynarodową. Co więcej, nieprawidłowo skarżący argumentował, iż w warunkach uzyskania ochrony międzynarodowej nie może zwrócić się do władz kraju pochodzenia o wydanie dokumentu podróży. Na mocy art.9 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej organy polskie nie mogą udostępniać informacji o złożeniu wniosku, trwaniu postępowania bądź udzieleniu jednej z form ochrony przewidzianej w tej ustawie. Jednakże ww. przepis nie wprowadza zakazu jakichkolwiek kontaktów organów migracyjnych z organami kraju pochodzenia, jak również kontaktów cudzoziemców z nimi. Ewentualny kontakt z [...] placówką dyplomatyczno-konsularną nastąpiłby w ramach postępowania o wydanie polskiego dokumentu podróży, nie zaś postępowania w sprawie statusu uchodźcy, zaś skarżący występując o rosyjski dokument podróży bądź zaświadczenie o braku mozliwości jego wydania nie musiał ujawniać, że uzyskał w Polsce ochronę międzynarodową. Jak wynika z akt administracyjnych Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców na mocy decyzji z dnia [...] listopada 2006r. nr [...] odmówił nadania B. M. statusu uchodźcy i postanowił udzielić Mu zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, powołując się przy tym na ówczesny art.97 ust.1 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W dniu 29 maja 2008r. weszła w życie ustawa z dnia 18 marca 2008r. o zmianie ustawy o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2008r. Nr 70, poz. 416). Zgodnie z art. 18 ust 1 pkt 1 w/w ustawy z dniem wejścia w życie ustawy decyzje w sprawie udzielenia zgody na pobyt tolerowany na podstawie art. 97 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy, w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 października 2005r. stały się z mocy prawa decyzjami w sprawie udzielenia ochrony uzupełniającej na terytorium Polski. A zatem, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, wobec skarżącego organ nie stwierdził przesłanek do udzielenia ochrony uzupełniającej, lecz to wyłącznie zmiany legislacyjne spowodowały, że cudzoziemiec jest obecnie objęty ochroną uzupełniającą. Odnosząc się do zarzutów procesowych należy stwierdzić, iż są one bezpodstawne. Decyzja w niniejszej sprawie wydana została na podstawie przepisów prawa i zawiera - zgodnie z dyspozycją art.107 § 3 k.p.a. - wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne, oparte na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia oceny i rozstrzygnięcia orzekającego w sprawie organu, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art.80 k.p.a. Nietrafne są również zarzuty skargi naruszenia powinności wyczerpującego zebrania dowodów i dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz zasady prawdy obiektywnej (art.7 k.p.a.). Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało oddalić skargę jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło