V SA/Wa 1947/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Marek Krawczak (spr.), Protokolant - st. spec. Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi P. T. Sp. z o.o. w K. na informację Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia ... października 2017 r. nr ...; ... w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju. Wnioskiem nr ... P. spółka z o.o. z siedzibą w K. (dalej: "Skarżąca" lub "Strona") wystąpiła o dofinansowanie projektu "opracowanie innowacyjnej technologii wytwarzania kompozytowej pływy styropianowej otrzymywanej z mieszaniny polistyrenu i odpadów produkcyjnych z polistyrenu, przeznaczonej do izolacji termicznej oraz systemów wygłaszających dźwięki". Pismem otrzymanym przez Skarżącą w dniu 23 sierpnia 2017 r. (samo pismo nie zostało opatrzone datą) Narodowe Centrum Badań i Rozwoju poinformowało o nie wybraniu projektu nr ... do finansowania, w związku z negatywnym wynikiem oceny merytorycznej ze względu na nieuzyskanie minimalnej wartości sumy liczby punktów w kryteriach punktowanych. W dniu 11 września 2017 r. Skarżąca wniosła protest ustosunkowując się szczegółowo do wszystkich zarzutów przedstawionych przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w uzasadnieniu informacji o negatywnej ocenie projektu. Pismem z dnia ... października 2017 r. Narodowe Centrum Badań i Rozwoju zawiadomiło Skarżącą o nieuwzględnieniu protestu. W uzasadnieniu wskazano, iż w wyniku analizy protestu zaskarżającego ocenę powyższego projektu, wniesionego przez Skarżącą w zakresie Konkursu 3/1.2/2017, Działanie 1.2 "Innowacyjny Recykling" POIR w 2017 r., dokonano analizy zarzutów wniesionych od wyniku oceny merytorycznej. W procesie rozpatrywania protestu Panel Ekspertów podtrzymał pierwotną ocenę zaskarżonych kryteriów. Przedstawiono w języku polskim stanowisko i uzasadnienie Instytucji Pośredniczącej odnoszące się do zarzutu proceduralnego podniesionego przez Stronę w ramach procedury odwoławczej. Stwierdzono, że w ramach oceny projektu Eksperci panelu mają możliwość zawarcia rekomendacji oraz podsumowania oceny. Informacje przedstawione w polu rekomendacje mają na celu wskazanie obszarów w których zalecane by było poprawienie wniosku. Informacje te nie są częścią oceny, która wpływa na ocenę projektu w poszczególnych kryteriach i w związku z tym nie podlega oprotestowaniu. Instytucja Pośrednicząca uznała zarzut za bezzasadny. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca wniosła o stwierdzenie, iż ocena projektu o dofinansowanie została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: 1. naruszenie art, 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, polegające na nierzetelnej i stronniczej ocenie wniosku Skarżącej o dofinansowanie oraz nierzetelnej i stronniczej ocenie protestu wniesionego przez Skarżącą. 2. naruszenie art. 56 ust. 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, polegające na braku weryfikacji stanowiska zajętego przy ocenie merytorycznej wniosku o dofinansowanie, pomimo uwzględnienia zarzutu nr 1 ad. 3 protestu Skarżącą. Pismem z dnia 15 listopada 2017 r. Skarżąca poinformowała, iż ocena wniosku o dofinansowanie realizacji projektu oraz ocena protestu Skarżącej w części karty merytorycznej zostały jej doręczone wyłącznie w języku angielskim. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 27 Konstytucji RP językiem urzędowym w Rzeczypospolitej Polskiej jest język polski. Ta konstytucyjna zasada wprowadza obowiązek stosowania języka polskiego przy podejmowaniu czynności urzędowych przed wszystkimi organami państwa. Powtórzeniem konstytucyjnej zasady jest art. 4 ustawy o języku polskim (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 43, poz. 224 ze zm.), a jej rozwinięciem unormowanie zawarte w art. 5 ust. 1 tej ustawy stanowiące, że podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dokonują wszelkich czynności urzędowych w języku polskim, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej, a wszystkie oświadczenia woli, podania i inne pisma składane organom, o których mowa w art. 4, muszą być również składane w języku polskim. Należy stwierdzić, że ustawodawca nie zdefiniował pojęcia czynności urzędowych. Jednakże, na co wskazał już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 maja 2002 r., sygn. akt II SA 4033/01 (Wokanda 2002/12/39), pomocą w wyjaśnieniu tej kwestii służyć może uchwała Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 maja 1997 r., W. 7/96 (OTK 1997, nr 2, poz. 27), podjęta na gruncie dekretu z dnia 30 listopada 1945 r. o języku państwowym i języku urzędowania rządowych i samorządowych władz administracyjnych (Dz. U. Nr 57, poz. 324). Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, zachowującym aktualność pod rządami obecnie obowiązującej ustawy o języku polskim, czynności urzędowe to wszelkie czynności organów i instytucji powołanych do realizacji określonych zadań publicznych, związane z realizacją ich konstytucyjnych i ustawowych kompetencji. Oznacza to, że czynności procesowe winny być dokonywane w języku polskim. W konsekwencji organ zobligowany jest do dokonywania w języku polskim zarówno czynności ustnych, jak i do prowadzenia w tym języku dokumentacji postępowania. Przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 nie stanowią odrębnych regulacji dopuszczających na zasadzie lex specialis, prowadzenie postępowania w sprawie wniosków o dofinansowanie w innym języku aniżeli język polski. Z powyższych przepisów wynika natomiast obowiązek prowadzenia wszelkich czynności konkursowych w języku polskim. Niezgodność z prawem, w tym wypadku, oznacza naruszenie obowiązku stosowania języka polskiego jako języka urzędowego w postępowaniu konkursowym. Zauważyć należy, iż na organie ciąży obowiązek zapewnienia, aby całość czynności dokonywana była w języku polskim (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 16/08, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2007 r., sygn. akt V SA/Wa 1284/07). Zatem Narodowe Centrum Badań i Rozwoju powinno wydać wszelkie rozstrzygnięcia w sprawie, w tym zaskarżoną informację z dnia ... października 2017 r. w języku polskim, a nie sporządzać je w języku angielskim (z wyjątkiem wstępu do pism, odpowiedzi na jeden zarzut i pouczenia, które sporządzono w języku polskim). Sąd przypomina również, iż z § 15 ust. 1 regulaminu konkursu wynika, że "w sprawach nie uregulowanych w RPK zastosowanie mają przepisy prawa powszechnie obowiązującego", takim niewątpliwie przepisem prawa powszechnie obowiązującego jest ustawa o języku polskim. Ponadto Sąd zauważa, iż sformułowanie zawarte w instrukcji wypełnienia wniosku o dofinansowanie "Poszczególne części wniosku wypełniane są w języku polskim i/lub angielskim (w Instrukcji przy nazwie właściwego pola występuje skrót PL, EN lub PL/EN). W przypadku rozbieżności w wersjach językowych obowiązuje wersja anglojęzyczna" jest sprzeczne z ustawą o języku polskim w zakresie w jakim przyznaje prymat wersji anglojęzycznej. Zdaniem Sądu, jeżeli wniosek uczestnika konkursu ma stanowić podstawę do udzielenia dofinansowania, to z zasady powinien być wypełniony w języku polski, a jeżeli zachodzi konieczność wypełnienia w dwóch wersjach językowych, np. z powodu udziału ekspertów zagranicznych, to obie wersje powinny być co najmniej równoważne. Podobne uwagi dotyczą również uregulowań zawartych w regulaminie konkursu dotyczących sporządzania protestu przez uczestników konkursu oraz przeprowadzenia panelu ekspertów. Odnosząc się do wystąpienia pełnomocników organu na rozprawie w dniu 5 grudnia br. Sąd stwierdza, iż argument organu, że nie zostało sporządzone tłumaczenie zaskarżonych aktów, ponieważ obawiano się zarzutów strony skarżącej dotyczących błędnego tłumaczenia rozstrzygnięć organu, wskazuje, że Narodowe Centrum Badań i Rozwoju nie dostrzega istoty problemu w rozpatrywanej sprawie. Jak już Sąd wskazał powyżej problem nie jest brak tłumaczenia zaskarżonych rozstrzygnięć organu na język polski, ale sam fakt sporządzenia ich w języku angielski. Sąd przypomina, że rozstrzygnięcia Narodowego Centrum Badań i Rozwoju zawsze powinno być sporządzone w języku polskim zgodnie z ustawą o języku polskim, aby mogło być poddane kontroli sądowoadministracyjnej. Zgodnie z powołaną wyżej ustawą sądy administracyjne wykonujące zadania publiczne na terytorium RP dokonują wszelkich czynności urzędowych w języku polskim. Obowiązek dokonywania wszystkich czynności w języku polskim oznacza, że w tym języku wydawane są orzeczenia, jak również prowadzone jest postępowanie dowodowe. Postępowanie Narodowego Centrum Badań i Rozwoju w rozpatrywanej sprawie polegające na sporządzeniu wszystkich dokumentów merytorycznych w języku angielskim de facto uniemożliwia merytoryczną kontrolę zaskarżonych rozstrzygnięć przez Sąd. Jeżeli ze względu na specyfikę konkursu, zdaniem podmiotu organizującego konkurs koniecznym jest wydawanie części dokumentów w języku angielskim, to organ powinien wydawać rozstrzygnięcie w języku polskim np. z równoczesnym tłumaczeniem tego dokumentu na angielski. Zdaniem Sądu, dokument w języku angielskim wydany np. jako załącznik do rozstrzygnięcia organu będzie niejako dokumentem urzędowym, który - jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot - stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Nie zasadne jest także stanowisko pracownika organu podniesione na rozprawie, iż z uwagi na to, że Skarżąca zaakceptowała regulamin, a język angielski jest jednym z roboczych języków Unii Europejskiej, to prawidłowo organ zastosował język angielski wydając zaskarżone akty. Sąd zauważa, iż język angielski jak i język polski są oficjalnymi językami urzędowymi Unii Europejskiej. Status tych języków jest równy, niezależnie od tego, że język angielski jest jednym z języków roboczych instytucji Unii Europejskiej. W rozpoznawanej sprawie stronami nie są jednak instytucje Unii Europejskiej, a wobec charakteru języka polskiego, jako języka urzędowego w Polsce, należy stwierdzić, że językiem działań podmiotów wykonujących zadania publiczne jest język polski. Wobec powyższego brak jest podstaw do sporządzania pism urzędowych przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, w ramach kontrolowanej procedury konkursowej, w innych językach niż polski. W toku ponownego rozpoznania sprawy organ winien uwzględnić powyższe uwagi Sądu. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej stwierdził , że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.