V SA/Wa 1948/16

WyrokWSA w Warszawie2017-06-02

Skład orzekający: Arkadiusz Tomczak, Jarosław Stopczyński, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo zastosowały regułę proporcjonalności, nakładając na beneficjenta obowiązek zwrotu środków przeznaczonych na realizację projektu finansowanego z funduszy europejskich, w sytuacji gdy nie osiągnięto wszystkich zakładanych wskaźników projektu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały regułę proporcjonalności, ponieważ beneficjent nie udowodnił, że niezrealizowanie założeń merytorycznych projektu wynikało z przyczyn leżących po jego stronie, których nie mógł przewidzieć lub na które nie miał wpływu. Skarżąca ponosi odpowiedzialność za nieprawidłowe założenia we wniosku o dofinansowanie i nieaktualne rozeznanie rynku, co doprowadziło do niezrealizowania zakładanych wskaźników projektu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Ministra Rozwoju utrzymującą w mocy decyzję Marszałka Województwa o zwrocie środków przeznaczonych na realizację projektu finansowanego z funduszy europejskich. Beneficjentka projektu nie osiągnęła zakładanych wskaźników dotyczących liczby uczestników, którzy zdobędą pełen poziom kompetencji językowych potwierdzony certyfikatem TELC. Organy uznały, że niezrealizowanie wskaźników wynikało z przyczyn leżących po stronie beneficjentki, co uzasadniało zastosowanie reguły proporcjonalności i nałożenie obowiązku zwrotu części dofinansowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Tomczak (spr.) Sędziowie: WSA Jarosław Stopczyński WSA Tomasz Zawiślak Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Ministra Rozwoju (obecnie Ministra Rozwoju i Finansów) z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oddala skargę. Decyzją z [...] maja 2016 r., nr [...] Minister Rozwoju, (dalej: "Minister", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez I. U. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą: [...] (dalej: "Skarżąca", "Beneficjent" lub "Strona") utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] (dalej: "Marszałek", "IP" lub "organ I instancji") z [...] lutego 2016 r., nr [...] wydaną w przedmiocie określenia do zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, wykorzystanych z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, w tym płatności ze środków europejskich oraz dotacji celowej z budżetu krajowego. Decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym. Na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...], zawartej [...] października 2013 r. z Województwem [...] I. U. realizowała projekt: "[...]" o wartości dofinansowania 473.215,56 zł. Celem głównym projektu był rozwój poziomu kompetencji kluczowych na rynku pracy u minimum 85% ze 192 zatrudnionych pełnosprawnych osób dorosłych zainteresowanych z własnej inicjatywy podniesieniem umiejętności z języka angielskiego zamieszkujących region [...]. We wniosku o dofinansowanie projektu Strona określiła również cele szczegółowe: 1. podniesienie kwalifikacji z zakresu znajomości języka angielskiego u 192 zatrudnionych pełnosprawnych osób dorosłych do końca czerwca 2015 r., 2. umożliwienie 192 zatrudnionym pełnosprawnym osobom dorosłym sformalizowanie uzyskanych kompetencji językowych do końca czerwca 2015 r. Dla drugiego z celów szczegółowych projektu określone zostały wskaźniki pomiaru celu: - liczba osób dorosłych w wieku 25-64 lata z wykształceniem co najwyżej średnim, które przystąpiły do egzaminu TELC - 189 osób; wskaźnik weryfikowany na podstawie listy osób, które przystąpiły do egzaminu TELC; - liczba osób dorosłych w wieku 26-64 lata, które zdały egzamin zewnętrzny TELC - 167 osób; wskaźnik weryfikowany na podstawie listy wydanych certyfikatów; - liczba uczestników projektu, którzy zdobyli pełen poziom kompetencji językowych zgodnych z ESOKJ, potwierdzony zewnętrznym certyfikatem językowym TELC - 135 osób; wskaźnik weryfikowany na podstawie listy wydanych certyfikatów językowych na poziomach A2 i B2. W toku realizacji projektu Strona informowała Marszałka o problemach z rekrutacją uczestników projektu, w szczególności związanych ze spełnianiem przez osoby zgłaszające się do projektu kryteriów uczestnictwa. Było to między innymi powodem wydłużenia okresu realizacji projektu o 3 miesiące. Pomiędzy 14 a 16 lipca 2014 r. IP przeprowadziła kontrolę planową projektu w wyniku której stwierdziła między innymi opóźnienie w rekrutacji uczestników. Do czasu przeprowadzenia kontroli Beneficjent zrekrutował 96 osób, podczas gdy zgodnie z harmonogramem realizacji projektu powinien zrekrutować 192 osoby. W piśmie z 12 sierpnia 2014 r. Strona ustosunkowała się do treści informacji pokontrolnej wskazując, że problemy z rekrutacją wynikają z faktu, że adresatami wsparcia w ramach projektu są w większości osoby po 50 roku życia, z wykształceniem co najwyżej średnim. 30 lipca 2015 r. Strona złożyła do organu I instancji końcowy wniosek o płatność. Z wniosku oraz jego korekty wynika, że rozliczyła łącznie w całym projekcie 429.134,16 zł, tj. 92,17% przyznanej kwoty dofinansowania. W zakresie postępu rzeczowego projektu w załączniku nr 7 do wniosku o płatność Strona przedstawiła osiągniecie poszczególnych wskaźników projektu. W piśmie z 25 września 2014 r. IP przedstawiła wynik weryfikacji wniosku o płatność wskazując, że kwota 42.624,43 zł, a także kwota 14.027,39 zł dotycząca poprzednich wniosków o płatność została uznana za wydatki niekwalifikowalne w związku ze stwierdzeniem niespełnienia przez projekt kryterium dostępu. Pismem z 24 listopada 2015 r. organ I instancji poinformował Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu środków przeznaczonych na realizacje programów finansowanych z udziałem środków europejskich. Decyzją z [...] lutego 2016 r. wydał decyzję administracyjną, w której określił kwotę zwrotu dofinansowania w wysokości 56.651,82 zł wraz z odsetkami w wysokości liczonej jak dla zaległości podatkowych. W związku z nieosiągnięciem kryterium dostępu, tj. wskaźników realizacji projektu, IP zastosowała regułę proporcjonalności i uznała za niekwalifikowalne koszty związane z przeprowadzeniem szkolenia językowego dla 24 osób (kurs jęz. angielskiego), w tym koszty: szkolenia językowego, przeprowadzenia egzaminów, zakupu podręczników, poczęstunku oraz część kosztów zarządzania projektem. Po rozpoznaniu odwołania, Minister utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Oceniając zasadność decyzji przeprowadził analizę osiągnięcia wskaźników realizacji projektu będących jednocześnie kryterium dostępu projektu. Podstawą analizy stanowiły: dokumentacja konkursowa konkursu otwartego nr [...] opublikowana przez IP na stronie internetowej 24 kwietnia 2013 r., wniosek o dofinansowanie projektu zaakceptowany przez IP, końcowy wniosek o płatność nr [...], certyfikaty ukończenia szkoleń zgromadzone przez organ odwoławczy, Wytyczne w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (dalej: Wytyczne) obowiązujące podczas realizacji projektu, wersja z 2 kwietnia 2014 r. obowiązująca w dniu zakończenia realizacji projektu "[...]". Po przeprowadzeniu analizy zgromadzonych w sprawie dokumentów Minister stwierdził, że założeniem Beneficjenta było, że liczba uczestników projektu, którzy zdobędą pełen poziom kompetencji językowych zgodnych z ESOKJ, potwierdzony zewnętrznym certyfikatem językowym TELC wyniesie 135 osób, a weryfikacja tego wskaźnika nastąpi na podstawie certyfikatów lub listy wydanych certyfikatów językowych na poziomach A2 i B2. Faktycznie 111 uczestników projektu, tj. o 24 osoby mniej niż założono w projekcie, zdobyło pełen poziom kompetencji językowych zgodnych z ESOKJ potwierdzony zewnętrznym certyfikatem językowym TELC. Minister stwierdził więc, że liczba osób, które otrzymały certyfikat potwierdzający osiągnięcie pełnego poziomu kompetencji językowych wyniosła 57,8% z liczby 192 uczestników szkoleń językowych, a tym samym zrealizowany projekt faktycznie nie spełnił kryterium dostępu dotyczącego liczby uczestników szkoleń językowych w ramach projektu, którzy osiągną pełny poziom kompetencji językowych. Stwierdził także, że nie został osiągnięty wskaźnik wyznaczający liczbę osób dorosłych w wieku 25-64 lata, które zdały zewnętrzny egzamin TELC, bowiem egzamin zdało 153 uczestników, przy założeniu, że zda 167 uczestników. Organ odwoławczy stwierdził, że Strona ani na etapie rozliczenia końcowego projektu ani na etapie postępowania administracyjnego ani też w odwołaniu nie podważała ustaleń organu I instancji dotyczących zakładanej w projekcie i faktycznie osiągniętej liczby osób, które miały uzyskać certyfikat TELC. W ocenie organu odwoławczego, IP rozliczając projekt pod względem finansowym zgodnie z zapisami Wytycznych (podrozdz. 3.1.5) właściwie zastosowała regułę proporcjonalności. Organ I instancji stosując tę metodę przeanalizował przyczyny nieosiągnięcia wskaźnika projektu, rozważył czy wynika ono z działania lub zaniechania Beneficjenta, czy też działania lub zaniechania osób, na które Beneficjent nie ma wpływu, w tym szczególnie działania lub zaniechania IP. Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji wydanej w I instancji i zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła mające wpływ na wynik sprawy administracyjnej naruszenie przepisów: 1. art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony, przejawiające się wykraczającym poza zakres uznania administracyjnego pominięciu umotywowanego wniosku Beneficjenta o niezastosowanie reguły proporcjonalności, 2. art. 6 k.p.a. poprzez uznanie, że w sprawie został spełniony warunek zastosowania reguły proporcjonalności i dyrektyw postępowania przy rozliczaniu projektu pod względem finansowym, określonych w podr. 3.1.5 Wytycznych Ministra Infrastruktury i Rozwoju w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. 3. art. 7, art. 77, art. 80 § 1 k.p.a poprzez błędne rozpatrzenie materiału dowodowego polegające na rozstrzyganiu wątpliwości tylko na korzyść organu administracyjnego i pomijaniu w ustaleniach dowodowych tych faktów, które przemawiają na korzyść strony, 4. niewłaściwe zastosowanie art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2016 poz. 1870, dalej: u.f.p.) do ustalonego stanu faktycznego sprawy przez błędną jego subsumpcję pod hipotezę normy prawnej zakodowanej w tym przepisach ustawy o finansach publicznych. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi podtrzymując motywy rozstrzygnięcia wskazane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2016 r. poz. 1066 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. dalej: p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działania organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Dokonując kontroli działania organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz, czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania Sąd nie stwierdził, że doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem rozpoznania Sądu jest decyzja Ministra Rozwoju utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] nakładającą na Skarżącą obowiązek zwrotu części środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, wykorzystanych z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p., w tym płatności ze środków europejskich oraz dotacji celowej z budżetu krajowego. Skarżąca kwestionuje prawidłowość przeprowadzonego postępowania administracyjnego zarzucając organom prowadzącym sprawę naruszenie ogólnych zasad prowadzenia postępowania (art. 6, art. 7 k.p.a.) poprzez niewłaściwe zastosowanie reguły proporcjonalności, nieuwzględnienie prawa strony do domagania się odstąpienia od jej zastosowania oraz naruszenie przepisów regulujących zasady prowadzenia postępowania dowodowego (art. 77, art. 80 § 1 k.p.a.). W ocenie Strony wynikiem wadliwe przeprowadzonego postępowania administracyjnego było zastosowanie przez organy orzekające przepisów prawa materialnego tj. art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 ustawy o finansach publicznych na podstawie których na Stronę nałożono obowiązek zwrotu części środków pozyskanych na realizację projektu w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, pod nazwą "[...]". Mając na uwadze podniesione zarzuty oraz zakres żądania Strony Sąd wskazuje że poza sporem pozostają ustalenia organów administracji, co do zakładanej w projekcie, a faktycznie osiągniętej liczby uczestników projektu, którzy mieli uzyskać certyfikaty TELC potwierdzające osiągnięcie kompetencji językowych. Skarżąca nie kwestionuje, że wskaźnik pomiaru celu projektu będący jednocześnie kryterium dostępu został zrealizowany w stosunku do 111 uczestników projektu. Nie kwestionuje również ustalenia, że egzamin TELC zdało 153 uczestników - osób dorosłych w wieku 25-64 lata, przy założeniu, że egzamin zda 167 osób. Sąd nie zgadza się z zarzutem Strony, że organy obu instancji dokonały błędnej wykładni postanowień Wytycznych w zakresie reguły proporcjonalności i niewłaściwie ją zastosowały, ponieważ w toku postępowania nie udowodniły, że Skarżąca ponosi winę za niezrealizowanie poszczególnych zadań w ramach projektu. Reguła proporcjonalności jest regułą normatywną ujętą w treści 3.1.5 powołanych Wytycznych Ministra Rozwoju Regionalnego w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach PO KL obowiązujących podczas realizacji projektu. Określa ona zasady rozliczenia projektu pod względem finansowym zależnie od stopnia osiągnięcia założeń merytorycznych określonych we wniosku o dofinansowanie. W przypadku niespełnienia kryterium strategicznego w ramach projektu lub nieosiągnięcia celu projektu wysokość wydatków w dotychczas zatwierdzonych wnioskach o płatność może zostać proporcjonalnie zmniejszona, co jednocześnie oznacza odpowiednie obniżenie kwoty dofinansowania określonej w umowie o dofinansowanie. Zmniejszenie dofinansowania dotyczy wydatków związanych z tym zadaniem merytorycznym, którego założenia nie zostały osiągnięte lub kosztów zarządzania projektem i kosztów pośrednich. Reguła proporcjonalności jest weryfikowana przez podmiot będący stroną umowy według stanu na zakończenie realizacji projektu na etapie rozpatrywania końcowego wniosku o płatność. Zastosowanie tej reguły nie jest automatyczne, lecz wymaga udowodnienia przez organ administracji, że wystąpiła przesłanka ją warunkująca. Zgodnie z Wytycznymi jest nią udowodnienie, że niezrealizowanie założeń merytorycznych projektu wynika z przyczyn leżących po stronie Beneficjenta. Przypomnieć należy, że głównym celem projektu "[...]" o wartości dofinansowania 473.215,56 zł był rozwój poziomu kompetencji kluczowych na rynku pracy u zatrudnionych pełnosprawnych osób dorosłych zainteresowanych podniesieniem umiejętności z języka angielskiego zamieszkujących region [...]. Do celów szczegółowych należało podniesienie kwalifikacji z zakresu znajomości języka angielskiego oraz umożliwienie sformalizowania uzyskanych kompetencji językowych do końca czerwca 2015 r. Skarżąca składając wniosek o dofinansowanie znała cele projektu oraz profil osób, do których szkolenie było adresowane. Z treści pkt 3.2 wniosku o dofinansowanie projektu wynika, że miała świadomość ograniczeń jakie wiążą się z kształceniem ustawicznym osób w tej grupie wiekowej. Skarżąca opisała bariery grupy docelowej w zakresie kształcenia ustawicznego. Zebrany materiał dowodowy nie pozwala na uznanie, że nieosiągnięcie przez Skarżącą zakładanych wskaźników w ramach projektu, było wynikiem działania siły wyższej. W ocenie Sądu, Minister utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji wykazał w decyzji, że nie sposób racjonalnie uznać, iż wskazywane przez Stronę ryzyka dotyczące realizacji projektu skierowanego w znacznej mierze do grupy osób powyżej 50 tego roku życia, były przez nią nieprzewidziane. Podkreślić należy, że Skarżąca skierowała dobrowolnie swój projekt do osób, które z różnych przyczyn mogły mieć trudności w przyswajaniem nowej wiedzy i uzyskiwać gorsze wyniki egzaminów. Co więcej wykazała we wniosku, że posiada znaczne doświadczenie w realizacji projektów szkoleniowych w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Powoływanie się na wiek uczestników szkoleń, ich możliwości intelektualne uwarunkowane wiekiem oraz zestresowanie czy niepewność swoich umiejętności nie stanowią okoliczności, możliwości wystąpienia których Strona nie była świadoma składając wniosek o dofinansowanie. Zaproponowany przez Stronę profil adresatów programu mógł przy tym zaważyć, na tym że wygrała konkurs i otrzymała dofinansowanie. Z uwagi na charakterystykę grupy docelowej w ramach Projektu przewidziano przecież dodatkowe punkty za spełnienie kryterium strategicznego. Organy uzasadniły, dlaczego założonych we wniosku o dofinansowanie wskaźników projektu było wynikiem zawinienia Skarżącej. Podkreślić należy, że Skarżąca miała obowiązek wykazać wystąpienie okoliczności, które będą świadczyć o braku jej winy. Z Wytycznych wynika, że to Strona występuje z wnioskiem o odstąpienie od zastosowania reguły proporcjonalności i to ona ma obowiązek przekonująco uzasadnić ten wniosek. Tymczasem Skarżąca nie wskazała wystąpienia okoliczności, których nie można było przewidzieć lub też okoliczności, których wystąpienie było niezależne od Strony. Wskazywane powody niezrealizowania w pełni projektu wskazują w ocenie Sądu, że Skarżąca przygotowując wniosek poczyniła nieprawidłowe założenia, co potwierdzała realizacja projektu i problemy z rekrutacją uczestników. Jako podmiot gospodarczy Strona ponosi odpowiedzialność z tytułu nieprawidłowego, nieaktualnego rozeznania rynku, nieprawidłowym zbadaniu potrzeb szkoleniowych uczestników, a także w ewentualnym zawyżeniu wskaźników, które chciała osiągnąć realizując projekt. Zatem wskazane powyżej przyczyny niezrealizowania projektu nie są przyczynami, których nie można było uniknąć przy prawidłowym rozeznaniu rynku. W istocie – co uznaje również organ administracji – Strona od lutego 2014 r. informowała IP o trudnościach w rekrutacji uczestników projektu. Podejmowała również działania w celu osiągnięcia zakładanych wskaźników. Jakkolwiek organ odwoławczy zasadnie miał na uwadze opisywane przez Beneficjenta działania mające na celu pełne osiągnięcie wszystkich zakładanych wskaźników projektu, to nie zmienia to jednak faktu, że działania te nie przyniosły realnego skutku w postaci pełnego osiągnięcia wskaźnika (kryterium dostępu) projektu będącego przedmiotem decyzji IP. Reasumując, w ocenie Sądu nie można zarzucić organom, że regułę proporcjonalności zastosowały automatyczne. W uzasadnieniach zarówno decyzji wydanej przez organ I instancji, jak również decyzji wydanej w II instancji organy administracji udowodniły, że niezrealizowanie założeń merytorycznych projektu wynikało z przyczyn leżących po stronie Beneficjenta. Zebrany materiał dowodowy pozwolił na uznanie, że zaistniały okoliczności niewykonania projektu, zawinione przez stronę skarżącą, za które ona ponosi odpowiedzialność. W toku postępowania organy administracji wypełniły dyspozycję art. 6, art. 7, art. 77, jak również art. 80 § 1 k.p.a. W ocenie Sądu nie naruszyły w szczególności określonej w art. 7 k.p.a. zasady nakładającej obowiązek uwzględnienia słusznego interesu strony w toku postępowania. Wyrazem tego było i to, że w sytuacji, w której projekt faktycznie nie spełnił kryterium dostępu dotyczącego liczby uczestników szkoleń językowych, którzy osiągną pełny poziom kompetencji językowych, możliwe było wyciągnięcie daleko bardziej niekorzystnych dla Strony konsekwencji, czego bynajmniej nie uczyniono. Analiza okoliczności sprawy nie potwierdza zarzutu naruszenia art. 6 k.p.a., art. 7, art. 77, jak również art. 80 § 1 k.p.a. Nie jest zasadne uwzględnienie zarzutu braku współdziałania na rzecz osiągnięcia założeń projektu. W toku postępowania administracyjnego IP uwzględniała wnioski Strony, w tym w związku z sygnalizowanymi problemami w toku rekrutacji uczestników IP wyraziła zgodę na przedłużenie okresu realizacji projektu do 30 czerwca 2015 r. tj. do najpóźniejszej możliwej daty realizacji projektów w ramach POKL w celu umożliwienia ukończenia projektu i osiągnięcia jego celów oraz wyraziła zgodę na wnioskowane przez Beneficjenta zmniejszenie niektórych wskaźników projektu i dodanie innych, w tym dotyczących wsparcia dla osób powyżej 64 roku życia. Nie jest przy tym zrozumiały zarzut Strony, zgodnie z którym IP jest współwinna niezrealizowaniu projektu, ponieważ w chwili podpisania umowy organ ten nie poddał w wątpliwość możliwość realizacji zaproponowanego projektu. Sąd nie uznaje także za zasadny zarzutu nierzetelnego wyliczenia przez organy administracji korekty, w tym zarówno jej elementów składowych, jak i zakresu zastosowania. Wskazać należy, że organ I instancji w swojej decyzji szczegółowo wskazał i wyliczył niekwalifikowalne wydatki projektu, które podlegają zwrotowi na rachunek IP wraz z odsetkami. Mając na uwadze regułę proporcjonalności za podstawę wyliczenia organ I instancji przyjął koszty realizacji projektu dla 24 osób, tj. liczby uczestników stanowiącej różnicę pomiędzy wskaźnikiem zakładanym w projekcie a wskaźnikiem osiągniętym, będącym jednocześnie kryterium dostępu. Zauważyć należy, że wyliczając w oparciu o regułę proporcjonalności podlegającą zwrotowi wartość wydatków niekwalifikowalnych projektu, IP nie zażądała zwrotu pełnej kwoty udzielonego dofinansowania, a jedynie jego część proporcjonalną do rozmiaru, w jakim kryterium dostępu nie zostało osiągnięte. Ustalenia organu I instancji zostały następnie zweryfikowane i podtrzymane przez organ II instancji. Podnoszone przez Skarżącą twierdzenie, że: "współczynnik korekty powinien być ustalony w sposób zindywidualizowany z uwzględnieniem elementów i procedur wskazanych w Wytycznych" nie zostało w żaden sposób uzasadnione. Nie zostało uzasadnione ani poparte żadnymi konkretnymi wskazaniami twierdzenie Beneficjenta, że spośród wszystkich osób, które przystąpiły do egzaminu, nie wszystkie zakończyły go wynikiem pozytywnym, nie wynika możliwość żądania zwrotu poniesionych przez niego kosztów szkoleniowych. Bezpodstawny jest zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, w tym art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 pkt 1 u.f.p. poprzez to, że zdaniem Skarżącej, organ nie udowodnił, że środki europejskie wydane zostały niezgodnie z procedurami opisanymi w art. 184 u.f.p. oraz, że organ powinien wskazać w decyzji, które konkretnie procedury zostały naruszone. Na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Zgodnie z art. 207 ust. 9 pkt 1 ustawy o finansach publicznych, w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 1 pkt 2 przywołanego przypisu - wykorzystanie środków z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ust. 1 organ pełniący funkcję Instytucji Pośredniczącej wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu, termin, od którego nalicza się odsetki oraz sposobu zwrotu środków. Na podstawie art. 184 u.f.p. wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 u.f.p. są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. W rozpoznawanej sprawie procedurami, o których mowa w art. 184 u.f.p., tj. procedury obowiązujące przy wydatkowaniu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych ze środków europejskich są wytyczne oraz umowa o dofinansowanie projektu. Ich naruszenie skutkuje wydaniem na podstawie art. 207 ust. 1 pkt. 2 u.f.p. decyzji zobowiązującej do zwrotu środków. Na podstawie § 3 ust. 4 umowy o dofinansowanie projektu nr [...] Beneficjent zobowiązał się przy wydatkowaniu środków przyznanych w ramach projektu do stosowania aktualnie obowiązującej treści Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Wytyczne w rozdziale 3, podrozdział 1, sekcja 5 określały sposób rozliczenia projektu pod względem finansowym w zależności od stopnia osiągnięcia założeń merytorycznych określonych we wniosku o dofinansowanie projektu. Poniesiony w sposób nieprawidłowy wydatek, tj. przede wszystkim niezgodnie z wnioskiem o dofinansowanie projektu, a także podrozdz. 3.1.5 Wytycznych odpowiada definicji nieprawidłowości zawartej w art. 2 ust. 7 rozporządzenia nr 1083/2006, zgodnie z którym nieprawidłowość to jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego. Naruszenie Wytycznych jako procedur stanowi także naruszenie prawa i tym samym wydatek dokonany w ten sposób i zrefundowany ze środków europejskich stanowi szkodę w budżecie unijnym, gdyż wydatkowano środki w sposób nieprawidłowy. Już w tym momencie zrealizowane są przesłanki określone w definicji nieprawidłowości, gdyż środki pomocowe zostały wydatkowane niezgodnie z procedurami, rozliczone w zatwierdzonych wnioskach o płatność i zrefundowane ze środków publicznych. Fakt zrefundowania ze środków projektowych wydatku poniesionego z naruszeniem Wytycznych stanowi szkodę w budżecie UE, gdyż taki wydatek nie powinien zostać sfinansowany. W rozpoznawanej sprawie środki otrzymane przez Stronę na realizację projektu "[...]" zostały wykorzystanie niezgodnie z procedurami (Wytycznymi), co zostało ustalone i wyczerpująco uzasadnione w zaskarżonych decyzjach. W ocenie Sądu uwzględnione przez organy dokumenty i wyjaśnienia złożone przez Stronę były wystarczające do prawidłowego ustalenia stanu prawnego i faktycznego w sprawie, co też zostało uczynione. Reasumując, w ocenie Sądu zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko w takim przypadku uchylenie zaskarżonej decyzji byłoby zasadne. W ocenie Sądu, w sprawie nie zachodzą również przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, które uzasadniałyby stwierdzenie nieważności decyzji. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło