V SA/Wa 1969/12
WyrokWSA w Warszawie2013-02-07
Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Irena Jakubiec-Kudiura, Barbara Mleczko-Jabłońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podział zamówienia na części, realizowane w kolejnych latach budżetowych w ramach projektu finansowanego ze środków europejskich, stanowi naruszenie ustawy Prawo zamówień publicznych, jeśli łączna wartość tych części przekracza próg kwalifikujący do zastosowania przepisów tej ustawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że podział zamówienia na części realizowane w kolejnych latach budżetowych w ramach projektu finansowanego ze środków europejskich, gdzie łączna wartość tych części przekracza próg kwalifikujący do zastosowania przepisów Prawa zamówień publicznych, stanowi naruszenie art. 32 ust. 2 Pzp. Okres realizacji projektu, który przekracza jeden rok, oraz możliwość określenia zakresu zamówienia z góry, przemawiają za tym, że mamy do czynienia z jednym zamówieniem, którego podział na etapy i określenie wysokości w skali roku jest nieprawidłowe.Stan faktyczny
Powiat O. realizował projekt finansowany z Europejskiego Funduszu Społecznego, w ramach którego zlecił wykonanie kursów zawodowych. Organ uznał, że podział tych kursów na odrębne zamówienia w kolejnych latach budżetowych, mimo że ich łączna wartość przekraczała próg 14 000 euro, stanowił naruszenie Prawa zamówień publicznych. W konsekwencji nałożono obowiązek zwrotu części środków. Powiat O. wniósł skargę, argumentując, że zamówienia były odrębne ze względu na ich zakres, przeznaczenie i realizację w kolejnych latach budżetowych, a także ze względu na ograniczenia planu finansowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2013 r. sprawy ze skargi Powiatu O. na decyzję Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia ... czerwca 2012 r., nr ... w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu do budżetu państwa; oddala skargę;
Po rozpatrzeniu odwołania Powiatu ... od decyzji Marszałka Województwa ... nr ... z dnia ... kwietnia 2012 r. wydanej na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 207 ust. 9 ufp oraz art. 104 § 1 kpa określającej wysokość kwoty przypadającej do zwrotu w związku z realizowanym projektem nr ... Minister Rozwoju Regionalnego decyzją z dnia ... czerwca 2012 r. nr ... orzekł zwrot kwoty ... zł. wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania transz dofinansowania, z których poniesione zostały zakwestionowane wydatki, tj.
- od kwoty ... zł. (w tym ... zł. z budżetu środków europejskich (§ 2007) oraz ... zł. z dotacji celowej (§ 2009) od dnia 10.02.2010 r. do dnia zapłaty,
- od kwoty ... zł. (w tym ... zł. z budżetu środków europejskich (§ 2007) oraz ... zł. z dotacji celowej (§ 2009) od dnia 14.09.2010 r. do dnia zapłaty, w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia otrzymania decyzji.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że przedmiotem odwołania wniesionego przez Powiat ... jest decyzja Marszałka Województwa ... z dnia ...04.2012 r. zgodnie z którą Odwołujący został zobowiązany do zwrotu środków uznanych za niekwalifikowane w ramach projektu pt. "..." (nr ...) w wysokości ... zł. wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania transz dofinansowania, z których poniesione zostały zakwestionowane wydatki.
Jako uzasadnienie decyzji organ I instancji wskazał ustalenia kontroli realizacji projektu dokonanej przez organ I instancji, kontroli dokumentacji w siedzibie Instytucji Pośredniczącej oraz realizacji usługi. Zespół kontrolujący uznał za niekwalifikowane wydatki poniesione na usługi szkoleniowe z zakresu:
1) kurs kelner-barman z nauką języka obcego;
2) kurs obsługi ruchu turystycznego;
potraktowane jako oddzielne zamówienia zlecone przez ..., oraz
3) kurs glazurnik;
4) kurs sekretarka;
potraktowane jako oddzielne zamówienia zlecone przez ....
Zdaniem organu I instancji, Odwołujący naruszył przepis art. 4 oraz art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 29.01.2004 r. Prawo zamówień publicznych poprzez potraktowanie powyższych usług jako odrębnych zamówień o wartości poniżej 14 000 euro, podczas gdy zdaniem organu I instancji usługi te stanowiły jedno zamówienie w ramach poszczególnego Zespołu Szkół, którego wartość przekraczała próg 14 000 euro.
Zaskarżona decyzja z dnia ...04.2012 r. została wydana w wyniku skierowania przez organ II instancji sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
IŻ PO KL zapoznała się z dokumentami w przedmiotowej sprawie i poczyniła następujące ustalenia.
Umowa o dofinansowanie projektu została zawarta w dniu ...09.2009 r. na podstawie wniosku o dofinansowanie złożonego dnia ...07.2009 r. Zgodnie z § 3 ust. 4 ww. umowy przy wydatkowaniu środków przyznanych w ramach projektu Odwołujący zobowiązany był do stosowania aktualnej wersji Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach PO KL. Projekt miał być realizowany w ramach .. szkół i placówek oświatowych, w tym .. oraz ... w okresie od ...01.2010 r do ...07.2011 r.
Podkreślono, że Odwołujący jako jednostka samorządu terytorialnego zobowiązany był do stosowania pzp. Natomiast zgodnie z Podrozdziałem 3.1 pkt 1 lit. g Wytycznych z dnia 28.12.2009 r. jednym z podstawowych warunków kwalifikowalności wydatków jest ich zgodność z odrębnymi przepisami prawa krajowego i wspólnotowego, w szczególności pzp.
Zgodnie z informacją pokontrolną nr ..., w ramach projektu zostały zawarte umowy potraktowane jako odrębne zamówienia, zawarte przez ...:
1) umowa z dnia ...07.2010 r. na kurs kelner-barman z nauką języka angielskiego (wartość: ...zł.);
2) umowa z dnia ...12.2010 r. na kurs obsługi ruchu turystycznego (wartość: ... zł. ) oraz zawarte przez ...;
3) umowa z dnia ...02.2010 r. na kurs glazurnik (wartość: ... zł. );
4) umowa z dnia ...02.1020 r. na kurs sekretarka (wartość: ... zł.);
5) umowa z dnia ...02.2011 r. na kurs sekretarka (wartość: ... zł.);
6) umowa z dnia ...02.2011 r. na kurs glazurnik (wartość: ... zł.).
Powyższe usługi zostały zakupione z pomięciem trybu postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, pomimo iż łączna wartość tych usług w obu placówkach przekroczyła 14 tys. euro. Łączna wartość zawartych umów wyniosła ... zł. (... euro) w przypadku ... oraz ... zł. (... euro) w przypadku ...
Organ przypomniał, że zgodnie z art. 32 ust. 1 pzp "podstawą ustalenia wartości zamówienia jest całkowite szacunkowe wynagrodzenie wykonawcy, bez podatku od towarów i usług, ustalone przez zamawiającego z należytą starannością, z kolei zgodnie z ust. 2 tego artykułu "zamawiający nie może w celu uniknięcia stosowania przepisów ustawy dzielić zamówienia na części lub zaniżać jego wartości". Jako jedno zamówienie, o którym mowa w art. 32 pzp należy traktować takie zamówienie, o którym mowa w art. 32 pzp, należy traktować takie zamówienie, które łącznie spełnia trzy kryteria
1. tożsamość przedmiotowa zamówienia (usługi, towary, roboty budowlane tego samego rodzaju i o tym samym przeznaczeniu),
2. tożsamość czasowa zamówienia (możliwe udzielenie zamówienia w tym samym czasie)
3. tożsamość podmiotowa (możliwość wykonania zamówienia przez jednego wykonawcę),
Innymi słowy, za jedno zamówienie, należy uważać takie, które z ekonomicznych i funkcjonalnych przyczyn ma takie samo lub podobne przeznaczenie techniczne i gospodarcze, może być wykonane przez tego samego wykonawcę i jest udzielane oraz realizowane w podobnym okresie czasu.
Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie ma wątpliwości co do spełnienia kryterium tożsamości podmiotowej ze względu na zawarcie umów z tym samym wykonawcą ( w przypadku ... była nim ...., natomiast w przypadku ... był nim ...).
Przedmiotem sporu pozostaje ustalenie, czy w niniejszej sprawie jest spełniona przesłanka tożsamości przedmiotowej i czasowej zamówienia.
Tożsamość czasowa zamówienia oznacza, że możliwym jest udzielenie zamówienia w tym samym czasie. Fakt udzielania zamówienia oraz jego zakres był znany Odwołującemu w momencie przystępowania do wyboru wykonawcy z uwagi na to, że zamówienie było udzielane w ramach projektu dofinansowanego ze środków europejskich. Oznacza to, że zamówienie było przewidziane we wniosku o dofinansowanie projektu oraz że jego zakres i wartość zostały oszacowane z góry na cały okres realizacji projektu i określone w szczegółowym budżecie projektu.
Jak wynika ze szczegółowego budżetu projektu w ... na rok 2010 zaplanowano przeprowadzenie kursu na kwalifikacje kelner-barman z nauką języka angielskiego zaś na rok 2011 przeprowadzenie kursu z obsługi ruchu turystycznego, natomiast w ... na rok 2010 zaplanowano przeprowadzenie kursu na sekretarkę i na glazurnika, które miały być kontynuowane w roku 2011 r. Zatem tożsamość czasową zamówienia określa się na podstawie analizy, czy potrzeba udzielenia zamówienia była Odwołującemu znana z góry, nie zaś ujawniła się po udzieleniu innego zamówienia. Ponadto, rozmiar zamówienia był możliwy do ustalenia na etapie rozpoczęcia projektu dla całego okresu realizacji projektu. W ocenie IŻ PO KL nie budzi wątpliwości, że warunki decyzji decydujące o tożsamości czasowej zamówienia zostały w niniejszym przypadku spełnione.
Tym samym IŻ PO KL podziela stanowisko organu I instancji.
Z kolei tożsamość przedmiotowa zamówienia jest rozumiana jako ten sam rodzaj i to samo przeznaczenie dostaw, usług, robót budowlanych będących przedmiotem zamówienia. Organ przypomniał, że przedmiotem zamówienia realizowanego przez ... było przeprowadzenie kursu na kwalifikacje kelner-barman z nauką języka angielskiego oraz kursu z obsługi ruchu turystycznego. Celem kursu było zdobycie kwalifikacji zawodowych uczniów ... i przygotowanie ich do pracy w nowych zawodach.
Przedmiotem zamówienia realizowanego przez ... było przeprowadzenie kursu na sekretarkę oraz kursu na glazurnika. Celem kursu było zdobycie kwalifikacji zawodowych uczniów ... i przygotowanie ich do pracy w nowych zawodach.
Każde z zamówień jest rodzajowo tożsame, jest kursem prowadzącym do zdobycia kwalifikacji zawodowych i przygotowujących do pracy w nowym zawodzie. Przeznaczenie każdego kursu jest również podobne; był on skierowany do uczniów .. w celu zdobycia kwalifikacji zawodowych i przygotowania do pracy w nowym zawodzie.
Zdaniem IZ PO KL tożsamość przedmiotową zamówienia należy rozumieć szeroko. W niniejszej sprawie przedmiot zamówienia był jeden i ten sam, tj. kurs prowadzący do zdobycia kwalifikacji zawodowych i przygotowujący do pracy w nowym zawodzie. Organ podkreślił również, że w przypadku zamówień realizowanych w ramach projektów dofinansowanych ze środków Unii Europejskiej podstawowe znaczenie ma przesłanka tożsamości czasowej. W sytuacji, gdy jest ona spełniona, o ile jest równocześnie spełniona przesłanka tożsamości podmiotowej przedmiotowa, w opinii IŻ PO KL, jest spełniona per se. Oznacza to, że gdy w odniesieniu do danego zamówienia spełnione są dwie tożsamości (czasowa i podmiotowa), to uznać należy, że dane zamówienie jest również tożsame przedmiotowo. Natomiast, gdyby w sytuacji stwierdzenia tożsamości czasowej, zamówienia wykazane zostało, że nie zachodzi tożsamość podmiotowa (tzn. że zamówienia nie jest w stanie wykonać jeden wykonawca), to nie ma podstaw do automatycznego uznania, że takie zamówienie jest tożsame przedmiotowo. W związku z tym organ uznał, że zamówienia realizowane przez ... i przez ... były tożsame przedmiotowo.
Oznacza to, że ... powinny były przyjąć odpowiednio za jedno zamówienie przeprowadzenie kursu na kwalifikacje kelner-barman z nauką języka angielskiego i kursu z obsługi ruchu turystycznego oraz kursu na sekretarkę i kursu na glazurnika. Wartość tak określonego zamówienia należało oszacować zgodnie z postanowieniami art. 32-35 pzp, czemu Odwołujący uchybił.
Organ przypomniał, że naruszenie pzp stanowi naruszenie procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, o którym mowa w art. 184 ufp. Tym samym spełniona została dyspozycja normy z art. 207 ufp, zgodnie z którą "w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Wskazano również, że na podstawie § 21 umowy o dofinansowanie projektu "1. Instytucja Pośrednicząca w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Beneficjenta przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych może dokonywać korekt finansowych (...) 2. Korekty finansowe, ustala się zgodnie z dokumentem Pt. "Wymierzanie korekt finansowych za naruszenie prawa zamówień publicznych związane z realizacja projektów współfinansujących ze środków funduszy UE. Zgodnie z ww. dokumentem wskaźnik procentowy stosowany do obliczenia wysokości korekty finansowej dla zamówień publicznych określa właściwa tabela, w tym przypadku tabela 4 (dla zamówień publicznych, które nie są objęte dyrektywą 2004/18/WE, tj. dla zamówień opiewających na kwoty nie przekraczające wartości progowych, od których zastosowanie ma wymieniona dyrektywa). Jednocześnie dokument ten stanowi, że w przypadku gdy nieprawidłowość nie została uwzględniona w tabelach, należy przyjąć wskaźnik procentowy odpowiadający najbliższej rodzajowo kategorii naruszenia. Wobec powyższego, organ I instancji prawidłowo ustalił korektę finansową powołując się na pkt 2 tabeli 4 korekt określonej w ww. dokumencie, (za bezprawne udzielenie zamówienia w trybie negocjacji bez ogłoszenia, zamówienia z wolnej ręki lub zapytania o cenę nalicza się korektę finansową w wysokości 26% wydatków zamówienia, w ramach którego stwierdzono naruszenie). Ponieważ wartość wydatków objętych naruszeniem wynosi ... zł., po uwzględnieniu wskaźnika procentowego korekty w wysokości 25% za podlegającą zwrotowi należy uznać kwotę ... zł.
Skargę na decyzję Ministra Rozwoju Regionalnego wywiódł Powiat ... wnosząc o jej uchylenie a nadto o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Marszałka Województwa ... z dnia ... kwietnia 2012 r.
Skarżący wniósł również o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł m.in., że ... nie dysponował środkami finansowymi przed terminami rozpoczęcia w/w kursów. Ten stan – zgodnie z ustawą o finansach publicznych i ustawą o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych – wymagał zawarcia umów dot. zobowiązań z tego tytułu dopiero po uzyskaniu środków. Zgodnie z art. 44 ust. 1 pkt 3 ustawy o finansach publicznych kierownik jednostki może zaciągać zobowiązania do wysokości planu finansowego w danym roku budżetowym. Zatem zawarcie umów o realizację zamówień publicznych nastąpiło zgodnie z procedurą, w roku 2010 i w roku 2011 po uzyskaniu środków finansowych, co nie jest niedozwolone. Niedozwolone (wg art. 32 ust. 2 Pzp) jest dzielenie zamówienia w celu uniknięcia stosowania przepisów ustawy, ale tego skarżący nie uczynił.
Skarżący podkreślił, że zgodnie z podstawową zasadą gospodarki finansowej podmiotów sektora finansów publicznych, ujęte w budżetach jednostek sektora finansów publicznych wydatki stanowią nieprzekraczalny limit (art. 52 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 ., a w dacie popełnienia czynu art. 34 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r., o finansach publicznych). Dyrektywny charakter wydatków oznacza, że jednostka sektora finansów publicznych może dysponować tylko takimi środkami, jakie zostaną jej przyznane w planie finansowym i nie może dokonywać wydatków przekraczających wysokości zatwierdzonej w planie ani zaciągać przekraczających ten plan zobowiązań. Z powyżej wskazanych uregulowań prawnych wynika, że plan finansowy określa zakres upoważnienia do dokonywania wydatków ze środków publicznych, wskazując zarówno cele, jak i limity wydatków. Zapisanie w planie finansowym jednostki konkretnej kwoty wydatków w określonej podziałce klasyfikacji budżetowej przesądza zarówno o kierunkach, jak i zakresie działalności rzeczowej.
Zdaniem skarżącego rozstrzygnięcie sprawy należy rozpatrzyć od strony analizy podstawowego kryterium podziału zamówienia, jakim jest tożsamość przedmiotowa oraz przeznaczenie i zakres przedmiotu zamówienia. Zamawiający nie dokonał podziału zamówienia, ponieważ nie mamy do czynienia z jednym zamówieniem w rozumieniu art. 32 ust. 1 ustawy Prawo zamówień publicznych, ale z dwoma następującymi po sobie, w kolejnych latach budżetowych odrębnymi zamówieniami o innym zakresie i przeznaczeniu. Przedmiot zamówienia, jakim jest przeprowadzenie przez ... kursu kelner-barman z nauką języka obcego nie jest tożsamy a przeprowadzeniem kursu obsługa ruchu turystycznego, ponieważ celem przeprowadzenia kursu kelner – barman jest teoretyczne i praktyczne przygotowanie uczestników kursu do pracy w gastronomii na stanowisku kelnera-barmana z wykorzystaniem umiejętności obsługi klienta w języku angielskim, natomiast celem przeprowadzenia kursu obsługa ruchu turystycznego jest przygotowanie uczestników kursu do pracy na samodzielnych stanowiskach organizatora imprez turystycznych.
Identyczna sytuacja ma miejsce w przypadku przedmiotu zamówienia, jakim jest przeprowadzenie przez ... kursu glazurnik, który nie jest tożsamy z przeprowadzeniem kursu sekretarka, ponieważ celem przeprowadzenia kursu glazurnik jest teoretyczne i praktyczne przygotowanie uczestników kursu do pracy w branży budowlanej i uzyskanie potwierdzenia kwalifikacji glazurnika, natomiast celem przeprowadzenia kursu sekretarki jest przygotowanie uczestników kursu do pracy biurowej i uzyskanie potwierdzenia kwalifikacji sekretarki. Skarżący przywołał również orzeczenie ETS z dnia 5 października 2000 r. C-16/98, Komisja Wspólnot Europejskich v. Republika Francuska. LEX nr 83004, w którym przy rozpatrywaniu zagadnienia niedozwolonego podziału zamówienia zwrócono uwagę na następujące elementy: czas wszczęcia procedury, warunki udzielenia zamówienia, podmiot będący zamawiającym, gospodarcze i techniczne przeznaczenie zamówienia.
Rozpatrując zagadnienie niedozwolonego podziału na części zamówienia na roboty budowlane, ETS wielokrotnie odwoływał się do głównego kryterium wyróżniającego przedsięwzięcie budowlane, tj. do samodzielnej funkcji technicznej i gospodarczej zamierzenia budowlanego. ETS wskazał, że sam fakt istnienia jednego zamawiającego oraz możliwości wykonania robót budowlanych przez jednego wykonawcę nie jest argumentem przesądzającym w świetle prawa wspólnotowego o istnieniu jednego zamówienia.
Powołując się na powyższe skarżący podniósł, że zastosowany podział zamówienia dyktowany względami organizacyjnymi, technicznymi i finansowymi oraz podyktowany odmiennym zakresem i różnym przeznaczeniem każdego z opisanych przedmiotów zamówienia jest uzasadniony. Zamawiający nie dokonał zakazanego podziału zamówienia na części w celu uniknięcia stosowania przepisów ustawy.
Skarżący podkreślił nadto, że z postanowień ustawy wynika, że wybór wykonawcy zamówienia publicznego opiera się na wyborze najkorzystniejszej oferty (art. 91 ustawy PZP), co oznacza, że cel procedur udzielenia zamówienia publicznego zostaje osiągnięty z chwilą dokonania wyboru najkorzystniejszej oferty. Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego zostało przez szkoły przeprowadzone w myśl tej zasady (ogłoszenie o zamówieniu zostało upublicznione, zaproszenie do składania ofert wysłane do wykonawców, wybrana została najkorzystniejsza oferta wykonawcy, z którym została umowa z wykonawcą o zamówienie publiczne).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Sąd zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna i jako taka została oddalona.
Na wstępie przypomnieć należy, iż skarżący realizował projekt pn. "...". Był to projekt finansowany z Europejskiego Funduszu Społecznego. W ocenie sądu nie może budzić wątpliwości, że skarżący był jednostką sektora finansów publicznych. Oznacza to, że jako beneficjent udzielonej mu pomocy był w ramach realizowanego projektu zobowiązany do stosowania ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U. nr 113 z 2010 r., poz. 759 – tekst jedn.).
Poza sporem jest również to, że skarżący zobligowany był do respektowania zasad wynikających z Wytycznych Ministra Rozwoju Regionalnego a dotyczących kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Wytyczne te były dla skarżącego obowiązującym prawem, albowiem Minister Rozwoju Regionalnego wydał je w oparciu o delegację ustawową a mianowicie art. 35 ust. 3 pkt 4a ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. nr 84 z 2009 r., poz. 712 – tekst jedn.).
Z przepisu tego wynika, że minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego (...) może wydać wytyczne dotyczące programów operacyjnych w zakresie kwalifikowania wydatków. Podstawa prawna istnienia obowiązku obciążającego skarżącego (o którym wyżej mowa) jest więc oczywista.
Wytyczne, które znalazły zastosowanie w niniejszej sprawie wskazywały, iż wydatki w projekcie są kwalifikowane o ile są zgodne z przepisami prawa krajowego i wspólnotowego. Prawem krajowym jest niewątpliwie prawo zamówień publicznych, które wytyczne wymieniają wprost w pkt 3.1 ppkt 9.
Podkreślenia wymaga, że skarżący zobowiązał się nie tylko do stosowania wytycznych ale i do zwrotu przyznanych mu środków pieniężnych, wykorzystanych w sposób sprzeczny z zasadami przewidzianymi w ustawie o finansach publicznych (dalej u.a.f.p.). Zobowiązanie to wynika wprost z zawartej umowy o dofinansowanie (zob. § 3 ust. 4 , oraz § 13 ust. 1 pkt 2 tejże umowy).
W ocenie sądu argumentacja przedstawiona w skardze, która zdaniem jej autora uzasadnia brak naruszenia przepisów u.o.f.p jest chybiona. Podpisując umowę o dofinansowanie skarżący uzyskał jednocześnie gwarancję na realizacje projektu. Wniosek o dofinansowanie zawierał szczegółowy budżet, w którym przewidziano jakie środki i na jakie cele będą wydatkowane. Niezależnie od tego przypomnieć należy, że przepisy u.o.f.p. wskazują, że przez cały okres realizacji projektu środki finansowe zostaną zaplanowane w taki sposób aby taką właśnie realizację zapewnić. Chybione jest więc odwoływanie się w skardze do wymogów jakie stawia art. 44 ust. 1 pkt 3 u.o.f.p. Przepis ten stanowi, że wydatki publiczne mogą być ponoszone na cele i w wysokościach ustalonych w planie finansowym jednostki sektora finansów publicznych. Nie znajduje on jednak zastosowania w przypadku realizacji spornego projektu albowiem umowa o dofinansowanie dawała skarżącemu podstawę prawną do zaciągnięcia zobowiązania w kwocie przewidzianej w budżecie na cały okres jego realizacji.
Najistotniejsza jest jednak ocena udzielenia zamówienia oddzielnie w 2010 i 2011 r. Odnosząc się do tej kwestii podkreślić należy, iż podstawą do uznania czy mamy do czynienia z samodzielnymi zamówieniami czy też nie jest przyjęty okres realizacji projektu. Okres ten przekracza w przypadku projektu skarżącego jeden rok. Oznacza to - zdaniem sądu - że nie może tu znaleźć zastosowania sugerowana w skardze zasada sporządzania rocznych planów zamówień publicznych i rocznego szacowania ich wartości.
Istotne jest również to, że ze względu na wyodrębnienie źródła finansowania projektu możliwe było określenie zakresu zamówienia (jego wielkości) zanim projekt zaczął być realizowany. Już choćby ta okoliczność przemawia za tym, że w takiej sytuacji mamy do czynienie z jednym zamówieniem. Jego podział na etapy i określenie wysokości w skali roku nie jest właściwe. Wiąże się bowiem w istocie z naruszeniem art. 32 ust. 2 i 4 ustawy Prawo zamówień publicznych (dalej: p.z.p.).
Przepis ten stanowi, że zamawiający nie może w celu uniknięcia stosowania przepisów ustawy dzielić zamówienia na części lub zaniżać jego wartości. Jeżeli natomiast dopuszcza możliwość składania ofert częściowych albo udziela zamówienia w częściach, z których każda stanowi przedmiot odrębnego postępowania wartością zamówienia jest łączna wartość poszczególnych części zamówienia.
W ocenie sądu jest oczywiste, że w przypadku zamówienia, którego zakres i wartość zostały określone we wniosku o dofinansowanie i które może być udzielone w ramach jednego postępowania oceny jego wartości dokonuje się z uwzględnieniem całego okresu realizacji projektu. W tym stanie rzeczy twierdzenie skarżącego, że podział zamówienia był uzasadniony ze względu na przepisy dotyczące rocznych planów finansowych oraz konsekwencje związane z ich uchwaleniem należy odrzucić.
Sąd nie podziela wywodów skargi także w tej części, która wskazuje na to, iż skarżący nie dokonał podziału zamówienia albowiem de facto miał do czynienia z dwoma odrębnymi zamówieniami następującymi po sobie w dwóch kolejnych latach. Przypomnieć bowiem należy, że zarówno kurs na kelnera-barmana jak i dla osoby, która miała zajmować się obsługą ruchu turystycznego mógł przeprowadzić jeden podmiot (wykonawca usługi). Skarżący znając zakres tychże kursów podpisał umowy na ich przeprowadzenie z tym samym podmiotem. Nie wybrał go jednak zgodnie z p.z.p. lecz dokonał podziału zamówienia i z pominięciem procedury p.z.p. zlecił przeprowadzenie obu kursów temu samemu wykonawcy. Podobnie było w przypadku kursu sekretarki i glazurnika w drugiej placówce.
Sąd nie podziela stanowiska skarżącego co do tego, iż w sprawie niniejszej wybór wykonawcy zamówienia publicznego opierał się na wyborze najkorzystniejszej oferty (art. 91 p.z.p.). Ocena czy oferta byłą najkorzystniejsza powinna być bowiem dokonana, ale wówczas gdyby skarżący nie dokonał podziału zamówienia celem obejścia pz.p.
Bezzasadna jest również teza jakoby skarżący na podstawie art. 5 p.z.p. mógł zastosować tryb zamówienia z wolnej ręki (art. 67 p.z.p.) albowiem przepis ten wskazuje na możliwość zastosowania takiego trybu w sytuacji gdy zamawiający wykaże, że nie ma możliwości udzielenia zamówienia w innym trybie.
Niejako na marginesie podkreślić należy, że nie może być usprawiedliwione odstąpienie od procedury p.z.p. nawet wówczas gdyby środki publiczne nie doznały uszczerbku. Ocena czy rzeczywiście tak było mogłaby być bowiem dokonana wówczas gdyby skarżący zastosował tryb wyboru wykonawcy z uwzględnieniem p.z.p.
Sąd zatem podziela stanowisko wyrażone przez organ II instancji i uznaje, że podjęta przez ten organ decyzja była prawidłowa.
Podstawą wyroku jest art. 151 p.p.s.a
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło