V SA/Wa 1999/09
PostanowienieWSA w Warszawie2010-01-26
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku cofnięcia wniosku o przyznanie prawa pomocy przez stronę, sąd powinien odmówić przyznania prawa pomocy, czy umorzyć postępowanie w tym zakresie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że w sytuacji, gdy strona cofnęła wniosek o przyznanie prawa pomocy, a wezwanie do uzupełnienia braków wniosku nie zostało wykonane, nie można ocenić, czy zaistniały przesłanki do przyznania tego prawa. Ponieważ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera normy pozwalającej na umorzenie postępowania w przedmiocie cofniętego wniosku o prawo pomocy, sąd postanowił odmówić jego przyznania.Stan faktyczny
Strona skarżąca w postępowaniu administracyjnym złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Po wezwaniu do uzupełnienia oświadczenia o stanie majątkowym, strona cofnęła wniosek o prawo pomocy, prosząc jednocześnie o wyznaczenie terminu rozprawy i przesłanie druku do dokonania opłaty. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2009 r. Nr [...] w przedmiocie wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz zobowiązania do opuszczenia tego terytorium; postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata;
A. G. wnosząc skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wystąpił na urzędowym formularzu PPF z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną i dwójką małoletnich dzieci, utrzymuje się z dochodów z pracy dorywczej w wysokości ok. 1000 złotych. Oświadczył, iż nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych.
W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z 4 stycznia 2010 r. wezwano zainteresowanego do złożenia dodatkowych informacji poprzez udzielenie odpowiedzi na konkretne pytania, w terminie siedmiu dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w piśmie z 14 stycznia 2010r. oświadczył, iż rezygnuje z prawa pomocy w postaci zwolnienia z opłaty sądowej i ustanowienia adwokata. Prosząc jednocześnie o jak najszybsze przesłanie druku do dokonania opłaty sądowej i wyznaczenie daty rozprawy.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. – prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – stosownie do treści przepisu art. 199 p.p.s.a. – ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy powinna być zatem stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Jednocześnie, zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione.
W sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku budzi wątpliwości lub jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy, na podstawie art. 255 p.p.s.a., można wezwać taką osobę do złożenia dodatkowego oświadczenia uzupełniającego, jak i potwierdzającego wykazywane przez nią okoliczności.
W przedmiotowej sprawie, oświadczenie zawarte we wniosku skarżącego złożonym na urzędowym formularzu PPF z 9 listopada 2009 r., było niewystarczające do oceny czy strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie skarżącego do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jego sytuacji majątkowej.
Mając zatem na uwadze, iż skarżący cofną wniosek o przyznania prawa pomocy oraz fakt, iż wezwanie nie zostało przez wnioskodawcę wykonane w zakreślonym terminie, uznać należy, iż nie wykazał on, że ustawowa przesłanka przyznania tego prawa w odniesieniu do jego osoby wystąpiła. W tym stanie rzeczy nastąpił brak możliwości porównania wysokości obciążeń finansowych z jakimi wnioskodawca powinien się liczyć w postępowaniu sądowym z jego rzeczywistymi możliwościami płatniczymi. W konsekwencji, brak ten wykluczył dokonanie oceny czy zaistniały przesłanki uprawniające do udzielenia skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W związku również z tym, że ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera normy, która pozwalałaby umorzyć postępowanie w przedmiocie cofniętego wniosku, postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło