V SA/Wa 2043/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi S. O. dla O. N. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego; oddala skargę. Na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] lipca 2000r. nr [...] wystawionego przez Izbę Wytrzeźwień w m., obejmującego odpłatność za pobyt w Izbie Wytrzeźwień w kwocie 180 zł wraz z odsetkami Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec majątku zobowiązanego D.J. Powyższy tytuł wykonawczy zobowiązany otrzymał w dniu [...] października 2006r. Pismem z dnia [...] listopada 2006r. złożył zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej polegający na przedawnieniu obowiązku. W związku z powyższym organ egzekucyjny wystąpił do wierzyciela - Izby Wytrzeźwień w m. z prośbą o zajęcie przez niego stanowiska w trybie art. 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 , dalej " u.p.e.a."). Postanowieniem z dnia [...] listopada 2006r. organ egzekucyjny wstrzymał postępowanie egzekucyjne do czasu rozpatrzenia zarzutów. W dniu [...] grudnia 2006r. wierzyciel wydał postanowienie o oddaleniu zarzutu zobowiązanego D.J. Nie zgadzając się z takim stanowiskiem zobowiązany złożył zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. W związku z egzekucją należności pieniężnych, organ egzekucyjny zastosował środek egzekucyjny w postaci zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność na podstawie zawiadomienia z dnia [...] maja 2010r. Nr [...] i wyegzekwował nadpłatę podatku należnego dłużnikowi od Urzędu Skarbowego w W. W dniu [...] czerwca 2010r. zobowiązany złożył do organu egzekucyjnego "zażalenie" ze względu na przedawnienie jego zaległości. Pismem z dnia [...] czerwca 2010r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. zwrócił się do Dyrektora [...] Ośrodka dla Osób Nietrzeźwych o zbadanie wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym nr [...]. Wierzyciel - Dyrektor [...] Ośrodka dla Osób Nietrzeźwych postanowieniem z dnia [...] lipca 2010r. nr [...] w trybie art.34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, uznał za bezzasadny zarzut zobowiązanego D.J. dotyczący kwestionowania zasadności egzekucji prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego wskazując, ze nie doszło do przedawnienia należności za pobyt w Izbie Wytrzeźwień. W wyniku rozpatrzenia zażalenia na w/w postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało w dniu [...] listopada 2010r. postanowienie nr [...], którym uchyliło zaskarżone postanowienie z dnia [...] lipca 2010r. orzekając co do istoty sprawy poprzez uznanie zarzutu przedawnienia obowiązku za uzasadniony. Organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego w W., wydał w dniu [...] grudnia 2010r. postanowienie nr [...], którym umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku zobowiązanego. Organ uznał, iż w sprawie zachodzi przesłanka powodująca umorzenie postępowania egzekucyjnego zawarta w art.59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. – brak wymagalności obowiązku w związku z jego przedawnieniem. Na powyższe postanowienie wierzyciel złożył zażalenie wskazując, iż wbrew stanowisku organu egzekucyjnego okres przedawnienia roszczeń z tytułu opłaty za pobyt w Izbie Wytrzeźwień w m. wynosi 10 lat, na podstawie art. 118 kodeksu cywilnego albowiem brak było przepisów szczególnych regulujących kwestię przedawnienia w sposób odmienny niż określony w art. 118 kodeksu cywilnego w stanie prawnym obowiązującym do dnia 31 grudnia 2009r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy na skutek wniesionego zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2011r. nr [...] utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy uznając jego słuszność pod względem faktycznym i prawnym. W ocenie organu II instancji zakres regulacji kodeksu cywilnego wyznaczony w art. 1 kodeksu wyklucza możliwość stosowania zawartych w nim norm dla stosunku prawnego istniejacego pomiędzy izbą wytrzeźwień a zobowiązanym. Do opłat za pobyt w izbie wytrzeźwień, nałożonych na zobowiązanego w dniu [...] kwietnia 1999r. nie znajdują zastosowania przepisy dotyczące przedawnienia uregulowane w ustawie kodeks cywilny. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w okresie przed wejściem w życie Ordynacji podatkowej do przedawnienia roszczeń z tytułu opłaty za pobyt w izbie wytrzeźwień na zasadzie § 1 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16.02.1989r. w sprawie rozciągnięcia przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych na niektóre rodzaje świadczeń pieniężnych oraz określania właściwości organów podatkowych w zakresie umarzania zaległości podatkowych (Dz.U. z 1989 r. Nr 6. poz. 40 ze zm ). miały zastosowanie przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Natomiast w świetle art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych (Dz. U. z 1993 r. Nr 108, poz. 486 ze zm.), uchylonej ustawą z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, zobowiązania podatkowe przedawniają się z upływem 5 lat licząc od końca roku, w którym upłynął termin płatności podatku. Stosowanie zaś do art. 343 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 Nr 8, poz. 60 ze zm.) przepisy wykonawcze wydane na podstawie ustawy o zobowiązaniach podatkowych pozostają w mocy, do czasu zastąpienia ich nowymi przepisami, nie dłużej jednak niż przez 2 lata od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy,. Wspomniane rozporządzenie jest aktem zawierającym w/w przepisy wykonawcze, które w zasadniczej części zostały zastąpione w dniu 01.01.1998r. odpowiednimi przepisami Ordynacji podatkowej. Niemniej jednak w części dotyczącej § 1 pkt 5 rozporządzenia, przepisy odnoszące się do roszczeń z tytułu opłat za pobyt w izbie wytrzeźwień, w przewidzianym w art. 343 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej dwuletnim okresie, nie znalazły się w obrocie prawnym (przepisy w/w rozporządzenia nie zostały w tym zakresie wtedy zastąpione przez nowe przepisy). Tym samym, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej do oceny skutków prawnych zdarzenia prawnego polegającego na powstaniu zobowiązania z tytułu opłaty za pobyt w Izbie Wytrzeźwień w 1999r., które nastąpiło w okresie dwóch lat od dnia wejścia w życie Ordynacji podatkowej (okres obowiązywania rozporządzenia RM w omawianym zakresie na zasadzie art. 342 § 2 pkt 1 Ord. pod.), będzie miała zastosowanie norma statuująca treść stosunku zobowiązaniowego, w chwili ww. zdarzenia prawnego, aż do momentu wejścia w życie nowej regulacji normatywnej, tj. do dnia 1 stycznia 2010r. W związku z powyższym zobowiązanie podatkowe w w/w sprawie przedawnia się z upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący [...] Ośrodek dla Osób Nietrzeźwych w W. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji. Zarzucił naruszenie przepisów prawa mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj: art. 29 § 2 u.p.e.a. w związku z art.42 ust.5 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, art.59 § 1 pkt 9 w związku z art.70 § 1 Ordynacji podatkowej oraz art.6, 7, 8 i 12 k.p.a. W motywach skargi podkreślono, iż w niniejszej sprawie nie doszło do zaistnienia przesłanek określonych w art. 2 Ordynacji podatkowej, co wyklucza możliwość uznania, że nastąpiło przedawnienie obowiązku określonego w tytule wykonawczym na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej. Ponadto skarżący wskazał, że w sytuacji zobowiązanego bieg przedawnienia został przerwany. W przypadku zobowiązanego przerwanie biegu przedawnienia nastąpiło na skutek zaistnienia czynności skutecznego dostarczenia w dniu [...] grudnia 2000r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] lipca 2000r. Tym samym została spełniona przesłanka zawarta w art.123 § 1 ust.1 kodeksu cywilnego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. w całości podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało oddalić. Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe. Jest to wynikiem faktu, że z okoliczności sprawy wynika, iż postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2010 r. wydane zostało na skutek rozpoznania zażalenia dłużnika od postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela. Jest to zatem ostateczne postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela, przy czym wierzyciel wypowiadał się w odniesieniu do zarzutu przedawnienia a więc przesłanki o jakiej mowa w treści art. 33 pkt 1 ustawy z 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu w administracji ( t.j. Dz.U. 2005r.nr 229,poz.1954 r. ze zm.). Taką ocenę wspomnianego postanowienia SKO zawarł również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 22 września 2011 r. sygn. akt II GSK 1020/11. Zgodnie z treścią art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wypowiedź wierzyciela w przedmiocie m.in. wspomnianego zarzutu, jest dla organu egzekucyjnego wiążąca, co w przypadku uwzględnienia zażalenia ( o jakim jest mowa w treści art. 34 § 2 w/w ustawy) przez organ administracyjny wyższego stopnia, powoduje konieczność wydania postanowienia przez organ egzekucyjny. Uwzględnienie zarzutów stanowi o uznaniu ich zasadności, co w świetle treści art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, powoduje obowiązek umorzenia postępowania. Podstawą umorzenia postępowania egzekucyjnego wskazaną przez organy administracyjne, jest art. 59 § 1 pkt 2, § 3 i § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Treść art. 59 § 1 pkt 2 ustawy dotyczy m.in. wygaśnięcia obowiązku egzekucyjnego, co ma miejsce na skutek przedawnienia roszczenia a więc instytucji, której zaistnienie w odniesieniu do opłaty za pobyt dłużnika w Izbie Wytrzeźwień w dniu [...] kwietnia 1999 r., stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w swoim postanowieniu. Okoliczność uznania zasadności zarzutu dłużnika i stwierdzenia przedawnienia w oparciu o wskazane w postanowieniu przepisy, jest wiążąca dla organu egzekucyjnego. Niezależnie zatem od podstawy prawnej umorzenia, treść postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, należało uznać za prawidłowe. Za trafne należało uznać także rozważania Dyrektora Izby Skarbowej w zakresie braku możliwości przyjęcia jako podstawy przedawnienia w odniesieniu do opłat za pobyt w Izbie Wytrzeźwień przepisów prawa cywilnego, co wynika również wprost z dołączonych przez wierzyciela do skargi orzeczeń WSA w Łodzi III SA/Łd 75/11, III SA/Łd 615/10, III SA/Łd 215/11. Sąd podziela, co do zasady, stanowisko wyrażone we wspomnianych orzeczeniach, odnoszące się do zakresu działania Ordynacji podatkowej w odniesieniu do wspomnianych opłat, przyjmując jednak w okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy prawidłowość zaskarżonego postanowienia. Z powyższych względów należało uznać, że nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa w związku z czym na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.