V SA/Wa 2054/21
PostanowienieWSA w Warszawie2021-04-07
Skład orzekający: Asesor sądowy Tomasz Grzybowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie jest właściwy do rozpoznania skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stwierdzającą uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19, w sytuacji gdy po wniesieniu skargi weszło w życie rozporządzenie zmieniające zasady właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania sprawy i przekazał ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Sąd uznał, że zgodnie z nowelizacją rozporządzenia o właściwości sądów administracyjnych z dnia 4 marca 2021 r., sprawy dotyczące zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19, w których skarga została wniesiona przed wejściem w życie noweli, a postępowanie nie zostało zakończone, rozpoznaje sąd właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę strony skarżącej, chyba że wyznaczono już termin posiedzenia. Ponieważ termin posiedzenia nie został wyznaczony, a strona skarżąca zamieszkuje w Łodzi, właściwy jest WSA w Łodzi.Stan faktyczny
Z. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2021 r. stwierdzającą uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek na podstawie art. 31zo ustawy COVID-19. Skarga została zarejestrowana w WSA w Warszawie w dniu 23 marca 2021 r. W międzyczasie weszła w życie nowelizacja rozporządzenia o właściwości sądów administracyjnych, która zmieniła zasady rozpoznawania tego typu spraw. Strona skarżąca zamieszkuje w mieście B. na obszarze województwa łódzkiego.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono niewłaściwość Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazano sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Asesor sądowy Tomasz Grzybowski po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanawia: stwierdzić swą niewłaściwość i przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.
Z. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] stycznia 2021 r. Zaskarżona decyzja została wydana wskutek wniosku strony skarżącej o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 31zo ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, ze zm.), dalej ustawa COVID-19.
Skarga została złożona do tut. Sądu na podstawie art. 13 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej Ppsa), jako że siedzibą ZUS jest miasto stołeczne Warszawa, a zatem tut. Sąd był właściwy wg siedziby organu. Nie miał zaś zastosowania do przedmiotowej sprawy § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. poz. 367 ze zm.), dalej rozporządzenie ws. właściwości. Na mocy ww. przepisu rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zostało przekazane wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę, jednak odnosi się ono wyłącznie do zamkniętego katalogu spraw, nieobejmującego przedmiotu niniejszej sprawy.
W dniu 16 marca 2021 r. weszło jednakże w życie rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 4 marca 2021 r. (Dz. U. z 2021 r. poz. 426), dalej nowela z 4 marca 2021 r., w którym dokonano zmiany wskazanego § 1 pkt 2 rozporządzenia ws. właściwości w ten sposób, że również rozpoznawanie spraw dotyczących zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy COVID-19, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Jednocześnie z § 2 noweli z 4 marca 2021 r. wynika, że sprawy o ww. przedmiocie, w których skargi zostały wniesione przed dniem wejścia w życie noweli i postępowanie nie zostało zakończone, rozpoznaje wojewódzki sąd administracyjny właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę strony skarżącej z wyjątkiem tych, w których wyznaczono termin posiedzenia.
Przedmiotową sprawę zarejestrowano w tut. Sądzie 23 marca 2021 r. Do dnia dzisiejszego nie wyznaczono terminu posiedzenia. Z akt sprawy wynika, że miejscem zamieszkania strony skarżącej jest miasto B. położone na obszarze województwa łódzkiego. W tym stanie rzeczy, zgodnie z § 1 pkt 7 rozporządzenia Prezydenta RP z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r. Nr 72 poz. 652 ze zm.) w zw. z § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia ws. właściwości w brzmieniu nadanym nowelą z 4 marca 2021 r., a także stosownie do § 2 wspomnianej noweli, właściwy do rozpoznania skargi jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. Sąd prezentuje bowiem zapatrywanie, że sprawą "dotyczącą (...) zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo" ustawy COVID-19, w rozumieniu ww. § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia ws. właściwości w jego obecnym brzmieniu, jest każda sprawa zainicjowana stosownym wnioskiem w ww. zakresie, a więc także taka, jak niniejsza, którą kończyła decyzja organu w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w zakresie żądania ww. zwolnienia.
Podkreślić przy tym należy, że podstawę kompetencyjną dla zmiany regulacji w zakresie właściwości sądów administracyjnych w sprawach dot. zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 31zo ustawy COVID-19, stanowił art. 13 ust. 3 Ppsa. Z mocy wskazanego upoważnienia ustawowego, Prezydent RP wprowadził przepis szczególny względem zasady perpetuatio fori (§ 2 noweli z 4 marca 2021 r.), w rozumieniu art. 14 Ppsa in fine. Stosownie do treści tego przepisu, wojewódzki sąd administracyjny właściwy w chwili wniesienia skargi pozostaje właściwy aż do ukończenia postępowania, choćby podstawy właściwości zmieniły się w toku sprawy, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Z tych względów postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 59 § 1 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło