V SA/Wa 2071/12

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. w C. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia ... czerwca 2012 r. Nr ... w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnienia od kosztów sądowych; S. w C., zwany dalej: Skarżącym złożył na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazano, iż kapitał zakładowy wynosi ... zł a wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok - ... zł. Podano również, że wysokość strat za ostatni rok obrotowy wynosi minus ... zł. Skarżący posiada trzy rachunki bankowe w ... ze stanem konta minus ... zł. Ponadto Skarżący wskazał, iż posiada 2 kredyty na dzień ... lipca 2012 r. w łącznej kwocie ... zł. Dodatkowo wyjaśniono, iż skarżący nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych z uwagi na bardzo trudną sytuację finansową. Skarżący nie posiada żadnych własnych środków finansowych, z których mógłby pokryć koszty sądowe. Funkcjonowanie na płaszczyźnie finansowej możliwe jest dzięki korzystaniu z kredytu na rachunku bankowym. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: W postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest, że strona wnosząca do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki obowiązana jest do uiszczenia kosztów sądowych. Zgodnie bowiem z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (T.j. Dz. U. z 2012 r. Nr 0, poz. 270), dalej p.p.s.a. – strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z §3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. może być przyznane osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Analiza podanych przez Skarżącego okoliczności dotyczących jego sytuacji finansowej dokonana w związku z przepisami ustawy przy jednoczesnym uwzględnieniu wysokości kosztów sądowych, do których poniesienia będzie zobowiązany w toku postępowania sądowego uzasadnia stwierdzenie, iż nie zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem jego wniosku. Należy podkreślić, za Naczelnym Sądem Administracyjnym (postanowienie NSA z 14 grudnia 2011r., sygn. akt I GZ 201/11 – www.orzeczenia.nsa.gov.pl), że cyt. "zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. rozstrzygnięcie sądu w zakresie prawa pomocy ma charakter uznaniowy. To oznacza, że nawet jeżeli zostałaby spełniona przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, sąd nie musi przychylić się do żądania strony, a jedynie może przyznać prawo pomocy, jeżeli w oparciu o powyższy przepis uzna, że zachodzi taka potrzeba w świetle zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do sądu". Oddalając wniosek kierowano się tym, iż przede wszystkim S. w C. jest podmiotem prowadzącym działalność w dużych rozmiarach i posiada majątek znacznej wartości. Ze statutu Skarżącego wynika, iż składa się on z 5 przedsiębiorstw (...) oraz prowadzi działalność leczniczą polegającą również na udzielaniu świadczeń zdrowotnych odpłatnych, jak również działalność gospodarczą inna niż leczniczą w zakresie dzierżawy i najmu nieruchomości, wynajmu rzeczy, usług przewozowych, usług naprawy sprzętu, usług kserograficznych, usług udostępniania wyciągów, odpisów kopii dokumentacji medycznej, usług udzielania zakładom ubezpieczeń informacji o stanie zdrowia, organizacji szkoleń, kursów oraz konferencji, obsługi imprez w zakresie zabezpieczenia medycznego, pobierania opłat parkingowych, prowadzenia szkoły rodzenia, usług związanych z udziałem osób towarzyszących w szczególności przy porodzie rodzinnym, pobycie dziecka w szpitalu. Ponadto wskazać należy, iż SPZOZ prowadzony jest w formie samodzielnego zakładu pokrywającego z posiadanych środków i uzyskiwanych przychodów koszty działalności i zobowiązań. Wysokość wpisu w przedmiotowej sprawie wynosi natomiast ... zł i zdaniem referendarza sądowego, biorąc pod uwagę rozmiary prowadzonej działalności, pomimo braku własnych środków finansowych na rachunku bankowym w dniu ... sierpnia 2012 r., Skarżący będzie w stanie uiścić koszty sądowe w przedmiotowej sprawie. Z odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego według stanu na dzień 11 maja 2012r. wynika, iż skarżący nie znajduje się w stanie likwidacji. Skarżący nie utracił płynności finansowej, gdyż brak jest wpisów co do zaległości, wierzytelności itd. w dziale 4 odpisu z KRS. Wyjaśnić należy, iż wpis sądowy jako wydatek wiąże się z bieżącą działalnością, wpływa na wysokość strat finansowych ogółem, zatem winien być traktowany na równi z innymi wydatkami, które powinny zostać pokryte z bieżących dochodów. Pokrywanie strat z bieżącej działalności nie jest argumentem przemawiającym za zwolnieniem od kosztów sądowych. Należy również zauważyć, że w przypadku osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej - wnoszących o przyznanie prawa pomocy, zasadnicze znaczenie ma fakt, iż sprawa ma ścisły związek z prowadzoną przez nie działalnością i możliwość prowadzenia takiej działalności nie powinna - z reguły, obciążać dochodów budżetowych Skarbu Państwa. Gdyby przyjąć odmienne stanowisko, budżet ten, a w konsekwencji całe społeczeństwo miałoby kredytować działania skarżącego, związane z dochodzeniem przed sądami określonych roszczeń, czy też – jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, kwestionujące na drodze sądowej decyzję organu administracji publicznej. W ocenie referendarza skarżący jest w stanie (chociażby ze środków z kredytu) uiścić wpis sądowy i w związku z tym winien partycypować w kosztach postępowania. Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności stwierdzić należy, iż za zwolnieniem skarżącego od kosztów sądowych nie przemawiają również argumenty, iż skarżący prowadzi działalność cały czas korzystając ze wskazanych kredytów, jak również iż działalność ta przynosi straty. Strata podatkowa powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem, co skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania – brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych, co przedstawiono wyżej. Powyższe pozwala przyjąć, że – mimo wskazanych trudności, jak również charakteru prowadzonej działalności – skarżący jest w stanie uiścić należny wpis sądowy i to tym bardziej, że z obowiązkiem jego uiszczenia powinien się liczyć od dłuższego czasu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.