V SA/Wa 2097/17

WyrokWSA w Warszawie2018-07-04

Skład orzekający: Irena Jakubiec - Kudiura, Beata Blankiewicz-Wóltańska, Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo odmówiła przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych na operację Modernizacja gospodarstw rolnych, gdy wnioskodawcy wspólnie ubiegający się o pomoc nie powiązali planowanych zmian struktury upraw w okresie docelowym z zakresem planowanej inwestycji i nieprawidłowo określili podział wykorzystania maszyn?
Ratio decidendi
Organ prawidłowo odmówił przyznania pomocy finansowej, ponieważ wnioskodawcy wspólnie ubiegający się o pomoc nie wykazali uzasadnienia dla planowanego zmniejszenia powierzchni upraw warzyw w okresie docelowym w stosunku do zakresu planowanej inwestycji (zakup maszyn do produkcji warzyw). Ponadto, nieprawidłowo określili podział wykorzystania maszyn, który był nieproporcjonalny do wielkości ich gospodarstw, co naruszało wymóg uwzględnienia zasobów i potrzeb gospodarstw przy ustalaniu wysokości pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący D.K. i Z.M. złożyli wspólny wniosek o przyznanie pomocy finansowej na operację Modernizacja gospodarstw rolnych. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówiła przyznania pomocy, wskazując na niespełnienie warunków określonych w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Skarżący zarzucili, że odmowa jest niezgodna z prawem i pozbawiona uzasadnienia, twierdząc, że uzupełniali wniosek w terminie i że wspólne złożenie wniosku miało na celu zwiększenie produkcji. Organ podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na brak powiązania planowanych zmian struktury upraw z inwestycją oraz nieprawidłowy podział wykorzystania maszyn.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2018 r. sprawy ze skargi D.K. i Z. M. na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych; oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez D.K. i Z. M. (dalej: Skarżący) jest pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Organ) z ... września 2017 r., nr ..., którym odmówiono przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym. W dniu 29 kwietnia 2016 r., Skarżący - jako osoby wspólnie wnioskujące - zwrócili się do ... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z wnioskiem o przyznanie pomocy na operację Modernizacja gospodarstw rolnych. Pismem z ... czerwca 2017 r., nr ... Skarżących poinformowano o odmowie przyznania pomocy. Powyższe rozstrzygnięcie zaskarżone zostało do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W wyniku przeprowadzonej analizy złożonych przez Skarżących skarg, Organ pismem z dnia ... lipca 2017 r. poinformował Skarżących o przywróceniu wniosku do dalszej oceny. Następnie, pismem z ....09.2017 r., nr ... Organ poinformował Skarżących o odmowie przyznania pomocy, z uwagi na niespełnienie warunków określonych w § 5 oraz § 8 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia ... sierpnia 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu Modernizacja gospodarstw rolnych w ramach poddziałania Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 1371, z późn. zm.), dalej: rozporządzenie wykonawcze. Skarżący nie zgodzili się z powyższym rozstrzygnięciem i wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Uzasadniając skargę wyjaśnili, iż pomimo znacznej różnicy wielkości posiadanych przez nich gospodarstw chcieli na takiej samej powierzchni uprawiać warzywa takiego samego gatunku, tak aby zakupione maszyny i sprzęt wykorzystywać w takim samym udziale czyli po połowie. Podnieśli że wspólne złożenie wniosku miało na celu zwiększenie ilości wyprodukowanego towaru, której żadne z nich nie byłoby w stanie wyprodukować samodzielnie. Ponadto wszelkich uzupełnień wniosku dokonywali w terminie, zaś odmowa przyznania pomocy jest niezgodna z prawem i nie posiada logicznego i merytorycznego uzasadnienia. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2017, poz. 1369 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonej decyzji (rozstrzygnięcia) pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organ prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. Zgodnie z treścią art. § 5 rozporządzenia wykonawczego pomoc przyznaje się na operację realizowaną przez osoby wspólnie wnioskujące, jeżeli realizacja takiej operacji wspólnie jest uzasadniona co najmniej organizacją i skalą prowadzonej działalności rolniczej. Ponadto w myśl § 8 ust. 5 rozporządzenia wykonawczego w przypadku osób wspólnie wnioskujących pomoc przyznaje się każdej z tych osób, w wysokości uzasadnionej zakresem prac wykonywanych przez każdą z nich przy użyciu przedmiotu operacji stanowiącego współwłasność, uwzględniającym zasoby i potrzeby gospodarstw tych osób. W niniejszej sprawie Skarżący złożyli wniosek o przyznanie pomocy na operację "Modernizacja gospodarstw rolnych". Zakres rzeczowy operacji obejmował zakup maszyn i urządzeń do załadunku i rozładunku, czyszczenia oraz ważenia i pakowania warzyw oraz siewnik punktowy do warzyw za kwotę ... zł netto. Z przedstawionego biznesplanu wynika że Skarżąca prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni 11,21 ha upraw, z czego 4,54 ha stanowią warzywa (okres bazowy). Natomiast, jak słusznie zauważył organ – w okresie docelowym zaplanowano zmianę struktury upraw polegającą na zwiększeniu powierzchni uprawianych warzyw w plonie głównym do 6,64 ha. Skarżący prowadzi zaś gospodarstwo rolne o powierzchni 52,05 ha upraw, w tym 23,02 ha warzyw w okresie bazowym. W okresie docelowym zaplanowano zmianę struktury upraw, w wyniku, której powierzchnia warzyw w plonie głównym, w tym również warzyw korzeniowych (marchew) zostanie zmniejszona do 6,63 ha, przy czym zwiększeniu ulegnie, m.in. powierzchnia uprawy pszenicy. Wobec powyższego, w trakcie weryfikacji wniosku do Skarżących skierowano pismo, z ... października 2016 r., ... stycznia 2017 r., oraz z dnia ... kwietnia 2017 r. z prośbą o wypełnienie wniosku o przyznanie pomocy oraz biznesplanu zgodnie z instrukcją, tj. o poprawę struktury upraw w okresie docelowym z uwagi na brak uzasadnienia zmniejszenia powierzchni warzyw w związku z planowanym zakupem maszyn i urządzeń do siewu i przygotowania warzyw do sprzedaży. Jednakże z akt administracyjnych sprawy wynika, że w biznesplanach oraz wyjaśnieniach, kolejno składanych w odpowiedzi na ww. pisma struktura upraw w okresie docelowym nie została zmieniona. W dniu ... sierpnia 2017 r. do Skarżących ponownie skierowano wezwanie do poprawnego wypełnienia biznesplanu, tj. w powiązaniu z zakresem planowanej inwestycji (pismo nr ...). W odpowiedzi Skarżący podtrzymali jednakże, iż nie wnoszą poprawek do wniosku o przyznanie pomocy i biznesplanu. Z ww. dokumentów wynika zaś, że Skarżący zaplanował na okres docelowy zmniejszenie powierzchni warzyw w plonie głównym, w tym również warzyw korzeniowych (marchew, pietruszka) do powierzchni 6,63ha na rzecz zwiększenia powierzchni uprawy pszenicy. Natomiast podkreślenia wymaga, że zakres operacji obejmuje jedynie zakup maszyn do produkcji warzyw. tj. zestaw do ważenia i pakowania warzyw, siewnik punktowy do warzyw, wywrotnicę skrzyniopalet, bunkier rozładunkowy, polerkę bębnową, przenośnik rolkowy oraz przenośnik dozujący (maszyny będą pracowały w ciągu technologicznym). W związku z powyższym Organ słusznie uznał, że deklarowane zmiany struktury upraw w okresie docelowym są niepowiązane z operacją. Tymczasem zgodnie z instrukcją wypełniania biznesplanu, w arkuszach oraz kolumnach opisujących okres docelowy, uwzględnić należy tylko zmiany powierzchni upraw, ilości zwierząt, ceny i ilości sprzedawanych produktów i zwierząt związane z operacją i jej skutkami w stosunku do okresu bazowego. W arkuszach oraz kolumnach opisujących okres docelowy nie wolno zmieniać natomiast (w stosunku do "okresu bazowego") danych dotyczących działalności niezwiązanych z operacją, o czym Skarżący został pouczony w piśmie Organu z ... sierpnia 2017 r. Wobec powyższego Skarżący nie mógł – wbrew wytycznym instrukcji – w odniesieniu do zakresu rzeczowego operacji, ograniczyć w swoim gospodarstwie powierzchni upraw marchwi i pietruszki. Organ słusznie uznał zatem, że dostarczony przez Skarżących biznesplan został sporządzony niezgodnie z instrukcją. Ponadto Skarżący w oparciu o nieprawidłowo sporządzony biznesplan dokonali podziału użytkowania maszyn. Zgodnie z umową wspólnego używania przedmiotu operacji, zakres prac w odniesieniu do każdego przedmiotu operacji wynosi 50% dla każdej z osób wspólnie wnioskujących, a co za tym idzie poziom współfinansowania operacji dla każdej z osób wspólnie wnioskujących wynosi po 50% kosztów kwalifikowanych. Jak słusznie zauważył Organ wskazany w umowie wspólnego użytkowania maszyn zakres prac wykonywanych przez każdą z osób wspólnie wnioskujących przy użyciu przedmiotu operacji stanowiącego współwłasność jest nieproporcjonalny do wielkości gospodarstw tych osób – Skarżący 52,05ha upraw zaś Skarżąca 11,21ha upraw. Jak bowiem wynika z prawidłowo dokonanej przez Organ analizy złożonych w sprawie dokumentów, już w roku bazowym powierzchnia upraw w plonie głównym warzyw w gospodarstwie Skarżącego wyniosła 23,02ha i była znacznie większa niż całkowita powierzchnia upraw warzyw w plonie głównym jaką planuje Skarżąca w okresie docelowym - 6,64 ha. Słusznie zatem wskazano, iż uwzględnienie zaplanowanej przez Skarżącego struktury upraw w okresie docelowym (niezgodnie z zapisami instrukcji do biznesplanu), jako podstawy do dokonania podziału użytkowania maszyn, skutkowałoby uzyskaniem przez Skarżącą nienależnego świadczenia w postaci refundacji kosztów kwalifikowanych operacji w kwocie większej niż wynika to z procentowego wykorzystania planowanych do zakupu maszyn, jakie wystąpi w gospodarstwie Skarżącej w okresie docelowym, w stosunku do całkowitego zapotrzebowania na pracę tych maszyn w gospodarstwach obydwu wspólnie wnioskujących. Skoro zatem, w przypadku osób wspólnie wnioskujących pomoc przyznaje się każdej z tych osób, w wysokości uzasadnionej zakresem prac wykonywanych przez każdą z nich przy użyciu przedmiotu operacji stanowiącego współwłasność, uwzględniającym zasoby i potrzeby gospodarstw tych osób, to poprawne określenie we wniosku struktury docelowej upraw ma znaczenie dla prawidłowego ustalenia zapotrzebowania na pracę poszczególnych maszyn i urządzeń wchodzących w skład zakresu operacji w gospodarstwach wspólnie wnioskujących, a co za tym idzie na ustalenie wielkości kwot pomocy przysługujących dla każdego z nich. Natomiast w niniejszej sprawie Skarżący nie zmienili danych zwartych w biznesplanie oraz umowie wspólnego użytkowania maszyn, wskazującej na równy stopień wykorzystania każdego z elementów przedmiotu operacji. Tymczasem określony przez Skarżących stopień wykorzystania maszyn jest nieproporcjonalny do wielkości ich gospodarstw. W związku z powyższym Organ – mając na uwadze treść powołanego powyżej § 8 ust. 5 rozporządzenia wykonawczego – słusznie odmówił przyznania pomocy finansowej. Powyższe sprawia, że skarga nie mogła zostać uwzględniona, co powoduje konieczność jej oddalenia, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł – na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło