V SA/Wa 2098/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Irena Jakubiec-Kudiura po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. O. dla O. N. w W. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie uznania się za organ niewłaściwy rzeczowo do prowadzenia postępowania egzekucyjnego postanawia odrzucić skargę. S. O. dla O. N. w W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] czerwca 2011r. w przedmiocie uznania się za organ niewłaściwy rzeczowo do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W myśl art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W skardze strona skarżąca podała numer i datę postanowienia wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W., działającego jako organ pierwszej instancji. Zgodnie z zawartym w tym postanowieniu pouczeniem, przysługiwało stronie zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w W. Z uprawnienia tego strona skarżąca skorzystała występując z pismem z dnia [...] czerwca 2011r. Postanowieniem z [...] sierpnia 2011r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził niedopuszczalność zażalenia. W podstawie prawnej powołał art.134 w zw. z art.144 oraz art.65 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej: k.p.a. Jednocześnie organ pouczył stronę, iż postanowienie to może zaskarżyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że ustawa p.p.s.a. nie zawiera przepisu, który wskazywałby, że skarga do sądu administracyjnego służy na orzeczenie (decyzję, postanowienie) ostateczne kończące postępowanie administracyjne. Zasadę sądowej kontroli legalności orzeczeń ostatecznych kończących postępowanie w sprawie administracyjnej można jednak wywieść z analizy całokształtu przepisów regulujących przebieg, wzajemne relacje i zależności istniejące pomiędzy postępowaniem administracyjnym i postępowaniem sądowoadministracyjnym. W tym kontekście przez "rozstrzygnięcie w sprawie" rozumieć należy końcowy "wynik" postępowania administracyjnego, tj. ostatnie orzeczenie jakie organ wydał realizując instancyjny tok postępowania w ramach tej samej sprawy. Rozważana w powyższych wywodach kwestia wymaga także odniesienia się do zakresu kontroli sądowoadministracyjnej, którą określają przepisy art. 134 i 135 p.p.s.a. Z pierwszego z wymienionych przepisów wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z drugiego zaś, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W ocenie Sądu, analiza tych unormowań prowadzi do wniosku, że sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, natomiast jest związany wskazanym w skardze przedmiotem zaskarżenia (zindywidualizowanym aktem prawnym lub czynnością), który wyznacza rodzaj sprawy sądowoadministracyjnej podlegającej kontroli. Stanowisko takie jest prezentowane zarówno w orzecznictwie (por. wyrok NSA z dnia 24 marca 1988 r., sygn. akt IV SA 170/88, ONSA 1988/1/44; wyrok NSA z dnia 12 grudnia 1988 r., sygn. akt IV SA 470/88, GAP 1989/18/74), jak również w literaturze przedmiotu (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2006, wyd. II, str. 300-301). Orzeczeniem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego jest więc zawsze orzeczenie kończące postępowanie w sprawie administracyjnej, ponieważ orzeczenie wydane w "pierwszej instancji" odnosi się tylko do części sprawy administracyjnej. Z powołanych przepisów wynika, że kontrola sądowoadministracyjna obejmuje orzeczenia wydane "w pierwszej i drugiej instancji" oraz inne zapadłe wcześniej w granicach danej sprawy, jednakże zaskarżeniem powinno być objęte ostatnie z rozstrzygnięć wydanych w administracyjnym toku instancji. Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdzając niedopuszczalność zażalenia (postanowienie z [...] sierpnia 2011r. nr [...]) trafnie zauważył, że w myśl art.65 §1 k.p.a., jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając o tym jednocześnie wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie. Przepis ten w powyższym brzmieniu został wprowadzony ustawą z dnia 3 grudnia 2010r. o zmianie ustawy kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2011r. Nr 6, poz. 18), która weszła w życie z dniem 11 kwietnia 2011r. Zgodnie natomiast z art.141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. W związku z tym, niewątpliwym jest, że postanowienie wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] czerwca 2011r. na podstawie art.65 § 1 k.p.a. jest niezaskarżalne. Wobec powyższego, pomimo nieprawidłowego pouczenia zawartego w ww. postanowieniu nie przysługuje stronie prawo do jego wzruszenia poprzez wniesienie zażalenia, gdyż pozostawałoby to w sprzeczności z obowiązującym obecnie brzmieniem art.65 § 1 k.p.a. Z wyłożonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.