V SA/Wa 2103/14

PostanowienieWSA w Warszawie2016-09-07

Skład orzekający: Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała zmiany okoliczności uzasadniającej modyfikację wcześniejszego, negatywnie rozstrzygniętego wniosku?
Ratio decidendi
Sąd nie może uwzględnić ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy, jeśli strona nie wykazała istotnej zmiany okoliczności faktycznych uzasadniającej modyfikację wcześniejszego, negatywnie rozstrzygniętego wniosku. Brak wykazania takiej zmiany, zwłaszcza poprzez przedłożenie stosownych dokumentów, uniemożliwia ocenę sytuacji majątkowej strony i ustalenie, czy nastąpiło pogorszenie jej sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Skarżący R.K. złożył skargę na decyzję o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego i wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy były wielokrotnie odrzucane przez referendarza sądowego, WSA i NSA. Skarżący podniósł nowe okoliczności dotyczące wygaśnięcia umowy dzierżawy i zmniejszenia stanu inwentarza, jednak nie poparł ich dokumentami. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał zmiany okoliczności uzasadniającej przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Jarosław Stopczyński po rozpoznaniu w dniu 7 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w przedmiocie wniosku R.K. o przyznanie prawa pomocy w całości w sprawie ze skargi R. K. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia ... maja 2014 r. nr ... w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym R.K. (zwany dalej: "Skarżącym") wniósł skargę na decyzję z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego, jednocześnie występując z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Po rozpoznaniu powyższego wniosku, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia 27 października 2014 r. odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Pismem z dnia [...] listopada 2014 r. Skarżący wniósł sprzeciw od ww. postanowienia. Na skutek powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 20 stycznia 2015 r. odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Po rozpoznaniu zażalenia Skarżącego, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2015 r., sygn. akt. II GZ 183/15 oddalił zażalenie na postanowienie z dnia 20 stycznia 2015 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W związku z powyższym zarządzeniem Przewodniczącego V Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2015 r. Skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. W odpowiedzi na ww. wezwanie Skarżący w dniu [...] czerwca 2015 r. wniósł zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 8 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił zmiany postanowienia z dnia 20 stycznia 2015 r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Zażalenie na to postanowienie wniósł skarżący w dniu [...] października 2015 r. Postanowieniami wydanymi w dniu 24 listopada 2015 r Naczelny Sąd Administracyjny odpowiednio oddalił zażalenie skarżącego na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego (sygn. akt. II GZ 728/15) oraz oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie z dnia 8 września 2015 r. (sygn. akt. II GZ 729/15). Zarządzeniem Przewodniczącego V Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2016 r. Skarżący został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 1 czerwca 2015 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. Ustosunkowując się do tego wezwania Skarżący wniósł kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie uiszczając jednocześnie należnego wpisu sądowego od skargi. Postanowieniem z dnia 9 czerwca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę R.K.. W dniu [...] czerwca 2016 r. skarżący wniósł zażalenie na ww. postanowienie . oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości. W piśmie złożonym w uzupełnieniu tego wniosku wskazał, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest młodym rolnikiem, od kwietnia 2005 r. do kwietnia 2015 r. prowadził gospodarstwo rolne o pow. 33,05 ha słabej ziemi (własność) oraz o pow. 3,30 ha (ziemia dzierżawiona). Obecnie z uwagi na fakt wygaśnięcia umowy dzierżawy, prowadzi gospodarstwo rolne wyłącznie na gruntach rolnych stanowiących jego własność, czego skutkiem jest zmniejszenie ilości posiadanego żywego inwentarza z 14 krów do 2 krów i 2 cielaków. Skarżący nie posiada stałego, bieżącego dochodu, uzyskuje dochody wyłącznie z dopłat rolnych (rocznie 38 tyś zł.) gospodarstwo przekazali mu rodzice wraz ze starym, zniszczonym sprzętem. Celem utrzymania produkcji rolnej zaciągnął kredyty, które pomagają mu spłacić rodzice. Wydatki na prowadzenie gospodarstwa i remonty maszyn pochłaniają duże pieniądze, dlatego Skarżący zmuszony jest pożyczać pieniądze. Skarżący posiada ponadto stary wymagający remontu dom, nie posiada innych nieruchomości przedmiotów wartościowych ani oszczędności pieniężnych. Ponadto Skarżący oświadczył, iż posiada zobowiązanie wobec rodzeństwa w kwocie 200.000 zł, nie wykonane od 2005 r. w całości, 18.000 zł zobowiązania wobec rodziców za kupno krów, od 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Należy zauważyć, że sprawa z wniosku Skarżącego o udzielenie prawa pomocy w zakresie całkowitym została już rozstrzygnięta postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2103/14, a postanowienie to stało się prawomocne, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie Skarżącego uznając, iż jest ono nieuzasadnione. Postanowienie w sprawie prawa pomocy należy do tzw. postanowień niekończących postępowania w sprawie, które mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne – art. 165 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270) - dalej "p.p.s.a." Strona, jeżeli jej poprzedni wniosek załatwiony został negatywnie, może złożyć kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Natomiast Sąd, rozpoznając ponowny wniosek ocenia, czy nastąpiła zmiana okoliczności i czy zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 p.p.s.a. Bez zmiany okoliczności brak jest podstaw do jakiejkolwiek modyfikacji wcześniej wydanego postanowienia. Zmiana musiałaby być tego rodzaju, żeby przyznanie prawa pomocy stało się zasadne. Mogłoby się to stać tylko w przypadku zmiany polegającej na pogorszeniu się sytuacji materialnej strony, co wnioskodawca musiałby wykazać, zgodnie z regułami, jakimi rządzi się postępowanie w przedmiocie prawa pomocy. Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie wykazał zaistnienia okoliczności, które mogłyby zostać ocenione w korzystny dla niego sposób i tym samym mogłyby uzasadniać zmianę postanowienia z dnia 20 stycznia 2015 r. Wskazać bowiem należy, iż w złożonym wniosku wskazywał na podnoszone już wielokrotnie w tym postępowaniu okoliczności, a jedyna nowa okoliczność jaką wskazał skarżący w rozpoznawanym wniosku, czyli wygaśniecie umowy dzierżawy i idące za tym zmniejszenie stanu inwentarza, nie została poparta żadnymi dokumentami tj. umowa dzierżawy, kopie ksiąg rejestracji zwierząt posiadanych w 2016 pomimo, iż skarżący, z uwagi na dotychczasowy przebieg niniejszego postępowania, był świadomy iż w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest konieczne udowodnienie wskazywanych twierdzeń poprzez przedłożenie stosownych dokumentów. Podkreślenia wymaga, iż Skarżący znał przyczyny odmowy przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, które opisane zostały w postanowieniu referendarza sądowego z dnia 27 października 2014 r., postanowieniu WSA z dnia 20 stycznia 2012 r. oraz postanowieniu NSA z dnia 27 kwietnia 2015 r. sygn. akt II GZ 183/15. oraz postanowieniu NSA z dnia 24 listopada 2015 r., II GZ 729/15. Jednakże do dnia dzisiejszego nie uzupełnił swojego wniosku o prawo pomocy, przedkładając dokumenty, potwierdzające jego sytuację majątkową. Tym samym Sąd nadal pozbawiony jest możliwości ustalenia rzeczywistej sytuacji finansowej Skarżącego i oceny czy spełnia on przesłanki pozwalające na zwolnienie go od kosztów sądowych i przyznanie pełnomocnika z urzędu. Konsekwencją niemożności ustalenia wcześniejszej sytuacji majątkowej skarżącego jest z kolei niemożność oceny czy uległa ona pogorszeniu czy też nie. Mając na uwadze powyższe Sąd doszedł do przekonania, że argumentacja zawarta w postanowieniu z 20 stycznia 2015 r. pozostaje aktualna, co oznacza, że ma ona nadal moc obowiązującą. Sąd nie doszukał się podstaw do zmiany bądź uchylenia tego postanowienia i przyznaniu Skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Dlatego też działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 165 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło