V SA/Wa 2118/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA – Beata Krajewska po rozpoznaniu w dniu 10 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich; postanawia: odrzucić wniosek; Wyrokiem z 1 grudnia 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] czerwca 2008r. Na wniosek Skarżącej z 12 grudnia 2008 r. postanowieniem z 2 lutego 2009 r. referendarz sądowy przyznał Skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Na mocy powyższego postanowienia Okręgowa Rada Adwokacka [...] marca 2009 r. wyznaczyła Skarżącej pełnomocnika z urzędu. W dniu 5 maja 2009 r., tutejszy Sąd przesłał Kierownikowi Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odpis prawomocnego wyroku z 1 grudnia 2008 r. wraz z uzasadnieniem oraz dokonał zwrotu akt administracyjnych. W dniu 21 maja 2009r. akta administracyjne i sądowe zostały udostępnione pełnomocnikowi Skarżącej. Następnie pełnomocnik Skarżącej – adw. A. R. 23 lipca 2009 r. wniósł m.in. o wznowienie postępowania w części dotyczącej postępowania międzyinstancyjnego i przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik Skarżącej wskazał, iż wniosek o zwolnienie od kosztów i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, złożony przez Skarżącą przed wydaniem wyroku, został rozpoznany 2 lutego 2009r. Natomiast pełnomocnictwo dla adwokata wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką w W. jako pełnomocnika z urzędu zostało podpisane przez Skarżącą w dniu 23 kwietnia 2009r. Zdaniem pełnomocnika nierozpoznanie wniosku Skarżącej o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w terminie umożliwiającym, sporządzenie i złożenie skargi kasacyjnej w terminie przewidzianym w art. 177 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., w związku z art.175 p.p.s.a. powinno zostać uznane za naruszenie przepisów pozbawiające Skarżącą możliwości działania w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej należało odrzucić. W tym miejscu należy zauważyć, iż przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują instytucji wznowienia postępowania międzyinstancyjnego, dlatego też wniosek w tym zakresie został potraktowany jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Natomiast w myśl art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Wymogi stawiane wnioskowi o przywrócenie terminu sprecyzowane zostały w art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a. - strona powinna wystąpić z takim wnioskiem w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia oraz uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Zgodnie z art. 87 § 4 p.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Stosownie do art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. W rozpoznanej sprawie wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. Dokonując interpretacji tego przepisu w postanowieniu z dnia 8 czerwca 2006 r. I FZ 198/2006 (LexPolonica nr 418112) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż w wypadku ustanowienia adwokata w trybie art. 244 p.p.s.a., dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 87 § 1 p.p.s.a.), jest dzień, w którym adwokat miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie. Podkreślić należy, że w niniejszej sprawie adwokat reprezentujący Skarżącą dowiedział się o wyznaczeniu go do pomocy prawnej w tej sprawie przez Okręgową Radę Adwokacką w W. co najmniej w dniu 19 marca 2009 r. (data wezwania przez Sąd pełnomocnika do złożenia pełnomocnictwa procesowego – karta 68 akt sądowych). W dacie tej wiadomym już było, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej został uchybiony, ponieważ Skarżąca odpis wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 1 grudnia 2008 r. , sygn. akt V SA/Wa 2118/08 otrzymała wraz z uzasadnieniem w dniu 7 lutego 2009 r., a to oznaczało, że termin na złożenie skargi kasacyjnej upływał z dniem 9 marca 2009 r. Z akt sądowych wynika przy tym, iż pełnomocnik Skarżącej dopiero w dniu 21 maja 2009 r. zapoznał się w Sądzie z aktami sprawy. Skoro więc pełnomocnik Skarżącej stosowne zawiadomienie odebrał, co najmniej w dniu 19 marca 2009r., to stwierdzić należało, iż przyczyna uchybienia odpadła najpóźniej w dniu 20 kwietnia 2009 r. (18 kwietnia 2009 r. przypadał na sobotę). W konsekwencji termin siedmiodniowy na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej upłynął z dniem 27 kwietnia 2009 r. Tymczasem w tym terminie pełnomocnik Skarżącego nawet jeszcze nie zapoznał się z aktami sprawy, mimo że Sąd znajduje się w tym samym mieście, w którym ma siedzibę kancelaria pełnomocnika Skarżącej. Ponadto, gdyby nawet przyjąć, iż wniosek o przywrócenie terminu powinien być złożony w terminie 7 dni liczonego od dnia, w którym adwokat miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, to również powyższy termin został uchybiony. Pełnomocnik bowiem, po otrzymaniu pełnomocnictwa z 23 kwietnia 2009r., zapoznał się z aktami sprawy w dniu 21 maja 2009r., natomiast wniosek o przywrócenie terminu złożył dopiero 23 lipca 2009r. (data nadania), a więc z uchybieniem 7 - dniowego terminu. Sąd zauważa, iż wyższej miary staranności należy oczekiwać od profesjonalnego pełnomocnika - adwokata, czy radcy prawnego. Winien on zatem należycie zadbać o podjęcie we właściwym czasie stosownych czynności procesowych, bowiem oczywista jest doniosłość terminów przewidzianych w prawie procesowym. Sąd podkreśla przy tym, że zaniechania pełnomocnika obciążają stronę, w imieniu której ten pełnomocnik działa. Dodać też należy, że pismo zawierające wniosek o przywrócenie terminu powinno wskazywać także na okoliczności uzasadniające dopuszczalność tego wniosku ze względu na zachowanie terminu do jego wniesienia. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu pełnomocnik wywodził, iż z uwagi na złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy przed wydaniem wyroku i jego rozpoznaniem po wysłaniu odpisu wyroku, Skarżąca została pozbawiona możliwości działania w sprawie. Odnosząc się do powyższego należy zauważyć, iż niezgodne ze stanem faktycznym sprawy, jest twierdzenie pełnomocnika Skarżącej wskazujące, że wyrok został wydany, mimo nierozpozania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mianowicie należy zauważyć, iż wyrok został wydany 1 grudnia 2008r., natomiast wniosek został złożony w dniu 8 grudnia 2008r., a więc po wydaniu wyroku (art. 144 p.p.s.a. – Sąd jest związany wydanym wyrokiem od chwili jego ogłoszenia...). Oczywistym jest, że Skarżąca nie mogła samodzielnie wnieść skargi kasacyjnej, gdyż w tym zakresie ustawodawca w art. 175 § 1 p.p.s.a. przewidział tzw. przymus adwokacki. Z tej przyczyny zresztą Skarżąca wnioskowała o przyznanie prawa pomocy w postaci między innymi ustanowienia pełnomocnika do sporządzenia kasacji od orzeczenia sądu pierwszej instancji i w wyniku tych działań pełnomocnik Skarżącej został ustanowiony w tej sprawie. Zatem podnoszona argumentacja w żadnej mierze nie może świadczyć o spełnieniu wymogu z art. 87 § 1 p.p.s.a. Należy też stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie pełnomocnik Skarżącej miał prawo do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Pełnomocnik jednak z prawa tego nie skorzystał. Na marginesie należy zauważyć, że do chwili obecnej Skarżąca nie przedłożyła skargi kasacyjnej. Oznacza to, również że nie spełniła ona przesłanki z art. 87 § 4 p.p.s.a., warunkującej możliwość przywrócenia uchybionego terminu. Wobec powyższego Sąd działając na podstawie art. 88 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.