V SA/Wa 212/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Asesor sądowy WSA - Michał Sowiński, Protokolant - Michał Petranik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2005 r. sprawy ze skargi J. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wniosku o ochronę praw własności intelektualnej 1) Uchyla zaskarżone postanowienie. 2) Zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz J. w B. kwotę 340 (trzysta czterdzieści złotych) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 3) Stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. W dniu [...] sierpnia 2004 r. J. z B. wystąpiła do Dyrektora Izby Celnej w W. z wnioskiem o podjęcie działania. Wniosek ten opierał się na przepisach Rozporządzenia Rady (WE) nr 1383/2003 r. z 22 lipca 2003 r. dotyczącego działań organów celnych skierowanych przeciwko towarom podejrzanym o naruszenie niektórych praw własności intelektualnej oraz środków podejmowanych w odniesieniu do towarów, co do których stwierdzono, że naruszyły takie prawa (Dz.U. UE.L 03.196.7). Zgodnie z art. 5 ust. 1 tegoż rozporządzenia w każdym Państwie Członkowskim posiadacz prawa własności intelektualnej może występować do właściwych służb celnych o podjęcie działania przez organy celne wtedy, gdy towary znajdują się w jednej z sytuacji określonych w art. 1 ust. 1 tej regulacji (wniosek o działanie). W uzasadnieniu wniosku spółka podała, że posiada wyłączne prawo wytwarzania i sprzedaży substancji czynnej o nazwie handlowej [...] na podstawie Dokumentu Ochrony Przejściowej nr [...] wydanego przez Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej w dniu [...] października 1998 r. w oparciu o art. 4 ustawy o zmianie ustawy o wynalazczości i Urzędzie Patentowym (Dz.U. z 1993 r. nr 4 poz. 14). Wskazała również, że to prawo jest naruszane przez wprowadzanie do obrotu leku [...] zawierającego tę substancję czynną. Lek ten jest produkowany przez P. w Z. w C. lub przez P. SA, a importowany przez m.in. P. SA, A. Sp. z o.o.; S. Sp. z o.o.; A.. W uzupełnieniu tegoż wniosku - pismem z [...] sierpnia 2004 r. J. wskazała, że przed polskimi sądami toczą się sprawy dotyczące zarzutów naruszania prawa wyłącznego wytwarzania i sprzedaży substancji czynnej [...] przez wprowadzanie do obrotu leku [....]. Między innymi toczy się sprawa z jej powództwa przeciwko P. S.A. przed Sądem Okręgowym w K. pod sygn. [...]. W sprawie tej zapadł w dniu [...] sierpnia 2004 r. wyrok częściowy oddalający powództwo w części obejmującej żądania nakazania stronie pozwanej zaniechania produkowania i wprowadzania do obrotu leku pod nazwą handlową [...] lub jakąkolwiek inną nazwą zawierającą substancję czynną [...]. Wydanie tego wyroku potwierdzała P. S.A. pismem skierowanym do organu celnego z dnia [...] sierpnia 2004 r. (k. 14 akt. adm.). Obie spółki podkreślały nieprawomocność wyroku i brak uzasadnienia na tym etapie postępowania. Postanowieniem z [...] września 2004 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. zawiesił postępowanie w sprawie rozpatrzenia wniosku z [...] sierpnia 2004 r. o ochronę własności intelektualnej na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej (ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) w zw. z art. 69 ust. 1 pkt 26, art. 70 ust. 2 pkt 4 oraz art. 73 ust. 1 ustawy z 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz. 622). Postanowienie to zostało uzasadnione brakiem prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy toczącej się przed Sądem Okręgowym w K. pod ww. sygn. akt [....]. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone zażaleniem J.. Po rozpatrzeniu zażalenia Dyrektor Izby Celnej w W. postanowieniem z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie własne z [...].09.2004 r. Organ wskazał, że wobec brzmienia sentencji zapadłego w tamtej sprawie wyroku uznał za konieczne zapoznanie się z podstawami faktycznymi rozstrzygnięcia sądu. Te zaś powinny być zawarte w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Organ przyznał, że postępowanie sądowe i zapadły wyrok nie dotyczy unieważnienia prawa wyłącznego, jednakże wskazuje na zakres jego obowiązywania, co wobec wątpliwości interpretacyjnych przepisów, na podstawie których wystawiono Dokument Ochrony Przejściowej, może być wskazówką przy rozpatrywaniu złożonego w dniu [...]08.2004 r. wniosku o podjęcie działań przez organy celne. Uznał, że rozstrzygniecie zapadle w sprawie z powództwa J. przeciwko P. SA, mimo że jednostkowe, to może mieć wpływ w postępowaniach prowadzonych względem innych podmiotów, również w tym, gdzie decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. jest skuteczna względem wszystkich podmiotów. Organ przyznał, iż w oparciu o przedstawione przez J. prawo wyłączne była już raz wydawana decyzja ochronna pozytywnie rozstrzygająca wniosek z [...].07.2003 r. o ochronie praw własności intelektualnej. Przyznał, ze wówczas również toczyły się postępowania sądowe w sprawie naruszania prawa wyłącznego wnioskodawcy. Wówczas nie zapadł żaden wyrok, przez co nie było przyczyny do zawieszenia tamtego postępowania administracyjnego. Przedmiotowe postanowienie zostało zaskarżone skargą J. wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca zarzuciła mu naruszenie art. 201 § 2 Ordynacji podatkowej poprzez błędne przyjęcie, że w przedmiotowym postępowaniu rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego w postępowaniu sądowym toczącym się przed Sądem Okręgowym w K. pod sygn. akt [...] oraz instancjami odwoławczymi. Wnosiła o uchylenie postanowienia. W uzasadnieniu skargi wskazała, że posiada patent europejski na substancję czynną [...]. Patent ten był podstawą do uzyskania w dniu [...].10.98 r. na podstawie decyzji Urzędu Patentowego RP ochrony przejściowej na terytorium Polski na ten związek. Ochrona ta trwa do [...] marca 2006 r. Przyznane jej prawo ma charakter wyłączny i jest skuteczne erga omnes. W oparciu o to prawo Dyrektor Izby Celnej udzielał wcześniej skarżącej 12 -miesięcznej ochrony przed naruszeniem jej tegoż prawa własności intelektualnej. Toczące się postępowania przed sądami powszechnymi, w tym przeciwko P. SA, dotyczą naruszenia prawa wyłącznego i orzeczenia wydane w tych sprawach są skuteczne jedynie między stronami tamtych postępowań. W żadnym razie nie toczyło się ani nie toczy się postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności prawa wyłącznego skarżącej. Zatem nie ma mowy o istnieniu zagadnienia wstępnego, którego rozstrzygnięcie leżałoby w gestii innego organu, a Dyrektor Izby Celnej miałby podstawę prawną do zawieszenia przedmiotowego postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 69 ust. 1 pkt 2b, art. 70 ust. 2 pkt 4 oraz art. 73 ust. 1 ustawy z 19 marca 2004 r. - Prawo celne, organ administracji celnej zawiesza postępowanie celne, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zagadnienie wstępne w rozumieniu powyższych przepisów zachodzi w sytuacji, gdy w ramach przedmiotu sprawy administracyjnej obejmującego podstawę jej rozstrzygnięcia występuje jako jej element kwestia, której uprzednie rozpoznanie warunkuje możliwość rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, gdy jednocześnie do rozpoznania tej kwestii nie jest właściwy organ administracji rozpatrujący sprawę administracyjną, lecz inny organ lub sąd. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi, bowiem postępowanie przed Sądem Okręgowym w K. w sprawie o sygn. akt [...] i instancjami odwoławczymi nie dotyczy istnienia bądź nieistnienia prawa wyłącznego - własności intelektualnej skarżącej, a jego przedmiotem jest dochodzenie roszczeń przez skarżącą z tytułu naruszenia tego prawa. Zatem ocena prawna wyrażona w tamtym postępowaniu odnosi się tylko do potrzeb tamtego postępowania i jej skutki wyrażone w wyroku sądowym będą obowiązujące dla stron tamtej sprawy. Twierdzenie organu celnego, iż wyrok w tamtej sprawie może być wskazówką przy rozpatrywaniu wniosku strony z [...].08.04 r. o podjęcie działań przez organy celne nie daje podstawy do zawieszenia postępowania celnego. Sam fakt istnienia wątpliwości interpretacyjnych przepisów, na które powołuje się organ administracji celnej, nie przesądza o tym, że mamy do czynienia z zagadnieniem wstępnym w niniejszej sprawie. Dyrektor Izby Celnej, jak każdy organ czy sąd stosujący prawo jest władny i obowiązany do dokonywania wykładni prawa na użytek podejmowanych działań. Z potrzebą dokonania tylko takiej wykładni mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Zatem słuszne są zarzuty skarżącej, iż nie ma bezpośredniej zależności między rozpatrzeniem wymienionej sprawy przez sąd powszechny a rozpatrzeniem niniejszej sprawy i wydaniem decyzji. Brak bezpośredniego związku, skuteczność wyroku sądowego tylko między stronami postępowania oraz skuteczność erga omnes decyzji, której wydania domaga się skarżąca stanowią o tym, że wskazana przez organ administracji podstawa zawieszenia postępowania nie ma charakteru zagadnienia wstępnego. Wobec tego w niniejszej sprawie, w ocenie sądu doszło do naruszenia art. 201 § 2 Ordynacji podatkowej, co dało podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia. |Wyrok z dnia 14 września 2005 r. | |Sygn. Akt. VSA/Wa 212/05 jest prawomocny | |od dnia 3 grudnia 2005 r. | |podpis sędziego | Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 oraz art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.