V SA/Wa 2124/10

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 28 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi C. P. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] lipca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego; postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. C. P. wnosząc skargę na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] lipca 2010r. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z mężem, utrzymuje się z emerytury w wysokości 820,64 złotych netto i emerytury męża w wysokości 1064,44 złotych netto. Oświadczyła, iż mieszka w domu, który stanowi własność córki, ponadto posiada budynki gospodarskie o powierzchni 19,25 m2. Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych, oszczędności i przedmiotów wartościowych nie posiada. Wskazała także, iż wraz z mężem są ludźmi schorowanymi i w związku z tym ponoszą duże koszty leczenia. W związku z tym, że dane zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych, zarządzeniem z 4 października 2010 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia przedmiotowego wniosku przez udzielenie odpowiedzi na postawione pytania i nadesłanie stosownych dokumentów, w terminie siedmiu dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 19 czerwca 2010 r. (data nadania) skarżąca nadesłała dodatkowe oświadczenie, w którym podała, iż miesięcznie na żywność wydaje ok. 400 złotych, ponosi również znaczne koszty dojazdów do urzędów w O. i C. Ponadto wskazała, iż nie otrzymuje pomocy finansowej od rodziny i innych osób. Do pisma m.in. załączyła: dokumenty potwierdzające ponoszone wydatki (w tym za: węgiel, drewno, leki, C., energię elektryczną, wodę), zaświadczenie z Ośrodka Pomocy Społecznej, iż korzysta z pomocy w formie odpłatnych usług opiekuńczych (koszt usługi - 193,60 złotych) i niekorzystna z pomocy finansowej, wyciąg z rachunku z saldem na dzień 12 października 2010r. w wysokości 272,29 złotych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w postępowaniu sądowym i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Zasadność wniosku skarżącej rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie ona zobowiązana ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jej możliwości finansowe. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniami wynikającymi z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika i obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 złotych należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym. Oceniając wniosek skarżącej wzięto pod uwagę jej sytuację rodzinną, zdrowotną i majątkową oraz dochody. Łączny dochód uzyskiwany przez skarżącą i jej męża wynosi ok. 1885 złotych netto miesięcznie i pozwala, po uwzględnieniu wydatków koniecznych, na uiszczenie ewentualnych kosztów postępowania, natomiast jest to dochód niewystarczający na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Zgodnie z oświadczeniem miesięczne wydatki skarżącej wynoszą ok. 1500 złotych (drewno i węgiel 1700:12 = 141 złotych, leki średnio miesięcznie ok. 250 złotych, wyżywienie – 400 złotych, dojazdy – 400 złotych, usługi opiekuńcze -193,60 złotych, woda ok. 20 złotych, energia elektryczna ok. 50 złotych, telefon ok. 30 złotych, C. – 37,90 złotych) i po porównaniu z miesięcznymi dochodami do wydatkowania pozostaje kwota ok. 400 złotych. W związku z tym należy podkreślić, iż część powyższej kwoty może zostać przeznaczona na poniesienie kosztów postępowania, gdyż nie można uznać skarżącej za osobę, która nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a tym samym nie została wypełniona ustawowa przesłanka do przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Ponadto należy podkreślić, iż część ponoszonych przez skarżącą kosztów nie mieści się w kategorii kosztów niezbędnego utrzymania, do takich kosztów nie można zaliczyć np. opłat za telewizję satelitarną C. Wskazać bowiem należy, iż o ile posiadanie, telewizji satelitarnej mieści się w ramach współczesnych standardów życiowych, o tyle korzystanie z tych usług w przypadku osoby ubiegającej się o prawo pomocy standard ten przekracza. Dodatkowo za niewiarygodne należy uznać również wysokość ponoszonych kosztów dojazdów w wysokości 400 złotych miesięcznie, gdyż jednorazowego, poniesionego tylko w jednym miesiącu wydatku, nie można uznać za wydatek stały, który skarżąca ponosi co miesiąc. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.